• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Niszczyciele typu Tátra

    Przeczytaj także...
    SMS Triglav – austro-węgierski niszczyciel z początku XX wieku. Szósta jednostka typu Tátra. 29 grudnia 1915 roku „Triglav” razem z bliźniaczym SMS „Lika” wszedł w pobliżu Durrës na pole minowe. Oba okręty poderwały się na minach i zatonęły (ciężko uszkodzony „Triglav” został dobity przez francuski niszczyciel „Casque”). W 1917 roku w służbie zastąpił go kolejny niszczyciel tego samego typu, również noszący nazwę SMS „Triglav”.Francuska Marynarka Wojenna, oficjalnie Marine nationale, równie często nazywana La Royale (Królewska) – rodzaj sił zbrojnych we francuskich siłach zbrojnych. W jej skład wchodzi cała gama statków wodnych pływających od kutrów patrolowych po fregaty i niszczyciele rakietowe oraz jeden lotniskowiec i dziesięć okrętów podwodnych o napędzie nuklearnym (cztery z nich są przystosowane do wystrzeliwania pocisków balistycznych).
    Ciężki karabin maszynowy (ckm, cekaem) – szybkostrzelna broń strzelecka zespołowa, karabin maszynowy strzelający amunicją karabinową. Dużą szybkostrzelność praktyczną uzyskano dzięki zastosowaniu luf chłodzonych wodą lub szybkowymiennych luf chłodzonych powietrzem. Działanie broni najczęściej oparte na zasadzie krótkiego odrzutu lufy (np. Maxim) lub odprowadzania gazów prochowych z lufy (np. Hotchkiss). Broń strzela z ciężkiej podstawy (trójnożnej, saneczkowej, kołowej) ogniem ciągłym (długimi lub krótkimi seriami). Podstawa często umożliwia prowadzenie ognia przeciwlotniczego.

    Niszczyciele typu Tátra – seria jednostek wchodzących w skład austro-węgierskiej Cesarsko-Królewskiej Marynarki Wojennej, składająca się z 10 jednostek. Jednostki wodowano i oddano do użytku w dwóch seriach: sześć wkrótce przed rozpoczęciem I wojny światowej (1912-1913) oraz cztery, nieznacznie zmodyfikowane, w roku 1917.

    SMS Tátra - austro-węgierski niszczyciel z początku XX wieku. Pierwsza jednostka typu Tátra. Okręt przetrwał I wojnę światową i po jej zakończeniu został przekazany Włochom. Wcielony do Marina Militare pod nazwą Fasana. Skreślony z listy floty w 1923 roku.Cesarsko-Królewska Marynarka Wojenna lub Austro-Węgierska Marynarka Wojenna (niem. Kaiserliche und Königliche Kriegsmarine, w skrócie KuKK) – morskie siły zbrojne Austro-Węgier, istniejące od powstania Podwójnej Monarchii w 1867 aż do zakończenia I wojny światowej w 1918 roku. W roku 1915 flota ta liczyła 33 735 oficerów i marynarzy personelu. W związku z ograniczonym dostępem Austro-Węgier do morza, w czasie wojny operowała ona na niewielkim obszarze, sprowadzającym się do akwenu Adriatyku. W wyniku traktatu z Saint-Germain-en-Laye (1919) zadecydowano o utworzeniu niepodległej Austrii, okrojonej zewnętrznie do obszaru istniejącego obecnie, bez dostępu do morza.

    Dane techniczne[]

    Jednostki wyposażone były w cztery kotły parowe opalane ropą i dwa – węglem. Współpracowały one z dwiema turbinami parowymi AEG-Curtis. Wyporność projektowa okrętów pierwszej serii wynosiła 850 t (drugiej: 880 t), wyporność pełna - 1000 t (drugiej serii: 1045 t). Serie różniły się też długością (druga seria to okręty o niespełna 2 m dłuższe). W drugiej serii jednostek liczniejsza była też nominalnie załoga - o 9 osób.

    SMS Lika – austro-węgierski niszczyciel z początku XX wieku. Ósma jednostka typu Tátra, druga z drugiej serii okrętów tego typu. Miała zastąpić okręt o tej samej nazwie (SMS "Lika") który zatonął na minie 29 grudnia 1915 roku. Drugi "Lika" przetrwał I wojnę światową i w 1920 roku został przekazany Włochom. Okręt wcielono do Regia Marina pod nazwą Cortelazzo. Skreślony z listy floty w 1939 roku.I wojna światowa – konflikt zbrojny trwający od 28 lipca 1914 do 11 listopada 1918 (w latach 20. i 30. XX wieku nazywany "wielką wojną") pomiędzy ententą, tj. Wielką Brytanią, Francją, Rosją, Serbią, Japonią, Włochami (od 1915) i Stanami Zjednoczonymi (od 1917), a państwami centralnymi, tj. Austro-Węgrami i Niemcami wspieranymi przez Turcję i Bułgarię.

    Uzbrojenie[]

    Okręt uzbrojony był w dwie pojedyncze armaty kalibru 100 mm L/50 (po jednej na dziobie i rufie), sześć pojedynczych armat 66 mm L/45 (po trzy na każdej burcie) oraz dwie podwójne wyrzutnie torped kalibru 450 mm. W serii jednostek oddanych do służby w 1917 roku uzbrojenie uzupełniono o ciężki karabin maszynowy Schwarzlose kalibru 8 mm.

