• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Nowe Drogi

    Przeczytaj także...
    Franciszek Fiedler, właśc. Efroim Truskier, pseud. Berent, Dżek, Leon Markiewicz, A. Szwarc, Keller, Winkler (ur. 12 września 1880 w Warszawie, zm. 27 listopada 1956 w Warszawie) – polski historyk ruchu robotniczego pochodzenia żydowskiego, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, członek PAN, poseł na Sejm PRL I kadencji, członek Komitetu Centralnego PPR i PZPR.Polska Partia Robotnicza (PPR) – partia polityczna utworzona w czasie niemieckiej okupacji, 5 stycznia 1942 roku, w Warszawie z inicjatywy przybyłych z ZSRR polskich komunistów z tzw. Grupy Inicjatywnej (zrzuconych przez lotnictwo radzieckie na spadochronach 28 grudnia 1941 w okolicach Wiązowny), poprzez połączenie organizacji Związek Walki Wyzwoleńczej (utworzonej we wrześniu 1941) z kilkoma istniejącymi konspiracyjnymi grupami komunistycznymi, takimi jak: „Młot i Sierp”, Stowarzyszenie Przyjaciół ZSRR, Grupa Biuletynu Radiowego, Spartakus, Sztandar Wolności oraz grupa „Proletariusz”.
    Główny Urząd Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk – instytucja państwowa utworzona w 1946 (pierwotnie, od 19.01.1945, pod nazwą Centralne Biuro KPPiW), która zajmowała się kontrolą i weryfikacją publikacji prasowych, radiowych i telewizyjnych, wydawnictw książkowych, filmów, spektakli teatralnych, widowisk, wystaw itp. Jego centrala mieściła się w Warszawie, przy ulicy Mysiej.

    Nowe Drogi – polski miesięcznik ideologiczny, „organ teoretyczny i polityczny” KC PZPR (wcześniej KC PPR) wydawany w Warszawie w latach 19471989 przez „RSW Prasa-Książka-Ruch”. Zamieszczał obszerne artykuły wyjaśniające założenia poczynań partii w dziedzinie polityki wewnętrznej i zagranicznej oraz omawiał zagadnienia ideologiczne i organizacyjne Partii. Był lekturą obowiązkową dla działaczy PZPR.

    Komitet Centralny Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (KC PZPR) – organ kierowniczy Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (PZPR) w latach 1948–90; najwyższa władza PZPR między zjazdami, kierująca całokształtem pracy partii.Roman Karol Werfel (ur. 24 maja 1906 we Lwowie - zm. 2003 w Wielkiej Brytanii) - polski działacz komunistyczny aktywny w okresie stalinizmu, redaktor naczelny czasopisma Nowe Drogi (1952-1959) oraz dyrektor wydawnictwa Książka i Wiedza.

    Pierwszy numer czasopisma ukazał się 28 stycznia 1947.

    Cenzura PRL[ | edytuj kod]

    W PRL informacje zawarte w gazecie, jak również publikowane na temat czasopisma podlegały cenzurze prewencyjnej. Dodatkowo nie można było krytycznie komentować informacji w niej opublikowanych lub wdawać się z nimi w polemikę. Wszelkie krytyczne i polemiczne materiały cenzura eliminowała przed wydrukowaniem. Zalecenia cenzorskie zanotował Tomasz Strzyżewski, który w swojej książce o peerelowskiej cenzurze opublikował notkę informacyjną z 1975 roku Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk. Wytyczne dla cenzorów głosiły: "Nie należy dopuszczać do żadnych polemik z materiałami opublikowanymi na łamach "Trybuny Ludu" i "Nowych Dróg". Treść tego zapisu nie może być przekazywana redakcjom.".

    Józef Barecki (ur. 22 listopada 1926 w Krakowie, zm. 29 maja 1999 w Warszawie) – polski dziennikarz i działacz PZPR, poseł na Sejm PRL VII, VIII i IX kadencji.Cenzura (łac. censere – osądzać) – świadome wprowadzenie w błąd poprzez selektywny dobór zazwyczaj masowo rozpowszechnianych informacji.

    Redaktorzy naczelni[ | edytuj kod]

  • Franciszek Fiedler (1947–1952)
  • Roman Werfel (1952–1959)
  • Stefan Wierbłowski (1959–1968)
  • Marian Naszkowski (1968–1972)
  • Andrzej Werblan (1972–1974)
  • Stanisław Wroński (1974–1987)
  • Józef Barecki (1987–1989)?
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Władysław Bartoszewski, Bogdan Brzeziński, Leszek Moczulski: Kronika wydarzeń w Warszawie 1939–1949. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1970, s. 157.
    2. Tomasz Strzyżewski 2015 ↓, s. 90.

