• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Orchomenos - Beocja

    Przeczytaj także...
    Okres archaiczny w historii starożytnej Grecji mieści się między tzw. "wiekami ciemnymi" cywilizacji greckiej a jej okresem klasycznym, obejmując przedział czasu od VIII wieku p.n.e. do wojen perskich (początek V wieku p.n.e.). W okresie archaicznym Grecy nawiązali szerszy kontakt z innymi cywilizacjami, stworzyli zręby nowych ustrojów politycznych, poznali alfabet, skolonizowali znaczną część wybrzeża Morza Śródziemnego. W okresie tym pojawiły się w Grecji zaczątki zachodniej nauki, filozofii i historiografii. Był to także okres wielkiego rozkwitu greckiej sztuki i literatury (szczególnie epiki Homera i Hezjoda oraz liryki).Ino (gr. Ἰνώ Inṓ, łac. Ino) – w mitologii greckiej córka Kadmosa i Harmonii, druga żona króla Teb Atamasa, macocha Fryksosa i Helle, matka Melikertesa i Learcha.
    Bitwa pod Platejami – starcie zbrojne, które miało miejsce podczas drugiej wojny perskiej (480–449 p.n.e.) w 479 p.n.e.

    Orchomenos (gr. Ορχομενός) – miejscowość w Grecji, w administracji zdecentralizowanej Tesalia-Grecja Środkowa, w regionie Grecja Środkowa, w jednostce regionalnej Beocja, na północnym brzegu jeziora Kopais, do którego wpadała rzeka Kefissos. Siedziba gminy Orchomenos. W 2011 roku liczyła 5238 mieszkańców.

    Sparta (gr. Σπάρτη Spártē, Λακεδαίμων Lakedaímōn, Lacedemon) – starożytne miasto oraz terytorium polis w południowej Grecji, na półwyspie Peloponez, główny ośrodek miejski Lakonii.Kultura mykeńska (1600-1100 p.n.e. lub 1400-1200 p.n.e.) – najstarsza kultura Grecji kontynentalnej na półwyspie Peloponeskim. Nazwa pochodzi od ważnego ośrodka cywilizacji Achajów – miasta Mykeny, znajdującego się w centrum Kotliny Argolidzkiej. Kultura ta poznana dokładniej dopiero pod koniec XIX wieku dzięki pracom wykopaliskowym prowadzonym przez archeologa Heinricha Schliemanna z 1874 roku, a później przez jego następców.

    Mitologia[ | edytuj kod]

    Według mitologii król Orchomenos, Atamas, i jego żona Ino mieli opiekować się nowo-narodzonym Dionizosem.

    Okres mykeński[ | edytuj kod]

    W okresie cywilizacji mykeńskiej jedno z ważniejszych królestw, które wymienia Homer w Iliadzie w katalogu okrętów. Władcy Orchomenos przeprowadzili ogromne prace melioracyjne, które osuszyły aluwialną równinę wokół jeziora Kopais. W połowie XIII wieku twierdza w Orchomenos, podobnie jak cytadele w Mykenach, Tirynsie, Pylos i Tebach, została zniszczona. Z okresu mykeńskiego pochodzą ruiny pałacu królewskiego, dekorowanego freskami, mury obronne oraz tzw. skarbiec Minyasa, wspaniałego grobowca tolosowego porównywanego ze skarbcem Atreusza w Mykenach. Badania archeologicznych pozostałości mykeńskich w Orchomenos przeprowadził w latach 1880–1886 Heinrich Schliemann.

    Asklepios (także Eskulap, gr. Ἀσκληπιός Asklēpiós, Asclepius, łac. Aesculapius) – w mitologii greckiej heros, bóg sztuki lekarskiej (medycyny).Wojna trojańska – według Homera i antycznych historyków trwające 10 lat oblężenie Troi przez greckich Achajów. Mitycznym powodem konfliktu było porwanie Heleny, żony króla Sparty – Menelaosa, przez Parysa, księcia trojańskiego, syna króla Priama. Menelaos wezwał na pomoc swojego jedynego brata Agamemnona, króla Argos i Myken oraz wszystkie księstwa achajskie. Na leżącą w północnej Anatolii i dotąd niezdobytą Troję, na 1185 okrętach ruszyli wojownicy achajscy.

