• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Operacja wschodniopruska - 1945



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Pułtusk – miasto w województwie mazowieckim, w powiecie pułtuskim (siedziba starostwa), siedziba władz gminy miejsko-wiejskiej Pułtusk. Położone w północnej części Mazowsza, na skraju Puszczy Białej nad Narwią, w mezoregionie Dolina Dolnej Narwi.Kanał Augustowski (biał. Аўгустоўскі канал) – droga wodna łącząca drogą okrężną dopływy Wisły z Bałtykiem poprzez dopływy Niemna, z pominięciem dolnego biegu Wisły.
    Schemat operacji

    Operacja wschodniopruska (nazywana także operacją mazowiecko-mazurską) – operacja wojskowa, przeprowadzona w styczniu i lutym 1945 roku na froncie wschodnim II wojny światowej, część tzw. ofensywy styczniowej Armii Czerwonej. Celem operacji wykonywanej siłami 2. i 3. Frontu Białoruskiego było odcięcie wojsk niemieckich w Prusach Wschodnich od głównych sił i ich rozbicie.

    Malbork (łac. Mariaeburgum, Mariae castrum, Marianopolis, niem. Marienburg) – miasto w północnej Polsce, w województwie pomorskim nad Nogatem. Siedziba powiatu malborskiego.Sławskoje (ros. Славское, do 1946 niem. Kreuzburg, pol. Krzyżbork albo Krujzbork, lit. Pronyčiai) – wieś w obwodzie kaliningradzkim w Rosji.

    Położenie stron[ | edytuj kod]

    Przed rozpoczęciem operacji na początku stycznia 1945 linia frontu ciągnęła się od wybrzeży Bałtyku wzdłuż Niemna, Kanału Augustowskiego, Biebrzy i dalej wzdłuż Narwi i Wisły. Wojska radzieckie uchwyciły pod koniec 1944 roku przyczółki na zachód od tej linii, między innymi w okolicach Stołupian, Różana i Serocka. W rękach niemieckich pozostawała Kłajpeda okrążona od października przez oddziały 1 Frontu Nadbałtyckiego.

    Lidzbark Warmiński (niem. Heilsberg, prus. Lēcbargs) – miasto i gmina w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie lidzbarskim. Siedziba władz powiatu oraz wiejskiej gminy Lidzbark Warmiński.Operacja wiślańsko-odrzańska – operacja zaczepna Armii Czerwonej w ramach ofensywy przeciwko wojskom hitlerowskich Niemiec, przeprowadzona od 12 stycznia 1945 roku z linii Wisły i zakończona w lutym na linii Odry.

    Plany radzieckie zakładały główne uderzenie na kierunku GąbinWystrućKrólewiec siłami 3 Frontu Białoruskiego oraz równolegle siłami 2 Frontu z okolic Różana na kierunku MławaLidzbarkMalbork z zamiarem opanowania linii dolnej Wisły, rozcięcia niemieckich Grupy Armii „Środek” i „A” oraz pobicia wojsk tej pierwszej. Pomocnicze uderzenia miały wyjść lewym brzegiem Niemna w celu opanowania rejonu Tylży oraz z przyczółka serockiego na kierunku NasielskPłońskSierpc z zamiarem wyjścia na linię Drwęcy.

    Drwęca (niem. Drewenz) – rzeka w północnej Polsce na Pojezierzu Mazurskim i Pojezierzu Chełmińsko-Dobrzyńskim, prawy dopływ dolnej Wisły. Długość rzeki wynosi 253 km, a powierzchnia dorzecza 5536 km². Wypływa ze wschodnich stoków Góry Dylewskiej (Czarci Jar) na wysokości 191 m n.p.m., płynie na południowy zachód i uchodzi do Wisły na wysokości 36,6 m n.p.m., a jej końcowy odcinek stanowi południowo-wschodnią granicę Torunia. Wyznacza południową granicę ziemi chełmińskiej.Mierzeja Kurońska (lit. Kuršių nerija, ros. Куршская коса [Kurszskaja kosa], łot. Kuršu kāpas) to wąski, długi półwysep, w postaci piaszczystego wału, w południowo-wschodniej części wybrzeża Morza Bałtyckiego. Mierzeja oddziela Zalew Kuroński od otwartego Morza Bałtyckiego

    Łącznie siły radzieckie przeznaczone do operacji zorganizowane były w 14 armii ogólnowojskowych, 1 armię pancerną, 8 korpusów pancernych i zmechanizowanych, 2 armie lotnicze i 1 korpus kawaleryjski, w sumie dysponujących około 1,7 mln żołnierzy, 30 tys. dział i moździerzy, 3,5 tys. czołgów i dział pancernych oraz blisko 3100 samolotów bojowych. Większość jednostek radzieckich, szczególnie piechoty, była mocno osłabiona i średni stan osobowy dywizji piechoty wynosił 60% stanu etatowego.

