• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Oliver Cromwell



    Podstrony: [1] 2 [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Henry Ireton (ur. 1611 w Attenborough, zm. 28 listopada 1651 w Limerick) – angielski żołnierz i polityk, jeden z dowódców armii parlamentu w angielskiej wojnie domowej.Parlament Kadłubowy (ang. Rump Parliament) to nazwa parlamentu, jaki powstał w 1648 roku na skutek ograniczenia przez Olivera Cromwella liczby członków angielskiego parlamentu z 200 do 50 posłusznych jego woli. Zasiadał do 20 kwietnia 1653 oraz po okresie Protektoratu Cromwella od 7 maja 1659 do 21 lutego 1660.
    Młodość[ | edytuj kod]

    Oliver Cromwell wykształcenie odebrał w huntingdońskim kolegium. 23 kwietnia 1616 wyjechał na uniwersytet w Cambridge, jednak musiał go opuścić po roku – po śmierci ojca zaopiekował się rodzinnym majątkiem i młodszym rodzeństwem. Nie był pilnym uczniem, nie znał żadnego języka obcego, w tym łaciny. Wyróżniał się w jeździe konnej, walce na kije i piłce nożnej. Na jego poglądy i osobowość istotny wpływ wywarł Tomasz Beard – nauczyciel z kolegium huntingdońskiego, autor pism i prac teologicznych, zagorzały purytanin.

    Długi Parlament – okres obrad angielskiego parlamentu zwołanego przez króla Karola I w 1640 r., zakończony w 1653 r. po bitwie pod Worcester, formalnie rozwiązany w 1660 r.Bitwa pod Gainsborough – starcie zbrojne, które miało miejsce 28 lipca 1643 podczas angielskiej wojny domowej (1642–1651).

    W tym czasie rodzina Cromwella utraciła dawny prestiż i pozycję osiągniętą w XVI wieku. Przyczynił się do tego stryj Olivera (wnuk Ryszarda) o tym samym imieniu, prowadzący wystawne życie, przyjmujący m.in. króla Jakuba I Stuarta. Opuścił Huntingdon w 1627. Rodzina zachowała status średniej szlachty.

    Oliver Cromwell młodszy był głęboko religijnym, radykalnym purytaninem. W latach 1627-1640 miał doznać olśnienia, słysząc głos Boży i mając widzenia, które pozwoliły mu "z łaski Bożej" (jak twierdził) wybrać właściwą drogę.

    Fryderyk Franciszek Chopin (ur. 22 lutego lub 1 marca 1810 roku w Żelazowej Woli, zm. 17 października 1849 roku w Paryżu) – polski kompozytor i pianista. Od roku 1830 zamieszkały we Francji.Anglicy (ang. English people) – naród germański zamieszkujący głównie Wielką Brytanię, zwłaszcza Anglię (ok. 45 mln), posługujący się językiem angielskim z grupy języków germańskich. Poza Zjednoczonym Królestwem mieszkają głównie w Republice Południowej Afryki, Związku Australijskim, Kanadzie i Stanach Zjednoczonych. Anglicy wyznają głównie anglikanizm. Ich kultura zaczęła się kształtować w średniowieczu pod wpływami celtyckimi, romańskimi (gł. francuskimi) oraz skandynawskimi (głównie normańskimi i nordyckimi). Od czasów nowożytnych zaczęła wpływać na kulturę reszty świata. Za pierwszego Anglika uważa się człowieka z Boxgrove, którego szczątki znaleziono w hrabstwie West Sussex.

    W 1620 udał się do Londynu, gdzie zyskał doświadczenie prawnicze, wyróżniając się w tamtejszym środowisku dzięki protestanckiej gorliwości i zdolnościom oratorskim. 22 sierpnia 1620 r. poślubił Elizabeth Bouchier (1598-1665), córkę kupca Jamesa Bouchiera, z którą miał ośmioro dzieci:

  • Roberta (1621-1639)
  • Olivera jr. (1622-1644)
  • Bridget (1624-1681), późn. żona C. Fleetwooda i Henry’ego Iretona
  • Richarda (4 października 1626 – 12 lipca 1712), późn. lorda protektora Anglii i Szkocji
  • Henry'ego (20 stycznia 1628 – 23 marca 1674), późn. lorda namiestnika Irlandii
  • Elizabeth (1629-1658), późn. żonę J. Claypole’a
  • Mary (9 lutego 1636 – 14 marca 1712), późn. żonę Thomasa Belasyse’a, 1. hrabiego Fauconberg
  • Frances (1638-1720), późn. żonę R. Richa i sir Johna Russella, 4. baroneta, miała potomstwo z drugiego małżeństwa
  • W 1628. Olivera wybrano po raz pierwszy na reprezentanta hrabstwa Huntington do Izby Gmin, lecz nie miał możliwości wykazania się w tej roli, ponieważ parlament szybko został rozwiązany przez króla Karola I (wygłosił tylko jedną mowę przeciwko biskupowi Richardowi Neile’owi). W 1631 odrzucił tytuł rycerski. Zajmował się hodowlą koni, polowaniami, lekturą pism purytańskich. Zapoznawał się ze strategią i techniką wojenną protestanckiego króla Szwecji - Gustawa Adolfa. Poza tym biernie obserwował sytuację w kraju i poczynania monarchy, rozważając w ostateczności wyjazd do Ameryki.

