• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Muzeum Narodowe w Krakowie



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Ignacy Aleksander Gierymski (ur. 30 stycznia 1850 w Warszawie, zm. między 6 a 8 marca 1901 w Rzymie) – polski malarz, przedstawiciel realizmu, prekursor polskiego impresjonizmu; młodszy brat Maksymiliana Gierymskiego.Ogród Józefa Mehoffera znajduje się przy domu Józefa Mehoffera przy ulicy Krupniczej 26 w Krakowie i zajmuje powierzchnię 16 arów.

    Muzeum Narodowe w Krakowiemuzeum utworzone przez Radę Miasta Krakowa uchwałą z 7 października 1879, wpisane do Państwowego Rejestru Muzeów.

    Muzeum posiada bogaty zbiór dzieł sztuki polskiej, europejskiej i pozaeuropejskiej, co stawia je na pozycji jednej z najważniejszych i najciekawszych kolekcji nie tylko w Polsce, ale na świecie. W początkach istnienia instytucji miasto Kraków przekazało dwie ówcześnie wyremontowane sale na pierwszym piętrze Sukiennic, jako pomieszczenia wystawiennicze dla muzeum. Kolekcja muzealna, składająca się w swych początkach z kilkunastu obrazów, nieustannie powiększana licznymi zapisami, donacjami i darami, rozwijała się w dużym tempie.

    Ceramika – w rozumieniu tradycyjnym, tworzywa i wyroby otrzymywane w wyniku wypalenia odpowiednio uformowanej gliny. Nazwa tych wyrobów wywodzi się z greckiego określenia κεραμικός (keramikos), które pochodzi z kolei od słowa κέραμος (keramos – ziemia, glina).Tryptyk – typ nastawy ołtarzowej składający się z części środkowej oraz dwóch bocznych skrzydeł. Skrzydła są zwykle osadzone na zawiasach i ruchome, tak, że mogą się zamykać, zasłaniając część środkową. Nazwa tryptyk odnosi się także do (nawiązujących kształtem do ołtarza) obrazów malarskich i płaskorzeźb, składających się z trzech części, które zazwyczaj można składać.

    Dzięki hojności Polaków w kraju i poza nim, krakowskie muzeum stało się właścicielem, gromadzonych nieraz latami zbiorów malarstwa, grafik, rzeźby, numizmatów, dzieł rzemiosła artystycznego, starodruków, rękopisów i pamiątek związanych z historią kraju, postawami o charakterze narodowowyzwoleńczymi. Wraz z powiększającymi się zbiorami muzeum otrzymało od miasta, bądź prywatnych fundatorów, budynki z przeznaczeniem na cele wystawiennicze, dzięki czemu dzisiejsza struktura Muzeum opiera się nie tylko na Gmachu Głównym, lecz także na ośmiu oddziałach, mieszczących się w historycznych budynkach w centrum Krakowa.

    Barbara Radziwiłłówna (ur. 6 grudnia 1520 lub 1523 w Wilnie, zm. 8 maja 1551 w Krakowie) – druga żona Zygmunta Augusta, królowa polska, wielka księżna litewska.Andrzej Wróblewski (ur. 15 czerwca 1927 w Wilnie, zm. 23 marca 1957 w Tatrach) – polski malarz i pracownik dydaktyczny Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie.

    Bezcenne zbiory tworzą dzieła rzemiosła i sztuki z różnych czasów i z różnych rejonów świata, jednak podstawą zbiorów muzeum są dzieła sztuki polskiej lub z Polską związane, takie jak m.in. Czara włocławska, Madonna z Krużlowej, Pochodnie Nerona Henryka Siemiradzkiego, Szał uniesień Władysława Podkowińskiego, Dziewczynka z chryzantemami Olgi Boznańskiej i wiele innych. Charakterystyczne dla krakowskiego muzeum jest istnienie w jego strukturze organizacyjnej muzeów biograficznych, upamiętniających najwybitniejszych, wybranych artystów Krakowa: Jana Matejkę, Józefa Mehoffera, Stanisława Wyspiańskiego, a także kompozytora, Karola Szymanowskiego.

