• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Noryk

    Przeczytaj także...
    Eucelofyz (Eucoelophysis) – rodzaj gada należącego do taksonu Dinosauriformes. Żył w późnym triasie (noryk) na terenie dzisiejszego stanu Nowy Meksyk w Stanach Zjednoczonych. Jego nazwa oznacza „prawdziwie wydrążona forma”.Era mezozoiczna, mezozoik – era która rozpoczęła się od wielkiego wymierania pod koniec permu, a skończyła zagładą wielkich gadów, pod koniec kredy (patrz tabelka), znanego jako wymieranie kredowe. Era mezozoiczna trwała dwa razy krócej niż paleozoiczna, bo tylko 170 milionów lat. Dzieli się ją na trzy okresy: trias, jurę i kredę.
    Liliensztern (Liliensternus) – rodzaj teropoda z grupy celofyzoidów (Coelophysoidea). Gatunkiem typowym jest L. liliensterni, nazwany w 1934 roku przez Friedricha von Huenego na cześć niemieckiego paleontologa Hugona Rühlego von Liliensterna. Huene opisał go na podstawie skamieniałości z Knollenmergel w Turyngii i zaklasyfikował do rodzaju Halticosaurus. Szczątki lilienszternów mogą pochodzić również z Frick w Szwajcarii. Liliensternus liliensterni żył w późnym triasie, w noryku.

    Noryk - w stratygrafii piętro górnego triasu w eratemie mezozoicznym, trwające w zależności od przyjmowanego podziału triasu od około 13 milionów lat do prawie 19 mln lat. Dokładny czas jego trwania jest przedmiotem sporów. Do 2012 roku Międzynarodowa Komisja Stratygrafii przyjmowała, że noryk rozpoczął się 216,5 ± 2,0 mln lat temu a zakończył 203,6 ± 1,5 mln lat temu; w roku 2013 Komisja poprawiła datowanie na ok. 227–208,5 mln lat temu. Młodsze piętro od karniku, a starsze od retyku.

    Republika Południowej Afryki (RPA, afr. Republiek van Suid-Afrika, ang. Republic of South Africa) – państwo na południowym krańcu Afryki.Lagerpetidae – klad bazalnych dinozauromorfów. W 1986 roku Andrea Arcucci ukuła nazwę „Lagerpetonidae” dla monotypowego taksonu o randze rodziny obejmującego gatunek Lagerpeton chanarensis. Nazwa ta nie była jednak stosowana przez większość innych autorów. W 2009 roku, w publikacji opisującej gatunek Dromomeron gregorii, Sterling Nesbitt i współpracownicy przekształcili „Lagerpetonidae” w Lagerpetidae i nadali tej nazwie definicję filogenetyczną, wedle której Lagerpetidae to klad obejmujący wszystkie zwierzęta bliżej spokrewnione z Lagerpeton chanarensis niż z Alligator mississippiensis, Eudimorphodon ranzii, Marasuchus lilloensis, Silesaurus opolensis, Triceratops horridus, Saltasaurus loricatus lub Passer domesticus. Klad ten jest wspierany siedmioma jednoznacznymi synapomorfiami.

    Fauna noryku[]

    Ssaki i pozostałe ssakokształtne[]

  • Eozostrodonmorganukodon; Anglia, Chiny
  • Morganucodonmorganukodon; Walia, Chiny
  • Sinoconodon – Sinocodonta
  • Teropody[]

  • Celofyzcelofyzoid; Nowy Meksyk
  • Haltikozaurcelofyzoid; Niemcy
  • Lilienszterncelofyzoid; Niemcy
  • Zauropodomorfy[]

  • BlikanazaurKraj Przylądkowy
  • EuskelozaurRPA, Lesotho, Zimbabwe
  • Plateozaurplateozaur; Niemcy, Francja, Szwajcaria, Grenlandia
  • Sellozaurplateozaur; Europa
  • Tekodontozaur – Anglia, Walia
  • Unajzaurplateozaur; Brazylia
  • Pozostałe dinozauromorfy[]

  • Agnosfityzdinozaur gadziomiedniczny o niepewnej pozycji filogenetycznej; Anglia
  • DromomeronLagerpetidae; Nowy Meksyk, być może Arizona, Teksas
  • Eucelofyz – możliwy przedstawiciel Silesauridae; Nowy Meksyk
  • Pterozaury[]

  • Eudimorfodonramforynch; Włochy
  • Peteinozaurramforynch; Włochy
  • Preondaktylramforynch; Włochy (Alpy)
  • Krokodylomorfy[]

