• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Nitkoskrzelne

    Przeczytaj także...
    Omułkowate (Mytilidae) – rodzina morskich, rzadziej słonawowodnych małży nitkoskrzelnych z monotypowego rzędu Mytiloida, obejmująca liczne gatunki występujące w przybrzeżnych płytkich wodach mórz zimnych i tropikalnych całej kuli ziemskiej. Niektóre Mytilidae są komercyjnie poławiane i hodowane w celach konsumpcyjnych. W Morzu Bałtyckim występuje omułek jadalny (Mytilus edulis).Ostreoida – rząd małży (Bivalvia) nitkoskrzelnych. Obejmuje gatunki osiadłe, przymocowane do podłoża dolną (lewą) połówką muszli. Muszle w zarysie koliste lub owalne, zwykle pokryte falistymi łuskami na powierzchni zewnętrznej. Zamek muszli bez zębów, więzadło położone w trójkątnym rowku.
    Rząd (łac. ordo) – jedna z podstawowych kategorii systematycznych stosowanych w systematyce organizmów, niższa od gromady (classis w zoologii) lub klasy (classis w botanice), a wyższa od rodziny (familia). Termin ordo został wprowadzony przez Karola Linneusza jako jedna z pięciu podstawowych kategorii w hierarchicznym systemie klasyfikacji biologicznej. Kategoriami pomocniczymi dla rzędu są nadrząd (superordo), podrząd (subordo) i infrarząd (infraordo), a w literaturze anglojęzycznej stosowane są jeszcze czasem parvorder (niższa od infrarzędu), magnorder (wyższa od nadrzędu), grandorder i mirorder (między rzędem a nadrzędem).

    Nitkoskrzelne (Pteriomorphia) – klad małży (Bivalvia) klasyfikowany w randze podgromady (lub nadrzędu). Charakteryzują się stosunkowo prymitywną budową: nitkowatymi skrzelami z zagiętymi ku górze płatami oraz rzęskami łączącymi wolno zwisające części płatów, gałęzie nitek skrzelowych nie zrastają się z workiem trzewiowym, płaszcz nie jest zrośnięty brzegami, a otwory syfonalne lub syfony są słabo rozdzielone. Żyją w morzach przytwierdzone do podłoża – trwale lub za pomocą bisiora.

    Gniazdówkowate (Limidae) – rodzina wyłącznie morskich małży nitkoskrzelnych z monotypowego rzędu Limoida, obejmująca około 125 gatunków występujących głównie w morzach ciepłych. Dawniej zaliczano je do Anisomyaria – nierównomięśniowych.Gniazdówkowate (Limidae) – rodzina wyłącznie morskich małży nitkoskrzelnych z monotypowego rzędu Limoida, obejmująca około 125 gatunków występujących głównie w morzach ciepłych. Dawniej zaliczano je do Anisomyaria – nierównomięśniowych.

    Współcześnie żyjące nitkoskrzelne grupowane są w rzędach:

    Klasyfikacja biologiczna – szeregowanie organizmów w uporządkowany sposób według zasad systematyki biologicznej. Wynikiem tego procesu jest hierarchiczny układ systematyczny prezentujący aktualny w danym okresie stan wiedzy o podobieństwie i pochodzeniu organizmów. W zależności od przyjętej metody badawczej może to być hierarchiczny układ oparty na kategoriach systematycznych lub drzewie filogenetycznym, może obejmować wszystkie znane nauce organizmy lub ich określoną grupę. Dziedziną biologii, która zajmuje się klasyfikowaniem organizmów, jest systematyka organizmów, a reguły klasyfikacji i nazewnictwa systematycznego określa jej poddyscyplina – taksonomia.Bisior (starorus. biser – naszyjnik z pereł) – wiązka jedwabistych nici powstająca z szybko krzepnącej wydzieliny niektórych, głównie morskich małżów (omułek, szołdra) lub rzadko słodkowodnych (racicznica). Wśród gatunków występujących w Polsce bisior wytwarza racicznica zmienna.
  • Arcoida
  • Limoida (monotypowy – rodzina Limidae – gniazdówkowate)
  • Mytiloida (monotypowy – rodzina Mytilidae – omułkowate)
  • Ostreoida
  • Pectinoida
  • Pterioida
  • Przypisy