    Okres | edytuj kod]

    Po wojnie trojańskiej Orchomenos stracił na znaczeniu. Miasto uległo dominacji Teb i w 600 p.n.e. weszło w skład Związku Beockiego, jednak próbowało zachować niezależność od Teb, bijąc m.in. swoją monetę aż do 387 p.n.e. i prowadząc niezależną politykę. Po bitwie pod Platejami Orchomenos, jako biorący udział w wojnie, stał się członkiem Związku Helleńskiego. W IV stuleciu p.n.e. Orchomenos zdecydował się na wystąpienie ze Związku Beockiego i sojusz ze Spartą przeciw Tebom. Żołnierze miasta wzięli udział w wojnach w 395 p.n.e. i w 394 p.n.e. Po bitwie pod Leuktrami za namową tebańskiego wodza Epaminondasa oszczędzono Orchomenos i przyjęto go ponownie do Związku. Jednak zdrada, której znowu dopuścił się Orchomenos została ukarana przez Teby w 364 p.n.e. Związek Beocki nakazał zabić wszystkich mężczyzn, kobiety i dzieci sprzedać do niewoli a miasto zburzyć. Odbudowane w 355 p.n.e. przez Onomarchosa, zostało ponownie zburzone przez Teby w 349 p.n.e. W 338 p.n.e. odbudował je Filip II Macedoński.

    Grecja (gr. Ελλάδα Elláda, IPA: [e̞ˈlaða] lub Ελλάς Ellás, IPA: [e̞ˈlas]), Republika Grecka (Ελληνική Δημοκρατία Ellinikí Dimokratía, IPA: [e̞ˌliniˈci ðimo̞kraˈtiˌa]) – kraj położony w południowo-wschodniej części Europy, na południowym krańcu Półwyspu Bałkańskiego. Graniczy z czterema państwami: Albanią, Macedonią Północną i Bułgarią od północy oraz Turcją od wschodu. Ma dostęp do czterech mórz: Egejskiego i Kreteńskiego od wschodu, Jońskiego od zachodu oraz Śródziemnego od południa. Grecja ma dziesiątą pod względem długości linię brzegową na świecie, o długości 14880 km. Poza częścią kontynentalną, w skład Grecji wchodzi około 2500 wysp, w tym 165 zamieszkałych. Najważniejsze to Kreta, Dodekanez, Cyklady i Wyspy Jońskie. Najwyższym szczytem jest wysoki na 2918 m n.p.m. Mitikas w masywie Olimpu. Język nowogrecki, język grecki nowożytny, greka nowożytna, demotyk(a) (nowogr. η Ελληνική γλώσσα, i Ellinikí glóssa; τα Ελληνικά, ta Elliniká) – język indoeuropejski, używany współcześnie w Grecji (ok. 11 mln mówiących) i na Cyprze (ok. 750 tys.). Jest on jednocześnie językiem urzędowym tych państw (na Cyprze obok tureckiego).

    Znaczenie kulturalne[ | edytuj kod]

    W starożytności Orchomenos nosił przydomek „miasta Charyt”, ponieważ odbywały się tu haretesia, muzyczne i poetyckie zawody poświęcone boginiom wdzięku.

    Archeologia[ | edytuj kod]

    Z czasów antycznych przetrwały fragmenty świątyni Asklepiosa badane w 1893 przez de Riddera i teatr z końca IV w. p.n.e., który służył mieszkańcom do IV w. n.e.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • ΘΕΑΤΡΟ ΟΡΧΟΜΕΝΟΥ ΒΟΙΩΤΙΑΣ – opracowanie Greckiego Ministerstwa Kultury i Turystyki.
  • Związek Beocki - konfederacja miast beockich, która powstała w VI wieku p.n.e. w obliczu zagrożenia tesalską ekspansją w Grecji Środkowej. Do poleis założycielskich związku, którym udało się odeprzeć Tesalię, należały: Teby (dysponujące ok. 2/5 powierzchni Beocji), Tanagra, Haliartos, Koroneja, Tespie, Akraifnia. Miasta te od ok. 525 roku p.n.e. biły monetę związkową z charakterystyczną tarczą beocką z wcięciami na brzegach na awersie. Prawdopodobnie początkowo w związku nie znalazło się Orchomenos - rywal Teb posiadający ok. 1/5 powierzchni równiny beockiej, ale już ok. 500 roku p.n.e. członkami były wszystkie poleis Beocji z wyjątkiem Platei będącej w sojuszu z Atenami. Związek był kilka razy rozwiązywany przez wrogów, jego problemami były też z jednej strony dążenia Teb do przewodnictwa w konfederacji, z drugiej próby usamodzielnienia się niektórych miast, jednak jego pozycja w Grecji z biegiem czasu rosła. Kiedy zimą 379/378 roku p.n.e. Tebańczycy pod wodzą Pelopidasa zrzucili jarzmo spartańskie i w wyniku walk ponownie powołali do życia sojusz (bez Orchomenos - sojusznika Sparty), stał się on bazą Teb dla ich próby zdobycia hegemonii w całej Grecji. Związek tego okresu był organizacją przypominającą polis - istniało zgromadzenie wszystkich obywateli Beocji (zbierało się w Tebach), kolegium siedmiu tzw. beotarchów (czterech pochodziło z Teb) dysponowało szerokimi uprawnieniami politycznymi i władzą wojskową. W 371 p.n.e. wojska związku dowodzone przez beotarchę Epaminondasa rozbiły armię Sparty pod Leuktrami, a później wkroczyły na Peloponez, gdzie kolejnymi zwycięstwami poważnie osłabiły pozycję Spartan na półwyspie. W 370 roku p.n.e. do sojuszu dołączyło Orchomenos, w 364 Teby podporządkowały sobie Tesalię, ale za cenę śmierci Pelopidasa. W tym samym roku zniszczyły Orchomenos pod pretekstem antydemoktratycznego spisku. Hegemonia Teb w Grecji zakończyła się w 362 p.n.e. wraz ze śmiercią Epaminondasa w bitwie pod Mantineją.Skarbiec Atreusza (grób Agamemnona) – gigantyczny grobowiec (tolos) z pozorną kopułą, zbudowany w epoce mykeńskiej w pobliżu Myken.




