• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Obodryci



    Podstrony: 1 [2] [3]
    Przeczytaj także...
    Stoigniew, Stojgniew, Stoinef (zm. 16 października 955) – książę Obodrytów panujący w połowie X wieku, wzmiankowany przez Widukinda z Korbei oraz Thietmara [II, 12 (6)].Szlezwik-Holsztyn (niem. Schleswig-Holstein, dolnoniem. Sleswig-Holsteen, fryz. Slaswik-Holstiinj, duń. Slesvig-Holsten) – najbardziej na północ wysunięty kraj związkowy Niemiec. Dawna nazwa w języku angielskim to Sleswick-Holsatia (obecnie używa się nazwy niemieckiej). Stolicą jest Kilonia (Kiel). Obecny premier Szlezwika-Holsztynu to Torsten Albig.
    Ziemie Obodrytów
    Państwo Obodrytów w czasach panowania księcia Drożka (795-809)
    Terytorium Obodrytów ok. roku 1000 (Abodriti)
    Limes Saxoniae zachodnia granica Obodrzytów z Sasami przebiegająca na terenie obecnego niemieckiego landu Szlezwik-Holsztyn
    Kronika Słowian wydana po polsku w 1862 w Warszawie w tłumaczeniu Jana Papłońskiego.

    Obodryci, Obodrzycy, Obodrzyce (łac. Abodriti) – grupa plemion słowiańskich należąca do Słowian połabskich. Do grupy tej zaliczano: Obodrzyców właściwych (Reregów), Połabian, Wagrów, Warnów. Mniejsze grupy Obodrytów to Glinianie, Bytyńcy, Smolińcy i Morzyczanie.

    Książę Obodrzyców był nie tylko władcą plemienia Obodrytów, lecz także stał na czele Związku obodryckiego, będąc de facto politycznym władcą północnego Połabia.Johann Heinrich Voss (ur. 1751 w Sommersdorf w Meklemburgii-Strelitz, zm. 29 marca 1826) – niemiecki poeta i tłumacz. Identyfikował się jako potomek Słowian połabskich z gałęzi obodrzyckiej.

    Inne spotykane nazwy grupy plemion obodryckich: Obotriti, Abitrices, Abotriti, Abotridi, Abodriti, Abdriti, Habitriti, Obriti, Abatereni, Obotriten. Geograf Bawarski podaje, że na ziemi obodrzyckiej znajdowały się 53 grody.

    Obodryci zamieszkiwali tereny dzisiejszej Meklemburgii-Pomorza Przedniego oraz Szlezwik-Holsztynu, landów znajdujących się obecnie w granicach Niemiec. Od zachodu poprzez Limes Saxoniae graniczyli z Sasami, od wschodu i południowego wschodu natomiast — z plemionami wieleckimi.

    Obodryci uważani są często w literaturze przedmiotu za związek plemienny składający się z czterech grup (plemion), mianowicie Obodrytów właściwych mieszkających koło Meklemburga, Wagrów zamieszkujących tereny między Trawną a morzem, Połabian nad Łabą oraz Warnów, których umiejscowienie na mapie sprawia poważny problem. Spotyka się też pogląd, że grupy te nie były plemionami, lecz grupami zamieszkującymi poszczególne grody.

    Henryk II Kłótnik (niem. Heinrich II. der Zänker) (ur. 951, zm. 28 sierpnia 995 w Gandersheim) – książę bawarski (955-976 i 985-995) z dynastii Ludolfingów. Syn i następca Henryka I.Gród, gard – prehistoryczna lub średniowieczna osada obronna oznaczająca domostwa, gospodarstwo lub wczesne miasto, anglosaska geard lub yeard – otoczona wałem, murem lub ostrokołem.

    W kwestii kultury uważa się, że Obodryci wspólnie z innymi ugrupowaniami połabskimi i północnopolskimi tworzyli jeden region kulturowy. Według archeologów wspólnota owa wyrażała się zarówno w budownictwie, jak i w przedmiotach codziennego użytku. Być może pod względem kulturowym nie istniała struktura limitywna – granica, za pomocą której można byłoby oddzielić Obodrytów od innych grup połabskich.

