• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Narracja

    Przeczytaj także...
    Narrator – termin z teorii literatury. Podmiot narracji, osoba opowiadająca o wydarzeniach. Głos narratora nie musi być identyczny z głosem autora dzieła.Narrator jest ośrodkiem sytuacji narracyjnej, w obrębie której sytuuje się wobec świata przedstawionego i wobec adresata narracji.Agens (podmiot czynny) w językoznawstwie – część komunikatu językowego (np. zdania) określająca wykonawcę czynności określonej orzeczeniem. Termin w łacinie oznacza dosłownie "czyniący", "działający" i jest imiesłowem od czasownika agere – "poganiać", "prowadzić", "czynić", "działać", "zarządzać", "grać rolę", "udawać".
    Narracja polifoniczna - typ narracji, w której ukazane są różne punkty widzenia bohaterów, traktowane przez autora na równych prawach.

    Istnieją dwa ściśle powiązane rozumienia tego pojęcia, rozróżniane jednak w językach obcych:

    Narracja jako opowiadanie[ | edytuj kod]

    Narracja (łac. narratio „opowiadanie”) – zbiór wszystkich elementów tekstu składających się na fabułę, reguł (przy pomocy których te elementy są łączone) i zasad, według których elementy te generują u odbiorcy poczucie obcowania z fabułą. W tym rozumieniu narracja pozostaje w opozycji do dyskursu – stanowi niejęzykową warstwę tekstu (nie tylko literackiego, ale także filmowego, fotograficznego, komiksowego). Tak rozumiana narracja jest przedmiotem badań w narratologii. W tym przypadku wyraz ma liczbę mnogą (np. mówi się o „narracjach historycznych”, czyli sposobach kształtowania fabuł historycznych). Synonimem tak rozumianej narracji jest opowiadanie (rozumiane szeroko, a nie jako gatunek) czy fabuła (rozumiana technicznie, a nie jako fikcja).

    Poetyka (gr. Περὶ ποιητικῆς właściwie O sztuce poetyckiej), ok. 335 p.n.e. – prawdopodobnie nie zachowane w całości dzieło Arystotelesa, zawierające pierwszą w historii próbę skonstruowania teorii struktury wewnętrznej i odbioru dzieła literackiego. Pierwsza w historii poetyka opisowa (zawierająca także pewne elementy poetyki normatywnej). Przedmiotem dociekań Arystotelesa są: określenie czym jest literatura („poezja", do której filozof nie włącza jednak liryki) oraz opisanie trzech gatunków: tragedii, epopei i komedii (w zachowanej części traktatu brakuje tego ostatniego elementu, który prawdopodobnie zawarty był w zaginionej księdze drugiej).Opowiadanie to krótki utwór epicki o prostej akcji, niewielkich rozmiarach, najczęściej jednowątkowej fabule, pisany prozą. Opowiadanie nie ma tak zwartej budowy jak nowela, o czym decydują postacie drugoplanowe, opisy i refleksje. Od noweli różni się luźną konstrukcją i brakiem obowiązujących w niej rygorów.

    Źródła pojęcia[ | edytuj kod]

    Pierwsza definicja tak rozumianej narracji pochodzi z Poetyki Arystotelesa: narracja to opowieść posiadająca początek, środek i koniec oraz wiążący je główny wątek. Inni teoretycy dodają do tej definicji warunek istnienia postępu w czasie, związku przyczynowo-skutkowego między opisywanymi zdarzeniami oraz istnienia świata zamieszkanego przez agensów, których działania mają efekty.

    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców. Dyskurs (łac. discursus – bieganie w różnych kierunkach, pospieszanie dokądś, dyskusja) – pojęcie wywodzące się z językoznawstwa, jako forma organizacji języka.

    Narracja jako reguły językowego kształtowania opowiadania[ | edytuj kod]

    Narracja w drugim rozumieniu to sposób językowego ujmowania przedstawianych w tekście zdarzeń (narracja jako element dyskursu). W tym rozumieniu pojęcie dotyczy wyłącznie tekstów literackich bądź elementów językowych włączanych do innych mediów (np. dialogi i napisy w filmie i komiksie), a badania nad nim koncentrują się wokół rozpoznawania rodzajów narratora, który jest bardzo istotny.

    Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.Hayden White (ur. 1928) - amerykański historyk historiografii i historyk życia intelektualnego, krytyk kultury, emerytowany profesor historii świadomości na University of California w Santa Cruz oraz profesor literatury porównawczej na Stanford University.

    Narracja historyczna[ | edytuj kod]

    Termin narracja historyczna pojawił się w teorii historiografii w ramach tzw. zwrotu lingwistycznego (linguistic turn). Historycy tacy jak Hayden White nadali mu obecne rozumienie.

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • typologia narracji
  • narracja polifoniczna
  • dekonstrukcja
  • narrator



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Narratologia – dział nauki poświęcony badaniom nad opowiadaniem fabuł (literackim – ustnym bądź pisanym, filmowym, komiksowym i każdym innym). Badania narratologiczne oparte są na metodzie strukturalnej. Centralne dla narratologii jest rozróżnienie warstwy narracyjnej danego tekstu od jego głębokiej struktury formalnej. Badania narratologiczne szczególny nacisk kładą na drugi z tych komponentów, podkreślając, że to właśnie struktura jest elementem każdorazowo generującym konkretne sensy (treść fabularną). Badanie struktury formalnej jest tu rozumiane jako wyodrębnienie zestawu pewnych elementów fabularnych (postaci, wydarzenia) i relacji, które zachodzą między nimi (chronologia i inne zależności), a także analiza występowania w tekście pewnych kategorii gramatycznych (np. czasu) i ich wpływu na znaczenie (fabułę). Do tak rozumianej analizy nie należą np. badania nad stylem. Klasycznej narratologii nie powinno się traktować jako nauki o stylach, o formie językowej, o tym, co po polsku nazywa się "narracją" (ang. narration) – w istocie bowiem jest ona nauką o "fabule" czy też "opowiadaniu" (ang. narrative). Jednak obecnie daje się zauważyć skłonność do obejmowania nazwą "narratologia" także analiz języka powieściowego.
    Dekonstrukcja, dekonstrukcjonizm lub dekonstruktywizm – podejście filozoficzne i zbiór pojęć stworzonych przez Jacquesa Derridę ok. 1960 roku.
    Arystoteles (gr. Ἀριστοτέλης, Aristotelēs, ur. 384 p.n.e., zm. 7 marca 322 p.n.e.) – filozof, jeden z trzech, obok Sokratesa i Platona najsławniejszych filozofów starożytnej Grecji. Nazywany też Stagirytą (od miejsca urodzenia), lub po prostu Filozofem (w tekstach średniowiecznych i nowożytnych).
    Fabuła – układ zdarzeń w świecie przedstawionym utworów epickich i dramaturgicznych, a także filmów i gier komputerowych.
    W tradycyjnej typologii szkolnej wyróżnia się dwa typy narracji: pierwszoosobową (narracja utrzymana w gramatycznej pierwszej osobie liczby pojedynczej) i trzecioosobową (narracja utrzymana w gramatycznej trzeciej osobie liczby pojedynczej). W zależności od zakresu wiedzy narratora o świecie przedstawionym (szczególnie zaś o świecie wewnętrznym bohaterów oraz o wydarzeniach niedostępnych ich wiedzy) można mówić o narratorze wszechwiedzącym lub narratorze o ograniczonych kompetencjach poznawczych. Szczególnym typem narracji narratora o ograniczonych kompetencjach poznawczych jest tzw. narracja z bohaterem prowadzącym, w której kompetencje, wiedza i punkt widzenia narratora każdorazowo pokrywają się z wiedzą, świadomością i punktem widzenia któregoś z bohaterów.
    Łacina, język łaciński (łac. lingua Latina, Latinus sermo) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym.
    Gatunek literacki - forma utworu literackiego, podrzędna w stosunku do rodzaju literackiego, nadrzędna zaś do odmiany gatunkowej.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.02 sek.