• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Północno-wschodnia grań Szpiglasowego Wierchu

    Przeczytaj także...
    Dolina Rybiego Potoku (słow. dolina Rybieho potoka, węg. Fischseetal, węg. Halas-tavi-völgy) – dolina w Tatrach Wysokich, odgałęzienie Doliny Białki. Powierzchnia doliny wynosi ok. 11,5 km², długość ok. 5,5 km. Dolina jest otoczona (od północnego zachodu, w kierunku przeciwnym do wskazówek zegara) przez:Krzyżne (2112 m n.p.m.) – przełęcz w Tatrach Wysokich, pomiędzy doliną Pańszczycą a Doliną Roztoki, jeden ze skrajnych punktów szlaku Orlej Perci.
    Świstowe Siodło (ok. 1870 m) – płytka przełączka w polskich Tatrach Wysokich, znajdująca się w północnej grani Opalonego Wierchu pomiędzy jego północnym wierzchołkiem 2105 m a Świstową Kopą (1763 m). Nazwa autorstwa Władysława Cywińskiego. Znajduje się w odległości około 30 m od wierzchołka Świstowej Kopy. Jest to mało wyraźne wcięcie w grani, ma jednak znaczenie topograficzne, gdyż prowadzi przez nie ścieżka szlaku turystycznego z Morskiego Oka do Doliny Pięciu Stawów Polskich. Rejon przełęczy jest trawiasto-kosówkowy. Zachodnie stoki przełęczy opadają do Doliny Roztoki, wschodnie do Świstówki Roztockiej. Są średnio strome, piarżysto-trawiaste.
    Widok z Krzyżnego na północno-wschodnią grań Szpiglasowego Wierchu

    Północno-wschodnia grań Szpiglasowego Wierchu – boczna grań w polskich Tatrach Wysokich, oddzielająca Dolinę Rybiego Potoku od Doliny Pięciu Stawów Polskich i Doliny Roztoki. Odgałęzia się na północny wschód od grani głównej Tatr w najwyższym wierzchołku Szpiglasowego Wierchu (2172 m). Niżej rozgałęzia się na kilka odnóg. W kolejności od Szpiglasowego Wierchu na północ wyróżnia się w niej następujące szczyty, przełęcze granie i turnie:

    Tatry Wysokie (słow. Vysoké Tatry, niem. Hohe Tatra, węg. Magas-Tátra) – najwyższa część Tatr o charakterze alpejskim, rozciągająca się pomiędzy Tatrami Zachodnimi od strony zachodniej oraz Tatrami Bielskimi od strony północno-wschodniej. W linii prostej odległość między granicznymi przełęczami wynosi ok. 16,5 km, zaś ściśle wzdłuż grani głównej ok. 26 km. Tatry Wysokie zajmują obszar około 340 km² (czyli nieco mniej niż Tatry Zachodnie), z czego większość (260 km²) znajduje się na Słowacji.Władysław Cywiński (ur. 12 sierpnia 1939 w Wilnie, zm. 12 października 2013 w Dolinie Złomisk) – polski taternik, przewodnik tatrzański, alpinista, inżynier elektronik.
  • Szpiglasowa Przełęcz (2110 m),
  • Miedziane (2230 m),
  • Marchwiczna Przełęcz (2055 m),
  • Opalony Wierch (2115 m):
  • północna grań Opalonego Wierchu:
  • Świstowe Siodło (ok. 1870 m),
  • Świstowa Kopa (ok. 1875 m),
  • północno-wschodnia grań Świstowej Kopy zakończona Roztockim Mnichem (ok. 1700 m)
  • północna grań Świstowej Kopy:
  • Świstowy Przechód (ok. 1755 m),
  • Świstowa Czuba (1763 m),
  • północno-wschodnia grań Opalonego Wierchu:
  • Czuba nad Uboczą (ok. 1630 m),
  • Orla Ściana (ok. 1620 m),
  • Limbowa Przełęcz (ok. 1530 m),
  • Limbowa Ściana (ok. 1580 m),
  • Roztockie Siodło (1405 m),
  • Roztocka Czuba (1425 m)
  • Część północno-wschodniej grani Opalonego Wierchu od wysokości ok. 1750 m po Roztockie Siodło to Opalone.