    Uszakowo (ros. Ушаково, niem. Brandenburg, pol. Pokarmin, lit. Pokarviai) - osada w powiecie bagrationowskim, obwodzie kaliningradzkim, w Rosji.Kaliningrad (ros. Калининград, do 4 czerwca 1946 Królewiec (do XVI w. także Królówgród), ros. Кёнигсберг, niem. Königsberg, łac. Regiomontium, prus. Kunnegsgarbs, lit. Karaliaučius) – stolica obwodu kaliningradzkiego – eksklawy Federacji Rosyjskiej, u ujścia Pregoły do Bałtyku, w historycznej krainie Sambii. Liczba ludności Kaliningradu w 2006 wynosiła 434,9 tys.

    Wojska niemieckie w Prusach Wschodnich wchodzące w skład Grupy Armii „Mitte” składały się z 4 Armii i 3 Armii Pancernej, a na południu wzdłuż Narwi zajmowała pozycje 2 Armia. Odwód stanowił korpus pancerny „Großdeutschland”. Dodatkowo do obrony włączyły się liczne oddziały Volkssturmu. Na terenie Prus znajdowało się wiele fortyfikacji i umocnień pochodzących jeszcze z okresu przedwojennego. Do najważniejszych należały lidzbarski rejon umocniony i linia fortyfikacji nad Wielkimi Jeziorami Mazurskimi. Ponadto od jesieni 1944 roku prowadzono intensywne prace inżynieryjne nad umocnieniami polowymi wzdłuż całej linii frontu i na przewidywanych kierunkach natarcia radzieckiego. Miasta takie jak Królewiec, Piława, Grudziądz, Toruń, Modlin i Giżycko zostały ogłoszone twierdzami (Festung) i przystosowane do obrony okrężnej w warunkach odcięcia od sił głównych. Łącznie siły niemieckie na terenie Prus Wschodnich składały się z 600 tysięcy żołnierzy, 750 czołgów i dział pancernych, 8100 dział i moździerzy oraz 400 samolotów bojowych.

    Bagrationowsk, Iława Pruska, Iławka (ros. Багратионовск, niem. Preußisch Eylau) – miasto w obwodzie kaliningradzkim w Rosji (6,9 tys. mieszkańców w 2005), położone przy granicy z Polską. Centrum rejonu bagrationowskiego.Dobre Miasto (dawniej niem. Guttstadt) – miasto na Warmii w woj. warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Dobre Miasto. Ośrodek usługowy i przemysłowy na Pojezierzu Olsztyńskim nad Łyną, ok. 25 km na północ od Olsztyna. Jedno z miast aglomeracji olsztyńskiej.

    Pierwszy etap operacji[ | edytuj kod]

    13 stycznia 1945 po przygotowaniu artyleryjskim rozpoczęło się natarcie 3. Frontu Białoruskiego. Główny ciężar uderzenia był skupiony w rejonie na północny wschód od Gąbina. Pierwszego dnia operacji nie osiągnięto większych sukcesów, postęp wojsk wyniósł zaledwie 2–3 km, jedynie w pasie działania 28 Armii (bezpośrednio na wschód od Gąbina) udało się przełamać pierwszą linię obrony na głębokość 7 km. 14 stycznia Niemcy przeszli do kontrataków, co spowodowało dalsze spowolnienie natarcia. Tego samego dnia ruszyło natarcie 2. Frontu Białoruskiego z okolic Różana, jednak w wyniku zaciekłego oporu wojsk niemieckich postęp pierwszego dnia nie przekroczył 8 km. Kolejny dzień upłynął pod znakiem nieustających kontrataków niemieckich i powolnego posuwania się wojsk radzieckich na zachód. Dzięki wprowadzeniu do walki korpusów pancernych oraz poprawie pogody, co umożliwiło wprowadzenie do akcji lotnictwa, wojska radzieckie osiągnęły 16 stycznia przełamanie linii niemieckich na kierunku różańskim, zajmując Pułtusk, Nasielsk i Maków Mazowiecki. Na odcinku 3 FB wprowadzenie do walki formacji pancernych nie przyniosło większego efektu, a skuteczna obrona niemiecka zatrzymała dalsze postępy atakujących. 17 stycznia do walki wprowadzono 5 armię pancerną 2. Frontu, co pozwoliło na poszerzenie i pogłębienie wyłomu. Do wieczora 18 stycznia wojska radzieckie na kierunku mławskim włamały się na szerokość 110 km i głębokość 60 km. Równocześnie po krwawych walkach 3. Front Białoruski przełamał ostatecznie obronę niemiecką na północ od Gąbina i wbił się na głębokość ponad 40 km, forsując przy tym rzekę Wystruć. Ponieważ na przewidywanym pierwotnie kierunku natarcia (linia Gąbin – Wystruć) 3 FB nie osiągnął sukcesów, zdecydowano przenieść ciężar ofensywy w uzyskany wyłom na linię Krupiszki – Tapiawa. W efekcie powyższych działań rozbity został niemiecki 26 Korpus Armijny oraz 2 Armia, a w wyłomy w linii frontu Rosjanie wprowadzili jednostki szybkie.