    Warto wiedzieć że... beta

    Homer (st.gr. Ὅμηρος, Hómēros, nw.gr. Όμηρος) (VIII wiek p.n.e.) – grecki pieśniarz wędrowny (aojda), epik, śpiewak i recytator (rapsod). Uważa się go za ojca poezji epickiej. Najstarszy znany z imienia europejski poeta, który zapewne przejął dziedzictwo długiej i bogatej tradycji ustnej poezji heroicznej. Do jego dzieł zalicza się eposy: Iliadę i Odyseję. Grecka tradycja widziała w nim również autora poematów heroikomicznych Batrachomyomachia i Margites oraz Hymnów homeryckich. Żaden poeta grecki nie przewyższył sławą Homera. Na wyspach Ios i Chios wzniesiono poświęcone mu świątynie, a w Olimpii i Delfach postawiono jego posągi. Pizystrat wprowadził recytacje homeryckich poematów na Panatenaje.
    Tesalia-Grecja Środkowa (nwgr. Αποκεντρωμένη Διοίκηση Θεσσαλίας - Στερεάς Ελλάδας) - jedna z 7 jednostek administracyjnych Grecji, wprowadzona 1 stycznia 2011.
    Cytadela – w starszych fortyfikacjach samodzielna, dominująca nad miastem lub prowincją twierdza. Na terytorium własnym zadaniem cytadeli była ochrona mieszkańców w przypadku najazdu wroga. Na terytoriach podbitych cytadele budowano w celu utrzymania w posłuszeństwie mieszkańców (taką rolę miała np. cytadela Aleksandrowska w Warszawie).
    Jednostka regionalna Beocja (nwgr.: Περιφερειακή ενότητα Βοιωτίας) - jednostka administracyjna Grecji powołana do życia 1 stycznia 2011.
    Mykeny (nowogr. Μυκήνες Mykḗnes, starogr. Μυκῆναι Mykēnai) – starożytne miasto greckie znajdujące się w północno-wschodniej części Peloponezu. W drugiej połowie II tysiąclecia p.n.e. ośrodek kultury mykeńskiej. Według mitologii, Mykeny założył Perseusz - założyciel dynastii Perseidów. Miasto było zamieszkane przez Achajów. Około 1100 p.n.e. cytadela została zdobyta przez Dorów. Po zniszczeniu przez nich straciło znaczenie. Jednym z mitycznych królów Myken był Agamemnon z rodu Atrydów, zdobywca Troi. Tradycja i wyniki badań naukowych wskazują, że Mykeny były głównym ośrodkiem politycznym Grecji epoki brązu.
    Rzeka – naturalny, powierzchniowy ciek płynący w wyżłobionym przez erozję rzeczną korycie, okresowo zalewający dolinę rzeczną. W Polsce przyjmuje się, że rzekę stanowi ciek o powierzchni dorzecza powyżej 100 km².
    Kopais (gr. Κωπαΐς) – nieistniejące obecnie jezioro w Beocji, na wschód od Orchomenos. Tereny, na którym się znajdowało, nadal nazywane są Kopaidą (gr.Κωπαϊδα).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.024 sek.