    Ulica Krupnicza w Krakowie – ulica położona w Krakowie, w administracyjnej dzielnicy Stare Miasto, na terenie dawnej jurydyki Garbary.Ulica Szczepańska – ulica w Krakowie prowadząca z północnego narożnika Rynku Głównego na pl. Szczepański i ul. Jagiellońską. Jest najkrótszą ulicą na Starym Mieście liczy tylko 88 metrów, po stronie nieparzystej znajduje się 6 budynków ("numerów"), po stronie parzystej tylko dwa. Jest także jedną z najstarszych. Wytyczona została w 1257 roku, podczas lokacji Krakowa.

    Muzeum sprawowało opiekę i zarząd nad Muzeum i Biblioteką Czartoryskich, będących do grudnia 2016 własnością Fundacji Książąt Czartoryskich. Z książęcej kolekcji pochodzą m.in. Dama z gronostajem Leonarda da Vinci i Krajobraz z miłosiernym Samarytaninem Rembrandta. W 2016 kolekcja wraz nieruchomościami została zakupiona przez Skarb Państwa i przekazana muzeum. W tym samym roku na potrzeby placówki zakupiono również Hotel Cracovia.

    Gubbio – miasto i gmina we Włoszech, w regionie Umbria, w prowincji Perugia, powstałe w miejscu starorzymskiego miasta Iguvium.Adam Jerzy Czartoryski książę herbu własnego, pseud.: Toulouzan, (ur. 14 stycznia 1770 w Warszawie, zm. 15 lipca 1861 w Montfermeil) – polski mąż stanu, minister spraw zagranicznych Imperium Rosyjskiego w latach (1804-1806), wiceprezes Rządu Tymczasowego Królestwa Polskiego w 1815 roku, senator-wojewoda Królestwa Polskiego (1815), prezes Rządu Narodowego Królestwa Polskiego (1831), prezes Senatu, pisarz, poeta, mecenas sztuki i kultury, odznaczony Orderem Orła Białego (w 1815), wielki skarbnik Katolickiego Wielkiego Przeoratu w Rosji kawalerów maltańskich w 1798 roku.

    Dzieje[ | edytuj kod]

