• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Organ spichrzowy

    Przeczytaj także...
    Materiały zapasowe roślin, substancje zapasowe – związki organiczne gromadzone przez roślinę i zużywane na niektórych etapach rozwoju, np. w czasie kiełkowania nasion lub w okresach niekorzystnych dla rośliny warunków środowiska.Obielmo (łac. perysperma) – tkanka zapasowa nasienia niektórych roślin okrytonasiennych znajdująca się pomiędzy łupiną nasienną a bielmem (zazwyczaj). Stąd nazwa obielmo czyli otoczka bielma. Obielmo ma marginalne znaczenie i jest pozostałością części ośrodka (nucellusa) leżącej tuż pod osłonkami (integumentami) zalążka. Obielmo jako tkanka wywodząca się od sporofitu macierzystego (rośliny kwitnącej) ma diploidalną liczbę chromosomów (2n). W nasionach wielu gatunków obielmo nie występuje, gdyż u nich ośrodek zostaje w całości zresorbowany przez bielmo, rzadziej przez zarodek. U nagozalążkowych obielma brak, gdyż tam ośrodek w całości zostaje zresorbowany przez bielmo pierwotne.
    Korzeń (łac. radix) – część sporofitu, która dostarcza roślinom wodę i substancje odżywcze (sole mineralne), utrzymuje rośliny na podłożu i służy do gromadzenia substancji zapasowych. Występuje niemal u wszystkich roślin naczyniowych, nieobecny jest jedynie u posiadających chwytniki psylotowych i niektórych roślin, u których korzeń zanikł wtórnie (np. u pływaczy i wolffii bezkorzeniowej). Rośliny zakorzenione są zwykle w glebie, u epifitów wykształcają się korzenie powietrzne, u hydrofitów korzenie zanurzone.
    Kłącze imbiru

    Organ spichrzowy – to narząd roślin, magazynujący substancje zapasowe. Organy spichrzowe głównie występują u roślin dwuletnich i bylin.

    Wegetatywne organy spichrzowe[]

    Organami spichrzowymi mogą być kłącza i bulwy pochodzące od łodyg (np. bulwy ziemniaka), korzenie (np. buraka, selera, marchwi zwyczajnej), liście (np. zgrubiałe, mięsiste łuski cebuli), hipokotyl u rzodkiewki. W organach spichrzowych występuje miękisz spichrzowy. W tkance spichrzowej gromadzone mogą być cukry proste lub skrobia. U roślin dwuletnich organy spichrzowe pełnią funkcję akceptorów substancji pokarmowych przez pierwszy rok wzrostu. W drugim roku zgromadzone substancje są zużywane podczas wytwarzania organów generatywnych.

    Zboża, rośliny zbożowe – grupa roślin uprawnych z rodziny wiechlinowatych (traw, Poaceae). Ich owoce, o wysokiej zawartości skrobi, są wykorzystywane do celów konsumpcyjnych, pastewnych i przemysłowych. Najpopularniejszymi produktami przerobu zbóż są mąki, kasze, oleje i syropy. Zboża są podstawowym surowcem w wielu gałęziach przemysłu takich jak piwowarstwo, młynarstwo, gorzelnictwo, farmaceutyka.Marchew zwyczajna Daucus carota L. – gatunek rośliny z rodziny selerowatych. Występuje w stanie dzikim pospolicie na terenach Europy, Azji i północnej Afryki. Jest również rośliną uprawną. W Polsce w stanie dzikim jest rośliną bardzo pospolitą.

    Organy spichrzowe nasion[]

    W nasionach funkcję organu spichrzowego bielmo, obielmo, liścienie oraz hipokotyl. Bielmo lub obielmo magazynują substancje zapasowe głównie u zbóż i niektórych roślin dwuliściennych. Liścienie są najczęstszym organem spichrzowym nasion roślin dwuliściennych. Organ spichrzowy stanowią główną część nasienia.

    Rzodkiewka (Raphanus sativus var. sativus) – odmiana rzodkwi zwyczajnej. Obecnie występuje tylko w uprawie. Jest uprawiana w wielu regionach świata. W Polsce występuje głównie jako roślina uprawna, lecz przejściowo dziczeje (ergazjofigofit). W uprawie występuje wiele kultywarów. Również rzodkiew czarna i rzodkiew japońska to kultywary rzodkiewki.Bulwa – zgrubiała część korzenia lub pędu, pełniąca w roślinie funkcję spichrzową, przetrwalnikową i rozmnażania wegetatywnego. W bulwach gromadzone są substancje zapasowe, głównie białka i cukry – często skrobia. U niektórych roślin bulwa może magazynować wodę. Bulwy zbudowane są głównie z tkanki miękiszowej. Dzięki przetrwalnikowej funkcji bulw byliny mogą po okresie niesprzyjającym wegetacji (np. zimie lub suszy) odtworzyć się z zawiązków pędów znajdujących się w bulwie, mimo że pęd nadziemny tych roślin obumarł.