    Czuba nad Uboczą (ok. 1630 m) – wzniesienie w orograficznie prawych zboczach Doliny Roztoki w polskich Tatrach Wysokich. Nazwa autorstwa Władysława Cywińskiego. Na mapie Geoportalu zaznaczone jest jako punkt o wysokości 1643,8 m. Znajduje się pomiędzy zwornikiem dla Orlej Ściany (1620 m) a Równią nad Kępą (1683 m) w długiej północno-wschodniej grani Szpiglasowego Wierchu. W kierunku północno-zachodnim do Doliny Roztoki opada z Czuby nad Uboczą pionowa ściana mająca wysokość ok. 40 m, niżej przechodząca w stromy stok porośnięty kosodrzewiną, limbami i świerkami. W kierunku południowo-wschodnim do Doliny Rybiego Potoku opada łagodniejszy, górą trawiasty stok zwany Uboczą (jest to część Opalonego). Mniej więcej w połowie wysokości tego stoku, w lesie, znajduje się Polanka pod Uboczą (już zarastająca lasem).Świstowa Czuba (1763 m) – kulminacja kończąca północne ramię Opalonego Wierchu w polskich Tatrach Wysokich. Często (błędnie) nazywana jest Świstówką, chociaż ta nazwa odnosi się do niewielkiej, zawieszonej nad Doliną Roztoki kotlinki Świstówki Roztockiej. Świstowa Czuba jest górą jednodolinną – wszystkie jej stoki opadają do Doliny Roztoki. Wejście na szczyt od dawna było znane pasterzom. Z rejonu Świstowej Czuby rozległe widoki na potężny masyw Wołoszyna, Dolinę Pięciu Stawów Polskich i Dolinę Roztoki z zawieszoną wysoko Dolinką Buczynową. Według Marii J. Zaleskiej nazwa Świstówka pochodzi od tego, że „wiatr tu często świszcze najokropniej”.

