Ornak (grzbiet)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Grań Ornaku
Wschodnie zbocza Ornaku. W głębi Kamienista
Zachodnie zbocza Ornaku
Grzbiet Ornaku

Ornakgrzbiet górski, część północnej grani Siwego Zwornika w polskich Tatrach Zachodnich. Oddziela Dolinę Starorobociańską od Doliny Pyszniańskiej.

Liliowy Karb lub Gaborowa Przełęcz Wyżnia – znajdująca się na wysokości 1959 m n.p.m. niewielka przełęcz w grani głównej Tatr pomiędzy Siwym Zwornikiem a Liliowymi Turniami. Jest to część grani pomiędzy Starorobociańskim Wierchem a Błyszczem w Tatrach Zachodnich. Biegnie nią granica polsko-słowacka. Przełęcz zbudowana jest ze skał krystalicznych. Ma stosunkowo łagodne zbocza porośnięte niską murawą z sitem skuciną. Od polskiej strony wznosi się ponad Doliną Pyszniańską (górne odgałęzienie Doliny Kościeliskiej), od słowackiej strony ponad Doliną Gaborową. Miejsce jest nieco mylne orientacyjnie.Hala Ornak – dawna hala pasterska znajdująca się w dolnej części Doliny Pyszniańskiej i na wschodnich zboczach Ornaku w Tatrach Zachodnich. Do hali tej należała Wielka Polana Ornaczańska i Mała Polanka Ornaczańska, na której stoi schronisko PTTK na Hali Ornak. Dawniej hala była intensywnie wypasana, przy czym wypas prowadzono na całych trawiastych zboczach Ornaku. Początkowo hala stanowiła własność górali z Cichego, później w wyniku dziedziczenia stała się własnością mieszkańców wielu wsi podhalańskich.

Pochodzenie nazwy[ | edytuj kod]

Nieznane jest pochodzenie nazwy góry. W dokumentach górniczych z XVI wieku ma ona nazwę Hornok. Przypuszczalnie grzbiet górski otrzymał nazwę wtórnie od hali Ornak – dawnej hali na jego zboczach. Według etymologii ludowej, pochodzi ona od słowa orzeł (w podhalańskiej gwarze oreł), który podobno kiedyś uniósł tutaj do góry 7-letniego chłopca, a następnie upuścił go na ziemię; chłopak zabił się. Prawdziwy źródłosłów nazewnictwa hali i góry pozostaje jednak nieustalony.

Graniczniak – żleb na zachodnich stokach masywu Ornaku w Tatrach Zachodnich. Wcina się w zachodnie stoki szczytu Ornak i opada do środkowej części Doliny Starorobociańskiej. Ma jedno tylko koryto rozcinające zachodnie stoki Ornaku na dwie grzędy. Na wysokości około 1350 m żleb przecina czarny szlak turystyczny.Grzbiet górski – obszar położony wzdłuż linii grzbietowej łączący znaczące szczyty i przełęcze danego pasma górskiego (formacji górskiej).


Podstrony: 1 [2] [3]