    Elbląg (łac. Elbinga, Elbingus, niem. Elbing, prus. Elbings, rus. Эльблонг) – miasto na prawach powiatu w województwie warmińsko-mazurskim, siedziba władz powiatu elbląskiego i gminy wiejskiej Elbląg, ale miasto nie wchodzi w ich skład, stanowiąc odrębną jednostkę samorządu terytorialnego. Od 1992 stolica diecezji elbląskiej. Najstarsze miasto w województwie, jedno z najstarszych w Polsce (rok założenia 1237, prawa miejskie 1246). Miasto posiadało prawo do czynnego uczestnictwie w akcie wyboru króla. Także najniżej położone miasto w Polsce. Leży u ujścia rzeki Elbląg do Zalewu Wiślanego. Według danych z 30 czerwca 2012 r. ma 123 977 mieszkańców.2 Armia (niemiecka), niem. 2. Armee – jedna z niemieckich armii z czasów II wojny światowej. Utworzona 26 sierpnia 1939, z początkiem kampanii wrześniowej przekształcona w Grupę Armii Północ.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Operacja königsbergska (znana także jako Bitwa o Królewiec) – jedna z ostatnich operacji Armii Czerwonej podczas operacji wschodniopruskiej w czasie II wojny światowej. Podczas czterech dni zaciętych walk ulicznych wojska sowieckich frontów 1 Nadbałtyckiego i 3 Białoruskiego zdobyły Königsberg. Oblężenie rozpoczęło się pod koniec stycznia 1945 roku, kiedy Rosjanie otoczyli miasto. Podczas bitwy miały miejsce ciężkie walki o utrzymanie połączenia Königsbergu z portem w Piławie, ale zostało ono ostatecznie utracone. Bitwa zakończyła się kapitulacją niemieckiego garnizonu w dniu 9 kwietnia.
    Serock – miasto w woj. mazowieckim, w powiecie legionowskim, nad Jeziorem Zegrzyńskim, położone naprzeciw ujścia Bugu do Narwi. Leży ono na pograniczu Kotliny Warszawskiej i Wysoczyzny Ciechanowskiej. Siedziba gminy miejsko-wiejskiej Serock. Odległość od centrum Warszawy wynosi ok. 40 km.
    Sierpc – miasto w województwie mazowieckim, siedziba władz powiatu sierpeckiego, położone nad rzeką Sierpienicą przy jej ujściu do Skrwy. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa płockiego. Według danych z 31 grudnia 2010 r. miasto miało 18 815 mieszkańców.
    3 Front Białoruski – front radziecki utworzony 24 (19 ?) kwietnia 1944, na bazie frontu zachodniego. Rozformowany 9 maja 1945. Na bazie frontu utworzono Baranowicki Okręg Wojskowy ZSRR. Jeden z frontów w walkach z Wehrmachtem w II wojnie światowej.
    Giżycko (niem. Lötzen, pol. (dawniej) Łuczany, Lec, prus. Lēcai) – miasto i gmina w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie giżyckim. Położone na Mazurach, pomiędzy jeziorami Kisajno i Niegocin.
    Mamonowo (ros. Мамоново, pol. Święta Siekierka, Świętomiejsce, Świętomiejsc, niem. Heiligenbeil, lit. Šventapilė) – miasto w rejonie bagrationowskim obwodu kaliningradzkiego w Rosji (7,5 tys. mieszkańców w 2005).
    Volkssturm (pol. Szturm narodowy) – formacja o charakterze pospolitego ruszenia, użyta przez Niemców w ostatniej fazie II wojny światowej. Została powołana do życia dekretem podpisanym przez Adolfa Hitlera 25 września 1944 roku zaczynającym się od apelu:

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.043 sek.