• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Opera Nova



    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5] [6]
    Przeczytaj także...
    Planty nad Brdą – bulwary spacerowe nad rzeką Brdą w Bydgoszczy, otoczone zielenią urządzoną i terenami parkowymi.Nabucco (skrót od Nabucodonosor - pol. Nabuchodonozor) – opera w czterech aktach Giuseppe Verdiego, wystawiona po raz pierwszy w La Scali 9 marca 1842 roku.
    Charakterystyka[]

    Opera Nova to instytucja kulturalna, której organami wiodącymi są Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Samorząd Województwa Kujawsko-Pomorskiego. Realizowana działalność artystyczna to widowiska operowe, operetkowe, baletowe i musicalowe. Działalność opery obejmuje również przedsięwzięcia edukacyjne, np. Studio Baletowe wprowadzające w świat opery i baletu dzieci i młodzież.

    Henryk Debich (ur. 18 stycznia 1921 w Pabianicach, zm. 4 lipca 2001 tamże) – polski dyrygent i kompozytor, aranżer i pedagog.Alicja Weber (ur. 1943 we Lwowie) – polska muzykolog, pedagog muzyczny, recenzentka i publicystka muzyczna, dyrektor Państwowej Opery w Bydgoszczy (1981–1990).

    Spektakle zespołu Opery Nova prezentowane są nie tylko w Bydgoszczy, lecz także na festiwalach operowych w kraju i za granicą. Od 1989 r. zespół systematycznie uczestniczy w licznych tournées artystycznych po Niemczech, Belgii, Holandii, Malcie i Włoszech.

    Opera Nova obejmuje swym zasięgiem oddziaływania kulturalnego region kujawsko-pomorski oraz fragmenty województw ościennych (rejon pilski, koszaliński i olsztyński). Do tych ośrodków docierają bydgoscy artyści, z tych też regionów najczęściej przyjeżdżają nad Brdę widzowie spektakli muzycznych.

    W repertuarze znajdują się operetki, musicale, lekkie koncerty, „gale operowe”, cieszące się dużym powodzeniem publiczności oraz popularne opery klasyczne. W funkcjonowaniu Opery pomagają sponsorzy, którzy rekrutują się spośród dużych potentatów finansowych i przemysłowych regionu.

    Stary Rynek – prostokątny (ok. 100 x 125 m), główny plac miejski w Bydgoszczy usytuowany w pobliżu ścisłego centrum miasta. Przechodzi przez niego 18. południk długości geograficznej wschodniej. Przy rynku znajduje się ratusz, a nieopodal - katedra.Józef Szurka (ur. 1923, zm. 1997) – działacz ruchu muzycznego – śpiewaczego i instrumentalnego, chórmistrz, dyrygent zespołów wokalnych, instrumentalnych, kierownik artystyczny i muzyczny, współtwórca Zespołu Pieśni i Tańca Pomorskiego Okręgu Wojskowego z siedzibą w Bydgoszczy, Zespołu Pieśni i Tańca Ziemi Bydgoskiej oraz Estrady Bydgoskiej.

    Dyrektorem Opery Nova i jednocześnie dyrygentem operowej orkiestry jest od 1992 r. Maciej Figas.

    Statystyki[]

    W 2010 r. Opera Nova wystawiła we własnej sali 109 przedstawień, które obejrzało 71 tys. widzów. W 2014 na koncertach obecnych było 82 tys. 662 widzów

    Historia[]

    Początki[]

    Pierwsze przedstawienia teatralno-muzyczne inscenizowane były w Bydgoszczy od 1623 r. przez wychowanków Kolegium Jezuickiego. Natomiast opery i operetki wystawiane były w XIX wieku w niemieckim Teatrze Miejskim. W latach 1896-1920 na scenie nowego okazałego gmachu teatralnego występowały m.in. zespoły operowe z Gdańska, Poznania i Rostoku. W latach 1920-1939 instytucją kulturalną prowadzoną przez mniejszość niemiecką była tzw. Deutsche Bühne (Scena Niemiecka). Był to teatr zawodowy, który posiadał zespół operowy i orkiestrę w oparciu o miejscowe Bydgoskie Konserwatorium Muzyczne. Jego popularność (także wśród Polaków) dorównywała Teatrowi Miejskiemu. Wystawiano w nim opery, operetki, komedie muzyczne i wodewile, goszczono zespoły operowe z Niemiec (Berlin, Hamburg, Królewiec), zaś 3 maja 1930 r. z okazji 400-lecia urodzin Jana Kochanowskiego wystawiono prapremieręOdprawy posłów greckich”, co było ukłonem w stronę polskiej społeczności miasta. Dopiero po 1933 r. repertuar tej jednostki został podporządkowany propagandzie nazistowskiej.

    Ryga (łot. Rīga, niem. Riga, lit. Ryga, est. Riia, liw. Rīgõ, fin. Riika, jidysz ריגע, Rige, ros. Рига, Riga, ukr. Рига, Ryha) – stolica Łotwy, miasto położone nad rzeką Dźwiną w pobliżu jej ujścia do Bałtyku w Zatoce Ryskiej. Jest głównym ośrodkiem gospodarczo-przemysłowym, komunikacyjnym (port morski, lotniczy i węzeł kolejowy Ryga Centralna), kulturalnym i naukowym kraju. Posiada liczne zabytki, w tym jeszcze z czasów średniowiecza. Jest wpisana na listę światowego dziedzictwa kulturowego i przyrodniczego UNESCO. Stanowi jedno z największych w Europie skupisk architektury secesyjnej.Operetka (wł. operetta) – sceniczny utwór muzyczny z dialogami mówionymi, zbliżony do opery, charakteryzujący się lekką, melodyjną muzyką i komediową akcją.

    Pierwsze polskie opery wystawiono w Bydgoszczy w 1919 r. 3 października 1921 r. zespół bydgoskiego Teatru Miejskiego zaprezentował polską narodową operę „HalkaStanisława Moniuszki. W tym celu podjęto prace nad utworzeniem na miejscu zawodowego chóru i orkiestry. W latach 1921-1923 Teatr Miejski organizował letnie sezony operowe, podczas których występowały zespoły Opery Poznańskiej i Warszawskiej. Odbywały się także recitale śpiewaków - wybitnych artystów ze świata opery polskiej, a także operetki. W latach 1923-1926 z koncertami w Bydgoszczy występowali m.in. Stanisław Gruszczyński, Ignacy Dygas, Jadwiga Dębicka, Wiktoria Kawecka. Wydarzeniem, które odbiło się dużym echem w mieście, był recital pierwszego basa nowojorskiej Metropolitan Opera – Adama Didura (1926). Kilkakrotnym gościem w Teatrze Miejskim w Bydgoszczy w latach 20. i 30. była Ada Sari, która dawała recitale z towarzyszeniem fortepianu.

    Wyspa Młyńska – zabytkowa wyspa rzeczna w rejonie staromiejskim Bydgoszczy, o powierzchni ok. 6,5 ha, mieszcząca obiekty kulturalne i rekreacyjne, otoczona bulwarami i urządzeniami hydrotechnicznymi.Balkon – element architektoniczny budynku, nadwieszony, posiadający formę otwartą. Stanowi część składową lokalu (mieszkania) i zazwyczaj powiązany jest z pomieszczeniem reprezentacyjnym. Jest to przestrzeń użytkowa – umożliwiająca lepszy, wzrokowy kontakt z otoczeniem i rekreacyjna – stanowiąca połączenie wnętrza budynku z zewnętrzem, będąca namiastką „zielonej izby” lub tarasu.

    Kolejnym etapem w rozwoju początków życia operowego w międzywojennej Bydgoszczy była działalność w Toruniu w sezonie 1925/1926 i wystawiającej też w Bydgoszczy Pomorskiej Opery Zjednoczonych Teatrów Toruń-Bydgoszcz-Grudziądz, której dyrektorem naczelnym został Karol Benda, dotychczasowy dyrektor Teatru Miejskiego w Toruniu i inicjator powołania zrzeszenia teatrów. Zespół ten obejmował 36-osobową orkiestrę, 22-osobowy chór, niewielki balet oraz zewnętrznych śpiewaków z Opery Warszawskiej, Poznańskiej i Lwowskiej. Ponadto w premierach operetkowych brali udział zapraszani przez dyrekcję wybitni polscy artyści tamtych czasów (Matylda Lewińska-Polińska, Ignacy Dygas, Stanisław Gruszczyński, Jan Kiepura, Lucyna Messal). W ramach Opery Pomorskiej wystawiono w toruńskim Teatrze Miejskim 26 premier oper i operetek, w bydgoskim Teatrze Miejskim 15 premier - 6 oper i 9 operetek, m.in.: Halka, Rigoletto, Tosca, Carmen, Madame Butterfly, Aida, Hrabina Marica, Manewry jesienne, Wesoła wdówka.