    Prezbiterianizm lub Kościół Prezbiteriański – część protestanckich kościołów reformowanych. Władze w kościołach sprawują wybierani przez wiernych starsi. Kościoły Prezbiteriańskie zaczęły rozprzestrzeniać się w XVI wieku, impulsem do tego była reformacja zapoczątkowana przez Marcina Lutra w 1517 roku. Głównym propagatorem był John Knox, który był Szkotem, studiował on z Janem Kalwinem w Genewie.Richard Cromwell (Ryszard Cromwell, ur. 4 października 1626, zm. 12 lipca 1712) – trzeci syn Olivera Cromwella, rządził Anglią, Szkocją i Irlandią jako lord protektor od 3 września 1658 do 25 maja 1659.

    Wódz podczas wojny domowej[ | edytuj kod]

    Po zwołaniu 13 kwietnia 1640 tzw. Krótkiego Parlamentu, Cromwell został ponownie posłem do Izby Gmin, reprezentując tym razem okręg Cambridge. Ponowne zwołanie parlamentu 5 listopada 1640 (Długi Parlament) nie wnosiło zmian personalnych, wskutek czego Cromwell zasiadł w nim również, reprezentując ten sam okręg wyborczy. Dał się poznać jako doskonały mówca i śmiały polityk, często wyrażając głośno to, co obawiali się wypowiedzieć inni. W parlamencie ugruntowało to jego pozycję, na co wpływ miała również zażyłość z Johnem Hampdenem i znajomość z Johnem Pymem.

    Bitwa pod Worcesterem – starcie zbrojne, które miało miejsce 3 września 1651 podczas angielskiej wojny domowej (1642–1651). Biblioteka Narodowa (BN) – polska biblioteka narodowa w Warszawie, na Ochocie, na Polu Mokotowskim, narodowa instytucja kultury założona w 1928.
    Karykatura Cromwella w Komicznej historii Anglii (1896)

    Po wypowiedzeniu wojny parlamentowi przez Karola I 22 sierpnia 1642 pod Nottingham i mobilizacji wojsk parlamentarnych, Cromwell stanął pod ich sztandarami. Początkowo dowodził 60 kawalerzystami, którymi byli chłopi z jego dóbr ziemskich (oddział ten był podstawą powstałej potem wyborowej kawalerii zwanej Ironsides).

    Instrument Rządzenia (The Instrument of Government) - akt prawny ogłoszony w grudniu 1653 roku, stanowiący podstawę prawną Republiki Anglii. Stanowił jedyną w dziejach Anglii konstytucję spisaną.Biblioteka Narodowa Korei – biblioteka narodowa Korei Południowej znajdująca się w Seulu. Powstała w 1945 roku. Jej zbiory liczą ponad 11 milionów woluminów (2018), w tym ponad milion zagranicznych książek.

    Jako pierwszy jawnie wytykał złe przygotowanie wojsk przedstawicielstwa stanowego Anglii. Wiedział, że rzemieślnicy, wieśniacy i kupcy, nigdy nie uczestniczący w walkach, nie mogą skutecznie przeciwstawić się wyszkolonym i walczącym o własną pozycję szlachcicom, pod komendą wyrobionych dowódców (m.in. księcia Ruperta). Parlament potrzebował karnych fanatyków, których mógłby przeciwstawić zdeterminowanym rojalistom, a Cromwell umiał ich przyciągnąć. W sierpniu 1642 mówił o ludziach „oddanych sprawie”, którzy „bali się Boga i mieli sumienie”. Pierwszy i główny pobór odbył się z terenów tzw. Związku Wschodniego (zjednoczenie 6 hrabstw wsch. Anglii). W początku 1643 został pułkownikiem; w porównaniu z innymi jego regiment był stosunkowo liczny. Do kwietnia tegoż roku zwerbował 12 tys. ochotników. Jego oddziały były silnie zdemokratyzowane, zgodnie z duchem purytanizmu, o awansie decydowało nie pochodzenie, a zasługi i przydatność do służby kandydata, w czym zrywano z tradycjami feudalnymi.

    Litewska Biblioteka Narodowa im. Martynasa Mažvydasa (lit. Lietuvos nacionalinė Martyno Mažvydo biblioteka) – litewska biblioteka narodowa założona w 1919 roku w Kownie, przeniesiona w 1963 roku i działająca do dziś w Wilnie. Wexford (irl. Loch Garman, łac. Manapia) – miasto portowe położone na południowym wschodzie Irlandii przy ujściu rzeki Slaney do Morza Irlandzkiego. Zamieszkuje je 8854 mieszkańców, na przedmieściach mieszka 9 309 osób (2011).

