• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Olej rzepakowy

    Przeczytaj także...
    Kwasy tłuszczowe – kwasy monokarboksylowe o wzorze ogólnym R-COOH (R oznacza łańcuch węglowodorowy, a COOH jest grupą karboksylową znajdującą się na końcu tego łańcucha).Unia Europejska, UE – gospodarczo-polityczny związek 27 demokratycznych państw europejskich. Unia powstała 1 listopada 1993 roku – na mocy podpisanego 7 lutego 1992 traktatu z Maastricht – jako efekt wieloletniego procesu integracji politycznej, gospodarczej i społecznej. Korzenie współczesnej integracji europejskiej sięgają okresu powojennego i ograniczały się do 6 państw zachodnioeuropejskich. Państwa te tworzyły wiele form i mechanizmów współpracy, powoływały organizacje, instytucje i organy, których celem było wzmocnienie jedności między nimi. W 1993 nadrzędną wobec wszystkich poprzednich organizacji została Unia Europejska, sama otrzymując nieznaną wcześniej hybrydową formułę sui generis.
    Stłuszczenie (zwyrodnienie tłuszczowe) – gromadzenie się kropelek tłuszczu w komórkach narządów miąższowych: wątroby, nerek, mięśnia sercowego.
    Pola rzepaku podczas kwitnienia

    Olej rzepakowy – spożywczy olej roślinny wytwarzany z rzepaku. W Polsce, podobnie jak większości krajów Europy jest podstawowym olejem roślinnym z powodu większej wydajności w przeliczeniu na hektar niż w przypadku pozostałych roślin oleistych.

    Sterole – organiczne związki chemiczne, alkohole należące do steroidów. Powstają poprzez formalne podstawienie atomu węgla w pozycji 3 w szkielecie steroidu przez grupę hydroksylową. Do steroli należy większość steroidów.Lepkość (tarcie wewnętrzne, wiskoza) – właściwość płynów i plastycznych ciał stałych charakteryzująca ich opór wewnętrzny przeciw płynięciu. Lepkością nie jest opór przeciw płynięciu powstający na granicy płynu i ścianek naczynia. Lepkość jest jedną z najważniejszych cech płynów (cieczy i gazów).

    Znaczenie lecznicze[ | edytuj kod]

    Olej tłoczony z odmian rzepaku podwójnie ulepszonego, tzw. „00” jest bogatym źródłem steroli roślinnych, tak jak oleje sojowy i kukurydziany. Zawiera znacznie więcej omega-3 niż oliwa. Jest drugim po oliwie źródłem kwasu oleinowego. Spośród olejów, olej rzepakowy zawiera najmniej kwasów tłuszczów nasyconych (ok. 7%), w oliwie jest ich dwukrotnie więcej.

    Polska, Rzeczpospolita Polska – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w dorzeczu Wisły i Odry. Powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km², co daje jej 70. miejsce na świecie i dziewiąte w Europie. Zamieszkana przez ponad 38,5 miliona ludzi, zajmuje pod względem liczby ludności 34. miejsce na świecie, a szóste w Unii Europejskiej.Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.

    Olej rzepakowy zawiera pewną ilość kwasu erukowego, którego toksyczność wykazały badania na zwierzętach. Kwas ten powoduje stłuszczenie narządów miąższowych i uszkodzenie mięśnia sercowego, blokując w sercu mitochondrialny system enzymatyczny utleniania kwasów tłuszczowych. Obecnie dostępny w sprzedaży olej rzepakowy jest uzyskiwany z uszlachetnionej, tzw. niskoerukowej odmiany rzepaku o bardzo niskiej zawartości tego kwasu (poniżej 2%). Zarejestrowane do uprawy w Polsce i Unii Europejskiej odmiany rzepaku muszą mieć mniej niż 1% kwasu erukowego.

    Rośliny oleiste – grupa gatunków roślin przemysłowych, uprawianych ze względu na wysoką zawartość tłuszczu. Tłuszcze (w 90% są to kwasy tłuszczowe) stanowią u roślin użytkowanych jako oleiste ponad 15% suchej masy nasion i owoców. Surowiec pozyskany z roślin przed dalszą obróbką określany jest mianem tłuszczu naturalnego surowego. Tłuszcze roślinne po obróbce mogą mieć konsystencję stałą lub płynną i zwane są olejami roślinnymi. Wykorzystywane są w gospodarstwach domowych oraz w przemyśle cukierniczym i piekarniczym, konserwowym i rybnym, a także do produkcji farb i lakierów, kosmetyków, leków, środków ochrony roślin produkcji gum, smarowania silników.Hektar – jednostka powierzchni używana między innymi w rolnictwie i leśnictwie. 1 hektar jest to pole powierzchni kwadratu o boku 100 m. Oznaczana symbolem ha.

    Paliwo[ | edytuj kod]

    Olej rzepakowy stosowany jest także jako domieszka do oleju napędowego albo jako samodzielne paliwo, w postaci nieprzerobionej (instalacje do zasilania silników olejem rzepakowym podgrzewają go dla zmniejszenia lepkości i właściwego rozpylenia w komorze spalania).

    Kwasy tłuszczowe omega-3 (zwane też kwasami tłuszczowymi n-3 lub ω-3) – nienasycone kwasy tłuszczowe, których ostatnie wiązanie podwójne w łańcuchu węglowym znajduje się przy trzecim od końca atomie węgla. Do tej grupy należą m.in. wielonienasycone kwasy pełniące ważną rolę w odżywianiu człowieka:Nasycone kwasy tłuszczowe to kwasy tłuszczowe nie zawierające podwójnych wiązań w cząsteczce. W warunkach normalnych są zwykle białymi ciałami stałymi. Kwasy zawierające w łańcuchu więcej niż 10 atomów węgla są nierozpuszczalne w wodzie i są nielotne.