    Maria Fołtyn (ur. 28 stycznia 1924 w Radomiu, zm. 2 grudnia 2012 w Warszawie) – polska śpiewaczka i reżyser operowy, założycielka i prezes Towarzystwa Miłośników Muzyki Moniuszki.Tadeusz Kłobucki (ur. 1919, zm. 1987) – dyrektor naczelny Państwowego Teatru Muzycznego Opery i Operetki w Bydgoszczy w latach 1973-1977.

    Powiększenie repertuaru oper i operetek, wstawianych w bydgoskim Teatrze Miejskim nastąpiło podczas 11 sezonów dyrektora Władysława Stomy (1927-1938). Rodzimy zespół przedstawił wówczas 114 premier spektakli muzycznych, które stanowiły odrębny, najbardziej dochodowy dział repertuarowy w działalności teatru. W wielu przypadkach były to nowości scen berlińskich i wiedeńskich, specjalnie tłumaczone na potrzeby teatru bydgoskiego. Aby zrealizować ambitne przedsięwzięcia muzyczne, dyrektor Stoma uzupełnił zespół artystyczny o zawodowych śpiewaków oraz pozyskał orkiestrę wojskową 61 Pułku Piechoty. W 1930 r. wystawiono własnymi siłami (soliści, orkiestra, chóry) opery: Halka, La Traviata, w 1931 r. - Opowieści Hoffmanna, Madame Butterfly, a w 1932 r. - Carmen i inne. Poza tym w latach 30. gościła w Bydgoszczy co roku ze swoimi spektaklami Opera Warszawska. W ostatnim sezonie 1938/1939 przed wybuchem II wojny światowej nowy dyrektor Teatru Miejskiego Aleksander Rodziewicz zreorganizował chór i balet oraz zaangażował nowych solistów. W dziale muzycznym zorganizowano 138 przedstawień, w tym 30 premier. Ostatnią premierą muzyczną przed wybuchem II wojny światowej była Cnotliwa Zuzanna wystawiona 4 kwietnia 1939 r. Mimo, że niemal przez cały okres międzywojenny w Teatrze Miejskim prezentowane były spektakle operowe i operetkowe, to nie istniała jeszcze stała scena operowa.

    Luksemburg, Wielkie Księstwo Luksemburga (luks. Lëtzebuerg, Grousherzogdem Lëtzebuerg; niem. Luxemburg, Großherzogtum Luxemburg; fr. Luxembourg, Grand-Duché de Luxembourg) – państwo położone w Europie Zachodniej. Graniczy z Francją od południa, Niemcami od wschodu i z Belgią od zachodu i północy. Państwo członkowskie Unii Europejskiej oraz NATO.Adam Pałka (ur. 1937) – dyrygent, chórmistrz, kierownik scen muzycznych w Krakowie i Wrocławiu, dyrektor naczelny i kierownik artystyczny Opery i Operetki w Bydgoszczy w latach 1979-1980.

    W czasie okupacji niemieckiej (1939-1945) do Teatru Miejskiego, przeznaczonego „tylko dla Niemców” sprowadzono zespół teatralny z Rygi pod kierownictwem Heinricha Voita, złożony z Niemców łotewskich. Podczas inauguracyjnego przedstawienia 1 października 1940 r. wystawiono operę K.M. Webera Wolny strzelec. W repertuarze Teatru do 1944 r. znalazło się kilkanaście przedstawień muzycznych (opery, operetki, wieczory baletowe). Orkiestra Teatru występowała także jako Miejska Orkiestra Symfoniczna. W 1944 r. niemiecka scena przestała istnieć, a w budynku urządzono kino wyświetlające filmy propagandowe.

    Baryton jest to rodzaj głosu ludzkiego. Głos męski mieszczący się w środkowym zakresie skali głosu (niższy od tenoru, wyższy od basu). Jest to najczęstszy głos występujący u mężczyzn. Barytonowy zakres skali głosu sięga od A do f w muzyce chóralnej i od G do g w muzyce poważnej, ale może być poszerzony zarówno w górę jak i w dół. Głos barytonowy można sklasyfikować na baryton dramatyczny (jest to głos o ciemnej barwie posiadający bardzo bogate i pełne brzmienie oraz niską tessiturę głosu, zakres od G do f ) oraz baryton liryczny (głos ten posiada jasną barwę o lekkim i ciepłym brzmieniu oraz wyższej tessiturze głosu niż baryton dramatyczny, zakres od A do g ).Teatr Kameralny w Bydgoszczy – scena teatralna w Bydgoszczy, istniejąca w latach 1962–1988, mieszcząca się w budynku dawnego Établissement przy ul. Grodzkiej 14–16.

    Po zakończeniu II wojny światowej podjęto kroki w celu utworzenia stałego Studia Operowego w Bydgoszczy. W 1947 r. zorganizowano na scenie Teatru Polskiego, serię próbnych przedstawień operowych, z udziałem uczniów wydziałów wokalnych szkół muzycznych Bydgoszczy i Torunia. Mimo dużego powodzenia wśród widowni, inicjatywy nie poparły organizacyjnie i finansowo ówczesne władze administracyjne, co przesądziło o porażce całego przedsięwzięcia. Mimo tego namiastką sceny operowej w tym okresie była działalność Pomorskiej Orkiestry Symfonicznej, która wraz z chórami bydgoskimi wykonywała operomontaże podczas „Wieczorów Operowych”, uwertury, fragmenty orkiestrowe i chóralne z oper.

    Antoni Rybka (ur. 1918, zm. 1999) – chórmistrz, długoletni dyrygent chóru Opery w Bydgoszczy oraz chóru „Arion” działającego przy Filharmonii Pomorskiej im. I.J. Paderewskiego.Petersburg (forma zalecana), Sankt Petersburg (egzonim wariantowy) (ros. Санкт-Петербург, Sankt-Pietierburg, potocznie Петербург, Pietierburg; dawniej Piotrogród, ros. Петроград, Leningrad, ros. Ленинград) – miasto w Rosji, położone w delcie Newy nad Zatoką Fińską na terytorium zawierającym m.in. ponad 40 wysp. W latach 1712–1918 stolica Imperium Rosyjskiego. Powierzchnia 1439 km², liczba ludności 4 600 276.

    Studio Operowe[]

    Zalążkiem zawodowego teatru operowego w Bydgoszczy stało się Studio Operowe, utworzone w 15 grudnia 1955 roku z inicjatywy Towarzystwa Muzycznego. Główną inicjatorką przedsięwzięcia była Felicja Krysiewicz, śpiewaczka, pianistka i animatorka życia muzycznego w Bydgoszczy.

    W styczniu 1956 r. nadano ramy organizacyjne placówki, podjęto czynności związane z kompletowaniem zespołu wykonawców, określono zasady współpracy z Filharmonią Pomorską i chórem „Arion” oraz ze Społecznym Ogniskiem Muzyczno-Baletowym. Orkiestrą kierował Zdzisław Wendyński, chórem – Antoni Rybka, a baletem – Rajmund Sobiesiak. Inicjatywa spotkała się z aprobatą i życzliwym przyjęciem zarówno władz wojewódzkich, jak i miejskich. W maju 1956 r. powstał Komitet Obywatelski Utworzenia Teatru Muzycznego z ówczesnym przewodniczącym MRN Kazimierzem Maludzińskim na czele.

    Piła (niem. Schneidemühl) – miasto i gmina w północno-zachodniej Polsce, w województwie wielkopolskim, siedziba powiatu pilskiego. Położone na pograniczu Pojezierza Wałeckiego i Pojezierza Krajeńskiego, nad Gwdą, około 11 km powyżej jej ujścia do Noteci. Liczy 74 763 mieszkańców, co daje jej 51. pozycję w kraju i 4. w województwie.Dyrektor teatru (Der Schauspieldirektor, KV 486) - jednoaktowy singspiel z muzyką autorstwa Wolfganga Amadeusza Mozarta oraz tekstem autorstwa Gottlieba Stephanie.

    Inauguracją działalności Studia Operowego była premiera 21 września 1956 roku opery Stanisława Moniuszki Flis i Verbum nobile oraz baletu Wesele w Ojcowie Karola Kurpińskiego. Cały zespół przygotowywał premierę całkowicie bezinteresownie. Jego liczebność wynosiła wówczas 150 osób, w tym 20 solistów-śpiewaków, 30-osobowy balet, 40-osobowa orkiestra i 60-osobowy chór.