    Podczas wojny w latach 1642-1645, naczelnym dowódcą sił Cromwella był hrabia Manchester, a później sir Thomas Fairfax. Mimo to, Cromwell odniósł liczne zwycięstwa: m.in. 13 maja 1644 pod Graham, 28 lipca 1644 pod Gainsborough, 11 października 1644 pod Winceby, 2 lipca 1644 na Marston Moor, co oznaczało początek końca władzy Karola I. Ostatnia bitwa wojny domowej rozegrała się 14 czerwca 1645 roku pod Naseby i zakończyła bezsprzecznym zwycięstwem wojsk parlamentu.

    Henryk VIII (ur. 28 czerwca 1491 w Greenwich, zm. 28 stycznia 1547 w Londynie) – król Anglii (od 21 kwietnia 1509 do końca życia), lord Irlandii (1494–1542), król Irlandii (1542–1547), drugi monarcha z dynastii Tudorów (po swoim ojcu, Henryku VII). Doprowadził w latach 20. i 30. XVI wieku do rozłamu z Kościołem rzymskokatolickim oraz ustanowienia niezależnego Kościoła anglikańskiego; za jego panowania dokonano kasaty klasztorów. Zasłynął 6 małżeństwami oraz ścinaniem głów niektórych swoich małżonek.Kościół katolicki – największa na świecie chrześcijańska wspólnota wyznaniowa, głosząca zasady wiary i życia określane mianem katolicyzmu. Kościół katolicki jest jednym z trzech głównych nurtów chrześcijaństwa, obok Cerkwi prawosławnej i Kościołów protestanckich.


    Podstrony: [1] 2 [3] [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Szwecja, Królestwo Szwecji (Sverige, Konungariket Sverige) – państwo w Europie Północnej, zaliczane do państw skandynawskich. Szwecja jest członkiem Unii Europejskiej od 1995 roku. Graniczy z Norwegią, Finlandią i Danią.
    Reverend Bizarre - jest doom metalowym zespołem z Finlandii założonym w 1994 w małym przemysłowym mieście Lohja, niedaleko Turku. Początkowo zespół tworzyło trzech muzyków: Albert Magus, Peter Vicar i Juippi. Jesienią 1997 Peter przeniósł się do Turku, co spowodowało zaprzestanie działalności zespołu. Następnie latem 1998 do Turku przeprowadził się również Albert. Zespół Reverend Bizarre został reaktywowany i do grupy dołączył jeszcze stary znajomy Alberta, Earl of Void. Zespół rozpoczął próby co zaowocowało wydaniem w 1999 pierwszego demo zespołu Slice of Doom. Reverend Bizarre podpisało kontrakt z fińska wytwórnią płytową Spikefarm Records. Wokalista zespołu nawiązał również współpracę z zespołem Swallow the Sun, nagrywając wokal do coveru Candlemass Solitude, który ukazał się na singlu Forgive Her....
    Polonez (fr. polonaise, la polonaise, wł. la polacca, w domyśle: taniec polski) – reprezentacyjny polski taniec narodowy (dawniej dworski).
    Nationalencyklopedin – największa, szwedzka encyklopedia współczesna. Jej stworzenie było możliwe dzięki kredytowi w wysokości 17 mln koron, którego udzielił rząd szwedzki w 1980 roku i który został spłacony w 1990. Drukowana wersja składa się z 20 tomów i zawiera 172 tys. haseł. Wersja internetowa zawiera 260 tys. haseł (stan z czerwca 2005). Inicjatorem projektu był rząd szwedzki, który rozpoczął negocjacje z różnymi wydawcami. Negocjacje zakończyły się w 1985, kiedy na wydawcę został wybrany Bra Böcker z Höganäs. Encyklopedia miała uwzględniać kwestie genderowe i związane z ochroną środowiska. Pierwszy tom ukazał się w 1989 roku, ostatni w 1996. Dodatkowo w roku 2000 ukazały się trzy dodatkowe tomy. Encyklopedię zamówiło 54 tys. osób. W 1997 roku ukazało się wydanie elektroniczne na CD, a w 2000 pojawiło się wydanie internetowe, które jest uzupełniane na bieżąco.
    Kilkenny (irl. Cill Chainnigh) – miasto nad rzeką Nore na południowym wschodzie Irlandii, w hrabstwie Kilkenny. Liczba mieszkańców wynosi 8711 (2011). Na przedmieściach żyje 13518 osób (2011).
    Angielska wojna domowa, (rewolucja angielska lub wojna domowa w Anglii – ang. The English Civil War) – seria trzech wojen domowych oraz ciąg politycznych machinacji, które miały miejsce pomiędzy parlamentarzystami i rojalistami od 1642 do 1651. Parlamentarzyści buntowali się przeciwko królowi Karolowi I i Karolowi II. W tym czasie Oliver Cromwell zniósł ustrój monarchiczny.
    Dublin (angielska wymowa: [dʌblɪn] lub [dʊblɪn]; irl. Baile Átha Cliath, wym. [bˠaʲlə a:hə klʲiəh]) – stolica i największe miasto Irlandii, położone w prowincji Leinster.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.87 sek.