Og

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Ogamorycki władca Baszanu wymieniony w Biblii.

Mojżesz, łac. Moyses, hebr. מֹשֶׁה Mosze, arab. موسى, Musa, cs. Prorok Bogowidiec Moisiej – postać biblijna, przywódca Izraelitów w okresie ich wyjścia z Egiptu i wędrówki do Ziemi Obiecanej, święty prorok. Żył prawdopodobnie w XIII wieku p.n.e. (według Biblii 120 lat). Syn Amrama i Jokebed, brat Aarona i Miriam.Dawid (hebr. דָּוִדDāwiḏ; arab. داودDāʾūd) (ur. ok. 1040 p.n.e. – zm. ok. 970 p.n.e.) – postać biblijna, król Izraela od ok. 1010 p.n.e., poeta. Najmłodszy syn Jessego z Betlejem, ojciec Salomona. Ojciec rodu Dawidytów.

Og był królem Baszanu (dzisiejsza arabska nazwa Hauran). Kraj ten obejmował płaskowyż obejmujący północną część Zajordania na wschód od jeziora Genezaret. Ziemie te słynęły ze znakomitych pastwisk.

Według relacji biblijnej księgi Liczb Og na czele swego wojska zaatakował Mojżesza, rozgramiającego właśnie armię Sychona, który odmówił pozwolenia na przejście Izraelitów przez swoje ziemie. Nie zdążył jednak nadejść z odsieczą i na równi z Sychonem poniósł klęskę w bitwie pod Edrei. Izraelici zdobyli jego miasta i wymordowali bogatych mieszkańców. Og zginął w walce. Odnaleziono jego łoże, które świadczyło o potężnych rozmiarach swego właściciela (4 łokcie szerokości i 9 łokci długości).

Waldemar Chrostowski (ur. 1 lutego 1951 w Chrostowie koło Ostrołęki) – ksiądz katolicki, profesor doktor habilitowany teologii, biblista, konsultor Rady Episkopatu Polski ds. Dialogu Religijnego, profesor zwyczajny Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, przewodniczący Stowarzyszenia Biblistów Polskich, zaangażowany w dialog katolicko-żydowski. Do roku 1998 współprzewodniczący Polskiej Rady Chrześcijan i Żydów. Członek Komitetu Nauk Teologicznych Polskiej Akademii Nauk . Autor ponad 2000 publikacji naukowych i popularnonaukowych. Zajmuje się głównie Starym Testamentem.Księga Liczb [Lb], Czwarta Księga Mojżeszowa [4 Mojż], Numeri jest czwartą księgą Tory, a tym samym Starego Testamentu i Biblii. W języku hebrajskim przyjmuje się nazwę Bemidbar - במדבר ("na pustyni"), od pierwszych słów księgi, w innych językach (za pośrednictwem Septuaginty i Wulgaty) przyjęła się nazwa "Księga Liczb", ze względu na częste wymienianie różnych liczb.

Izraelici zajęli królestwo Sychona oraz Gilead, czyli tereny od potoku Arnon do miejscowości Jazer i dalej do potoku Jabbok obszar Gileadu południowego i od Jabboku do Jarmuku obszar Gileadu północnego. Królestwo Sychona i południowy Gilead otrzymały dwa pokolenia Rubena i Gada, natomiast nieco później druga połowa pokolenia Manassesa, która wyemigrowała z zachodniego brzegu Jordanu, otrzymała Gilead na północy (Lb 32 1,42).

Jarmuk (arab. نهر اليرموك "Nahr Al-Yarmuk", hebr. נהר הירמוך "Nehar HaYarmukh", grec. Hieromax) - rzeka na Bliskim Wschodzie, dopływ Jordanu, rzeka graniczna między Syrią i Jordanią oraz Izraelem i Jordanią. Na północnym brzegu rzeki Jarmuk znajdują się Wzgórza Golan.Manasses − pierworodny syn biblijnego patriarchy Józefa i Asenat, córki egipskiego kapłana Potifery z On. Jakub, ojciec rodu, ofiarował jednak pierworództwo jego bratu Efraimowi. Manasses był ojcem Makira i Asriela. Potomkowie Manassesa byli członkami jednego z dwunastu izraelskich pokoleń; przyznano mu ziemię po obu stronach rzeki Jordan.