    Włodzimierz Szymański (ur. 1936) – polski muzyk jazzowy, kompozytor, multiinstrumentalista (saksofon, klarnet, klawisze), wokalista.Śpiew – czynność polegająca na wytwarzaniu dźwięków o charakterze muzycznym za pomocą głosu. Każda osoba potrafiąca mówić potrafi też śpiewać, ponieważ śpiew pod wieloma względami jest jedynie formą przedłużonej mowy.

    W repertuarze Studia Operowego przeważały opery komiczne i operetki klasyczne. Przedstawienia odbywały się w gmachu Teatru Ziemi Pomorskiej, a próby - w różnych świetlicach i sporadycznie w sali Pomorskiego Domu Sztuki. W ciągu czteroletniej działalności Studio Operowe dało 10 premier i ok. 400 przedstawień, w tym 34 poza Bydgoszczą (Toruń, Grudziądz, Inowrocław, Świecie), które obejrzało 22 tys. widzów.

    Rodion Konstantynowicz Szczedrin, ros. Родион Константинович Щедрин (ur. 16 grudnia 1932 w Moskwie) – radziecki i rosyjski kompozytor, pianista, przewodniczący Związku Kompozytorów Rosyjskich (1973–1990), Ludowy Artysta ZSRR (1981), deputowany do Rady Najwyższej ZSRR 12. kadencji (1989–1991).Antresola (półpiętro) – pomieszczenie mieszkalne lub biurowe, jedno- lub kilkupokojowe, wydzielone z przestrzeni parteru, piętra budynku mieszkalnego lub hali przemysłowej. Nie stanowi osobnej kondygnacji.

    Od 1 stycznia 1958 r. - dzięki subwencji MRN - zaangażowano solistów na pełne etaty, a chór, balet i administrację - na pół etatu. 10 kwietnia 1958 r. wystawiono pierwszy balet - Dziadek do orzechów Czajkowskiego, a 2 lipca tegoż roku operetkę Orfeusz w piekle Offenbacha.

    3 marca 1959 roku Studio Operowe przemianowano w Teatr Muzyczny Opery i Operetki, który w założeniu miał zaspokajać potrzeby kulturalne mieszkańców całego Pomorza. Już rok później 1 marca 1960 r. placówka ta została upaństwowiona. W 1963 roku utworzono własną orkiestrę, gdyż do tej pory korzystano z pomocy muzyków Filharmonii Pomorskiej.

    Rostock – miasto na prawach powiatu w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie w północno-wschodnich Niemczech. Miasto to położone jest nad rzeką Warnow, w odległości ok. 12 km od jej ujścia do Zatoki Meklemburskiej na Morzu Bałtyckim. Jest największym miastem zarówno pod względem powierzchni jak i liczby mieszkańców w Meklemburgii-Pomorzu Przednim. W czasach NRD Rostock był stolicą okręgu.Sopran (od wł. sopra - ponad) – najwyższy głos żeński. Zwykle obejmuje skalę - w muzyce chóralnej - od c do a (zobacz oktawa). Od solistek wymaga się zazwyczaj c, rzadziej cis, d czy es, a od niektórych rodzajów głosu nawet dźwięków e czy f.

    W 1958 r. przy Estradzie Bydgoskiej powstała także instytucja pod nazwą Bydgoska Komedia Muzyczna, która wystawiała głównie w okresie letnim operetki i spektakle muzyczne skrojone na miarę potrzeb estradowych. Kierownikiem przedsięwzięcia był Józef Szurka, a wykonawcami – pracownicy Studia Operowego: soliści, niewielki chór i 20-osobowa orkiestra. Do końca lat 80. wystawiono na terenie całego kraju, głównie w niewielkich miejscowościach – ok. 1500 przedstawień.

    Wesoła wdówka (niem. Die lustige Witwe, węg. A víg özvegy) – operetka Franciszka Lehára w trzech aktach z 1905 roku. Premiera miała miejsce w Wiedniu w Theater an der Wien 30 grudnia 1905 roku. Libretto zostało napisane przez Victora Léon i Leo Steina.Kaliningrad (ros. Калининград, do 4 czerwca 1946 Królewiec (do XVI w. także Królówgród), ros. Кёнигсберг, niem. Königsberg, łac. Regiomontium, prus. Kunnegsgarbs, lit. Karaliaučius) – stolica obwodu kaliningradzkiego – eksklawy Federacji Rosyjskiej, u ujścia Pregoły do Bałtyku, w historycznej krainie Sambii. Liczba ludności Kaliningradu w 2006 wynosiła 434,9 tys.

    Państwowa Opera i Operetka w Bydgoszczy[]

    Upaństwowiona bydgoska scena muzyczna wielokrotnie zmieniała nazwę: w 1964 roku nastąpiła zmiana na Opera i Operetka, w 1980 roku na Państwowa Opera, w 1990 na Opera Nova, zaś od 1 stycznia 1996 roku oficjalna nazwa brzmi: Opera Nova - Państwowa Opera w Bydgoszczy. Placówka aż do połowy lat 90. nie posiadała własnej sceny, mając siedzibę w zaadaptowanym do jej potrzeb budynku Pomorskiego Domu Sztuki. Spektakle prezentowano trzy razy w tygodniu na scenie Teatru Polskiego. Pomimo trudnych warunków, zdobywało tu pierwsze doświadczenia i rozpoczynało karierę szereg artystów, występujących później na Scenach Narodowych w Warszawie, Łodzi, Poznaniu m.in.: Barbara Zagórzanka (sopran), Lidia Skowron, Bożena Kinasz-Mikołajczak, Bożena Betley, Elżbieta Hoffmann, Monika Olkisz-Chabros (sopran), Henryk Kłosiński (tenor), Bronisław Pekowski (bas-baryton), Józef Stępień (tenor), Florian Skulski, Józef Przestrzelski i inni. Obok nich gościli najwięksi artyści operowi: Delfina Ambroziak (1968), Maria Fołtyn (1960), Antonina Kawecka (1962), Bogna Sokorska (1960), Krystyna Szczepańska (1964), Teresa Żylis-Gara (1959), Wiesław Ochman (1965), Bernard Ładysz (1960), Bogdan Paprocki (1962), Ryszard Tarasewicz (1970), Marcin Bronikowski (1994, 2012).

    Wolny strzelec (Der Freischütz) – opera w trzech aktach skomponowana przez Carla von Webera do libretta napisanego przez Friedricha Kinda.Benefis – spektakl, koncert, pokaz lub podobna uroczystość wydana dla konkretnej osoby, zespołu lub instytucji dla uczczenia dorobku jej działalności. W uroczystości takiej występuje sam uhonorowywany podmiot, czyli benefisant (formy niepoprawne: beneficjant, beneficjent) oraz zaproszeni przez benefisanta goście. Uroczystość ma charakter retrospektywny i odbywa się najczęściej z okazji jubileuszu.

    Artyści Opery bydgoskiej byli wykonawcami dzieł współczesnych kompozytorów, które właśnie w Bydgoszczy miały swe prapremiery: musicalu Hel Jerzego Lawiny-Świętochowskiego i Ryszarda Damrosza (1965), opery Przemysław II Henryka Swolkienia (1986), spektakli baletowych: Anny Kareniny Radiona Szczedrina (1979), Dzikich łabędzi Bernadetty Matuszczak (1992) i Kota w butach Bogdana Pawłowskiego (1997). Na scenie opery występowały też liczne zespoły zagraniczne ze Wschodu i Zachodu Europy. Zespoły artystyczne Opery Nova odbywały też tournée zagraniczne, głównie do Europy Zachodniej (Francja, Niemcy, Włochy, Malta, Holandia, Belgia, Austria, Szwajcaria, Luksemburg), występując na licznych festiwalach sztuki operowej. Kontakty zagraniczne zaowocowały współpracą Opery z wieloma ośrodkami muzycznymi w Europie.

    Bożena Betley − polska śpiewaczka operowa (sopran), solistka Opery i Operetki w Bydgoszczy, a od 1973 roku Opery Narodowej w Warszawie.Płock – miasto na prawach powiatu na Pojezierzu Dobrzyńskim i w Kotlinie Płockiej, nad Wisłą, w województwie mazowieckim, siedziba ziemskiego powiatu płockiego; historyczna stolica Mazowsza oraz stolica Polski w latach 1079-1138; siedziba rzymskokatolickiej kurii diecezji płockiej (1075); siedziba władz Kościoła Starokatolickiego Mariawitów i mariawickiej diecezji warszawsko-płockiej, port rzeczny, rafineria ropy naftowej (1964), szkoły wyższe, teatry, muzea.