    Zobacz też[]

  • organ przetrwalnikowy
  • liście spichrzowe
  • Przypisy

    1. Starck Zofia: Przemieszczanie związków pokarmowych w całej roślinie W: Fizjologia roślin (red. Kopcewicz Jan, Lewak Stanisław). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002, s. 435-439. ISBN 8301137533.
    2. Lewak Stanisław: Kiełkowanie nasion W: Fizjologia roślin (red. Kopcewicz Jan, Lewak Stanisław). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002, s. 485-498. ISBN 8301137533.
    Przetrwalnik (endospora, spora, gr. σπορα tzn. nasienie) – formy spoczynkowe umożliwiające organizmom przetrwanie niekorzystnych dla nich warunków (susza, niskie temperatury).Liść (łac. folium) – organ roślinny, element budowy części osiowej (pędowej) roślin telomowych. Wyrastające z węzłów końcowe elementy rozgałęzień pędu, wyodrębniające się ze względu na funkcję i budowę od łodygi (nie mają np. zdolności do nieprzerwanego wzrostu). Pełnią głównie funkcje odżywcze i z tego powodu mają zwykle dużą powierzchnię umożliwiającą ekspozycję na odpowiednią ilość promieniowania słonecznego. Poza tym liście biorą udział w transpiracji, gutacji i wymianie gazowej. Nierzadko liście pełnią także funkcje spichrzowe, czepne, ochronne, obronne i pułapkowe, w takich przypadkach ulegając daleko idącym przystosowaniom w zakresie funkcji i budowy.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Roślina dwuletnia, roślina dwuroczna (ang. biennial, łac. biennis) - roślina potrzebująca do odbycia cyklu rozwojowego dwóch okresów wegetacyjnych. Podczas pierwszego roku wytwarzana jest rozeta liści asymilujących oraz organy spichrzowe (zmodyfikowane korzenie i pędy). W drugim roku wydawane są pędy kwiatowe i nasiona, po czym roślina zamiera.
    Liścień, liść zarodkowy – liść powstający w rozwijającym się zarodku. U niektórych roślin są to jedyne liście obecne w dojrzałym nasieniu, u innych (np. u fasoli) między liścieniami powstaje pączek z zawiązkami kolejnych liści. Liścienie są krótkowieczne i szybko odpadają po rozwinięciu przez roślinę kolejnych liści.
    Roślina wieloletnia – roślina żyjąca więcej niż dwa lata i zwykle wielokrotnie w tym czasie wytwarzająca nasiona (bądź zarodniki). Wśród wieloletnich roślin naczyniowych wyróżnia się:
    Hipokotyl (gr. hypó – pod, kotýlē – czarka) – najniższa część łodygi znajdująca się między korzeniem i liścieniami, o budowie pośredniej między typową dla łodygi a korzeniem.
    Bielmo (endosperm) – di- lub tri- lub pentaploidalna (2n, 3n, 5n zależnie od rodziny, lub w wyniku endomitoz w dojrzałym bielmie – wielokrotność tych wartości) tkanka miękiszowa w nasionach roślin okrytonasiennych powstająca w trakcie procesu podwójnego zapłodnienia po połączeniu jednego z jąder plemnikowych z wtórnym jądrem woreczka zalążkowego (typowa sytuacja – wtedy bielmo jest triploidalne). Cytoplazmę pierwszej komórki bielma stanowi pozostałość woreczka zalążkowego po utworzeniu i oddzieleniu się błonami komórki jajowej, synergid i antypod. U roślin jednoliściennych bielmo jest głównym źródłem substancji pokarmowych w dojrzałym nasieniu. U roślin dwuliściennych bielmo zostaje zużyte przez rozwijający się zarodek, który następnie wykorzystuje substancje pokarmowe w liścieniach.
    Kłącze (łac. rhizoma, ang. rhizome) – u roślin przekształcony, zwykle zgrubiały pęd podziemny, spełniający funkcję organu spichrzowego i przetrwalnikowego. Stanowi rosnącą pod ziemią (lub pod wodą u roślin wodnych) przekształconą łodygę, często o skróconych międzywęźlach. Zredukowane liście wykształcają się w formie łusek. Z węzłów kłącza wyrastają korzenie przybyszowe i pąki boczne, z których rozwijają się pędy nadziemne. Wzrost kłącza na długość odbywa się przez rozwój szczytowego pączka. Kłącze może być, podobnie jak łodyga pojedyncze lub rozgałęzione. Nie posiada ciałek zieleni. Magazynuje materiały zapasowe umożliwiające roślinie przetrwanie niesprzyjających wegetacji okresów, podczas których nie przeprowadza ona fotosyntezy.
    Miękisz spichrzowy – jedna z tkanek roślinnych, miękiszowych. Magazynuje, gromadzi materiały zapasowe (skrobia, tłuszcze, białka) lub wodę. Komórki miękiszu magazynujące substancje pokarmowe najczęściej maja cienkie ściany komórkowe. Wyjątkiem są komórki odkładające hemicelulozę. Rolę tkanki spichrzowej może spełniać miękisz łodygi, korzeniach, nasion oraz owoców. W łodydze i korzeniu materiały zapasowe gromadzone są w miękiszu kory pierwotnej, promieni łykodrzewnych, a także miękisz drzewny i miękisz łykowy. Tkanka spichrzowa jest szczególnie dobrze rozwinięta w korzeniach. Na przykład u roślin z rodzaju Robinia może stanowić do 60% objętości tego organu. W pniu objętość tkanki spichrzowej dochodzi do 40%. Miękisz gromadzący wodę jest szczególną odmianą miękiszu spichrzowego nazywaną miękiszem wodnym. Komórki miękiszu wodnego mają duże wakuole, w których magazynowana jest woda. Wszystkie elementy magazynujące substancje zapasowe i wodę określane są jako układ spichrzowy.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.013 sek.