W rzeczywistości jednak Izraelici nigdy nie okupowali terytorium Baszanu. Teksty biblijne mówiące o podboju Baszanu, należącego do legendarnego króla Oga, ilustrują jedynie roszczenia Izraelitów do tych terenów. Król ten należy do legendarnych pierwotnych mieszkańców zamieszkujących tereny Palestyny i Transjordanii, Refaitów, którzy z kolei należą do Nefilimów, czyli gigantów (Lb 21,33; Pwt 1,28). Dopiero król Izraela, Dawid i jego dowódcy pokonali ostatnich potomków Refaitów, więc król Og nie może należeć do ostatnich Refaitów (Pwt 3,11; 2 Sam 21,16-22; 1 Krn 20,4-8).

Jan Radożycki (urodzony 22 listopada 1911 w Bukowsku - zmarł 19 lipca 2003 w Warszawie), żołnierz AK, do roku 1947 prezes sanockiego Stronnictwa Narodowego, wieloletni więzień stalinowski, tłumacz dzieł autorów starożytnych (przede wszystkim Józefa Flawiusza) i nowożytnych, wyróżniony nagrodami Stowarzyszenia Tłumaczy Polskich i Polskiego PEN Clubu. W okresie 1941 - 1942 nauczyciel gimnazjalny w Bukowsku, członek Rady Głównej Opiekuńczej oddz. Bukowsko.Łokieć (niem. Elle, franc. Aune, ang. Ell) – jednostka długości o różnej wartości w zależności od państwa, regionu i epoki historycznej. Tradycyjna miara nawiązująca do średniej długości ręki od stawu łokciowego do końca palca środkowego. Dzielił się najczęściej na 2 stopy albo 24 cale.

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Józef Flawiusz Dawne dzieje Izraela, IV 96-99.
  2. Nahum M. Sarna: Starożytny Izrael: od Abrahama do zburzenia Świątyni Jerozolimskiej przez Rzymian. Hershel Shanks (red.). s. 84. Cytat: Dowód na podbój przez Izraelitów, jeśli w ogóle istnieje, musi poczekać, aż odkryją go dalsze prace poszukiwawcze.

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Józef Flawiusz: Dawne dzieje Izraela. Z języka greckiego przełożył Zygmunt Kubiak, Jan Radożycki; wstęp Eugeniusz Dąbrowski, Witold Malej; komentarzem opatrzył Jan Radożycki. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Rytm, 2001. ISBN 83-88794-46-9.
  • Praca zbiorowa: Starożytny Izrael. Od czasów Abrahama do zburzenia Jerozolimy przez Rzymian. Przełożył ks. Waldemar Chrostowski. Warszawa: Spółdzielnia Wydawnicza „Czytelnik”, 1994, s. 84. ISBN 83-07-02400-5.
  • Józef Flawiusz (hebr. Josef ben Matatia, stgr. ᾿Ιώσηπος Φλαύιος, łac. Iosephus Flavius, ur. 37, zm. po 94) – żydowski historyk pochodzący z rodu kapłańskiego. Józef pochodził z klasy Joariba, pierwszej klasy kapłańskiej w Izraelu. Jego pradziadek, Mattias Garbaty (ur. 135 p.n.e.), był po kądzieli wnukiem Jonatana Machabeusza. Był synem Mattiasa syna Józefa, jerozolimskiego kapłana.Gad (hebr. גָּד) – postać biblijna z Księgi Rodzaju. Siódmy syn Jakuba i Zilpy (niewolnicy Lei), od którego wywodzi się pokolenie Izraela – Gadyci. Posiadał siedmiu synów: Sifiona, Chaggiego, Szuniego, Esbona, Eriego, Arodiego i Areliego.




