• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Operacja Albion

    Przeczytaj także...
    Desant – operacja taktyczna przeniesienia wojsk na teren przeciwnika, w celu wykonania określonego zadania, najczęściej opanowania terenu przeciwnika lub uchwycenia punktów o istotnym znaczeniu. W zależności od wykorzystanego do tego celu środka transportu wyróżnia się desant morski, lądowy lub powietrzny (szybowcowy, spadochronowy lub śmigłowcowy).Sääre - wieś w Estonii, w prowincji Saare, w gminie Torgu. Na południe od wsi znajduje się zbudowana w 1960 roku latarnia morska Sõrve. Ma wysokość 52 metrów i należy do najwyższych w Estonii.
    Ruhnu (szw. Runö) - niewielka wyspa na morzu Bałtyckim w Zatoce Ryskiej należąca do Estonii. Od łotewskiego wybrzeża dzieli ją zaledwie 37 kilometrów. Administracyjnie znajduje się w Prowincji Saare. Zajmuje powierzchnię 11,9 km² i liczy około 60-70 stałych mieszkańców. Na wyspie znajduje się wieś Ruhnu i wiejska gmina Ruhnu. Z powodu dużego zasolenia wód podziemnych (podsiąkanie wód morskich) wodę pitną pobiera się z odwiertu o głębokości 787 m.

    Operacja Albion – operacja morsko-lądowa wojsk niemieckich w 1917 roku połączona z desantem na archipelag Wysp Moonsudzkich (Hiuma, Sarema, Muhu), wówczas należący do Imperium Rosyjskiego.

    Głównym powodem ataku było strategiczne położenie wysp, u wylotu Zatoki Ryskiej. Opanowanie wyspy Muhu umożliwiało również kontrolę cieśniny Muhu, łączącej Zatokę Ryską z Zatoką Fińską. Rozkaz ataku został wydany 18 września 1917. Następnego dnia pod dowództwem generała Ludwiga von Estorffa 42. Dywizja oraz 2. Brygada Rowerowa razem z artylerią, telegrafistami i kolumną transportową została wysłana do Lipawy. W sumie oddział liczył 23 000 żołnierzy, 5000 koni, 1400 pojazdów, 150 karabinów maszynowych, 54 armaty, 12 moździerzy oraz amunicję i prowiant na 30 dni. Operacji nadano kryptonim Albion (historyczno-poetyckie określenie Wysp Brytyjskich). Do transportu żołnierzy wykorzystano 19 transportowców.

    Bitwa w Moonsundzie – bitwa morska stoczona 17 października 1917 roku w cieśninie Moonsund, pomiędzy flotami Niemiec i Rosji w trakcie operacji Albion podczas I wojny światowej.Mina morska to środek walki morskiej, przeznaczony do rażenia podwodnej części kadłuba okrętu lub statku. Składa się z ładunku materiału wybuchowego umieszczonego w kulistym lub cylindrycznym kadłubie wodoszczelnym, wyposażonego w urządzenia zapalające i zabezpieczające.

    Przebieg walk[ | edytuj kod]

    Bitwa rozpoczęła się 11 października desantem w zatoce Tagga na półwysep Eeriksaare na wyspie Sarema. Z morza oddziały niemieckie były wspierane przez krążownik liniowy "Moltke", 10 pancerników, 8 krążowników lekkich, 55 niszczycieli, 6 okrętów podwodnych, 40 torpedowców oraz liczne trałowce (niektóre wyposażone w wyrzutnie bomb głębinowych). Wsparcie z powietrza zapewniało 6 sterowców i ponad 100 samolotów.

    Samolot – statek powietrzny cięższy od powietrza (aerodyna), utrzymujący się w powietrzu dzięki wytwarzanej sile nośnej za pomocą nieruchomych, w danych warunkach względem statku, skrzydeł. Ciąg potrzebny do utrzymania prędkości w locie poziomym wytwarzany jest przez jeden lub więcej silników.SMS Moltke – niemiecki krążownik liniowy (klasyfikowany oficjalnie jako wielki krążownik, niem.: Großer Kreuzer) z okresu I wojny światowej, pierwsza z dwóch jednostek typu Moltke, a druga w swojej klasie w składzie Kaiserliche Marine.