Warto wiedzieć że... beta

Ornaczański Żleb – wielki żleb na wschodnich stokach Ornaku w Tatrach Zachodnich, pomiędzy grzbietem Jaworzynki i Skoruśniaka (ok. 1150–1500 m n.p.m.). Schodzi on spod Ornaczańskiej Przełęczy, po północnej stronie Siwych Skał i grzbietu Jaworzynki do Wielkiej Polany Ornaczańskiej znajdującej się w Dolinie Pyszniańskiej, będącej górną częścią Doliny Kościeliskiej. Żleb mający charakter wąskiej kotliny między dwoma grzbietami górskimi jest w większości zalesiony, jedynie powyżej górnej granicy lasu jest trawiasty. Dolna część jest piarżysto-kamienista. Jego dnem spływa z Ornaku Ornaczański Potok wpadający na Wielkiej Polanie Ornaczańskiej do Pyszniańskiego Potoku. W rejonie tego żlebu i również sąsiedniego Żlebu pod Banie istniały niegdyś kopalnie rud metali. Prawdopodobnie już od XV wieku wydobywano tutaj rudy srebra i miedzi, później również rudy żelaza, które przetapiano w hucie na polanie Stare Kościeliska. Jest niedostępny turystycznie, znajduje się w obszarze ochrony ścisłej „Pyszna, Tomanowa, Pisana”. Dawniej był wypasany, wchodził w skład Hali Ornak.
Sit skucina (Juncus trifidus) – gatunek rośliny należący do rodziny sitowatych. Występuje w stanie dzikim w Europie. Roślina wysokogórska, w Polsce występuje głównie w Tatrach, Sudetach i na Babiej Górze. Wspólnie z J. monanthos stanowi klad bazalny całej rodziny sitowatych.
Północna grań Siwego Zwornika – długa, boczna grań w Tatrach. Odgałęzia się od Siwego Zwornika (1965 m) znajdującego się w grani głównej Tatr w północnym kierunku i opada do Rowu Kościeliskiego. Grań ta znajduje się całkowicie na obszarze polskich Tatr Zachodnich i oddziela od siebie dwie doliny walne: Kościeliską (po wschodniej stronie grani) i Chochołowską (po zachodniej stronie). W środkowej części (na Kominiarskim Wierchu) rozgałęzia się na dwie odnogi, pomiędzy którymi znajduje się Dolina Lejowa. Oprócz tego tworzy kilka bocznych grani i grzęd, pomiędzy którymi znajduje się kilka bocznych odgałęzień Doliny Kościeliskiej (Dolinka Iwanowska, żleb Żeleźniak, Dolina Smytnia, Wściekły Żleb) i Chochołowskiej (Dolina Iwaniacka, Dolina Dudowa, Wielka Sucha Dolina i Mała Sucha Dolina).
Porosty (łac. Lichenes z gr. λειχήνα, leichena) – tradycyjna nazwa organizmów składających się z grzybów (Fungi), tworzących obligatoryjne symbiozy – głównie z prokariotycznymi cyjanobakteriami (Cyanobacteria) lub eukariotycznymi zielenicami (Chlorophyta). Jako samodzielna jednostka taksonomiczna przestała istnieć w 1981 roku w wyniku zmian, wprowadzonych przez Międzynarodowy Kodeks Nomenklatury Botanicznej. Pojęcie to ujmowane jest obecnie w kategoriach ekologicznych (podobnie jak grzyby mykoryzowe), a nie systematycznych. Systematyka i nomenklatura porostów dotyczy ich komponentu grzybowego.
Schronisko górskie PTTK na Hali Ornak – schronisko turystyczne znajdujące się na Małej Polance Ornaczańskiej w górnej części Doliny Kościeliskiej w Tatrach Zachodnich na wysokości 1100 m n.p.m., na terenie należącym dawniej do Hali Ornak.
Ornaczańska Przełęcz – znajdująca się na wysokości 1795 m n.p.m. przełęcz w grzbiecie Ornaku pomiędzy jego wierzchołkami: Ornakiem (1854 m n.p.m.) i Zadnim Ornakiem (1867 m n.p.m.). Są to dwa środkowe z czterech niewybitnych wierzchołków Ornaku. Ornaczańska Przełęcz to szerokie, trawiaste siodło, stopniowo zarastające kosodrzewiną. Jest najgłębszą z trzech niewielkich przełęczy Ornaku (pozostałe to Wyżnia Ornaczańska Przełęcz i Kotłowe Siodło). Jej zachodnie zbocza opadają Żlebem na Przełęcz do Doliny Starorobociańskiej (odgałęzienie Doliny Chochołowskiej). Zbocza wschodnie opadają do wielkiego Ornaczańskiego Żlebu w Dolinie Pyszniańskiej, będącej górną częścią Doliny Kościeliskiej. Dawniej cały rejon przełęczy i jej strome zbocza były wypasane, stanowiły teren pastwiskowy Hali Ornak (zbocza wschodnie) i Hali Stara Robota (zbocza zachodnie).
Dolina Pyszniańska, nazywana także Pyszną Doliną – górna część walnej Doliny Kościeliskiej w Tatrach Zachodnich.

Reklama