    Muzeum Narodowe w Krakowie utworzone zostało w 1879 roku. Geneza powołania w Krakowie tego typu placówki sięgała I połowy XIX wieku, z ważniejszych inicjatorów wyróżniał się m.in. prezydent Krakowa Józef Dietl, który nie dożył powstania galerii w Sukiennicach. Symboliczne znaczenie dla otwarcia muzeum było przekazanie muzeum pierwszego dzieła – obrazu Pochodnie Nerona przez jego twórcę, Henryka Siemiradzkiego. Wydarzenie miało miejsce 7 października 1879 roku. Pierwszą siedzibą Muzeum były odrestaurowane przez Tomasza Prylińskiego Sukiennice, w których na górnych kondygnacjach urządzono sale muzealne, które szybko zapełniły się dziełami sztuki, głównie darami artystów i kolekcjonerów. Były to dzieła malarstwa i rzeźby polskiej głównie XIX wieku, w mniejszym stopniu dzieła sztuki europejskiej, jednakże od początku XX stulecia horyzont zainteresowań krakowskich muzealników poszerzył się, co zaowocowało nabywaniem różnego typu dzieł rzemiosła artystycznego, militariów, numizmatów, dzieł o charakterze archeologicznym i etnograficznym, pamiątki o charakterze historycznym (dokumenty, pieczęcie) etc. Pierwszym dyrektorem placówki był Władysław Łuszczkiewicz, malarz i historyk sztuki, który nabył do muzeum m.in. Madonnę z Krużlowej. Był organizatorem kilku wystaw, m.in. wystaw jubileuszowych poświęconych Tadeuszowi Kościuszce, Janowi Kochanowskiemu oraz osobistościom Sejmu Wielkiego. Po odzyskaniu niepodległości, za dyrekcji Feliksa Kopery (swoją funkcję pełnił od 1900 do 1950 r.) zbiory MNK osiągnęły ok. 100 tys. dzieł. Za dyrekcji Kopery powołano pierwsze oddziały. W 1903 roku udostępniono zwiedzającym Zbiory Emeryka Hutten-Czapskiego, w 1904 kolejny oddział – Dom Jana Matejki. Adam i Włodzimiera Szołayscy zapisali Muzeum kamienicę na rogu pl. Szczepańskim i ul Szczepańskiej wraz z kolekcją dzieł rzemiosła artystycznego. Na początku XX wieku MNK zarządzało Barbakanem, wieżą hejnałową kościoła Mariackiego i wieżą ratuszową. Muzeum pozyskało całe Sukiennice (prócz galerii kramowej na parterze), a ponadto, ze względu na kolejne nabytki (zbiory liczyły ok. 300 tys. dzieł) w 1934 przystąpiono do budowy Nowego Gmachu przy Alejach Trzech Wieszczów. Po wojnie w 1950 r. wcielono w struktury MNK Muzeum Książąt Czartoryskich wraz z Biblioteką i Archiwum (najstarsze niepaństwowe muzeum otwarte dla publiczności w 1801 roku w Puławach, po upadku powstania listopadowego przeniesione do Paryża, a następnie w 1876 do Krakowa). Nowym dyrektorem został Tadeusz Dobrowolski, za jego kadencji muzeum uległo całkowitemu upaństwowieniu. W ramach centralizacji władzy planowano wywieźć do Warszawy najcenniejsze krakowskie muzealia, m.in. Damę z gronostajem Leonarda da Vinci (prezentowana była w Moskwie i Warszawie w ramach 500-lecia narodzin artysty) które udało się zachować w Krakowie. Za dyrekcji Adama Bochnaka wyremontowano Sukiennice, Zbiory Czartoryskich oraz w ramach wystawy poświęconej Stanisławowi Wyspiańskiemu otwarto Nowy Gmach. Ponadto przy ul. św. Marka wzniesiono budynek Biblioteki Czartoryskich. Wówczas krakowskie Muzeum Narodowe miało wówczas swoje filie w Bochni, Nowym Sączu, Puławach, Rabce, Tarnowie i Żywcu. Międzynarodowe znaczenie MNK potwierdziła wystawa w Gandawie pt. Golden Eeuw van de Grote Steden (Złoty wiek wielkich miast) w której zaprezentowano część krakowskich muzealiów z średniowiecza i nowożytności. Za dyrekcji Jerzego Banacha (ucznia Dobrowolskiego i Bochnaka) miała miejsce monumentalna wystawa Kraków 1350-1550 z okazji 600-lecia Akademii Krakowskiej. Za dyrekcji Tadeusza Chruścickiego ukończono w 1990 roku budowę Nowego Gmachu. Ponadto w kamienicy przy ul. Kanoniczej 9, urządzono Muzeum Stanisława Wyspiańskiego (1983), powołano kolejne oddziały – Dom Józefa Mehoffera (1986), oraz Muzeum Karola Szymanowskiego w willi „Atma” w Zakopanem (w 1974). Muzeum organizowało monumentalne wystawy m.in. Polaków portret własny, wystawę z okazji stulecia śmierci Jana Matejki oraz wystawy Żydzi polscy i Ormianie polscy. W 1994 otwarto Centrum Sztuki i Techniki Japońskiej „Manggha”, w którym zgromadzono kolekcję sztuki japońskiej zgromadzonej przez Feliksa Jasieńskiego. Instytucja ta usamodzielniła się w 2005 r. Przeprowadzono modernizację Muzeum Stanisława Wyspiańskiego (zbiory przeniesiono do Kamienicy Szołayskich), Domu Matejki, Dom Mehoffera (przy którym otworzono ogród) i Sukiennic, ponadto prowadzone są prace remontowe Zbiorów Czartoryskich. W 2006 roku otworzono po generalnym remoncie Pałac biskupa Erazma Ciołka przy ul. Kanoniczej gdzie umieszczono prezentowane w Kamienicy Szołayskich zbiory sztuki dawnej (od średniowiecza do XVIII w.) i cerkiewnej. Zasoby dzieł obecnie osiągają ok. 780 tysięcy muzealiów (wraz z depozytami i zbiorami bibliotecznymi), prezentowanych w dwudziestu jeden działach i dziesięciu oddziałach. Zorganizowano szereg wystaw m.in. „Opus Magnum. Matejko-Wyspiański-Mehoffer”. Ponadto Muzeum jest ważną placówką naukową (3 biblioteki), edukacyjną (warsztaty edukacyjne dla dzieci i młodzieży, wykłady dla dorosłych) i kulturalną.