    SMS Uzsok – austro-węgierski niszczyciel z początku XX wieku. Dziesiąta jednostka typu Tátra, czwarta z drugiej serii okrętów tego typu. "Uzsok" przetrwał I wojnę światową i w 1920 roku został przekazany Włochom. Wcielony do Marina Militare pod nazwą Monfalcone. Skreślony z listy floty w 1939 roku.Austro-Węgry (t. Monarchia Austro-Węgierska; niem. Österreich-Ungarn, węg. Osztrák-Magyar Monarchia) – państwo związkowe w Europie Środkowej. Austro-Węgry były wielonarodową monarchią konstytucyjną i jednym z największych mocarstw w tamtym czasie. Państwo istniało 51 lat, od 1867 aż do rozpadu w 1918 roku i zakończenia I wojny światowej.

    Wykaz i historia jednostek[]

    Okręty typu Tátra nosiły nazwy krain, gór, jezior i wysp Cesarstwa Austro-Węgierskiego.

    Seria oddana w latach 1912-1913[]

  • „Tátra” (data wodowania: 5 listopada 1912 r.)
  • „Balaton” (16 listopada 1912 r.)
  • „Csepel” (30 grudnia 1912 r.)
  • „Lika” (15 marca 1913 r.)
  • „Orjen” (22 sierpnia 1913 r.)
  • „Triglav” (22 grudnia 1913 r.)
  • Pięć z sześciu niszczycieli (z wyjątkiem SMS „Orjen”) wzięło w grudniu 1915 roku udział w bitwie pod Durazzo i w Cieśninie Otranto. Dwa z nich - SMS „Lika” i SMS „Triglav” zatonęły jeszcze przed główną fazą bitwy wskutek wejścia na miny. Ich nazwy nadano wkrótce zbudowanym kolejnym jednostkom tego samego typu.

    SMS Dukla - austro-węgierski niszczyciel z początku XX wieku. Dziewiąta jednostka typu Tátra, trzecia z drugiej serii okrętów tego typu. Dukla przetrwała I wojnę światową i w 1920 roku została przekazany Francji. Wcielony do Marine Nationale pod nazwą Matelot Leblanc. Skreślona z listy floty w 1936 roku.Regia Marina (wł. Królewska Marynarka Wojenna) – marynarka wojenna Królestwa Włoch, istniejąca w latach 1861-1946.
    SMS „Dukla” po wcieleniu do floty francuskiej

    Seria oddana w roku 1917[]

  • „Triglav” (24 lutego 1917 r.)
  • „Lika” (8 maja 1917 r.)
  • „Dukla” (28 lipca 1917 r.)
  • „Uzsok” (26 września 1917 r.)
  • Jednostki, które przetrwały I wojnę światową, zostały następnie w większości wcielone w skład Królewskiej Marynarki Wojennej Włoch - Regia Marina. SMS „Dukla” wszedł w skład francuskiej Marine nationale.

    International Standard Serial Number, ISSN czyli Międzynarodowy Znormalizowany Numer Wydawnictwa Ciągłego – ośmiocyfrowy niepowtarzalny identyfikator wydawnictw ciągłych tradycyjnych oraz elektronicznych. Jest on oparty na podobnej koncepcji jak identyfikator ISBN dla książek, ISAN dla materiałów audio-wideo. Niektóre publikacje wydawane w seriach mają przyporządkowany zarówno numer ISSN, jak i ISBN.SMS Triglav – austro-węgierski niszczyciel z początku XX wieku. Siódma jednostka typu Tátra, pierwsza z drugiej serii okrętów tego typu. Miała zastąpić okręt o tej samej nazwie (SMS "Triglav") który zatonął na minie 29 grudnia 1915 roku. Drugi Triglav przetrwał I wojnę światową i w 1920 roku został przekazany Włochom. Wcielony do Marina Militare pod nazwą Grado. Skreślony z listy floty w 1937 roku.

    Bibliografia[]

  • Robert Gardiner, Randal Gray: Conway's All The World's Fighting Ships 1906-1921. Annapolis, Md.: Naval Institute Press, 1985. ISBN 978-0-87021-907-8.
  • Erwin Sieche: Torpedoschiffe und Zerstörer der K. u. K. Marine. Wölfersheim-Berstadt: Podzun-Pallas-Verlag, 1996, seria: Marine-Arsenal: Band 34. ISBN 3-7909-0546-1.
  • Zvonimir Freivogel: Austro-Hungarian Destroyers of the Tátra class and their derivatives Voennyi Sbornik. Russian Military Journal. 2014. ISSN 2309-6322. (ang.)
  • С.А. Балакин: ВМС Италии и Австро-Венгрии 1914-1918 гг. Справочник по корабельному составу. — М.: «Моделист-Конструктор». 1997.
  • SMS Orjen - austro-węgierski niszczyciel z początku XX wieku. Piąta jednostka typu Tátra. Okręt przetrwał I wojnę światową i w 1920 roku został przekazany Włochom. Wcielony do Marina Militare pod nazwą Pola. Skreślony z listy floty w 1937 roku.SMS Lika − austro-węgierski niszczyciel z początku XX wieku. Czwarta jednostka typu Tátra. 29 grudnia 1915 roku „Lika” razem z bliźniaczym SMS „Triglav” zatonęła w pobliżu Durrës na minie. W 1917 roku w służbie zastąpił ją kolejny niszczyciel tego samego typu, również noszący nazwę „Lika”.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama