• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Nosorożec włochaty

    Przeczytaj także...
    Eurazja (błędnie Euroazja) – największy kontynent na kuli ziemskiej o powierzchni 54,9 mln km², zamieszkany przez 4,918 mld ludzi,co stanowi 70,65% ludności świata (2012) (z czego 60,25% zamieszkuje Azję). Dzielony umownie na Europę i Azję. Termin Eurazja wprowadzono w XIX wieku dla podkreślenia ścisłego połączenia Azji z Europą.Muzeum Geologiczne Państwowego Instytutu Geologicznego – muzeum mieszczące się w budynku Państwowego Instytutu Geologicznego w Warszawie
    Muzeum Przyrodnicze w Krakowie (pełna oficjalna nazwa: Muzeum Przyrodnicze Instytutu Systematyki i Ewolucji Zwierząt PAN) – muzeum z siedzibą w Krakowie przy ul. św. Sebastiana 9. Znajduje się tutaj spreparowany, zachowany w idealnym stanie, prehistoryczny nosorożec włochaty, jedyny na świecie zachowany w całości okaz tego wymarłego ponad 12 tys. lat temu zwierzęcia. Od października 2012 roku wznowiło swoją działalność.

    Nosorożec włochaty (†Coelodonta antiquitatis) - wymarły ssak nieparzystokopytny z rodziny nosorożców, żyjący w plejstocenie, od 500 000 lat temu. Należał do plejstocenskiej megafauny, występował w północnych stepach Eurazji.

    Ewolucja i systematyka[]

    Najbliżej spokrewniony z nosorożcem włochatym jest nosorożec sumatrzański (Dicerorhinus sumatrensis).

    Kraków (łac. Cracovia, niem. Krakau) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, siedziba władz województwa małopolskiego, drugie w kraju pod względem liczby mieszkańców i pod względem powierzchni.Megafauna - ((gr.) megas "olbrzymi" + (łac.) fauna "zwierzę") - termin stosowany w archeologii i paleontologii dla określenia zwierząt o dużych rozmiarach. Za miernik uznawana jest masa ciała i stosuje się dwie wartości graniczne: zwierzęta o masie powyżej 45 kg (100 funtów) lub powyżej 100 kg (220 funtów). Termin megafauna może zawierać podkategorie uwzględniające pozycję troficzną zwierząt w której wyróżnia się megaroślinożerców (np. jeleń szlachetny) , megazwierzętożerców (np. lew), i rzadziej megawszystkożerców (np. niedźwiedź grizzly).

    Morfologia[]

    Nosorożec włochaty osiągał dwa metry wysokości, pięć metrów długości, a jego masa wynosiła ok. 3,5 tony. Gatunek przystosowany do zimnego klimatu, miał długą, gęstą i grubą rudo-brązową sierść.

    Tryb życia[]

    Dieta złożona z porostów, traw i turzyc rosnących na stepach tundrowych, rozdrabniany za pomocą zębów trzonowych z wysoko ściętymi koronami. Na czaszce dwa spłaszczone po bokach rogi, przedni o długości do 1 metra, wykorzystywane do obrony, wabienia partnera i odgarniania śniegu w poszukiwaniu pożywienia. Żył samotnie lub w małych grupach.

    Muzeum Przyrodnicze im. Dzieduszyckich we Lwowie – działająca od połowy XIX wieku we Lwowie, założona w przez hrabiego Włodzimierza Dzieduszyckiego zasłużona placówka wystawienniczo-naukowa, zawierająca bogate zbiory przyrodnicze, etnograficzne, prehistoryczne, pochodzące z całego obszaru dawnych ziem Polski. W okresie II Rzeczypospolitej było to największe muzeum przyrodnicze w kraju.Ssaki (Mammalia) – zwierzęta należące do kręgowców, charakteryzujące się głównie występowaniem gruczołów mlekowych u samic, zazwyczaj obecnością owłosienia (włosy lub futro; silnie zredukowane u gatunków wodnych, jak hipopotamy, u waleni całkowicie zanikają przed porodem lub w trakcie) oraz stałocieplnością (potocznie "ciepłokrwistość"). Większość ssaków utrzymuje temperaturę w granicach 36-39 °C. Stałocieplność umożliwia aktywny tryb życia w różnych środowiskach – od mroźnych obszarów podbiegunowych do gorących tropików. Futro i tłuszcz pomagają uchronić się przed zimnem, a wydzielanie potu i szybki oddech pomagają pozbyć się nadmiernego ciepła.

    Występowanie[]

    Gatunek żyjący w okresie późnego plejstocenu na obszarze Eurazji, od Pirenejów po Syberię i obok mamuta włochatego zajmujący niszę największych roślinożerców.

    Gatunek żył prawdopodobnie w przedziale od 350.000 do 10.000 lat temu. Materiał kopalny jest stosunkowo obfity, znajdowany w całej Eurazji, z wyjątkiem Irlandii. Z badań wynika, że ostatnia populacja przeżyła do 8 000 lat p.n.e w zachodniej Syberii.

