• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Mury miejskie w Krakowie



    Podstrony: 1 [2] [3]
    Przeczytaj także...
    Baszty Krakowskie – w przeważającej większości nieistniejące już baszty w mieście Krakowie (baszty miejskie) oraz w przeważającej większości zachowane baszty na Zamku Królewskim na Wawelu (baszty wawelskie).Barbakan w Krakowie (zwany też potocznie Rondlem) – barbakan, najbardziej wysunięta na północ część fortyfikacji miejskich w Krakowie.
    Zachowany odcinek muru obronnego z basztami i arsenałem od strony Plant zimą
    Brama Floriańska
    Barbakan
    Widok z Baszty Pasamoników na Bramę Floriańską i fragment muru obronnego
    Ganek straży na murach obronnych między Basztą Pasamoników a Bramą Floriańską
    Dawne baszty i bramy oznaczone są tablicami i zarysem w postaci niskiego muru
    Rycina murów z XVIII / IX wieku, Barbakan, Brama Floriańska i baszty: Pasamoników i Karczmarzy I
    Widok Barbakanu i Bramy Floriańskiej z obozującym taborem Kozaków – rycina z 1799 r.

    Mury miejskie w Krakowie – ciąg murów miejskich wraz z budowlami o charakterze obronnym (m.in. bramami i basztami), otaczający niegdyś obszar całego Krakowa (obecnie Stare Miasto), a którego niewielki odcinek zachowany został do dziś.

    Baszta Siodlarzy – nieistniejąca już baszta w Krakowie, która położona była w ciągu murów miejskich, między Basztą Kowali po stronie północnej i Basztą Pierścienników po stronie południowej.Baszta Kowali – nieistniejąca już baszta w Krakowie, która położona była w ciągu murów miejskich, między Bramą Nową i przylegającą bezpośrednio do niej Basztą Piekarską po stronie północnej i Basztą Siodlarzy po stronie południowej.

    Historia[ | edytuj kod]

    Powstanie[ | edytuj kod]

    Jeszcze na początku XIII wieku Kraków nie posiadał żadnych obwarowań. W 1241 miasto zostało całkowicie zniszczone przez najazd tatarski. Pomimo to dopiero w 1285 książę Leszek Czarny zezwolił na umocnienie miasta. Mury były budowane z przerwami do pierwszej ćwierci XIV wieku. W tym okresie nadano obwarowaniom zasadniczy kształt i charakter.

    Baszta Bednarzy – nieistniejąca już baszta w Krakowie, położona niegdyś w ciągu murów miejskich, za Basztą Pierścienników, po stronie północnej. Ostatnia baszta krakowska w murze po stronie wschodniej, przed oddaloną o ok. 700 m Bramą Grodzką.Kościół Matki Boskiej Śnieżnej – kościół dominikanek, znajdujący się przy ul. Mikołajskiej 21 w Krakowie. Zwany jest też na Gródku.

    Krakowskie umocnienia były złożone z podwójnego muru oraz fosy. Ceglano-kamienny mur wewnętrzny wznosił się na 7 metrów, a był szeroki na 2,5 metra. W niektórych miejscach wyposażono go w drewniany ganek dla obrońców czy strażników. Około 9 metrów przed murem wewnętrznym umiejscowiono mur zewnętrzny, zwany także przedmurzem. Przedmurze było znacznie niższe – miało 2 metry wysokości, ale to na nim zatrzymywał się pierwszy atak. Mur wewnętrzny był wzmacniany przez wysokie na 10 metrów baszty. W XIV wieku było ich 17. Każdą z baszt zajmował się określony cech rzemieślników, od których wywodzą się ich nazwy, np. Ciesielskiej, Paśników, Iglarzy.

    Baszta Czapników – nieistniejąca już baszta w ciągu murów miejskich w Krakowie. Baszta stała u wylotu ulicy św. Tomasza na planty.Cech (z niem. Zunft), w języku staropolskim Gilda, słowo pochodzące z języka dolnoniemieckiego "die Gilde", ta ze staro skandynawskiego gildi - nazwa oznaczająca zebranie, stowarzyszenie, następnie cech rzemieślniczy – organizacja samorządu rzemieślniczego o charakterze społeczno-zawodowym, częściowo również gospodarczym, zrzeszająca rzemieślników jednego lub kilku pokrewnych zawodów, mająca na celu:

    Do miasta można było się dostać tylko przez 7 bram miejskich. Bramy te (zamykane na noc) wyposażone były w masywne, ciężkie, dębowe wrota i okutą żelazem bronę, czyli olbrzymią kratę opuszczaną na specjalnych łańcuchach.

    Miasto otoczone zostało solidną fosą szeroką na 6–10 metrów i głęboką na 3,50 metra, napełnioną wodą z Młynówki Królewskiej.