    Przypisy

    1. Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wydawnictwo Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.
    2. Władysław Cywiński: Szpiglasowy Wierch – Tatry. Przewodnik szczegółowy, tom 11. Poronin: Wyd. Górskie, 2008. ISBN 978-83-7104-034-2.
    Marchwiczna Przełęcz (2055 m n.p.m.) – szeroka przełęcz oddzielająca wierzchołek Miedzianego od Opalonego Wierchu, w długiej północno-wschodniej grani Szpiglasowego Wierchu, oddzielającej Dolinę Pięciu Stawów Polskich od Doliny Rybiego Potoku w Tatrach Wysokich.Opalony Wierch (słow. Opálený vrch) – szczyt o dwóch wierzchołkach (2115 m i 2105 m) położony w długiej północno-wschodniej grani Szpiglasowego Wierchu w polskich Tatrach Wysokich. Od wierzchołka Miedzianego oddziela go Marchwiczna Przełęcz (2055 m). Z niższego (północnego) wierzchołka odchodzą dwie granie obejmujące dolinę Świstówka Roztocka (Świstówkę). Krótsze ramię, odchodzące w kierunku Doliny Pięciu Stawów Polskich, zakończone jest Świstową Czubą (1764 m). Prawa grań o długości ok. 3,0 km tworzy trawiasty grzbiet Opalonego. Grań zakończona jest Roztocką Czubą (1426 m), niewielkim zalesionym szczytem górującym nad Wodogrzmotami Mickiewicza. Zbocza góry poprzecinane są licznymi żlebami, którymi schodzą potężne lawiny. Największe z nich to Głęboki Żleb, Żleb Żandarmerii i Biały Żleb.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Zofia Radwańska-Paryska (ur. 3 maja 1901 w Warszawie, zm. 24 października 2001 w Zakopanem) – botaniczka, taterniczka, pisarka. Żona i współtowarzyszka pracy Witolda Henryka Paryskiego.
    Roztockie Siodło (1405 m) – przełęcz w zakończeniu długiej północno-wschodniej grani Szpiglasowego Wierchu w polskich Tatrach Wysokich. Znajduje się pomiędzy Roztocką Czubą (1425 m) a Limbową Ścianą (ok. 1580 m). Jest to szeroka przełęcz położona tuż po południowej stronie wierzchołka Roztockiej Czuby, od Limbowej Ściany jest znacznie dalej. Wschodnie stoki spod przełęczy opadają do Doliny Białki, stoki północno-zachodnie do Doliny Roztoki. Rejon przełęczy i jej stoki są całkowicie porośnięte lasem i zawalone wiatrołomami.
    Dolina Pięciu Stawów Polskich (słow. dolina Piatich Poľských plies, niem. Tal der Polnischen Fünf Seen, węg. Lengyel-Öt-tó völgy) – dolina w polskich Tatrach Wysokich.
    Szpiglasowy Wierch (słow. Hrubý štít, niem. Gruby, Liptauer Grenzberg, węg. Gruby, Liptói-határhegy) – szczyt o wysokości 2172 m n.p.m. położony w głównej grani Tatr pomiędzy szczytami: Kopą nad Wrotami (oddzielają je Wrota Chałubińskiego) a Wyżnim Kosturem (oddziela je Wyżnia Liptowska Ławka). Szczyt stanowi kulminację odcinka nazywanego Liptowskimi Murami (jest to najwyższy szczyt na odcinku od Wrót Chałubińskiego do Czarnej Ławki). Szpiglasowy Wierch znajduje się na granicy polsko-słowackiej.
    Grań główna Tatr – główny grzbiet Tatr ciągnący się przez 75 kilometrów od Huciańskiej Przełęczy (905 m n.p.m.) do Zdziarskiej Przełęczy (1081 m). Składa się z grani Tatr Zachodnich, grani Tatr Wysokich i części grani Tatr Bielskich.
    Witold Henryk Paryski (ur. 10 września 1909 w Pittsburgh w stanie Pensylwania, USA, zm. 16 grudnia 2000 r. w Zakopanem) – krajoznawca, taternik, przewodnik tatrzański i ratownik TOPR-u, alpinista, działacz ochrony przyrody, absolwent medycyny, autor wielu prac o Tatrach i Podtatrzu. Autor przewodnika taternickiego Tatry Wysokie oraz (razem z żoną Zofią Radwańską-Paryską) Wielkiej encyklopedii tatrzańskiej.
    Limbowa Przełęcz (ok. 1530 m) – szeroka przełęcz w długiej północno-wschodniej grani Szpiglasowego Wierchu w polskich Tatrach Wysokich. Nazwa autorstwa Władysława Cywińskiego. Znajduje się w pobliżu północno-wschodniego końca tej grani i oddziela Limbową Ścianę (ok. 1580 m) od Orlej Ściany (ok. 1620 m). W południowo-wschodnim kierunku do Doliny Rybiego Potoku opada z niej dość łagodny stok całkowicie porośnięty lasem i zawalony wiatrołomami, w kierunku północno-zachodnim do Doliny Roztoki opada stroma depresja zwana Orlim Kuluarem. Ma on lejkowaty kształt, górą jest porośnięty kosodrzewiną, lasem i trawami, wśród których występują gołe ścianki i płyty skalne. Dolna część Orlego Kuluaru to głęboko wcięty w skały kanion. Wysokość Orlego Kuluaru wynosi około 230 m. Pierwsze jego przejście: Rafał Chołda i Andrzej Zieliński 25 stycznia 1982 (II stopień w skali trudności UIAA). Pierwsze przejście letnie: Władysław Cywiński i Krzysztof Gardyna 23 września 2003. Piotr Konopka, który przeszedł tę drogę w marcu 1983 z Rochem Krokowskim, podaje, że w najbardziej stromym miejscu lodospad miał kąt nachylenia 75°, a cała droga podobna jest do Kuluaru Kurtyki. Najłatwiej na Limbową Przełęcz można wejść od południa, z Polanki pod Uboczą.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.028 sek.