    W kolejnych latach wzrastał poziom artystyczny, co umożliwiało wystawianie arcydzieł muzyki operowej, operetkowej, baletowej oraz musicalowej. Już w latach 60. XX w. Opera i Operetka objęła zasięgiem swej działalności artystycznej nie tylko województwo bydgoskie (Bydgoszcz, Toruń, Inowrocław, Grudziądz, Wąbrzeźno, Świecie, Chełmno), lecz również dawała przedstawienia w Pile, Wałczu, Zielonej Górze, Koninie, Płocku, Żarach i innych miastach. Najpopularniejszą parę sceniczną zespołu tworzyli wówczas: Barbara Zagórzanka i Henryk Herdzin.

    Don Giovanni, pełny tytuł: Il dissoluto punito ossia il Don Giovanni (Rozpustnik ukarany, czyli Don Giovanni) - opera w dwóch aktach Wolfganga Amadeusza Mozarta z librettem Lorenzo da Ponte na podstawie sztuki Moliera Don Juan. Premiera odbyła się 29 października 1787 w Pradze, natomiast premiera zmienionej nieco przez Mozarta wersji miała miejsce w Wiedniu 7 maja 1788 roku. Opera należy do gatunku dramma giocoso, czyli dramatu zawierającego elementy komiczne i nadnaturalne. Sam Mozart określił ją w manuskrypcie jako opera buffa.Żary (łac. Sara, Sarove, niem. Sorau, dolnołużycki Żarow) – miasto i gmina w zachodniej Polsce, w województwie lubuskim, siedziba powiatu żarskiego. Położone na południowym skraju Wału Trzebnickiego.

    Do 1971 r. Opera i Operetka bydgoska wykonała 2,2 tys. przedstawień, które obejrzało 1,2 mln widzów. Na scenie występowali wówczas gościnnie soliści z państw socjalistycznych oraz wybitni artyści polscy, jak: Bernard Ładysz, Bogdan Paprocki, Antonina Kawecka, Krystyna Szczepańska i Wiesław Ochman.

    W 1960 r. zrodził się pomysł budowy nowej, okazałej siedziby dla Opery Bydgoskiej, którą usilnie popierał ówczesny dyrektor Filharmonii Pomorskiej, animator kultury Andrzej Szwalbe. Dotychczas bowiem spektakle wystawiano w kilku mniejszych salach rozrzuconych w mieście (Teatr Polski, Teatr Kameralny, Pomorski Dom Sztuki, Kinoteatr przy ul. Dwernickiego). Sceny te nie posiadały kanałów orkiestrowych oraz dostatecznej liczby pomieszczeń dla solistów, chóru, baletu i orkiestry.

    Bydgoszcz jest jednym z większych ośrodków kulturalnych Polski północnej. Działa tu kilka dużych placówek kulturalnych m.in. Opera Nova, Filharmonia Pomorska, Teatr Polski, kina, galerie sztuki oraz kilkanaście muzeów.Jacques Offenbach (ur. 20 czerwca 1819 w Kolonii jako Jakob Eberst, zm. 5 października 1880 w Paryżu) – kompozytor francuski.

    W 1973 r. rozpoczęto budowę w malowniczym zakolu Brdy siedziby dla Opery Bydgoskiej. Ukończenie obiektu wciąż się opóźniało z powodu wysokich kosztów jego budowy oraz deficytu materiałów i wykonawców. W latach 80. w obliczu obcięcia funduszy przeznaczanych na kulturę, zaprzestano prac budowlanych. Próbą ożywienia stojącego w stanie surowym gmachu i wprowadzenia do niego działalności kulturalnej była organizacja Bydgoskiego Festiwalu Operowego - jedynej tego typu imprezy w Polsce, organizowanej co roku na przełomie kwietnia i maja od 1994 r. Od 17 do 30 kwietnia na scenie na wpół surowego gmachu prezentowały się najlepsze zespoły operowe Polski – Teatr Wielki z Poznania, Łodzi i Warszawy, Warszawska Opera Kameralna, gospodarze Opera Nova w Bydgoszczy oraz Teatr Baletu Askolda Makarowa z St. Petersburga. Do ostatniej chwili przed festiwalem trwały prace budowlane, umożliwiające użytkowanie budynku. Wszystkie przedstawienia odbyły się w surowej scenerii nieotynkowanych ścian, zaś na widowni ustawiono 500 drewnianych krzeseł wypożyczonych przez wojsko.

    Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.Śpiąca królewna (ros. Спящая красавица) – balet-feeria w trzech aktach, pięciu obrazach z prologiem i apoteozą. Libretto autorstwa Iwana Wsiewołożskiego i Mariusa Petipy, według baśni Charlesa Perraulta, muzykę stworzył Piotr Czajkowski, choreografię - Marius Petipa, scenografię - Heinrich Levogt, Ivan Andriejew, Michaił Boczarow (dekoracje) i Iwan Wsiewołożski (kostiumy).

    Bydgoski Festiwal Operowy stał się dobrą zapowiedzią przyszłości Opery Nova. Wystawiane spektakle operowe, operetkowe i baletowe pozwoliły docenić możliwości wystawiania wielkich form scenicznych w nowym budynku, walory akustyczne sali widowiskowej, możliwości techniczne sceny i umiejętności orkiestry, chóru i baletu.

    W Bydgoszczy zarejestrowanych jest kilkadziesiąt chórów, z których najstarszy funkcjonuje nieprzerwanie od 1883 r. Większość z nich należy do bydgoskich oddziałów stowarzyszeń: Polskiego Związku Chórów i Orkiestr oraz Federacji Caecilianum.Orkiestra Symfoniczna Filharmonii Pomorskiej - orkiestra symfoniczna działająca przy Filharmonii Pomorskiej w Bydgoszczy, założona w 1953 roku, kontynuatorka Miejskiej Orkiestry Symfonicznej (1936-1939, 1945-1946) i Pomorskiej Orkiestry Symfonicznej (1946-1952) w Bydgoszczy.

    W 1996 roku w Operze Nova zatrudnionych było 170 osób, w tym 23 solistów, 30-osobowy balet, 44-osobowy chór, 56-osobowa orkiestra oraz realizatorzy (dyrygenci, reżyserzy, inspicjenci itd.) W repertuarze znajdowało się wówczas 18 pozycji: 8 oper, 4 operetki, 4 balety i 2 musicale. Co roku teatr organizował około 200 przedstawień, w tym 110 w Bydgoszczy oraz ponad 90 za granicą - głównie w Niemczech, Austrii, Holandii i Belgii. W latach 1996-1997 spektakle Opery Nova w Bydgoszczy oglądało ok. 40 tys. widzów rocznie.

    Helena Kobusińska – polska śpiewaczka operowa (sopran), solistka bydgoskiej Opery związana z nią (początkowo jako artystka chóru) od 1958 do 2000 roku.Kazimierz Maludziński (ur. 1919 w Szubinie, zm. 1983 w Bydgoszczy) – urzędnik, wiceburmistrz Szubina, starosta toruński, prezydent Bydgoszczy (1949-1950), przewodniczący Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Bydgoszczy (1950-1971), członek Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy (1971-1981).

    21 października 2006 r. odbyły się uroczystości 50-lecia Opery w Bydgoszczy, połączone z oficjalnym przekazaniem do użytkowania ukończonego gmachu Opery Nova.

    Wystawiane dzieła[]

    Do 2000 r. w Operze Bydgoskiej wystawiano następujące dzieła sztuki operowej, operetkowej, baletowej oraz musicalowej: Carmen (1964,1991,1999), Faust (1960), Opowieści Hoffmanna (1959, 1998), Manon (1979), Cyganeria (1978), Tosca (1966,1984), Madame Butterfly (1961, 1981), Siostra Angelica (1992), Gianni Schicchi (1992), Turandot (1996), Cyrulik sewilski (1957, 1972, 1987), Kopciuszek (1967, 1985), Czarodziejski flet (1971, 1994), Don Giovanni (1997), Wesele Figara (1979), Dyrektor teatru (1970, 1991), Eugeniusz Oniegin (1962,1980), Kniaź Igor (1975), Nabucco (1995), La Traviata (1964, 1981, 1998), Rigoletto (1967, 1986), Trubadur (1973), Bal maskowy (1984), Aida (1968,1985), Don Carlos (1972), Otello (1989), Holender tułacz (1977), Straszny dwór (1958,1976, 1994), Halka (1961, 1981), Hrabina (1960, 1982), Jezioro łabędzie (1972), Dziadek do orzechów (1958, 1986), Śpiąca Królewna (1994), Don Kichot (1996), Krótkie życie (1993), Baron cygański (1957, 1980, 1991), Zemsta nietoperza (1961, 1982, 1995), Noc w Wenecji (1985), Kraina uśmiechu (1970,1978,1994), Wesoła wdówka (1966,1988), Orfeusz w piekle (1958,1983,1991 - adaptacja pod tytułem Kto chciał porwać Eurydykę?), Skrzypek na dachu (1992), My Fair Lady (1993) i wiele innych.