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Tomasz Strzyżewski: Wielka księga cenzury PRL w dokumentach. Warszawa: Prohibita, 2015, s. 90. ISBN 978-83-61344-70-4.
  • Polska Zjednoczona Partia Robotnicza (PZPR) – partia komunistyczna założona w grudniu 1948, na skutek połączenia Polskiej Partii Robotniczej i Polskiej Partii Socjalistycznej, po przeprowadzeniu czystek w ich szeregach. Określana również jako realno-socjalistyczna, sprawująca rządy w Polsce Ludowej, w latach 1948–1989.Andrzej Werblan (ur. 30 października 1924 w Tarnopolu) – polski działacz komunistyczny, profesor, historyk, wieloletni członek najwyższych władz PRL, wicemarszałek Sejmu, członek Rady Państwa, poseł na Sejm PRL I, III, IV, V, VI, VII i VIII kadencji. Wykładowca Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, Europejskiej Wyższej Szkoły Prawa i Administracji.




    Warto wiedzieć że... beta

    Polska Rzeczpospolita Ludowa (PRL) – oficjalna nazwa państwa polskiego w latach 1952–1989. Uprzednio, w latach 1945–1952 ten sam organizm państwowy funkcjonował jako podmiot prawa międzynarodowego pod nazwą Rzeczpospolita Polska. Państwo to w okresie 1945-1989 propagandowo i kolokwialnie określane było jako Polska Ludowa.
    Tomasz Strzyżewski, na emigracji znany również jako Thomas Starski (ur. 21 grudnia 1945 w Lublinie) – niezależny publicysta, działacz emigracyjny. W 1977, po emigracji do Szwecji, opublikował Czarną Księgę Cenzury PRL, ujawniającą mechanizmy funkcjonowania cenzury w PRL.
    Stefan Wierbłowski (ur. 17 marca 1904 w Warszawie, zm. 4 grudnia 1977 tamże) – polski działacz polityczny i dyplomata, ambasador Polski w Czechosłowacji (1945–1947).
    Cenzura w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej – zjawisko nadzoru władz Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej nad informacjami (prasą, publikacjami naukowymi i kulturalnymi, widowiskami) przeznaczonymi do rozpowszechnienia. Cenzura w Polsce Ludowej trwała w okresie od 1944 do 1990 i funkcjonowała pod postacią instytucji Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk (GUKPPiW) powołanego dekretem z 1946, a od lipca 1981 ze zmienioną nazwą – "Główny Urząd Kontroli Publikacji i Widowisk".
    Trybuna Ludu – gazeta codzienna wydawana w PRL, o jednym z największych nakładów w Polsce – ok. 1,5 mln egz. w połowie lat 70. (większy nakład miewała tylko „Trybuna Robotnicza”, wychodząca na Górnym Śląsku i zachodniej Małopolsce).
    Marian Naszkowski (ur. 15 sierpnia 1912 we Lwowie, zm. 28 września 1996) - generał brygady LWP, 1950-1952 szef Głównego Zarządu Politycznego (GZP) WP.
    RSW Prasa-Książka-Ruch (Robotnicza Spółdzielnia Wydawnicza "Prasa-Książka-Ruch") – monopolistyczne de facto wydawnictwo założone 1 stycznia 1973 r. przez PZPR, z połączenia RSW "Prasa", wydawnictwa Książka i Wiedza oraz Przedsiębiorstwa Upowszechniania Prasy i Książki "Ruch". RSW "Prasa-Książka-Ruch" była obok pośrednich dotacji budżetowych i składek członkowskich jednym z głównych źródeł bieżących dochodów PZPR wypłacając corocznie wysokie dywidendy (zwykle w miesięcznych ratach), których wysokość ustalał Komitet Centralny PZPR w czasie planowania budżetu partii. Mniejsze dotacje płynęły również do organizacji będących formalnymi współwłaścicielami koncernu. Inną formą wykorzystywania RSW przez PZPR było zatrudnianie w koncernie funkcjonariuszy partyjnych na fikcyjnych etatach. RSW była dotowana z budżetu państwa korzystając z kredytów udzielanych na warunkach preferencyjnych oraz znacznych ulg w podatkach.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.014 sek.