• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Nowa Pomarańczarnia w Łazienkach Królewskich

    Przeczytaj także...
    Waza – duże, szerokie i głębokie ceramiczne naczynie, przeważnie z dwoma uchwytami i przykrywką, służące do podawania zup. Wazy wykonywane są przede wszystkim z porcelany lub fajansu.Łazienki Królewskie w Warszawie – zespół pałacowo-parkowy w Warszawie z licznymi zabytkami klasycystycznymi, założony w XVIII wieku z inicjatywy króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Całe założenie było zrealizowane przez architektów królewskich: Dominika Merliniego, Jana Chrystiana Kamsetzera i Jana Chrystiana Szucha.
    Pomona – nimfa etruska, włączona następnie do wierzeń rzymskich jako bogini sadów, ogrodów i drzew owocowych. Przypisywano jej liczne miłostki z bóstwami polnymi i leśnymi, m.in. z Sylwanem, Pikusem i Wertumnusem.

    Nowa Pomarańczarnia, Nowa Oranżeria – budynek znajdujący się w Łazienkach Królewskich w południowej części ogrodu, przy alei zwanej Drogą Wilanowską lub Chińską.

    Powstała w latach 1860-61 według projektu Adama Adolfa Loewe i Józefa Orłowskiego w wyniku znacznego powiększenia się zbioru roślin cieplarnianych, dzięki nabyciu od Radziwiłłów z Nieborowa w 1855 roku wielkiej kolekcji drzew pomarańczowych. Odtąd dla odróżnienia od tej nowej, dawną Pomarańczarnię stanisławowską zaczęto nazywać Starą Pomarańczarnią.

    Jesień – jedna z czterech podstawowych pór roku w przyrodzie, w strefie klimatu umiarkowanego. Charakteryzuje się umiarkowanymi temperaturami powietrza z malejącą średnią dobową, oraz (w przypadku Polski) stosunkowo dużym w skali roku opadem atmosferycznym. W świecie roślin i zwierząt jest to okres gromadzenia zapasów przed zimą.Attyka (franc. (étage) attique, z grec. Attikos) – górny element budynku w postaci ścianki, balustrady lub rzędu sterczyn osłaniający dach. Pełni dwojaką funkcję: estetyczną jako architektoniczny element dekoracyjny oraz użytkowo-konstrukcyjną jako zabezpieczenie sąsiednich budynków przed przeniesieniem się ognia w przypadku pożaru. Attyka stanowi mur ogniowy, jeśli jest wykonana z materiału niepalnego o wytrzymałości ogniowej min 1 godzina i grubości min 25 cm, np. z pełnej cegły ceramicznej, silikatu, czy też bloczków betonowych.

    Budowa[]

    Główną część budynku stanowi wydłużona sala która jest przeszklona od strony południowej. W części środkowej dach ma poprzeczną kolbę otwartą półrozetami o odlanych w żeliwie szprosach na obie strony. Dwie główne elewacje (fronty) zostały zaprojektowane w dwóch odmiennych opracowaniach. W jednej z nich (południowej) podział między oknami tworzą wysokie, smukłe, cienkie, żeliwne kolumny. W części centralnej elewacji południowej składającej się z dwóch oddzielnych segmentów pełnego muru, znajdują się okna, w które wstawiono rzeźby (stojące postacie Vertumnusa i Pomony w środkowe, symbolizujące Jesień i Zimę w górne), które zostały wykonane przez Leona Molatyńskiego. Murowane partie frontowej ściany kończą attyki z płaskimi wazami. Od strony północnej dobudowany jest parterowy segment, rozdzielony kilkoma otworami okiennymi. Ową część parterową zajmują jednoosiowe wyższe człony ozdobione w górnej części okrągłymi płycinami, stanowiącymi tło dla kamiennych popiersi, przedstawiających tym razem Wiosnę i Lato.

    Kolumna – pionowa podpora architektoniczna o kolistym przekroju trzonu. Jeden z najstarszych i najpowszechniej stosowanych w architekturze elementów podporowo-dźwigowych pełniących funkcje konstrukcyjne, budowany od czasów starożytnych.Żeliwo – stop odlewniczy żelaza z węglem, krzemem, manganem, fosforem, siarką i innymi składnikami, zawierający od 2,11 do 4,3% węgla w postaci cementytu lub grafitu. Występowanie konkretnej fazy węgla zależy od szybkości chłodzenia i składu chemicznego stopu. Chłodzenie powolne sprzyja wydzielaniu się grafitu. Także i dodatki stopowe odgrywają tu pewną rolę. Według obowiązującej normy żeliwo definiuje się jako tworzywo, którego głównym składnikiem jest żelazo i w którym zawartość węgla przekracza 2% (obecność dużych zawartości składników węglikotwórczych może zmienić podaną zawartość węgla).