    Etnografia – dyscyplina naukowa zajmująca się całościowym opisem i analizą kultur ludowych różnych społeczności i grup etnicznych. Jej zakres obejmuje teorię kultury ludowej jak i badanie poszczególnych jej dziedzin i wytworów materialnych. W zależności od tradycji naukowej, pod pojęciem etnografia rozumie się wszystkie nauki etnologiczne, bądź też jedną z tych nauk.Dziewczynka z chryzantemami – obraz Olgi Boznańskiej, namalowany w roku 1894. Sygnowany i datowany przy dolnym prawym rogu: Boznańska 94. Prezentowany jest w Galerii Sztuki Polskiej XX wieku w Gmachu Głównym Muzeum Narodowego w Krakowie. Cenny przykład malarstwa portretowego, łączącego formy impresjonistyczne, symboliczne oraz indywidualne cechy stylistyczne twórczości Boznańskiej.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Józef Simmler (ur. 14 marca 1823 w Warszawie, zm. 1 marca 1868 tamże) – polski malarz, portrecista, reprezentant realizmu.
    Aleksander Orłowski (ur. 9 marca 1777 w Warszawie, zm. 13 marca 1832 w Petersburgu) – polski rysownik, malarz, grafik.
    Graduał lub Graduale (łac. graduale) – jeden ze zmiennych śpiewów, wykonywanych podczas katolickiej (łacińskiej) liturgii mszy (należący do tzw. proprium) oraz nabożeństw luterańskich. Gatunkowo jest to responsorium, a jego tekst zaczerpnięty jest z jednego z psalmów.
    Psałterz puławski – polski przekład Księgi Psalmów powstały pod koniec XV wieku. Nie jest znany jego autor, ani dokładny czas powstania.
    Fryderyk Franciszek Chopin (ur. 22 lutego lub 1 marca 1810 roku w Żelazowej Woli, zm. 17 października 1849 roku w Paryżu) – polski kompozytor i pianista. Od roku 1830 zamieszkały we Francji.
    Stefan Czarniecki herbu Łodzia (ur. ok. 1599 w Czarncy, zm. 16 lutego 1665 w Sokołówce) – polski dowódca wojskowy, oboźny wielki koronny i kasztelan kijowski od 1652, starosta kowelski od 1655, regimentarz od 1656, wojewoda ruski od 1657, starosta tykociński od 1659, wojewoda kijowski od 1664, hetman polny koronny w 1665. Właściciel dóbr tykocińskich nadanych mu za zasługi na rzecz ojczyzny. Najbardziej znany z prowadzenia wojny partyzanckiej przeciw wojskom Karola X Gustawa w czasie potopu szwedzkiego, choć miał też poważny wkład w walkach podczas powstania Chmielnickiego i w trakcie wojny polsko-rosyjskiej 1654–1667.
    Barbakan w Krakowie (zwany też potocznie Rondlem) – barbakan, najbardziej wysunięta na północ część fortyfikacji miejskich w Krakowie.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.302 sek.