    Pierwsza próba ataku na wyspę Muhu zakończyła się niepowodzeniem. Rosyjskie łodzie latające z transportowca lotniczego "Orlica" zatrzymały wojska niemieckie pomiędzy Saremą a Hiumą. 12 października toczyły się ciężkie walki o Saremę. Niemcy zdobyli rosyjską bazę marynarki wojennej na półwyspie Eeriksaare, po czym przenieśli się na półwysep Sworbe (dziś Sõrve). Wskutek wpłynięcia na minę uszkodzone zostały dwa niemieckie okręty: pancernik "Großer Kurfürst" i transportowiec "Corscia". Pancernik "Bayern" również trafił na minę, jednak nie został uszkodzony w stopniu uniemożliwiającym dalsze działania. Niemieckie okręty podjęły pościg za dwoma rosyjskimi niszczycielami i jedną kanonierką aż do cieśniny Muhu, po czym zawróciły. 13 października niemieckie wojska zdobyły Arensburg (dziś Kuressaare). 14 października trwały nadal silne walki o Saremę. Arensburg stanął w płomieniach. Niemieckie oddziały zdobyły wysepki Runo (Ruhnu) i Abro (Abruka). Rosjanie pilnujący Cieśniny Irbeńskiej w bazie w Tserel na półwyspie Sworbe zostali odcięci. Rosyjski niszczyciel "Grom" został zatopiony wskutek pożaru wywołanego ostrzałem przez pancernik "Kaiser" i niszczyciel V 100. Załoga "Groma" schroniła się na szalupie ratunkowej, która wkrótce również zatonęła. 15 października oddziały niemieckie odcięły drogę ucieczki wojskom rosyjskim z Saremy na Muhu biorąc 3000 jeńców. Na półwyspie Sworbe zdobyta została rosyjska baza w Tserel (dziś Sääre). Niemieckie sterowce zbombardowały Parnawę. 16 października bombardowanie było kontynuowane przez sterowiec L.37. Niemcy zdobyli całą Saremę. Brytyjski okręt podwodny trafił torpedą niemiecki trałowiec "Indianola", który został odholowany do Arensburga.

    Cesarstwo Niemieckie, (niem.) Deutsches Kaiserreich lub Rzesza Niemiecka (niem.) Deutsches Reich – oficjalne określenie niemieckiego państwa narodowego założonego w 1871 roku przez polityka Ottona von Bismarcka. Po upadku określane także jako Druga Rzesza (Zweites Reich).Drednot (ang. Dreadnought) – określenie generacji pancerników (okrętów liniowych) budowanych od 1906 roku do 1922 roku. Nazwa pochodzi od nazwy brytyjskiego pancernika HMS "Dreadnought", który wszedł do służby w grudniu 1906 roku jako pierwszy okręt zbudowany według nowych koncepcji. W stosunku do wcześniejszych pancerników (zwanych przeddrednotami lub predrednotami), drednoty charakteryzowały się:

    17 października doszło do bitwy w cieśninie Moonsund. Rosyjskie pancerniki "Sława" ("Слава") i "Grażdanin" ("Гражданин", Obywatel, wcześniejsza nazwa "Cesarewicz"), starły się ze znacznie silniejszym zespołem niemieckim, w skład którego wchodziły pancerniki SMS "König" i SMS „Kroneprinz”, należące do nowszej generacji drednotów. "Sława" została poważnie uszkodzona, "Grażdanin" zdołał wycofać się. 18 października rosyjski admirał podjął decyzję o ewakuacji z wyspy Muhu i bazy w Rohuküla. 19 października Niemcy przeprowadzili pierwszy atak na Hiumę zakończony niepowodzeniem. Rosyjskie okręty, zmuszone do wycofania się w stronę północnej części cieśniny Muhu, postawiły na morzu barierę z min. "Sława" została opuszczona, po czym zatopiona przez Rosjan. W nocy z 17 na 18 października niemiecki niszczyciel S.64 wszedł na minę i zatonął. W ciągu dnia niemieckie oddziały zdobyły wyspę Muhu biorąc do niewoli kolejnych 10 000 żołnierzy rosyjskich. 19 października wojska niemieckie wylądowały na Hiumie, a następnego dnia zdobyły ją w całości. Większość rosyjskich żołnierzy zdołała ewakuować się do baz w Zatoce Fińskiej. Operacja Albion została zakończona.

    Krążownik lekki – klasa dużych okrętów artyleryjskich, podklasa krążowników, powstała na początku XX wieku. Intensywnie używane podczas obu wojen światowych. Obecnie, podobnie jak i inne okręty artyleryjskie, klasa zanikła. Do tej klasy należały też krążowniki przeciwlotnicze.Kuressaare (pol., niem. Arensburg; w okresie Estońskiej SRR: Kingissepa) – estońskie miasto oraz gmina miejska na wyspie Sarema (Saaremaa), położone na brzegu Morza Bałtyckiego. Jest stolicą prowincji Saare. W mieście znajdują się starówka i zamek biskupa. W latach 1918−październik 1940 eksploatowano tramwaj parowy.
  • Panorama zatoki na Saremie, w której wojska niemieckie wylądowały 11 października 1917

  • Niemieccy żołnierze zmierzają w kierunku plaży, w tle widoczny jest lekki krążownik "Kolberg", październik 1917 r.

  • Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Michael B. Barrett: Operation Albion. The German Conquest of the Baltic Islands. Bloomington: Indiana University Press, 2008, seria: Twentieth-Century Battles. ISBN 978-0-253-34969-9. (ang.)
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Operation Albion: The Attack On The Baltic Islands (ang.). [dostęp 2017-01-07].
  • Okręt podwodny – wojskowa jednostka pływająca, konstrukcyjnie przystosowana do prowadzenia działań i operacji zarówno na powierzchni, jak i pod wodą; współcześnie jedna z głównych klas okrętów. Okręty podwodne zdolne są do samodzielnego zanurzenia i wynurzenia oraz kontrolowanego pływania pod wodą, a także do prowadzenia w tym środowisku walki oraz wykonywania zadań transportowych i rozpoznawczych.Abruka (szw. Abrö) – niewielka wyspa należąca do Estonii położona na morzu Bałtyckim, 12 kilometrów na południe od Kuressaare. Ma powierzchnię 8,78 km i liczy około 40 mieszkańców, zamieszkałych m.in. we wsi Abruka. Wyspa jest stale zamieszkana od XVIII wieku. Na wyspie znajduje się rezerwat przyrody o powierzchni 92 ha. W pobliżu znajdują się niezamieszkane wyspy Vahase, Kassilaid i Linnusitamaa (dosł. wyspa ptasich odchodów). Na miejscowym cmentarzu znajduje się krzyż upamiętniający katastrofę promu Estonia. Na przylądku Limbi wznosi się wysoka na 36 metrów latarnia morska wybudowana w 1931 r.




    Warto wiedzieć że... beta

    SMS Bayern był niemieckim pancernikiem typu Bayern służącym w Kaiserliche Marine, który został zwodowany w 1915 i wszedł do służby w 1916. Jego głównym uzbrojenie stanowiło 8 dział 380 mm umieszczonych w 4 wieżach.
    Cesariewicz (ros. Цесаревич) - rosyjski pancernik generacji przeddrednotów z początku XX wieku, zbudowany we Francji, od 1917 nazwany "Grażdanin" (Гражданин). Uczestniczył w walkach pod Port Artur podczas wojny rosyjsko-japońskiej, będąc jednym z dwóch najsilniejszych okrętów rosyjskiej eskadry, a następnie w I wojnie światowej.
    Pancernik – klasa dużych, silnie opancerzonych i uzbrojonych pełnomorskich okrętów, stanowiących trzon największych flot wojennych od czasu powstania klasy pancerników w drugiej połowie XIX wieku, do okresu II wojny światowej. Przeznaczeniem pancerników było zapewnienie panowania na morzach poprzez wygrywanie bitew artyleryjskich i niszczenie wrogich jednostek nawodnych wszystkich klas. Pierwsze pancerniki pojawiły się w latach 60. XIX wieku i z miejsca zastąpiły drewniane okręty liniowe w roli najpotężniejszych jednostek floty, przejmując także ich nazwę w niektórych językach (zobacz niżej). Szczyt znaczenia pancerniki miały podczas wojny rosyjsko-japońskiej (1904-1905) i I wojny światowej, istotną rolę odgrywały także podczas II wojny światowej, aczkolwiek utraciły wtedy swój prymat na rzecz lotniskowców. Po tej wojnie klasa ta stopniowo zanikła, jedynie nieliczne pozostające w służbie okręty używane były w bardzo ograniczonym zakresie do lat 90. XX wieku. Polska nie posiadała w swojej marynarce okrętów tej klasy.
    Krążownik liniowy - klasa dużych okrętów artyleryjskich, która wykształciła się w okresie poprzedzającym I wojnę światową jako połączenie cech krążowników (duża prędkość) i pancerników (wielkość i uzbrojenie). Krążowniki liniowe zaliczane były obok pancerników do okrętów liniowych. W dawnym polskim piśmiennictwie nazywano je też "krążownikami bojowymi".
    Cieśnina Irbe (est. Kura kurk, łot. Irbes jūras šaurums, liw. Sūr mer) - cieśnina pomiędzy Półwyspem Kurlandzkim a estońską wyspą Sarema, otwierająca wejście do Zatoki Ryskiej. Szerokość cieśniny wynosi 27 km, a przeciętna głębokość zaledwie 10 metrów. W pobliżu łotewskiego brzegu została sztucznie pogłębiona do 23 metrów.
    Trałowiec – okręt specjalnie przeznaczony do oczyszczania akwenów żeglownych z min za pomocą holowanych trałów, a także do stawiania min, stąd oboczna nazwa minowiec.
    Bomba głębinowa – broń morska, przeznaczona do rażenia okrętów podwodnych znajdujących się w zanurzeniu. Do czasów II wojny światowej był to główny środek zwalczania okrętów podwodnych (ZOP), później jego rola malała i obecnie ma już raczej znaczenie historyczne.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.023 sek.