    Główna sala przeznaczona była pierwotnie na przechowywanie w okresie chłodów drzew egzotycznych. Obecnie został tu urządzony stały ogród z różnorodnymi roślinami, również tropikalnymi. Pomieszczenia od strony północnej zostały przeznaczone na urządzenie stylowej restauracji „Belvedere”, swym wystrojem nawiązującej do lat wzniesienia budynku.

    Wiosna − jedna z czterech podstawowych pór roku w przyrodzie, w strefie klimatu umiarkowanego. Charakteryzuje się umiarkowanymi temperaturami powietrza z rosnącą średnią dobową, oraz umiarkowaną ilością opadu atmosferycznego.Wertumnus (łac. Vertumnus, Vortumnus, Voltumnus) – w mitologii rzymskiej bóg z kręgu bóstw wegetacyjnych, jego postać jest pochodzenia etruskiego lub sabińskiego. Na podstawie etymologii ludowej uznawano go za boga przemian, pór roku, dojrzewania wszystkich plonów i handlu. Uważano, iż posiada umiejętność przybierania różnych postaci.

    Galeria[]

  • Zdjęcie przedstawia półrozetę budynku Nowej Pomarańczarni

  • Wejście do restauracji Belvedere

  • Zdjęcie przedstawia front Palmiarni

  • Front Nowej Pomarańczarni

  • Front Nowej Pomarańczarni

  • Jedna ze ścian Nowej Pomarańczarni

  • Przypisy

    1. Marek Kwiatkowski, Łazienki Królewskie, Warszawa 2000r, Wydawnictwo ATENA, ISBN 83-85894-07-1, str. 145-146
    2. Władysław Tatarkiewicz, Łazienki Warszawskie, Warszawa 1957r, Wydawnictwo Arkady, str. 140

    Bibliografia[]

    1. Marek Kwiatkowski: Łazienki Królewskie. Wydawnictwo ATENA, Warszawa 2000r.
    2. Władysław Tatarkiewicz: Łazienki Warszawskie. Wydawnictwo Arkady, Warszawa 1957r.

    Linki zewnętrzne[]

  • Nowa Oranżeria na stronach Muzeum Łazienki Królewskie
  • (window.RLQ=window.RLQ||).push(function(){mw.log.warn("Gadget \"edit-summary-warning\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"wikibugs\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"ReferenceTooltips\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"main-page\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");});
    Belvedere – warszawska restauracja, powstała w 1990 roku. Mieści się w Nowej Oranżerii w Łazienkach Królewskich w Warszawie. Nazwa Belvedere pochodzi z języka włoskiego i oznacza "piękny widok". Menu jest przygotowywane przez szefa kuchni Henryka Nieciejowskiego.Józef Orłowski (ur. 1819 w Piotrkowie, zm. 6 stycznia 1880 w Warszawie), architekt polski. Od r. 1838 pracował w Warszawie, (1850—1858) w Piotrkowie, 1858 został budowniczym miasta Warszawy. Był członkiem petersburskiej Akademii Sztuk Pięknych. Prace Orłowskiego związane są głównie z Warszawą: restauracja Zamku królewskiego (w l. 1862—1863), szpital św. Ducha przy ul. Elektoralnej (1857—1861), kościół św. Stanisława na Woli, dom straży ogniowej na Pradze, kilka domów prywatnych, wśród nich własny przy ulicy Marszałkowskiej. Poza tym dwór w Brzezinach.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Zima – jedna z czterech pór roku w przyrodzie, w strefie klimatu umiarkowanego. Charakteryzuje się najniższymi temperaturami powietrza w skali roku, umiarkowaną ilością opadu atmosferycznego, zazwyczaj zestaloną (zamarzniętą) formą opadu i osadu atmosferycznego, a większość świata roślin i zwierząt przechodzi okres uśpienia.
    Stara Pomarańczarnia z teatrem została zbudowana w Łazienkach Królewskich pod koniec XVIII wieku. Była wykorzystywana do przechowywania drzew pomarańczowych, które latem zdobiły pałace Parku Łazienkowskiego. Ze Starej Pomarańczarni prowadzi droga (tzw. Promenada Królewska) do Pałacu na Wodzie.
    Lato – jedna z czterech podstawowych pór roku w przyrodzie, w strefie klimatu umiarkowanego. Charakteryzuje się najwyższymi temperaturami powietrza w skali roku. W świecie roślin jest to okres dojrzewania nasion i owoców, a w świecie zwierząt jest to okres wydawania na świat nowego pokolenia i przygotowania go do samodzielnego życia.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.025 sek.