    Wieleci, Wieletowie, Wilcy, Lucice, Lutycy – grupa plemienna Słowian połabskich, zamieszkujących od VI wieku tereny między dolną Odrą a Łabą, wywodząca się z Pomorza Przedodrzańskiego. W źródłach pisanych za czasów Karola Wielkiego nazywani również: Wiltzi, Vultzi, Welatabowie. Wieleci obok Obodrzyców i Serbów należeli do Słowian połabskich. Geograf Bawarski podaje, że na ziemiach Wieletów znajdowało się 95 grodów.Ranowie, inaczej Rugianie (z niem.) albo Rujanie, zachodniosłowiańskie plemię połabskie zamieszkujące we wczesnym średniowieczu wyspę Rugię (połabskie Rana) i pobliskie ziemie na stałym lądzie (obecnie Meklemburgia-Pomorze Przednie w Niemczech). Plemię posiadało dwie stolice: władyki świeckiego w Gardźcu (niem. Garz) oraz żercy kultu pogańskiego boga Świętowita (połabski Svątevit czytaj swantewit) w Arkonie – jednym z najznamienitszych sanktuariów słowiańszczyzny zachodniej.

    Historia[ | edytuj kod]

     Osobne artykuły: Germania SlavicaKronika Słowian.

    Jako sojusznicy cesarza Karola Wielkiego Obodryci stanowili główny filar panowania Franków na terytoriach zachodnio-słowiańskich, a ich wojownicy odgrywali rolę oddziałów pomocniczych w wyprawach Karola Wielkiego. Obodryccy wojownicy walczyli wespół z Frankami przeciwko Sasom, Wieletom i Duńczykom. Pierwszym znanym nam z imienia naczelnikiem Obodrytów jest Witzan (zm. 795 r.). W źródłach określany on jest jako rex Abodritorum, princeps i dux. Pod rokiem 789 wymieniają jego imię Annales regni Francorum przy okazji zwycięskiej wyprawy Karola Wielkiego przeciwko Wieletom. Kariera Witzana skończyła się gwałtownie w 795 r., gdy został zamordowany przez Sasów.

    Słowianie – gałąź ludów indoeuropejskich posługujących się językami słowiańskimi, o wspólnym pochodzeniu, podobnych zwyczajach, obrzędach i wierzeniach. Zamieszkują Europę wschodnią, środkową i południową oraz pas północnej Azji od Uralu po Ocean Spokojny. Stanowią najliczniejszą grupę ludności indoeuropejskiej w Europie.Czedróg, Czedrog (łac. Ceadragus, Cedragus, zm. 826 lub później) – obodrycki książę wielkoplemienny od 819 roku, syn Drożka.

    Po śmierci Witzana w 795 r. główną rolę zaczyna odgrywać jego następca książę Drożko, który jako wierny sojusznik Karola Wielkiego zwycięsko walczył ramię w ramię z cesarskim legatem Eburisem przeciwko Sasom w 798 r., w czasie jednej z ostatnich faz trwającej 33 lata wojny frankijsko-saskiej. W jej toku Drożko zwyciężył Sasów w bitwie nad Święcianą. Zasługi Obodrytów w utrzymywaniu frankijskiego panowania zostały wynagrodzone otrzymaniem w 804 r. części leżących na północ od Łaby ziem Sasów północnych, których poprzednich mieszkańców Frankowie uprowadzili do Frankonii. Dodatkowo w tym samym roku Karol Wielki ustanowił Drożka królem Obodrytów, co stało się na zjeździe w Hollenstedt.

    Na mocy Traktatu w Verdun zawartego w 843 roku państwo Karola Wielkiego podzielono między synów Ludwika I Pobożnego: Lotara, Karola Łysego i Ludwika Niemieckiego. Podział ten położył podwaliny pod powstanie w przyszłości Francji i NiemiecSasi (Saksoni, niem. Sachsen, ang. Saxons) – lud pochodzenia germańskiego, osiadły w średniowieczu w Westfalii i Dolnej Saksonii, w tradycji pisanej ich ojczyzną były nadwiślańskie lasy (Widsidh).

