Murarz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Mistrz murarski z narzędziami pracy według drzeworytu Josta Ammana
Murarze przy pracy – rycina z 1880

Murarz – nazwa zawodu oraz określenie rzemieślnika wykonującego ten zawód.

Kielnia (z niem. Kelle) – narzędzie murarskie składające się z płaskiej stalowej płytki grubości ok. 1,5 do 2 mm, o trójkątnym lub trapezowym kształcie, połączonej z wygiętym w kształcie litery "S" łącznikiem wykonanym z pręta stalowego o średnicy ok. 8 - 10 mm. Całość zakończona drewnianym trzonkiem.Jost Amman (ur. w 1539 roku w Zurychu, zm. 17 marca 1591 w Norymberdze) – szwajcarski rytownik i malarz. Często jako data urodzin artysty, błędnie jest podawana data jego chrztu - 13 czerwca 1539. Działał głównie w Norymberdze gdzie wyjechał mając 21 lat. Tworzył portrety, projekty witraży a także miedzioryty francuskich władców z opisami biograficznymi. Ilustrował obyczaje i stroje swojej epoki (Księga stanów Hansa Sachsa, Księga ubiorów kobiecych). Tworzył głównie ilustracje do Biblii jak również do ksiąg Boccaccia czy Lutra. Przez wiele lat pracował wspólnie z Virgilem Solisem.

Do zakresu czynności realizowanych przez rzemiosło murarskie należy wykonywanie prac związanych z wznoszeniem budowli kamiennych lub ceglanych, gdzie czynnikiem wiążącym te materiały jest zaprawa murarska.

Zasadniczymi narzędziami pracy murarza są: pion, poziomica, kielnia, węgielnica, cyrkiel. W średniowieczu zawód murarza należał do tzw. zawodów wolnych. Zrzeszeni w cechach baumajstrzy, czyli mistrzowie murarstwa, przemierzali za pracą po terenie całej Europy wraz z towarzyszącymi im czeladnikami. Ich najbardziej eksponowanymi, a zarazem najbardziej prestiżowymi zamówieniami były katedry, których wznoszenie było wielkim kunsztem wymagającym wiedzy inżynierskiej i talentu architektonicznego. Był więc to zawód uprawiany na kilku poziomach wymagań i na kilku poziomach umiejętności i zdobytej wiedzy. Z zawodu murarskiego wyodrębniły się w czasach późniejszych osobne profesje, takie jak inżynier budownictwa, architekt.

Cech (z niem. Zunft), w języku staropolskim Gilda, słowo pochodzące z języka dolnoniemieckiego "die Gilde", ta ze staro skandynawskiego gildi - nazwa oznaczająca zebranie, stowarzyszenie, następnie cech rzemieślniczy – organizacja samorządu rzemieślniczego o charakterze społeczno-zawodowym, częściowo również gospodarczym, zrzeszająca rzemieślników jednego lub kilku pokrewnych zawodów, mająca na celu:Rzemiosło – zawodowe wykonywanie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną, posiadającą udokumentowane kwalifikacje do wykonywania danej działalności gospodarczej we własnym imieniu i na swój rachunek, przy zatrudnieniu niewielkiej liczby pracowników, których praca ma na celu wspieranie działalności rzemieślnika. O tym, czy dana działalność jest rzemiosłem decydują jej właściwości,charakter, niewielka skala i rozmiar oraz brak cechy uciążliwości środowiskowej oraz społecznej typowej dla działalności przemysłowej lub też produkcyjnej w znacznym rozmiarze. Jako przykład rzemiosła można podać artystyczny wyrób cegieł prowadzony w niewielkim rozmiarze, a jako działalność przemysłową- produkcję materiałów budowlanych w specjalnie przeznaczonych do tego urządzeniach prowadzona w znacznych rozmiarach w sposób zorganizowany i ciągły.

Współcześnie z określeniem „murarz” kojarzony jest zazwyczaj jedynie robotnik budowlany, wykonujący pracę fizyczną w procesie wznoszenia budowli.