    Stanisław Gruszczyński (ur. 6 stycznia 1891 w Ludwinowie, zm. 3 lutego 1959 w Milanówku) – polski artysta, śpiewak (tenor).Bronisław Pekowski (ur. 1936) – śpiewak (bas-baryton), solista bydgoskiej Opery (1976-1986) oraz Teatru Wielkiego w Warszawie (od 1986).

    Budynek opery[]

    Historia[]

    Pomysł budowy nowej siedziby Opery Bydgoskiej pochodzi z przełomu lat 50. i 60. XX w., wkrótce po upaństwowieniu instytucji. Pierwszy z inicjatywą wybudowania nowego gmachu specjalnie projektowanego pod kątem wystawiania spektakli muzycznych, operowych, operetkowych i baletowych wystąpił zasłużony dla miasta (późniejszy Honorowy Obywatel Bydgoszczy) dyrektor Filharmonii Pomorskiej Andrzej Szwalbe. Od początku było wiadomo, iż koegzystująca pod jednym dachem z teatrem opera, w dłuższej perspektywie nie będzie miała możliwości rozwoju i osiągnięcia stabilizacji artystycznej. Ważne atuty dla projektu budowy nowego gmachu stanowiły: wysoka frekwencja na spektaklach muzycznych oraz brak dużych sal widowiskowych w mieście, umożliwiających zaspokojenie rosnących artystycznych aspiracji społeczeństwa.

    Jerzy Józef Katlewicz (ur. 2 kwietnia 1927 r. w Bochni) – polski dyrygent i pedagog, profesor Akademii Muzycznej w Krakowie.Hrabina Marica (niem. Gräfin Mariza) – operetka Imre Kálmána w trzech aktach z 1924 roku. Premiera miała miejsce w Wiedniu w Theater an der Wien 28 lutego 1924 roku. Libretto zostało napisane przez Juliusa Brammera i Alfreda Grünwalda.

    W 1961 r. odbyło się posiedzenie działaczy Towarzystwa Muzycznego, kadry kierowniczej Teatru Muzycznego i Filharmonii Pomorskiej, przedstawicieli władz administracyjnych oraz architektów, w którym zdecydowano o budowie teatru muzycznego z dwiema scenami i kawiarnią artystyczną. Na lokalizację opery wskazywano teren byłego Teatru Miejskiego w centrum Bydgoszczy, park Ludowy lub skarpę szwederowską. Ostatecznie MRN zaakceptowała teren przy ul. Karmelickiej, pomiędzy ul. Focha, placem Teatralnym i rzeką Brdą, zajmowany w części przez obiekty wojskowe (magazyny wojskowe i komenda garnizonu).

    Rigoletto – opera w trzech aktach. Libretto napisał Francesco Maria Piave na podstawie dramatu Król się bawi autorstwa Victora Hugo. Muzykę do niej skomponował Giuseppe Verdi. Początkowo opera miała być zatytułowana "Klątwa", dopiero potem Verdi zmienił tytuł na „Rigoletto”. Prapremiera odbyła się w weneckim Gran Teatro La Fenice w 1851 r.Japonia (jap. 日本, trb. Nihon lub Nippon) – państwo wyspiarskie usytuowane na wąskim łańcuchu wysp na zachodnim Pacyfiku, u wschodnich wybrzeży Azji, o długości 3,3 tys. km. Archipelag rozciąga się niemal południkowo (Japończycy utrzymują, że ich kraj ma kształt „trzydniowego Księżyca”) pomiędzy 45°33′ a 20°25′ stopniem szerokości północnej, od Morza Ochockiego na północy do Morza Wschodniochińskiego i Tajwanu na południu. Stolica Tokio jest usytuowana prawie dokładnie na tej samej szerokości geograficznej co Ateny, Pekin, Teheran i Waszyngton.

    W maju 1961 r. bydgoski oddział Stowarzyszenia Architektów Polskich ogłosił ogólnopolski konkurs na opracowanie projektu architektonicznego gmachu Teatru Muzycznego i Dramatycznego w Bydgoszczy. W składzie sądu konkursowego znaleźli się architekci z Bydgoszczy, Gdańska, Poznania i Warszawy, przedstawiciel Ministerstwa Kultury i Sztuki oraz Filharmonii Pomorskiej w Bydgoszczy. Laureatem I nagrody został młody wówczas architekt Józef Chmiel, późniejszy profesor Politechniki Gdańskiej. Projekt zakładał budowlę złożoną z czterech przenikających się kręgów wkomponowanych w krajobraz zakola Brdy. Makietę budynku eksponowano w foyer Filharmonii Pomorskiej oraz kilkakrotnie na wystawach za granicą.

    Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego – urząd administracji rządowej w Polsce, obsługujący Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, obecnie właściwego do spraw jednego działu administracji rządowej - kultura i dziedzictwo narodowe. Ministerstwo utworzone zostało w dniu 26 października 1999 roku, z mocą od dnia 10 listopada 1999 roku. W okresie od dnia 23 października 2001 roku do dnia 31 października 2005 roku funkcjonowało pod nazwą Ministerstwo Kultury.Lwowski Narodowy Akademicki Teatr Opery i Baletu im. Salomei Kruszelnickiej, (ukr. Львівський національний академічний театр опери та балету імені Соломії Крушельницької; dawniej Teatr Miejski, w dwudziestoleciu międzywojennym Teatr Wielki) – teatr we Lwowie zaprojektowany przez prof. Zygmunta Gorgolewskiego. Jest to nie tylko dzieło sztuki architektonicznej, ale także rzeźby i malarstwa. Reprezentuje eklektyzm w sztuce.

    Od 1962 r. rozpoczęła się faza szczegółowego projektowania budynku przez pracowników Politechniki Gdańskiej. Realizację inwestycji zaplanowano na dwa etapy (I etap 1966-1971, II etap po 1972). Wbrew oczekiwaniom budowa nie rozpoczęła się od razu. W 1969 r. przerwano prace projektowe, uszczuplając koncepcję użytkową obiektu, teraz pod nazwą Społeczny Ośrodek Krzewienia Kultury i Sztuki. Autorem transformacji określenia projektu Teatru Muzycznego (opery) na projekt SOKiSz był Andrzej Szwalbe, co zostało przyjęte przez władze państwowe i dało szansę wyjścia z impasu.

    Zbigniew Chwedczuk (ur. 1 czerwca 1921 w Warszawie, zm. 4 maja 1995) – polski dyrygent, wieloletni kierownik artystyczny Filharmonii Pomorskiej w Bydgoszczy (1960-1972).Mezzosopran – głos żeński pomiędzy sopranem i altem, częściowo obejmujący skalę obu poprzednich, lecz o odmiennej od nich barwie. Wyróżnia się: mezzosopran koloraturowy skala od g do h, mezzosopran liryczny (o skali od a do g) oraz mezzosopran dramatyczny (o skali od g do b).

    Gdy od 1973 r. jako przedstawiciel inwestora bezpośredniego (Wydziału Kultury PWRN) zaczął występować dyrektor Filharmonii Pomorskiej Andrzej Szwalbe - program użytkowy obiektu poszerzono. Nastąpiło anulowanie poprzednich koncepcji architektonicznych i powstanie nowych, z naciskiem na teatr muzyczny. W 1971 r. do prof. Chmiela dołączył jako drugi projektant Andrzej Prusiewicz z Politechniki Gdańskiej.

    Feliks Nowowiejski (ur. 7 lutego 1877 w Wartemborku – obecnie Barczewo na Warmii, zm. 18 stycznia 1946 w Poznaniu) – polski kompozytor, dyrygent, pedagog, organista-wirtuoz, organizator życia muzycznego, szambelan papieski.Jezioro łabędzie (ros. Лебединое oзеро franc. Le Lac des Cygnes, ang. The Swan Lake, niem. Der Schwanensee, wł. Il lago dei cigni) – balet klasyczny w trzech aktach.