    W 808 roku Duńczycy pod przywództwem króla Godfreda najechali na ziemie obodrzyckie, którego od wschodu wsparli tradycyjni wrogowie Franków i Obodrytów – Wieleci. Plemiona Smolińców oraz Linonów (Glinian) odłączyły się od Związku Obodrzyckiego, a Drożko, mimo strat zadanych Duńczykom, musiał uciekać. Godfryd wprowadził w kraju Obodrytów własne porządki, dwie trzecie Obodrytów zostały uczynione trybutariuszami duńskiego króla, a książę obodrycki o imieniu Godelaib został z jego rozkazu powieszony. W 809 roku Drożko przeprowadził wyprawę odwetową i z siłami obodryckimi wspartymi przez kontyngenty dostarczone przez Sasów zaatakował „odwiecznych wrogów” swego ludu, Wieletów, ogniem i mieczem pustosząc ich kraj. Po wyeliminowaniu zagrożenia ze strony Wieletów obodrycki władca przystąpił do odzyskania utraconej zwierzchności politycznej. Drożkowi udało się zdobyć nawet największą civitas ludu Smolińców. Jednak w 809 lub 810 roku Drożko został zabity przez jednego z wasalów króla duńskiego Godfreda w osadzie Rerik. Zaraz potem w 810 roku nastąpiła kolejna wyprawa odwetowa Wieletów na ziemie obodrzyckie. Po śmierci Drożka, władcą zwierzchnim Obodrytów został Sławomir, którego w 810 roku Karol Wielki w miejscowości Fereda ustanowił królem (et ibi Wenedi venerunt, et dedit illis regem). W 819 roku Ludwik Pobożny przekazał władzę nad Obodrytami synowi Drożka Czedragowi.

    Krucjata połabska – zbrojne wyprawy wojenne zorganizowane w XII wieku z upoważnienia papieża Eugeniusza III, przez feudałów niemieckich, skierowane przeciwko pogańskim plemionom Słowian połabskich. Do krucjaty tej przyłączyli się także polscy książęta, ale ich udział i motywy nie zostały do końca wyjaśnione. Wyprawy te dawały rycerstwu niemieckiemu możliwość uniknięcia uczestnictwa w zorganizowanej w 1147 roku II wyprawie krzyżowej przy jednoczesnym zachowaniu ideałów rycerskich.Kronika Słowian (łac.Chronica Slavorum) – średniowieczne dzieło historyczne autorstwa mnicha Helmolda, który towarzyszył jako kronikarz niemieckim wyprawom chrystianizacyjnym na Połabiu i Pomorzu Zachodnim. Jest kontynuacją dzieła Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum napisanego przez Adama z Bremy. Kronika jest jednym z najważniejszych źródeł opisujących wierzenia, obyczaje, kulturę, organizację społeczną oraz życie codzienne Słowian połabskich z okresu przed przyjęciem przez nich chrześcijaństwa, źródłem wiedzy dotyczącej stosunków społeczno-politycznych w XII wieku na ziemiach Obodrzytów i Wieletów - dzisiejsza Meklemburgia - Niemcy.

    Po traktacie w Verdun i podziale państwa, król Franków Ludwik Niemiecki musiał podbić uniezależnionych od siebie Obodrytów, dlatego w 844 roku przeprowadził przeciwko nim wyprawę, w trakcie której zginął ich władca – książę Gostomysł. Następnie Ludwik przekazał władzę w ręce naczelników plemiennych (duces), co spowodowało osłabienie i podział Obodrytów.

    Ludwik II Niemiecki (ur. w 806, zm. 28 sierpnia 876 we Frankfurcie nad Menem) – król Bawarii w latach 817–843, a od 843 król wschodniofrankijski. Syn Ludwika I Pobożnego, wnuk Karola Wielkiego.Przybigniew, znany także jako Udo lub Uto (ur. zapewne 970/990, zm. 1028) - książę Obodrzytów od ok. 1018 do 1028 roku.

    W 954 roku wybuchło wielkie powstanie antyniemieckie koalicji Obodrzyców i Wieletów (więcej: Powstanie Słowian połabskich). Siły niemieckie wsparło słowiańskie plemię Ranów. Koalicja słowiańska poniosła decydującą klęskę nad Reknicą 16 października 955 roku. W bitwie tej zginął książę obodrzycki Stoigniew. W 862 r. frankijski król Ludwik wyruszył z armią przeciw Dobomysłowi, który zbuntował się przeciw Frankom. Dux obodrycki został zmuszony do posłuszeństwa i oddania Frankom swego syna wraz z innymi Obodrytami jako zakładników.

