• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Nornikowate

    Przeczytaj także...
    Wrzosownik (Phenacomys) – rodzaj ssaka z podrodziny karczowników (Arvicolinae) w rodzinie chomikowatych (Cricetidae). Chrońmy Przyrodę Ojczystą – czasopismo stawiające sobie za cel popularyzację idei i wspomaganie praktyki ochrony przyrody. Publikowane są w nim artykuły naukowe i popularnonaukowe w języku polskim z zakresu ochrony przyrody, wiadomości z kraju i swiata, recenzje.
    Stepoleming (Eolagurus) – rodzaj ssaka z podrodziny karczowników (Arvicolinae) w rodzinie chomikowatych (Cricetidae).

    Karczowniki, nornikowate (Arvicolinae) – podrodzina gryzoni z rodziny chomikowatych, wydzielana czasami jako odrębna rodzina Arvicolidae lub Microtidae. Obejmuje około 200 gatunków. W Polsce żyje 9 z nich.

    Zasięg występowania[ | edytuj kod]

    Żyją w norach, w których gromadzą zapasy pożywienia. Zamieszkują umiarkowaną i chłodną strefę Europy, Azji, Indochin i Ameryki Płn. Jeden gatunek zamieszkuje północną Afrykę.

    Państwowa Rada Ochrony Przyrody (PROP) – organ opiniodawczo-doradczy w zakresie ochrony przyrody, działający przy Ministrze Środowiska, ale doradzający na podstawie różnych ustaw także innym organom oraz mogący wyrażać opinie i stanowiska z własnej inicjatywy oraz na wniosek dowolnych podmiotów. Rada składa się z 40 członków powoływanych przez ministra na pięcioletnią kadencję, spośród działających na rzecz ochrony przyrody przedstawicieli nauki, praktyki i organizacji ekologicznych. Państwowa Rada Ochrony Przyrody okresowo ocenia stan ochrony przyrody w Polsce, opiniuje projekty aktów prawnych, projekty nowych obszarów chronionych, przedstawia wnioski w sprawach dotyczących ochrony przyrody oraz popularyzuje ochronę przyrody. Zgodnie z ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody pełni także funkcję organu naukowego CITES. PROP jest także członkiem Światowej Unii Ochrony Przyrody IUCN (jako organizacja pozarządowa). Do 1949 r. była wraz z Biurem Delegata Ministra Oświaty jedyną w Polsce instytucją państwową zajmującą się ochroną przyrody.Norniczek (Blanfordimys) – rodzaj ssaka z podrodziny karczowników (Arvicolinae) w rodzinie chomikowatych (Cricetidae).

    Charakterystyka[ | edytuj kod]

    Karczowniki to gryzonie o niewielkich rozmiarach, krępej budowie ciała, dużej głowie, krótkim ogonie, małych oczach i uszach. Zęby trzonowe rosną przez całe życie. Samice kilka razy w roku rodzą młode, które po upływie kilku tygodni osiągają dojrzałość rozrodczą. Nie zapadają w sen zimowy. Żyją pojedynczo, w grupach rodzinnych lub koloniach. Roślinożerne, pożywienie norników stanowi w głównej mierze pokarm roślinny: korzenie, kłącza, trawy, zioła, nasiona, warzywa uprawne, owoce. Niektóre gatunki zjadają również bezkręgowce. W latach gdy pojawiają się masowo – średnio co 4 lata – niektóre gatunki stają się poważnymi szkodnikami upraw roślinnych.

    Rdzawoplecyk (Eothenomys) – rodzaj ssaka z podrodziny karczowników (Arvicolinae) w rodzinie chomikowatych (Cricetidae). Górzak (Alticola) – rodzaj gryzoni z podrodziny karczowników, występujący w środkowej i wschodniej Azji, od Afganistanu po Cieśninę Beringa. Rodzaj został opisany naukowo w 1881 roku przez W. T. Blanforda.

    Systematyka[ | edytuj kod]

    Do karczowników należą między innymi następujące rodzaje:

  • Alticola – górzak
  • Arborimus – drzewik
  • Arvicola – karczownik
  • Blanfordimys – norniczek
  • Caryomys – rudogrzbietka
  • Chionomys – śnieżnik
  • Dicrostonyx – obrożnik
  • Dinaromys – dynarczyk – jedynym przedstawicielem jest Dinaromys bogdanovi – dynarczyk górski
  • Ellobius – ślepuszonka
  • Eolagurus – stepoleming
  • Eothenomys – rdzawoplecyk
  • Hyperacrius – kaszmirek
  • Lagurus – piestruszka – jedynym żyjącym przedstawicielem jest Lagurus lagurus – piestruszka stepowa
  • Lasiopodomys – chinornik
  • Lemmiscus – bylicornik – jedynym przedstawicielem jest Lemmiscus curtatus – bylicornik amerykański
  • Lemmus – leming
  • Microtus – nornik
  • Myodes – nornica
  • Myopus – lemingowiec – jedynym przedstawicielem jest Myopus schisticolor – lemingowiec leśny
  • Neodon – nornikowiec
  • Neofiber – piżmaczek – jedynym przedstawicielem jest Neofiber alleni – piżmaczek florydzki
  • Ondatra – piżmak – jedynym przedstawicielem jest Ondatra zibethica – piżmak amerykański
  • Phaiomys – darnik – jedynym przedstawicielem jest Phaiomys leucurus – darnik górski
  • Phenacomys – wrzosownik
  • Proedromys – lasornik
  • Prometheomys – prometeuszek – jedynym przedstawicielem jest Prometheomys schaposchnikowi – prometeuszek gruziński
  • Synaptomys – moczarnik
  • Volemys – myszonornik
  • Podział na plemiona takie jak Arvicolini, Ondatrini i Pliomyini został uznany za zbędny. Przodkami nornikowatych były żyjące w pliocenie gryzonie z rodzaju Baranomys.

    Obrożnik (Dicrostonyx) – rodzaj gryzoni z rodziny chomikowatych, obejmujący gatunki występujące w Ameryce Północnej i Azji.Piżmak amerykański, w literaturze także jako: piżmak, piżmoszczur, szczur piżmowy (Ondatra zibethicus) – gatunek ziemno-wodnego gryzonia z podrodziny karczowników w rodzinie chomikowatych. Jedyny przedstawiciel rodzaju piżmak (Ondrata).

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • Ssaki Polski
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Arvicolinae, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
    2. W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 235–239. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.)
    3. Jakub Gryz, Grzegorz Lesiński, Marek Kowalski, Dagny Krauze. Skład pokarmu puszczyka Strix aluco w Puszczy Białowieskiej. „Chrońmy Przyrodę Ojczystą”. 68 (2), s. 100–108, 2012. Państwowa Rada Ochrony Przyrody (pol.). 
    4. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Arvicolinae. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 2017-06-22]
    Rudogrzbietka (Caryomys) – rodzaj ssaka z podrodziny karczowników (Arvicolinae) w rodzinie chomikowatych (Cricetidae). Gryzonie (Rodentia) – najliczniejszy rząd ssaków, obejmujący ok. 1850 gatunków. Cechą charakterystyczną wszystkich gryzoni jest obecność stale rosnących siekaczy – dwóch (jedna para) w górnej i dwóch w dolnej szczęce oraz brak kłów. Większość gryzoni to zwierzęta roślinożerne, niektóre jednak nie stronią od pokarmu zwierzęcego. Zwierzęta te cechuje znaczna rozrodczość. Występują na wszystkich kontynentach, poza Antarktydą. Wcześniej zaliczane do nich były zajęczaki, obecnie wydzielone – głównie z powodu różnic w uzębieniu – jako odrębna, choć blisko spokrewniona grupa.




    Warto wiedzieć że... beta

    Nornik, polnik – zwyczajowa nazwa gryzoni z podrodziny nornikowatych, w szczególności z rodzajów Microtus i Chionomys. W polskiej literaturze zoologicznej nornik jest zwykle utożsamiany z rodzajem Microtus.
    Plemię, tryb (łac. tribus) – pomocnicza kategoria systematyczna szczebla rodzinowego, niższa od rodziny (familia), a wyższa od rodzaju (genus). Dodatkowymi kategoriami pomocniczymi dla plemienia są nadplemię (supertribus) i podplemię (subtribus), a w literaturze anglojęzycznej również infratribus.
    Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.
    Indochiny – dawna nazwa regionu w południowo-wschodniej Azji, który pochodzi z okresu, gdy był kolonią Francji pod pełną nazwą francuskich Indochin. Nazwa stosowana również dla określenia wschodniej części Półwyspu Indochińskiego (Azja Południowo-Wschodnia), obejmującej współcześnie państwa Laos, Kambodża i Wietnam. Nazwa ta została nadana przez Europejczyków, którzy zwrócili uwagę na wpływ kultury chińskiej i hinduskiej na kulturę rodzimą tego obszaru.
    Gatunek (łac. species, skrót sp.) – termin stosowany w biologii w różnych znaczeniach, zależnie od kontekstu, w jakim występuje. Najczęściej pod pojęciem gatunku rozumie się:
    Bylicornik amerykański (Lemmiscus curtatus) – gatunek gryzonia z rodziny chomikowatych (Cricetidae), zamieszkujący tereny zachodniej części Ameryki Północnej.
    Chinornik (Lasiopodomys) – rodzaj gryzoni z rodziny chomikowatych, występujący we wschodniej Azji. Został opisany naukowo w 1887 roku przez F. Lataste’a.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.026 sek.