    W budynku zaplanowano wykorzystanie nowoczesnych możliwości technicznych. Powiększono głębokość sceny, rozbudowano proscenium, umożliwiające reżyserom i scenografom śmiałe rozwiązania inscenizacyjne, zaprojektowano zapadnię i platformę zewnętrzną, która na wysokość kilkunastu metrów miała podnosić ładunek sceniczny. Panoramiczny portal sceny zabezpieczono ognioodporną kurtyną, oraz umożliwiono zamykanie fosy orkiestrowej, powiększając w ten sposób w razie potrzeby przestrzeń sceniczną. W ten sposób sala widowiskowa mogła pełnić również funkcje estradowe i konferencyjne. Widownię zaprojektowano na wzór demokratycznego antycznego teatru - bez wydzielonych lóż i balkonów, dzięki czemu publiczność miała tworzyć wspólnotę z występującymi artystami.

    Kolegium Jezuitów w Bydgoszczy – placówka jezuitów istniejąca w latach 1617-1781 w Bydgoszczy, prowadząca szkołę średnią oraz działalność misyjną i kulturalną w mieście i okolicy (Kujawy, Krajna, Kaszuby).Dziadek do Orzechów (ros. Щелкунчик, franc. Casse-Noisette, ang. The Nutcracker) – balet-feeria w 2 aktach, 3 obrazach. Sztuka po raz pierwszy pokazana została w petersburskim Teatrze Maryjskim.

    W 1973 r. wydano pozwolenie na budowę i przekazano teren Bydgoskiemu Przedsiębiorstwu Budownictwa Miejskiego (późniejszy Budopol). W latach 1973-1976 Państwowe Przedsiębiorstwo „Hydrobudowa nr 9” w Poznaniu przeprowadziło palowanie terenu (1100 pali typu Franki). W kolejnych latach zmieniano założenia projektowe: najpierw obiekt miał posiadać cztery kręgi, potem dwa, a na końcu trzy. Okresowo pojawiały się problemy z pozyskaniem materiałów budowlanych. Gdy w 1977 r. inwestycję włączono do budżetu centralnego, ówczesny premier rządu polskiego Piotr Jaroszewicz zabronił ze względów oszczędnościowych budowania w terenie jakichkolwiek obiektów użyteczności publicznej. Ostatecznie I sekretarz KW PZPR w Bydgoszczy Józef Majchrzak podjął decyzję o kontynuowaniu budowy, narażając się swoim zwierzchnikom ze stolicy.

    Hamburg (łac. Hammonia; dolnoniem. Hamborg [ˈhaˑmbɔːχ]), właściwie Wolne i Hanzeatyckie Miasto Hamburg (niem. Freie und Hansestadt Hamburg) – miasto w północnych Niemczech na prawach kraju związkowego niedaleko ujścia Łaby do Morza Północnego. Wolne miasto i zarazem związkowy kraj niemiecki (pow. 755 km², ludność 1,74 mln – drugie po Berlinie). Największy port morski kraju (75 mln ton przeładunku), wielki ośrodek przemysłowy (statki, elektrotechnika, przetwórstwo ropy, przemysł spożywczy) i finansowy. W 2011 roku miasto to otrzymało tytuł Europejskiej Stolicy Czystości.Henryk Wierzchoń (ur. 6 grudnia 1953 w Lublinie) – polski dyrygent, wieloletni kierownik chóru Opery Nova, profesor Akademii Muzycznej w Bydgoszczy.

    Inwestycja przewidywana do zakończenia w 1982 r. ciągle się opóźniała, a w latach 80. nałożyła się na kryzys gospodarczy i obcięcie funduszy państwowych przeznaczanych na kulturę. W tej sytuacji prace zostały przerwane. Gmach stał się symbolem „wiecznej inwestycji” i niewielu wierzyło w jego ukończenie. Dopiero od 1985 r. wzrósł nacisk wojewódzkich władz administracyjnych oraz środowisk kulturalnych na zapewnienie kontynuacji budowy ze środków Narodowego Funduszu Rozwoju Kultury. Prace przyspieszono, gdy teren wokół opery został oczyszczony po pożarze magazynów wojskowych i rozbiórce Komendy Garnizonu (1986). Do 1989 r. ukończono stan surowy obiektu. W latach 1990-1994 główny krąg opery, gdzie mieściła się widownia i scena główna, został oszklony, doprowadzono doń ogrzewanie technologiczne, zainstalowano zapadnie, przygotowano pomieszczenia garderób, sal prób, widowni itp. Specjalistyczne prace realizowane były przez Przedsiębiorstwo Projektowo-Realizacyjne „Teatr” z Warszawy.

    Zuzanna – w Biblii, w 13 rozdziale Księgi Daniela, według katolickiego i prawosławnego kanonu, nie uznawanego za natchnione przez judaizm, protestantyzm i inne religie - piękna i cnotliwa małżonka bogatego rządcy Joakima, córka Chilkiasza.Kot w Butach - balet z muzyką Bogdana Pawłowskiego miał swoją prapremierę 12 października 1997 roku w Opera NOVA w Bydgoszczy. Następnie został wystawiony w Operze Dolnośląskiej (premiera 18 maja 2002 roku). Jest to drugi po Królewnie Śnieżce i siedmiu krasnoludkach balet Bogdana Pawłowskiego utrzymany w muzycznej konwencji postromantyzmu.

    Po likwidacji Funduszu Rozwoju Kultury pojawiło się kolejne zagrożenie zaniechania inwestycji. W III kręgu budynku planowano utworzenie siedziby telewizji bydgoskiej, centrum kongresowego, restauracji. W tym czasie z inicjatywy szeregu osób narodził się pomysł zorganizowania w surowym gmachu Bydgoskiego Festiwalu Operowego. Głównym celem tej inicjatywy miało być zwrócenie uwagi społeczeństwa, a w szczególności decydentów, na tę inwestycję, przecięcie dyskusji na temat pozakulturalnego przeznaczenia budynku oraz zdobycie środków na jego ukończenie.

    Krzysztof Herdzin (ur. 21 maja 1970 w Bydgoszczy) – polski pianista, kompozytor, aranżer, dyrygent, producent muzyczny, multiinstrumentalista, autor jazzowych przeróbek utworów Fryderyka Chopina, orkiestrator nagrodzonej Oscarem muzyki Jana A.P. Kaczmarka, wykładowca Akademii Muzycznej w Bydgoszczy.Bydgoszcz jest od lat wyróżniającym się w kraju ośrodkiem muzycznym. W mieście działają liczne instytucje muzyczne, uczelnia, szkoły i stowarzyszenia, koncertują znane orkiestry, chóry i wykonawcy. Życie muzyczne sięga korzeniami minionych stuleci. Ponad 100-letnią tradycją szczyci się działający tu Oddział Polskiego Związku Chórów i Orkiestr, a w 1921 r. roku założono Towarzystwo Muzyczne im. I.J. Paderewskiego. Najstarszy istniejący do dzisiaj chór został założony w 1883 r. Pierwszą średnią szkołę muzyczną założono w Bydgoszczy w 1904 r., zawodową Miejską Orkiestrę Symfoniczną w 1936 r., Orkiestrę Symfoniczną Polskiego Radia w 1945 r., Filharmonię w 1953 r., Operę i Operetkę w 1956 r., a Akademię Muzyczną w 1974 r.

    I Bydgoski Festiwal Operowy odbył się w dniach 17-30 kwietnia 1994 r. w surowych wnętrzach gmachu. Poczucie uczestnictwa w niecodziennym wydarzeniu udzieliła się artystom i publiczności – tworząc aurę muzycznego misterium, stojąc się jednym z głównych atutów imprezy. Festiwal odbił się w kraju szerokim echem, przysparzając cennego rozgłosu bydgoskiej scenie operowej. Jego cel został osiągnięty - przerodził się w operowe święto oraz przerwał 20-letnią niemoc w budowie kompleksu operowego.

    II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.Portal – architektoniczne, ozdobne obramienie drzwi wejściowych w kościołach, pałacach, ratuszach, bogatszych kamienicach, czasami także drzwi wewnętrznych.

    W II połowie lat 90. nastąpiła zasadnicza pozytywna zmiana klimatu społeczno-politycznego wokół inwestycji, głównie ze strony regionalnych władz wojewódzkich. Inwestycja realizowana już jako Budowa Opery Nova w Bydgoszczy zyskała nowoczesne rozwiązania architektoniczne, nowe technologie, materiały i technikę teatralną. Wyrazem tego stał się ostateczny, ciekawy kształt nowego gmachu i jego nowoczesne wnętrze.

    Bożena Kinasz-Mikołajczak – polska śpiewaczka (sopran liryczny), solistka bydgoskiej Opery i Operetki w latach 1962-1965, Teatru Wielkiego w Warszawie (1965-1974 i 1977) i oper zachodnioniemieckich.Zbigniew Droszcz (ur. 9 lutego 1930 w Inowrocławiu; zm. 28 maja 1997 w Gdańsku) – dyrygent, związany z teatrami operowymi we Wrocławiu, Bydgoszczy i Gdańsku.