    Likwidacja[ | edytuj kod]

    Stan obronnych umocnień już od XVII wieku wciąż się pogarszał. Kolejne, groźne dla miasta najazdy szwedzkie wykazywały ogromne zaniedbania. W latach 1810–1814 z rozkazu cesarza Franciszka I zasypano fosę oraz przystąpiono do rozbiórki murów wraz z basztami. W ich obronie stanął prof. Feliks Radwański, który pisał: „Chronią one przed wiatrami wiejącymi pod Kościół Mariacki od Kleparza. Niedobre to wiatry, bo smrody i śmieci znosić będą, a także bezbożnie podwiewać spódnice Paniom Matkom i Żonom”. 13 stycznia 1817 r. Radwański wywalczył w senacie Rzeczypospolitej Krakowskiej decyzję o pozostawieniu dla potomnych fragmentów średniowiecznej fortyfikacji. Pozostawiono wyłącznie niewielki ich fragment przy Bramie Floriańskiej wraz z wysuniętym przed nią Barbakanem oraz trzema basztami: Ciesielską, Stolarską i Pasamoników. Zachował się również zarys najstarszej krakowskiej bramy – Rzeźniczej, którą możemy dostrzec w zabudowaniach tzw. klasztoru na Gródku.

    Brama Nowa − nieistniejąca już brama w Krakowie, była częścią fortyfikacji miejskich. Była jedną z ośmiu bram obok floriańskiej, sławkowskiej, grodzkiej, wiślnej, szewskiej, mikołajskiej-rzeźniczej (Brama na Gródku), pobocznej.Baszta Przekupników – nieistniejąca już baszta w Krakowie, która była położona w ciągu murów miejskich pomiędzy basztami Grzebieniarzy i Barchanników, w miejscu obecnego wylotu ul. św. Tomasza na Planty.

    W latach dziewięćdziesiątych XX wieku w czasie renowacji Plant Krakowskich w ciągu dawnych murów miejskich ustawiono kamienne postumenty z umieszczonymi wyobrażeniami dawnych baszt. Przedstawienia odwzorowują faktyczny wygląd baszt, a towarzyszące im napisy przypominają turystom ich nazwy. Ponadto, zarys dawnych murów, baszt i bram wyeksponowano tam, gdzie to było możliwe, ustawiając wysoki na około pół metra murek. W 2007 r. w zachowanym odcinku murów otwarto trasę turystyczną „Mury Obronne”.

    Kraków (łac. Cracovia, niem. Krakau) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, siedziba władz województwa małopolskiego, drugie w kraju pod względem liczby mieszkańców i pod względem powierzchni.Brama Rzeźnicza, pełna nazwa Brama Rzeźników na Gródku, znana także jako Brama na Gródku – zamurowana najstarsza brama średniowiecznego Krakowa, pochodząca z 1289 roku, była częścią okołu i fortyfikacji miejskich. Jedna z ośmiu krakowskich bram obronnych obok floriańskiej, sławkowskiej, grodzkiej, wiślnej, szewskiej, nowej, pobocznej. Obecnie była Brama Rzeźników jest drugim (po odcinku koło Bramy Floriańskiej) zachowanym elementem miejskich fortyfikacji, widocznym od strony Plant w fasadzie budynku klasztornego.


    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Franciszek II (I) Habsburg (niem. Franz II. (I.) Joseph Karl, ur. 12 lutego 1768 we Florencji, zm. 2 marca 1835 w Wiedniu) – w latach 1792-1806 ostatni Święty Cesarz Rzymski (pot. rzymsko-niemiecki), król Czech i Węgier w latach 1792-1835, pierwszy cesarz Austrii (jako Franciszek I) 1804-1835. Syn cesarza Leopolda II i Marii Ludwiki Burbon, księżniczki hiszpańskiej. Ojciec cesarza Austrii Ferdynanda I oraz Marii Ludwiki, drugiej żony Napoleona Bonaparte.
    Fosa (łac. fossa - rów, kanał), wł. rów forteczny – w fortyfikacji zapora w postaci rowu otaczającego całość lub część umocnienia. Rowy (fosy) mogły być wypełnione wodą (mokre), bądź nie (suche).
    Baszta Piekarska – nieistniejąca już baszta w Krakowie, która położona była w ciągu murów miejskich, między Bramą Nową, do której bezpośrednio przylegała po stronie północnej i Basztą Kowali po stronie południowej. Znajdowała się w okolicach obecnego wylotu ulicy Siennej na Planty.
    Brama Grodzka (Kazimierska, Złotników) – nieistniejąca już brama krakowska. Jedna z ośmiu krakowskich bram obronnych obok floriańskiej, sławkowskiej, wiślnej, mikołajskiej-rzeźniczej (Brama na Gródku), szewskiej, nowej, pobocznej.
    Baszta Kurdybaników – nieistniejąca już baszta w obrębie murów miejskich Krakowa pomiędzy Bramą Na Gródku a Basztą Prochową III, niedaleko południowo-wschodniego skrzydła klasztoru sióstr Dominikanek.
    Brama Wiślna w Krakowie − nieistniejąca już brama w Krakowie w ciągu murów miejskich. Położona była u wylotu ul. Wiślnej na Planty i u zbiegu z dzisiejszą ulicą Karola Olszewskiego. Była to jedna z ośmiu krakowskich bram obronnych obok floriańskiej, sławkowskiej, grodzkiej, mikołajskiej-rzeźniczej (Brama na Gródku), szewskiej, nowej, pobocznej.
    Baszta Pierścienników (znana także jako Baszta Ryngmacherów) – nieistniejąca już baszta w Krakowie, położona niegdyś w ciągu murów miejskich, między Basztą Siodlarzy po stronie północnej i Basztą Bednarzy po stronie południowej.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.046 sek.