    Okazy kopalne[]

    W krakowskim Muzeum Przyrodniczym Instytutu Systematyki i Ewolucji Zwierząt PAN można podziwiać unikatowy, jedyny na świecie, kompletny okaz z zachowaną skórą (jednak bez włosia), tkankami miękkimi - między innymi uchem, podniebieniem oraz językiem. Okaz nosorożca włochatego (znacznie mniej zachowanego niż ten w Krakowie) znajduje się także w dawnym polskim Muzeum Przyrodniczym im. Dzieduszyckich we Lwowie, gdzie stanowi główny eksponat. Oba te nosorożce pochodzą z tego samego stanowiska archeologicznego.

    Nieparzystokopytne (Perissodactyla) - rząd dużych, lądowych ssaków łożyskowych. Pojawiły się w paleogenie (dolny eocen), szeroko się rozprzestrzeniając. Żyły również na terenie Polski (nosorożec włochaty). Współcześnie reprezentowane jedynie przez koniowate, tapiry i nosorożce. Do koniowatych należą udomowione konie i osły. Zasiedlają tereny Ameryki, Afryki i Azji, natomiast formy udomowione również Europę i Australię.Syberia (ros. Сибирь, Sibir’) – kraina geograficzna w północnej Azji, wchodząca w skład Rosji, położona między Uralem na zachodzie, Oceanem Arktycznym na północy, działem wód zlewisk Oceanu Arktycznego i Spokojnego na wschodzie, oraz stepami Kazachstanu i Mongolii na południu. W ujęciu historycznym (oraz potocznym w Rosji) do Syberii należy również rosyjski Daleki Wschód.

    Galeria[]

  • Rekonstrukcja Coelodonta antiquitatis.

  • Nosorożec włochaty ze Staruni tzw. drugi, odkryty w 1929 roku podczas prac wykopaliskowych w Staruni (obecnie Ukraina).

  • Skamieniała czaszka Coelodonta antiquitatis, Muzeum Geologiczne Państwowego Instytutu Geologicznego w Warszawie

  • Skamieniałe kości kończyn przednich Coelodonta antiquitatis, Muzeum Geologiczne Państwowego Instytutu Geologicznego w Warszawie.

    Język polski (polszczyzna) – język naturalny należący do grupy zachodniosłowiańskich (do których należą również czeski, słowacki, kaszubski, dolnołużycki, górnołużycki i wymarły połabski), stanowiących część rodziny indoeuropejskiej.Ukraina (ukr. Україна, Ukrajina) – państwo położone w Europie Wschodniej. Graniczy od północy z Białorusią, od zachodu z Polską, Słowacją i Węgrami, od południa z Rumunią i Mołdawią oraz Morzem Czarnym i Morzem Azowskim, od północnego wschodu i wschodu z Federacją Rosyjską. Ukraina jest członkiem założycielem ONZ, członkiem Światowej Organizacji Handlu, Rady Europy, Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej oraz organizacji regionalnych i subregionalnych, tj. Wspólnoty Niepodległych Państw, OBWE, GUAM i Organizacji Państw Morza Czarnego.
  • Skamieniała żuchwa i kość Coelodonta antiquitatis, Muzeum Geologiczne Państwowego Instytutu Geologicznego w Warszawie

  • Przypisy

    1. Extinct Woolly Rhino (ang.). International Rhino Foundation. [dostęp 2014-09-01].
    2. Nosorożec ze Staruni (pol.). Instytut Systematyki i Ewolucji Zwierząt Polskiej Akademii Nauk w Krakowie. [dostęp 2014-09-01].
    3. Nosorożec włochaty (Coelodonta antiquitatis) (pol.). Tatry mountain resorts, a.s.. [dostęp 2014-09-01].

    Zobacz też[]

  • Elasmoterium
  • Nosorożec sumatrzański (Dicerorhinus sumatrensis) − ssak nieparzystokopytny z rodziny nosorożców, jedyny przedstawiciel rodzaju Dicerorhinus Gloger, 1841.Nosorożec włochaty ze Staruni – jedyny na świecie kompletny (tzn. z zachowanym nie tylko szkieletem, ale i częściami miękkimi: częścią wnętrzności, mięśniami, skórą) egzemplarz wymarłego gatunku nosorożca (Coelodonta antiquitatis (Blumenbach)) z epoki plejstocenu. Odkryty w kopalni głębinowej ozokerytu na terenie wsi Starunia koło Stanisławowa. W nauce znany jako tzw. drugi nosorożec ze Staruni. Unikalna fosylizacja tego okazu była możliwa dzięki konserwującym właściwościom wosku ziemnego i soli kamiennej, które obficie występują w iłach otaczających skamieniałość.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.029 sek.