    Ostatnim etapem realizacji inwestycji były lata 2002-2008. Samorząd Województwa Kujawsko-Pomorskiego podjął wspólnie z dyrekcją opery decyzję o zmianie przeznaczenia III kręgu - stworzenia dużego centrum kongresowego (zamiast pierwotnej funkcji - produkcji i magazynowania dekoracji), w którym mogłyby być organizowane sympozja, zjazdy i kongresy. Za decyzją poszły środki finansowe (60 mln zł na dokończenie inwestycji, z tego około 20 mln zł na centrum kongresowe).

    Opowieści Hoffmanna (fr. Les Contes d’Hoffmann) – opera z muzyką Jacques’a Offenbacha, do libretta Jules’a Barbiera i Michela Carrégo opartego na opowiadaniach E.T.A. Hoffmanna. Szczytowe osiągnięcie w twórczości kompozytora znanego dzięki kilkudziesięciu stworzonym przez niego operetkom. Opera została skomponowana przez Offenbacha pod koniec życia i wystawiona dopiero po jego śmierci, w 1881 roku.Lucyna Messal (Messalka), właśc. Lucyna Mischal-Sztukowska (ur. 16 października 1886 w Warszawie, zm. 10 grudnia 1953 tamże) – polska aktorka, śpiewaczka (sopran) i tancerka operetkowa, primadonna Operetki Warszawskiej.

    Budynek uroczyście oddano do użytku 21 października 2006 r., podczas gali 50-lecia Opery Bydgoskiej. 14 stycznia 2008 r. wydano pozwolenie na użytkowanie publiczne całego gmachu wraz z zagospodarowaniem terenu. Budowa bydgoskiej opery trwała 34 lata i 5 miesięcy i uchodzi za najdłużej realizowaną budowlę teatralną w powojennej Polsce. W rzeczywistości jednak palmę pierwszeństwa w tym względzie posiada teatr muzyczny w Lublinie, budowany od 1974 i do tej pory w pełni nie ukończony.

    Bas – najniższy solowy i chóralny głos męski, sięgający od E wielkiego do f razkreślnego (różne źródła podają różne skale). Basem określa się też osobę śpiewającą basem (w przypadku głosu w chórze używamy liczby mnogiej basy).Konferencja naukowa – spotkanie grupy naukowców, praktyków i osób zainteresowanych pewnym działem nauki. W ramach spotkania referowane są wyniki badań naukowych lub odbywa się seria krótkich wykładów monograficznych i dyskusji na określony temat. Konferencje, obok publikacji, są jedną z dwóch podstawowych form prezentowania i dyskutowania wyników badań naukowych. Wystąpienia na konferencjach naukowych, w których prezentuje się swoje wyniki badań są nazywane prezentacjami, komunikatami, doniesieniami wstępnymi, referatami. Materiały konferencji mogą być publikowane.

    W kolejnych latach budynek wykorzystywano jako Regionalne Centrum Kongresowe, organizując również szereg imprez kulturalnych i festiwali (Pejzaż bez Ciebie – Festiwal Twórczości Niezapomnianych Artystów Polskich, finały Bydgoskich Impresji Muzycznych i inne). Od 2010 r. w budynku odbywa się festiwal filmowy Camerimage.

    Bogdan Stanisław Paprocki (ur. 23 września 1919 w Toruniu, zm. 3 września 2010 w Warszawie) – polski śpiewak operowy (tenor).Belgia, Królestwo Belgii (Koninkrijk België, Royaume de Belgique, Königreich Belgien) – państwo federacyjne w zachodniej Europie w południowych Niderlandach. Belgia jest członkiem Unii Europejskiej (UE), ONZ oraz NATO.

    Architektura[]

    Budynek z uwagi na rozmiary jest dominantą architektoniczną w centrum miasta. Jest jedną z wielu budowli bydgoskich odbijających swój wizerunek w rzece. Gmach złożony jest z trzech kręgów. Zapewnia on optymalne warunki dla realizacji spektakli operowych, operetkowych, baletowych i musicalowych. Z racji oryginalnego kształtu i położenia nad wodą porównywany jest do Opery w Sydney. Budynek posiada iluminację świetlną, będącą ozdobą nocnej panoramy Bydgoszczy.

    Wieża ciśnień w Bydgoszczy – zabytkowa wieża ciśnień należąca do kompleksu Wodociągów Miejskich w Bydgoszczy.Włodzimierz Ormicki – dyrygent operowy, kompozytor, współorganizator Wielkiej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia w Katowicach, kierownik artystyczny bydgoskiej Opery w latach 1969-1974.

    Krąg pierwszy mieści główną salę widowiskową na 803 osoby, scenę z jej bezpośrednim zapleczem, dwie sale prób – baletu i chóru, magazyny kostiumów oraz (pod widownią dużej sali) salę kameralną na 189 miejsc składanych przy użyciu elektrycznego sterowania. Mieści również pracownie - krawieckie, szewską, fryzjersko-perukarską, modystyczną i plastyczną.

    Festiwal Laureatów Konkursów Muzycznych – ogólnopolski festiwal muzyki i sztuki wokalnej, odbywający się w Bydgoszczy co dwa lata od 1994 r. Biorą w nim udział młodzi muzycy-laureaci wyróżnieni w krajowych i międzynarodowych festiwalach i konkursach.Faust – pięcioaktowa opera Charles’a Gounoda do libretta Jules’a Barbiera i Michela Carrégo, luźno oparta na pierwszej części dramatu Johanna Wolfganga Goethego o tym samym tytule. Prapremiera utworu odbyła się 19 marca 1859 w Paryżu. Oryginalnym językiem libretta jest francuski.

    Krąg drugi mieści wentylatornię w piwnicy, na parterze klub aktora, salę orkiestry i dużą salę prób baletu, na dwóch kondygnacjach garderoby chóru i baletu oraz na ostatnim piętrze pomieszczenia administracji.

    Krąg trzeci przeznaczono na Centrum Kongresowe Opery Nova z dwiema salami ze składanymi trybunami, każda na ponad 200 miejsc, co umożliwia organizowanie dużych sympozjów lub konferencji. Tu także znajduje się Dział Promocji i Obsługi Widzów (wejście od ul. Focha) oraz restauracja „Maestra”.

    Wnętrza[]

    Duża sala widowiskowa posiada amfiteatralną widownię na 803 miejsca oraz 6 miejsc dla osób niepełnosprawnych, scenę o dużych rozmiarach (powierzchnia 420 m, szerokość do 22 m, głębokość 25 m), na której zainstalowano urządzenia sceniczne i oświetleniowe (cztery zapadnie, zapadnia orkiestrowa, 46 sztankietów sterowanych komputerowo) oraz scenę obrotową o średnicy 11,80 m. Portal sceny jest wysoki na 9,5 m i szeroki na 18 m. Od widowni odgranicza ją kurtyna stalowa i kurtyna tekstylna, składająca się z 6 warstw, mierząca 10 m wysokości i 21 m szerokości. Sala posiada cenioną akustykę. Na salę prowadzą cztery wejścia z poziomu foyer oraz dwa z antresoli.

    Teatr Wielki — Opera Narodowa w Warszawie – budynek zlokalizowany przy placu Teatralnym w Warszawie, będący siedzibą Opery Narodowej. W Salach Redutowych mieści się Muzeum Teatralne oraz dwie spośród trzech scen Teatru Narodowego.Teresa Gerarda Żylis-Gara (ur. 23 stycznia 1930 w Landwarowie k. Wilna) – polska śpiewaczka (sopran), na stałe mieszkająca w Monako.

    Sala kameralna nosi imię prof. Felicji Krysiewicz, animatorki życia operowego w Bydgoszczy po II wojnie światowej. Widownia liczy 189 miejsc na trybunach składanych automatycznie oraz 3 miejsca dla osób niepełnosprawnych. Sala wykorzystywana jest do prezentowania spektakli kameralnych, recitali i koncertów oraz projekcji kinowych.

    Eugeniusz Oniegin (ros. Евгений Онегин) op. 24 – opera w trzech aktach (7 odsłonach) Piotra Czajkowskiego. Libretto napisał Modest Czajkowski na podstawie poematu Aleksandra Puszkina. Jej premiera odbyła się 29 marca 1879 w Konserwatorium Moskiewskim.Chór – zespół muzyczny składający się z wokalistów wykonujący utwór jedno- lub wielogłosowy, a cappella bądź z akompaniamentem. Najczęściej prowadzony przez dyrygenta lub chórmistrza.