    1. Pteriomorphia, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
    2. Gonzalo Giribet, Ward Wheeler. On bivalve phylogeny: a high-level analysis of the Bivalvia (Mollusca) based on combined morphology and DNA sequence data. „Invertebrate Biology”. 121 (4), s. 271–324, 2002. DOI: 10.1111/j.1744-7410.2002.tb00132.x (ang.). 
    3. Gofas, S.: Pteriomorphia (ang.). World Register of Marine Species, 2011. [dostęp 6 maja 2011].
    4. Czesław Jura: Bezkręgowce : podstawy morfologii funkcjonalnej, systematyki i filogenezy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007. ISBN 978-83-01-14595-8.
    5. Zoologia : bezkręgowce. T. 1. Red. nauk. Czesław Błaszak. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009. ISBN 978-83-01-16108-8.
    Skrzela - narząd oddechowy występujący u wielu zwierząt wodnych (ryb, płazów w formie larwalnej i rozmaitych bezkręgowców), stanowiący główny element układu oddechowego, umożliwiającego pobieranie do organizmu tlenu rozpuszczonego w wodzie.Płaszcz (pallium) – element anatomicznej budowy zwierząt należących do typu mięczaków, obok tarki stanowi drugą ich synapomorfię. Jest to gruby płat mięśni otaczający wór trzewiowy mięczaka. W płaszczu znajdują się gruczoły, które u wielu gatunków wytwarzają zewnętrzny szkielet – wapienną muszlę, chroniącą ciało zwierzęcia.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Wydawnictwo Naukowe PWN SA – wydawnictwo z siedzibą w Warszawie, założone w 1951, w obecnej formie prawnej działające od 1997. Wydawnictwo Naukowe PWN SA stanowi jednostkę dominującą Grupy kapitałowej PWN, w skład której wchodzi kilkanaście przedsiębiorstw, głównie wydawnictw.
    Małże (Bivalvia, z gr. bi – dwa + łac. valva – skorupka), dawniej również blaszkoskrzelne (Lamellibranchiata) – takson w randze gromady obejmujący około 8000 gatunków mało aktywnych lub osiadłych, wyłącznie wodnych, bentosowych mięczaków (Mollusca) o bocznie spłaszczonym ciele okrytym dwuklapową muszlą. Ciało małża składa się z tułowia (zwanego workiem trzewiowym) i nogi. Jest pozbawione głowy, szczęki i tarki. Małże pełzają, żyją w dnie, ryją, pływają lub przytwierdzają się bisiorem do podłoża. Liczne gatunki, np. ostrygi, wenerydowate i omułki, są jadalne. Z niektórych pozyskuje się cenne perły oraz masę perłową. Małże są znane od kambru. W wodach śródlądowych Polski stwierdzono występowanie 34 gatunków – m.in.: szczeżuja pospolita (Anodonta piscinalis), kilka gatunków skójek (Unio) i racicznica zmienna (Dreissena polymorpha) – a w Morzu Bałtyckim 9 gatunków.
    DOI (ang. digital object identifier – cyfrowy identyfikator dokumentu elektronicznego) – identyfikator dokumentu elektronicznego, który w odróżnieniu od identyfikatorów URL nie zależy od fizycznej lokalizacji dokumentu, lecz jest do niego na stałe przypisany.
    Omułkowate (Mytilidae) – rodzina morskich, rzadziej słonawowodnych małży nitkoskrzelnych z monotypowego rzędu Mytiloida, obejmująca liczne gatunki występujące w przybrzeżnych płytkich wodach mórz zimnych i tropikalnych całej kuli ziemskiej. Niektóre Mytilidae są komercyjnie poławiane i hodowane w celach konsumpcyjnych. W Morzu Bałtyckim występuje omułek jadalny (Mytilus edulis).
    Klad (z gr. ο κλάδος – gałąź) – w kladystyce, grupa organizmów mających wspólnego przodka, obejmująca wszystkie wywodzące się z niego grupy potomne (linie rozwojowe). W ujęciu ścisłym klady rozdzielają się dychotomicznie, tworząc dychotomiczne drzewo pokrewieństw. Diagramy przedstawiające drzewa pokrewieństw konstruowane metodami kladystycznymi nazywane są kladogramami. Ponieważ klady obejmują organizmy wszelkich rang systematycznych i mogą dotyczyć grup organizmów opisywanych w systemach klasyfikacyjnych w ramach zróżnicowanych kategorii systematycznych (lub ich części) – zwykle organizmy należące do określonego kladu nazywa się mianem "grupy".
    Arcoida – rząd małży (Bivalvia) nitkoskrzelnych. Obejmuje kosmopolityczne, niewielkie gatunki o muszlach trapezowych, owalnych lub kolistych bez warstwy perłowej, zaopatrzonych w zamek z uzębieniem taksodontowym – stąd dawna polska nazwa zwyczajowa rzędu: taksodontowe (Taxodonta). Rozmiary muszli Arcoida mieszczą się zazwyczaj w przedziale 1–10 cm (u przedstawicieli Arcidae sięgają do 12,5 cm). Mają mocno żeberkowaną powierzchnię, często pokrytą łuskami lub szczecinami. Dwa mięśnie zwieracze jednakowej wielkości lub przedni mniejszy od tylnego. Wolne brzegi płaszcza niektórych gatunków (a czasami również skrzela) są zaopatrzone w oczy – kubkowe lub złożone z wielu oczek. Ich liczba może sięgać 100.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.017 sek.