    Warto wiedzieć że... beta

    Jordan (hebr. נהר הירדן, nahar hayarden; arab. نهر الأردن, nahr al-urdun) – rzeka w Azji, na Bliskim Wschodzie, przepływająca przez Liban, Syrię, Izrael oraz Jordanię na kilku odcinkach będąc rzeką graniczną.
    Zygmunt Kubiak (ur. 30 kwietnia 1929, zm. 19 marca 2004) − polski pisarz, eseista, tłumacz, propagator kultury antycznej, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, laureat Nagrody Kościelskich za 1963 rok.
    Biblia, Pismo Święte (z greckiego βιβλίον, biblion – zwój papirusu, księga, l.m. βιβλία, biblia – księgi) – zbiór ksiąg, spisanych pierwotnie po hebrajsku, aramejsku i grecku (w formie koinè (gr. κοινὴ)), uznawanych przez żydów i chrześcijan za natchnione przez Boga. Biblia i poszczególne jej części posiadają odmienne znaczenie religijne dla różnych wyznań. Na chrześcijańską Biblię składają się Stary Testament i Nowy Testament. Biblia hebrajska – Tanach obejmuje księgi Starego Testamentu. Poszczególne tradycje chrześcijańskie mają nieco inny kanon ksiąg biblijnych.
    Nefilim (hebr. נפלים – giganci lub upadli) – w hebrajskich i wczesnochrześcijańskich pismach ludzie o gigantycznym wzroście (3–10 m), urodzeni wskutek obcowania "synów Bożych" z "córami człowieczymi", potomkiniami Kaina.
    Baszan, Batanea, Trachonitis – bogaty w wodę głównie równinny region, zlokalizowany na północny wschód od Jordanu.
    Bitwa pod Edrei – konflikt zbrojny pomiędzy Izraelitami pod wodzą Mojżesza w czasie ich wędrówki do Ziemi Obiecanej a władcą Baszanu – Ogiem. Izraelici pokonali wojska Oga pod Edrei i zajęli jego terytorium. O bitwie wzmiankują Księga Liczb (21,33–35) oraz Księga Powtórzonego Prawa (Pwt 3,1–13).
    Żydzi (dosł. "chwalcy /Jahwe/" lub "czciciele /Jahwe/" z hebr. Jehudim, יהודים, jid. Jidn, ייִדן, ladino ג׳ודיוס Djudios) – naród semicki zamieszkujący w starożytności Palestynę (określany wtedy jako Hebrajczycy albo Izraelici), posługujący się wtedy językiem hebrajskim, a w średniowieczu i czasach nowożytnych mieszkający w diasporze na całym świecie i posługujący się wieloma różnymi językami. Żydzi nie stanowią jednolitej grupy religijnej i etnicznej. Dla żydów ortodoksyjnych Żydem jest tylko osoba, która ma ortodoksyjną matkę lub przeszła konwersję na judaizm. Za Żydów uważa się jednak wiele osób, które nie są żydami ortodoksyjnymi. Kto jest Żydem (hebr.? מיהו יהודי) jest pytaniem, na które nie da się jednoznacznie odpowiedzieć, gdyż może to być identyfikacja kulturowa, etniczna lub religijna. Wiele osób, które uważają się z jakichś powodów za Żydów, nie są uznawane przez inne grupy lub instytucje. Dotyczy to na przykład żydów reformowanych, którzy nawet pomimo etnicznego pochodzenia żydowskiego czasem nie są uznawani przez żydów ortodoksyjnych. Według prawa izraelskiego Żydem jest osoba, która ma ortodoksyjną żydowską matkę, chociaż prawo do obywatelstwa bez oficjalnego uznania takiej osoby za Żyda ma każda osoba, która ma przynajmniej jednego dziadka, który był ortodoksyjnym Żydem. Stąd wielu Żydów mieszkających w Izraelu czy USA nie ma według prawa tego kraju oficjalnego statusu Żyda.

    Reklama