  • Saltoposuchus – Sphenosuchia; Europa, Ameryka Północna
  • Rauizuchy[]

  •  ? Teratozaur – Niemcy
  • Basutodon – być może raizuch; Lesotho
  • Pozostałe Archosauriformes[]

  • Vancleavea - Teksas, Nowy Meksyk, Arizona, Utah
  • Ichtiozaury[]

  • Szonizaur (Shonisaurus popularis) – szastazaur; Nevada
  • Plakodonty[]

  • Psephoderma – Cyamodontoidea
  • Amonity[]

  • Acanthinites
  • Przypisy

    1. Gabi Ogg: International Stratigraphic Chart (ang.). Międzynarodowa Komisja Stratygrafii, Wrzesień 2010. [dostęp 10 grudnia 2012].
    2. K.M. Cohen, S. Finney, P.L. Gibbard: International Chronostratigraphic Chart (ang.). Międzynarodowa Komisja Stratygrafii, Styczeń 2013. [dostęp 10 marca 2013].
    3. Prosauropoda. W: The Dinosauria. Wyd. 2. University of California Press, 2004, s. 235. ISBN 0-520-24209-2.

    Zobacz też[]

  • tabela stratygraficzna
  • Saltoposuchus – rodzaj krokodylomorfa z grupy Sphenosuchia żyjącego w późnym triasie na obecnych terenach Europy. Jego skamieniałości odkryto w datowanych na noryk osadach na terenie Badenii-Wirtembergii. W 1921 roku Friedrich von Huene nazwał dwa gatunki należące do tego rodzaju – typowy Saltoposuchus connectens i S. longipus – jednak S. longipus w późniejszych pracach był przeważnie uznawany za młodszy synonim S. connectens. Znanych jest kilka dobrze zachowanych szkieletów przedstawicieli tego rodzaju. Holotypem jest niekompletny szkielet oznaczony SMNS 12597. W 1992 roku Paul Sereno i Rupert Wild wykazali, że dwie fragmentaryczne czaszki oraz kości kończyny przedniej przypisywane wcześniej niewielkiemu teropodowi prokompsognatowi w rzeczywistości również należą do przedstawicieli rodzaju Saltoposuchus. Zdaniem niektórych naukowców S. connectens jest tym samym zwierzęciem, co Terrestrisuchus gracilis, przy czym skamieniałości zaliczane do S. connectens reprezentują osobniki dorosłe, a do T. gracilis – młodociane.Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Agnosfityz (Agnosphitys cromhallensis) – dinozaur z podrzędu teropodów (Theropoda) o bliżej niesprecyzowanej pozycji systematycznej
    Eratem – formalna jednostka chronostratygraficzna (skalna), odpowiadająca jednostce geochronologicznej (czasowej) o nazwie era. Jest częścią eonotemu, dzieli się na systemy.
    Celofyz (Coelophysis) – rodzaj teropoda z rodziny Coelophysidae. Zamieszkiwał tereny dzisiejszej Ameryki Północnej i być może południowej Afryki (przy założeniu, że megapnozaur jest młodszym synonimem celofyza – patrz niżej). Występuje w serlalu Wędrówki z dinozaurami.
    Tabela stratygraficzna – schemat obrazujący przebieg historii Ziemi na podstawie następstwa procesów i warstw skalnych. Obecnie przyjęta tabela stratygraficzna została ustalona przez Międzynarodową Komisję Stratygrafii (ICS).
    Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.
    Karnik − w stratygrafii piętro górnego triasu w eratemie mezozoicznym, trwające w zależności od przyjmowanego podziału triasu od około 10 do około 12 milionów lat. Dokładny czas jego trwania jest przedmiotem sporów. Do 2012 roku Międzynarodowa Komisja Stratygrafii przyjmowała, że karnik rozpoczął się około 228,7 milionów lat temu a zakończył 216,5 ± 2,0 mln lat temu; w roku 2013 Komisja poprawiła datowanie na ok. 237–227 milionów lat temu. Młodsze piętro od ladynu a starsze od noryku.
    Grenlandia (gren. Kalaallit Nunaat, duń. Grønland) – autonomiczne terytorium zależne Danii położone na wyspie o tej samej nazwie w Ameryce Północnej, o obszarze 2175,6 tys. km² (największa wyspa na świecie), pokrytej w 84% przez lądolód (341,7 tys. km² jest wolnych od lodu) i o ludności 57 695 (według stanu z lipca 2012). Przeważającą część (89%) mieszkańców Grenlandii stanowią Inuici.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.072 sek.