    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców. Geograf Bawarski – mnich znany ze sporządzenia spisu grodów zwanego "Zapiską karolińską", nota Descriptio civitatum et regionum ad septentrionalem plagam Danubii (po. Opis grodów i ziem z północnej strony Dunaju) spisana około roku 845 w Ratyzbonie dla Ludwika Niemca, odkryta w bibliotece elektora bawarskiego, w księdze z XII w., przez hrabiego de Buat, ministra pełnomocnego Ludwika XV, który ogłosił ją drukiem w 1772. Zawiera informacje o ludach i plemionach (zwłaszcza plemionach zachodniosłowiańskich), żyjących na wschód od Łaby i na północ od Dunaju, określając ilość grodów każdego z plemion.

    W 984 roku książę Obodrzyców Mściwoj wziął udział w zjeździe w Kwedlinburgu, gdzie zebrali się niemieccy wielmoże, którzy chcieli poprzeć Henryka Kłótnika w staraniach o tron cesarski.

    Okres 1018–1029 jest okresem konfliktów wewnętrznych wśród Obodrzyców. Po wygnaniu księcia Mścisława oraz odepchnięciu Sasów za Łabę Wielkie Księstwo Obodrzyców staje się znów pogańskie. Po zniszczeniu wszelkich śladów chrześcijaństwa rozpoczęły się wewnętrzne walki o władzę. W ciągu 10 lat do władzy kolejno dochodzi kilku książąt, z których ostatnim jest Przybygniew, zwany z niemiecka Udo. Wbrew woli swojego ludu, nawiązywał on stosunki z Sasami, ochrzcił swego syna i przyjął wiarę chrześcijańską. Nie chciał jednak przyjąć saskiej zwierzchności i jako „zły chrześcijanin” został przez Sasów zamordowany. Jego syn Gotszalk opuścił klasztor i wróciwszy do rodzinnego kraju usiłował pomścić ojca, lecz został pokonany i uwięziony. Obodrzyce powołali na wiecu następnego władcę Racibora, jednego z książąt plemiennych oddanych starej wierze, który zjednoczył ponownie Związek Obodrzycki.

    Hollenstedt – miejscowość i gmina w powiecie Harburg, w Dolnej Saksonii, w Niemczech, siedziba administracji gminy zbiorowej (niem. Samtgemeinde) Hollenstedt.Meklemburgia-Pomorze Przednie (niem. Mecklenburg-Vorpommern) – kraj związkowy we wschodnich Niemczech. Najwyższym prawem krajowym jest Konstytucja Kraju Związkowego Meklemburgia-Pomorze Przednie z 23 maja 1993 r.

    W 1147 roku rozpoczęła się krucjata połabska przeciw Obodrzytom. Książę Niklot stawiał zacięty opór i udało mu się zniszczyć okręty najeźdźców. Krzyżowcy oblegli nawet Szczecin, będący grodem, który już wtedy przyjął chrzest. Nie potrafiąc pokonać Niklota, Niemcy zawarli z nim pokój oraz sojusz militarny. Sojusz ten nie zabezpieczył jednak państwa Niklota przed upadkiem.

    Obodrzycy właściwi, Reregowie - plemię słowiańskie zaliczane do plemion połabskich, które od VI w. zamieszkiwało tereny na wschód od dolnej Łaby między Zatoką Wismarską a jeziorem Swarzyńskim, a wywodziło sie prawdopodobnie z Dolnego Śląska. Centralnym grodem był Mechlin (Mechlin-Mecklenburg) i Swarzyn (Schwerin). Byli głównym plemieniem Związku obodryckiego. Śmierć księcia Niklota w 1160 roku położyła kres niezależności tego plemienia (pokonani przez księcia saskiego Henryka Lwa). Głównym grodem Reregów był Mechlin.Moryczanie, Morzyczanie, Moraczanie - średniowieczne plemię słowiańskie należące do wieleckiej grupy językowej zamieszkujące środkowy bieg rzeki Łaby koło Magdeburga. Sąsiadowali z innymi plemionami słowiańskimi: Ziemczycy, Lesicy, Lipianie.

    Do spuścizny obodryckiej odwoływano się wiele lat po zaniknięciu tej grupy. Johann Heinrich Voss, niemiecki poeta i tłumacz, identyfikował się z Obodrytami i uważał się za ich potomka.