Wybitni „murarze” – twórcy architektury europejskiej:

  • Mikołaj Werner z Pragi – w latach 1392–1397 budował bryłę Kościoła Mariackiego w Krakowie
  • Franciszek Wiechoń z Klepacza – na początku XV wieku budował kaplicę przy Kościele Mariackim w Krakowie.
  • Anton Pilgram (1460–1515)
  • Peter Parler
  • Kilián Ignác Dientzenhofer
  • Karl Friedrich Schinkel
  • Leo von Klenze
  • Friedrich Weinbrenner
  • Georg Adolf Demmler
  • Do określenia „murarz” – dawniej „mularz” – nawiązuje w swojej nazwie wolnomularstwo, czyli masoneria.

    Karol Fryderyk Schinkel (niem. Karl Friedrich Schinkel, także Carl Friedrich Schinkel; ur. 13 marca 1781 w Neuruppin, zm. 9 października 1841 w Berlinie) – niemiecki architekt, urbanista, projektant i malarz, jeden z wybitniejszych twórców klasycyzmu w Królestwie Prus, tworzący także w stylu arkadowym; szkołą Schinkla (niem. Schinkelschule) nazwano działalność grupy niemieckich architektów kontynuujących styl Schinkla.Wolnomularstwo, inaczej masoneria lub sztuka królewska – międzynarodowy ruch, mający na celu duchowe doskonalenie jednostki i braterstwo ludzi różnych religii, narodowości i poglądów. Ruch ten charakteryzuje się istnieniem trójkątów masońskich, lóż wolnomularskich, obediencji oraz rozbudowanej symboliki i rytuałów. Masoneria to także zespół bractw o charakterze elitarnym i dyskretnym. Inną cechą wolnomularstwa są legendy i teorie spiskowe na jej temat. Nauka badająca historię wolnomularską i idee wolnomularskie nazywa się masonologią.




    Warto wiedzieć że... beta

    Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.
    Peter Parler, znany też jako Petr Parléř lub Piotr Parler lub Peter de Gemudia (ur. 1330 lub 1333 w Kolonii lub Gmünd, zm. 13 lipca 1399 w Pradze) – niemiecki murator i rzeźbiarz epoki gotyku. Członek rodziny Parlerów, syn Heinricha (Henryka) Parlera.
    Architekt (gr. architéktōn – kierownik budowy, majster budowniczy) – interdyscyplinarny zawód trudny do jednoznacznego zdefiniowania i w zależności od kraju, w różnym czasie, przedstawiciele tego zawodu spełniali nieco odmienne funkcje. Jest to zawód interdyscyplinarny (łączący wiele dziedzin nauki i techniki). Architektami nazywa się:
    Anton Pilgram (ur. ok. 1460 w Brnie(?) - zm. 1515 w Wiedniu) - austriacki budowniczy i rzeźbiarz, przedstawiciel późnego gotyku.
    Mularz z niem. maurer – 1. członek masonerii (mularz, wolnomularz, mason). Od słowa "mularz" pochodzi nazwa ruchu wolnomularstwo (masoneria). Źródeł organizacyjnych masonerii należy doszukiwać się w korporacjach budowniczych średniowiecza, które grupowały wykwalifikowanych rzemieślników, głównie murarzy (mularzy) i kamieniarzy. W średniowiecznej Europie istniał elitarny i prestiżowy cech mularzy, zrzeszający wolnych rzemieślników wznoszących na zlecenie możnych gmachy katedr i kościołów. Rzemieślnicy wznoszący gmachy świątynne cieszyli się wieloma przywilejami, byli znacznie lepiej opłacani, a ich cech nie miał stałej siedziby. Jego członkowie swobodnie przemieszczali po Europie w zależności od otrzymywanych zleceń. Stopniowo związki mularzy przekształcały się i zmieniały swój charakter. Stopniowo przeradzały się w ponadnarodowy ruch etyczno-solidarystyczny zorganizowany w struktury bractw i loż – współczesne wolnomularstwo.
    Węgielnica (ekier) – przyrząd używany w geodezji i w murarstwie. Nazwa pochodzi od węgła czyli narożnika budynku.
    Kościół Mariacki (niem. Marienkirche), potoczna, tradycyjna nazwa kościoła miejskiego o wezwaniu maryjnym (najczęściej Wniebowzięcia, Narodzenia lub Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny.

    Reklama