    Służy jako surowiec do produkcji biodieslabiopaliwa stosowanego zamiast oleju napędowego w silnikach Diesla. Paliwo to nie jest czystym olejem rzepakowym, lecz jest przetworzone chemicznie. Biodiesel może być stosowany samodzielnie lub jako domieszka do zwykłych olejów napędowych, najczęściej w ilości kilku (3–5) procent.

    Olej sojowy – rodzaj oleju roślinnego wytwarzany przez tłoczenie ziaren soi zwyczajnej. Zawiera dużą ilość flawonoidów, lecytyny, steroliny i witaminy E. Wykorzystywany jest w przemyśle spożywczym, kosmetycznym (zawiera spore ilości kwasu linolowego, który przywraca skórze poziom właściwego nawilżenia), chemicznym (do produkcji lakierów i farb) oraz jako biopaliwo.Paliwo – substancja wydzielająca przy intensywnym utlenianiu (spalaniu) duże ilości ciepła. Energia uzyskana ze spalania paliwa wykorzystywana jest:

    Paliwo na bazie oleju rzepakowego jest droższe w produkcji od paliw ropopochodnych. Jednak jego cena może być niższa, gdyż w wielu krajach promuje się to paliwo za pomocą ulg podatkowych, zwykle w postaci obniżenia akcyzy.

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • olej głubczycki rzepakowy tłoczony na zimno
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Nowa prawda o oleju rzepakowym [zarchiwizowane 2016-03-05].
    2. Stanisław Kohlmünzer: Farmakognozja: podręcznik dla studentów farmacji. Wyd. V unowocześnione. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2003, s. 669. ISBN 83-200-2846-9.
    3. Nowa prawda o oleju rzepakowym.
    4. Hanna Kunachowicz; Beata Przygoda; Irena Nadolna; Krystyna Iwanow: Tabele składu i wartości odżywczej żywności. Wyd. wydanie II zmienione. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2017, s. 304–306. ISBN 978-83-200-5311-1.
    5. Dietary Reference Intakes Tables and Application. Institute of Health. The National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine. (ang.)
    6. Olej roślinny jako biopaliwo.
    Ulga podatkowa – przewidziane w przepisach prawa podatkowego zwolnienia, odliczenia, obniżki albo zmniejszenia, których zastosowanie powoduje obniżenie podstawy opodatkowania lub wysokości podatku.Mitochondrium (w liczbie mnogiej mitochondria) – otoczone błoną organellum, obecne w większości komórek eukariotycznych. Organella te mają różną wielkość, przeważnie od 2 do 8 μm, mogą też szybko zmieniać swój kształt i rozmiary. Są one miejscem, w którym w wyniku procesu oddychania komórkowego powstaje większość adenozynotrifosforanu (ATP) komórki, będącego jej źródłem energii. Oprócz tego mitochondria są zaangażowane w wiele innych procesów, takich jak sygnalizacja komórkowa, specjalizacja, wzrost i śmierć komórki, czy też kontrola cyklu komórkowego. Nazwa pochodzi od greckiego μίτος (mitos) – nić oraz χονδρίον (chondrion) – ziarno.




    Warto wiedzieć że... beta

    Kapusta rzepak (Brassica napus L.) – gatunek rośliny jednorocznej lub dwuletniej, należący do rodziny kapustowatych. Nie rośnie dziko, występuje tylko w uprawie, czasami jednak przejściowo dziczeje z upraw. Status gatunku we florze Polski: kenofit, efemerofit.
    Biopaliwo – paliwo powstałe z przetwórstwa biomasy — produktów organizmów żywych np. roślinnych, zwierzęcych czy mikroorganizmów.
    Olej kukurydziany - olej otrzymywany poprzez ekstrakcję (w tej postaci ma barwę delikatnie czerwonawą) lub tłoczony na zimno (jasnożółty o neutralnym smaku) z kukurydzy (Zea mays).
    Olej oliwkowy, olej z oliwek, syn. oliwa (łac. Oleum Olivarum, farm. Oleum Olivae FP II) – olej roślinny o zmiennym zabarwieniu od złocistożółtego do żółtozielonego, charakterystycznym zapachu oraz specyficznym smaku. Otrzymywany jest w wyniku procesu tłoczenia „na zimno” lub „na gorąco” miąższu owoców oliwki. W niskich temperaturach, poniżej 15 °C mętnieje, przy czym jest to proces odwracalny. Ze względu na wrażliwość na światło, oliwa powinna być przechowywana w butelkach z ciemnego szkła.
    Olej napędowy – paliwo przeznaczone do silników wysokoprężnych z zapłonem samoczynnym. (oznaczenie kodowe CN 2710 19 41)
    Gemeinsame Normdatei (GND) – kartoteka wzorcowa, stanowiąca element centralnego katalogu Niemieckiej Biblioteki Narodowej (DNB), utrzymywanego wspólnie przez niemieckie i austriackie sieci biblioteczne.
    Oleje roślinne - w szerszym znaczeniu są to wszystkie substancje o konsystencji oleistej, pozyskiwane z dowolnej rośliny. W węższym znaczeniu za olej roślinny uważa się każdy ciekły tłuszcz pochodzenia roślinnego, który w temperaturze pokojowej ma konsystencję płynną.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.025 sek.