    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Bitwa nad Święcianą – starcie zbrojne, które miało miejsce w roku 798 pomiędzy wodzem Obodrytów Drożkiem i sprzymierzonym z nim wodzem Franków Eburisem, a saskim plemieniem Nordalbingów nad potokiem Święcianą (niem. Alte Schwentine) niedaleko miasta Bornhöved.
    Gotszalk (ur. ok. 1010, zm. 1066, łac. Godescalcus) – książę obodrzycki, syn Przybygniewa (Udona), po jego śmierci (1029) w wyniku spisku przeciwników forsowanej przez niego chrystianizacji zbiegł na dwór saski. W kraju rządy objął tymczasem niejaki Racibor. Młody Gotszalk został przez księcia saskiego oddany na wychowanie do klasztoru św. Michała w Lüneburgu, następnie służył na dworze duńskim u króla Kanuta Wielkiego i potem Swena II Estridsena, dochodząc do wysokich stanowisk.
    Germania Slavica (także Slavia Germanica) — termin historiograficzny w języku łacińskim krainę historyczną znajdującą się na wschód od niemiecko-słowiańskiej granicy językowej leżącej na wschodzie od linii rzek Łaby oraz Soławy, a także nazwa interdyscyplinarnej, naukowej grupy badawczej mającej na celu zbadanie stosunków ludnościowych w okresie średniowiecza zwiazanych z obecnością Słowian z grupy plemion połabskich na terenie wschodnich Niemiec oraz ich niemiecką kolonizacją podczas tzw. Ostsiedlung.
    Rerik - wczesnosłowiańska handlowa osada Obodrytów, położona prawdopodobnie na brzegach Morza Bałtyckiego. Jej dokładna lokalizacja była przez długi czas przedmiotem sporów. Wskazywano m.in. Lubekę, Oldenburg in Holstein, zamek Mecklenburg i Alt-Gaarz na półwyspie Fischland-Darß-Zingst. Począwszy od roku 1990 uznaje się (bazując na badaniach naukowców z Uniwersytetu w Kilonii i ośrodka archeologicznego landu Meklemburgia-Pomorze Przednie, którzy prowadzili wykopaliska w latach 1995 - 1999), że Rerik leżał na wschodnim brzegu Zatoki Wismarskiej.
    Warnowie – początkowo nazwa odnosząca się do germańskiego plemienia osiadłego na środkowym Połabiu. O Warnach wspomina Prokopiusz w związku z migracją Herulów nad rzekę Warnow. Germańscy Warnowie zostali rozbici przez Franków w 595 r. n.e. Ich niedobitki pozostały, mieszając się z czasem z plemionami słowiańskimi, stąd późniejsi słowiańscy Warnowie. Plemię to osiadłe nad górną Warnawą zalicza się do zespołu plemion obodrzyckich.
    Powstanie Słowian połabskich (niem. Slawenaufstand von 983) – powstanie z 983 roku Słowian połabskich – konfederacji plemion słowiańskich Wieletów oraz Obodrytów, żyjących na terenach dzisiejszych wschodnich Niemiec, skierowane przeciw podporządkowaniu Świętemu Cesarstwu Rzymskiemu oraz chrystianizacji. W 983 roku powstańcy zdobyli Hamburg, który później spalili. Ich pochód na zachód powstrzymała nierozstrzygnięta bitwa pod Białoziemiem, między dopływami Łaby – Tongerą i Muldą.
    Frankowie (łac. gens Francorum lub Franci) – nazwa zbiorcza określająca zachodniogermańską federację plemion, u swoich, uchwytnych źródłowo, początków, tj. w III w. n.e., zamieszkującą tereny na północ i wschód od dolnego Renu. Między trzecim, a piątym wiekiem część Franków najeżdżała terytorium cesarstwa rzymskiego, gdy inna część weszła w skład rzymskich wojsk w Galii. Tylko Frankowie saliccy utworzyli królestwo na terenach rzymskich. Pod wodzą rodzimej dynastii Merowingów podbili niemal całą Galię. Pod władzą Karolingów państwo to stało się wiodącą siłą chrześcijańskiego Zachodu. Jego rozpad dał początek dwóm wiodącym siłom średniowiecza: królestwu Francji i Świętemu Cesarstwu Rzymskiemu.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.034 sek.