    Hol główny i foyer – stanowi miejsce pobytu widzów podczas przerw oraz mieści ekspozycje malarskie, rzeźbiarskie, fotograficzne.

    Kulisy Opery – mieści liczne pracownie, magazyny, sale prób, garderoby, największą w Polsce windę do przewożenia dekoracji i elementów scenografii oraz platformę do podnoszenia samochodów ze sprzętem.

    Restauracja „Maestra – mieści się w trzecim kręgu Opery; jej wnętrza zdobią zdjęcia ze spektakli Opery Nova oraz kolekcja plakatów Bydgoskich Festiwali Operowych.

    Fortepian – strunowy (chordofon), młoteczkowy, klawiszowy instrument muzyczny, zaliczany do rodziny cytr. Współczesny fortepian dysponuje skalą od A2 (czasami najlepsze koncertowe od F2; instrumenty z pocz. XIX wieku od C1 ) do c (88 dźwięków/klawiszy).Pejzaż bez Ciebie – Festiwal Twórczości Niezapomnianych Artystów Polskich – cykliczny festiwal muzyczny odbywający się w latach 2005-2012 wBydgoszczy, a w roku 2013 w Toruniu, którego ideą jest prezentowanie i przypominanie twórczości nieżyjących, najwybitniejszych polskich artystów.

    Otoczenie budynku[]

    Otoczenie Opery Nova obejmuje taras widokowy połączony z bulwarem (plantami nad Brdą) oraz kładką z Wyspą Młyńską, skąd można dojść do Wenecji Bydgoskiej lub Starego Rynku. Z ciągiem bulwarowym, u stóp Opery Nova, graniczy letni amfiteatr z wznoszącą się widownią na 200 osób. Istnieje projekt, który zakłada budowę sceny na pływającym pontonie, stanowiącej jedną płaszczyznę z nabrzeżem. W 2014 funkcję sceny dla muzyków pełnił statek "Jantar", a jesienią 2015 rozpoczęto budowę stałej, zadaszonej sceny o długości 25 metrów i szerokości 4 metrów. Oparta na żelbetowych filarach scena o regulowanej stosownie do aktualnego stanu wód rzeki wysokości będzie zarazem ogólnodostępnym pomostem widokowym.

    Gruzja (gruz. საქართველო, Sakartwelo) – państwo w Azji na Kaukazie Południowym (Zakaukaziu). Obszar 69,7 tys. km². Graniczy na północy z Rosją, na wschodzie z Azerbejdżanem, a na południu z Armenią i Turcją; zachodnią granicę kraju wyznacza wybrzeże Morza Czarnego. Stolicą Gruzji jest Tbilisi, przy czym od 2012 r. siedzibą parlamentu jest Kutaisi, a sądu konstytucyjnego Batumi.Zygmunt Szczepański – dyrygent, kierownik artystyczny i dyrektor Państwowego Teatru Muzycznego Opery i Operetki w Bydgoszczy w latach 1962-1964.

    19 kwietnia 2013 przed budynkiem opery osłonięto figurę "Łuczniczka Nova".

    Centrum kongresowe[]

    Centrum Kongresowe Opery Nova zajmujące trzeci krąg budynku, zapewnia profesjonalną obsługę sympozjów, konferencji, targów, zjazdów, wystaw, jubileuszy i widowisk małych form teatralnych. W Centrum mieszczą się dwie sale kongresowe (Manru i Fidelio) na 300 i 220 osób, pięć sal seminaryjnych oraz restaurację „Maestra” z zapleczem gastronomicznym.

    Oratorium – wielka forma muzyczna wokalno-instrumentalna wykonywana początkowo w kościele, a obecnie zazwyczaj na estradzie koncertowej. W wykonaniach oratorium biorą udział: śpiewacy - soliści, chór i orkiestra. Epickie fragmenty recytuje narrator (testo, historicus), czasem rolę tę przejmuje chór. Oratorium zbliżone jest do opery, lecz pozbawione jest akcji scenicznej, a jego tematyka najczęściej jest religijna: kompozytorzy katoliccy zazwyczaj wybierali tematy z życia świętych, natomiast w krajach protestanckich treścią librett oratoriów zazwyczaj były motywy biblijne. U schyłku XVIII w. pojawiać zaczęły się też tematy świeckie, choć należą one do rzadkości. Szczególnym gatunkiem oratorium jest pasja - oratorium opowiadające mękę Chrystusa i wydarzenia ją poprzedzające.Straszny dwór – polska opera w czterech aktach skomponowana przez Stanisława Moniuszkę w latach 1861–1864. Libretto do opery napisał Jan Chęciński. Posiadając cechy romantyczne i komediowe zarazem, dzieło cechuje silne zabarwienie patriotyczne. Z powyższych powodów było jednocześnie popularne wśród polskiej publiczności i zakazane przez władze rosyjskie (opera powstała w okresie zaborów). Premiera polska przerodziła się w wielką manifestację patriotyczną. Opera napisana po upadku powstania styczniowego jest wielkim manifestem patriotycznym. Prapremiera miała miejsce w Warszawie 28 września 1865. Dzieło jest uważane za najlepszą operę Moniuszki i zarazem najlepszy tego typu utwór polski XIX wieku.

    Obydwie sale wyposażone są w trybuny składane elektrycznie, kabiny elektro-akustyczne oraz kabiny tłumaczeń symultanicznych. Dodatkowe wyposażenie stanowi sprzęt audio-wizualny, sterowany z paneli dotykowych oraz kioski multimedialne z dostępem do internetu i prezentacji multimedialnych.

    Sala widowiskowa i kameralna z I. kręgu Opery wraz z salami kongresowymi i audytoryjnymi w Centrum Kongresowym stwarzają możliwość organizacji dużych kongresów do 1500 osób.

    Katarzyna Rymarczyk – polska śpiewaczka operowa (sopran), primadonna bydgoskiej Opery w latach 80. XX w., profesor tytularny Akademii Muzycznej w Bydgoszczy.Międzynarodowy Festiwal Sztuki Autorów Zdjęć Filmowych Plus Camerimage, prestiżowy i jeden z największych na świecie festiwali filmowych poświęcony sztuce operatorów filmowych. Podczas Camerimage odbywają się spotkania z operatorami filmowymi, projekcje filmowe, a także warsztaty i seminaria prowadzone przez wybitnych operatorów i reżyserów. Od początku organizacją festiwalu zajmuje się Fundacja Tumult. Twórcą i dyrektorem festiwalu jest Marek Żydowicz.


    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5] [6]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Reżyser – artysta odpowiedzialny za całokształt dzieła scenicznego lub filmowego, autor spektaklu, filmu, widowiska muzycznego bądź estradowego. Tworzy koncepcję artystyczną sztuki, inspiruje współpracowników i kieruje nimi, a celem lepszego zademonstrowania swojej niepowtarzalnej indywidualności - adaptuje, przerabia tekst oryginalny. Funkcje reżysera określa rodzaj sztuki.
    Józef Stępień – polski śpiewak operowy (tenor), solista bydgoskiej Opery w latach 1979-1983, a także Teatru Wielkiego w Łodzi i Warszawie.
    Bułgaria, Republika Bułgarii (България, Република България) – państwo położone w południowo-wschodniej Europie, na Bałkanach. Graniczy z Serbią oraz Macedonią od zachodu, Grecją i Turcją od południa, Morzem Czarnym od wschodu i Rumunią od północy.
    Wiktoria Kawecka (ur. 3 marca 1875 w Warszawie, zm. 22 stycznia 1929 w Warszawie) – polska śpiewaczka operetkowa, primadonna Operetki Warszawskiej.
    Dyrygent – osoba kierująca zespołami muzycznymi, takimi jak orkiestry symfoniczne, orkiestry smyczkowe, orkiestry dęte, zespoły kameralne, chóry, zespoły wokalne, zespoły wokalno-instrumentalne, a także kierująca wykonaniami oper i spektakli muzycznych.
    Monika Olkisz-Chabros – polska śpiewaczka operowa (sopran), solistka scen operowych w Bydgoszczy, Poznaniu i Warszawie w latach 80. i 90. XX w.
    Filharmonia Koszalińska im. Stanisława Moniuszki – komunalna instytucja kultury w Koszalinie powołana do tworzenia, promocji i ochrony kultury muzycznej. Podstawowym celem działania filharmonii jest prezentacja wartościowych form poważnej: symfonicznej i kameralnej, w tym współczesnej muzyki polskiej i zagranicznej.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.16 sek.