• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Morze Norweskie

    Przeczytaj także...
    Międzynarodowa Organizacja Morska, IMO (ang. International Maritime Organisation) jest organizacją wyspecjalizowaną systemu Narodów Zjednoczonych, zajmującą się sprawami morskimi, a w szczególności bezpieczeństwem na morzu oraz zapobieganiem zanieczyszczeniu środowiska morskiego przez statki.Gerpir – góra i wschodni punkt skrajny Islandii, znajdujący się w pobliżu miasta Reyðarfjörður, w powiecie (sýslur) Suður-Múlasýsla. W pobliżu szczytu znajdują się skały liczące 12 milionów lat, które są jednymi z najstarszych w kraju.
    Język islandzki (isl. íslenska) - język z grupy języków nordyckich, którym posługują się mieszkańcy Islandii. Posługuje się nim około 320 tys. osób., głównie Islandczycy w kraju i na emigracji. Zapisywany jest alfabetem łacińskim.

    Morze Norweskie (norw. Norskehavet, isl. Noregshaf, far. Noregshavi) – morze przybrzeżne, część Oceanu Atlantyckiego położona na północny-zachód od wybrzeży Norwegii. Od południa sąsiaduje z Morzem Północnym, od południowego-zachodu z wodami Atlantyku, od północy z Morzem Barentsa, a od zachodu z Morzem Grenlandzkim.

    Ocean Atlantycki (Atlantyk) – drugi pod względem wielkości ocean na Ziemi pokrywający około jednej piątej jej powierzchni. Nazwa wywodzi się z mitologii greckiej i oznacza „Morze Atlasa”. Jak napisał Hezjod w swym eposie Prace i dni: „Ojciec Zeus utworzył, na krańcach zamieszkałego świata, gdzie nie docierają ludzie i nie mieszkają bogowie nieśmiertelni, otoczone pełnym głębokich wirów oceanem Wyspy Błogosławione, gdzie życie toczy się bez mozołu i smutku”. Oficjalna polska nazwa tego oceanu, zatwierdzona przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych brzmi Ocean Atlantycki.Morze Barentsa (norw. Barentshavet), do 1853 Morze Murmańskie – marginalne morze w Oceanie Arktycznym, między Europą Północną, archipelagami Svalbard i Ziemią Franciszka Józefa oraz Wyspą Niedźwiedzią i Nową Ziemią. Na zachodzie łączy się z Morzem Norweskim. Powierzchnia morza 1424 tys. km², średnia głębokość 229 m, głębokość maksymalna 600 m. Objętość 316 tys. km³. Morze znajduje się na szelfie kontynentalnym. Południowo-zachodnia część morza nie zamarza w zimie ze względu na wpływ ciepłego prądu Północnoatlantyckiego. Południowo-wschodnia część morza znana jest jako Morze Peczorskie. Morze Barentsa ma duże znaczenie dla transportu i rybołówstwa – istnieją tutaj ważne porty – Murmańsk (Rosja) i Vardø (Norwegia). Przed II wojną światową, dostęp do Morza Barentsa miała również Finlandia: Petsamo było jedynym wolnym od lodu portem. Poważnym problemem jest radioaktywne zanieczyszczenie morza ze względu na działalność rosyjskiej floty jądrowej i norweskiego zakładu do przetwarzania odpadów radioaktywnych. Ostatnio część morskiego szelfu Morza Barentsa w kierunku Spitsbergenu stała się przedmiotem sporów terytorialnych Rosji i Norwegii (jak również innych państw), głównie z powodu występujących tu znacznych zasobów gazu ziemnego.

    W przeciwieństwie do większości mórz przybrzeżnych, jego dno nie leży na szelfie kontynentalnym, stąd przeciętna głębokość Morza Norweskiego to około 2 km. Z dna morza, na obszarach gdzie głębokość nie przekracza kilometra, wydobywa się ropę naftową i gaz ziemny. Strefa przybrzeżna jest bogata w ryby, a ciepły Prąd Północnoatlantycki zapewnia stałą dość wysoką temperaturę wód.

    Morze Grenlandzkie (duń. Gronlandshavet, isl. Grænlandshaf) – morze w Arktyce pomiędzy na Grenlandią na zachodzie, Islandią na południu, a Spitsbergenem i Wyspą Niedźwiedzią na wschodzie. Jest częścią Oceanu Arktycznego.Morze przybrzeżne (Morze marginalne) – akwen oceaniczny w pobliżu kontynentu, odcięty od otwartego oceanu łukiem wyspowym, półwyspem, wypełnianym osadami morskimi i lądowymi, które są fałdowane w miarę zbliżania się łuku wyspowego do kontynentu (np.: Morze Karaibskie, Morze Południowochińskie, Morze Japońskie, Morze Ochockie).

    Główne porty nad Morzem Norweskim to Trondheim, Tromsø i Narwik.

    Linia brzegowa silnie rozczłonkowana od strony Norwegii – liczne zatoki (fiordy), wysepki i cieśniny.

    Geografia[]

    Międzynarodowa Organizacja Morska definiuje obszar Morza Norweskiego w następujący sposób:

  • Na północo-wschodzie: linia łącząca najbardziej na południe wysunięty punkt Spitsbergenu z Przylądkiem Północnym na Wyspie Niedźwiedziej, przez wyspę do Kapp Heer i dalej do Przylądka Północnego w Norwegii
  • Na południo-wschodzie: wzdłuż wybrzeży Norwegii od Nordkappu do Przylądka Stadt 62°10′N 5°00′E/62,166667 5,000000
  • Na południu: od punktu na zachodnim wybrzeżu Norwegii na 63° szerokości geograficznej północnej równolegle do niej aż do 0°63' długości geograficznej zachodniej; stamtąd do północno-wschodniego krańca Fugloy 62°21′N 6°15′W/62,350000 -6,250000 i dalej do wschodniego krańca Gerpir na Islandii
  • Na zachodzie: wzdłuż granicy Morza Grenlandzkiego
  • Przypisy

    1. Dane z encyklopedii PWN, wyd. 1985
    2. James C. F Wang: Handbook on ocean politics & law. Greenwood Publishing Group, 1992, s. 14. ISBN 978-0-313-26434-4.
    3. Limits of Oceans and Seas, 3rd edition, International Hydrographic Organization. 1953 [dostęp: 7 maja 2011]
    Ropa naftowa (olej skalny, czarne złoto) – ciekła kopalina, złożona z mieszaniny naturalnych węglowodorów gazowych, ciekłych i stałych (bituminów), z niewielkimi domieszkami azotu, tlenu, siarki i zanieczyszczeń. Ma podstawowe znaczenie dla gospodarki światowej jako surowiec przemysłu chemicznego, a przede wszystkim jako jeden z najważniejszych surowców energetycznych.Język farerski – język z grupy skandynawskiej języków germańskich. Posługuje się nim około 48 tys. mieszkańców Wysp Owczych (Farerów) i 25 tys. mieszkańców Danii; łącznie ok. 80 tys. osób. Język farerski najbliższy jest językom norweskim (odmianie norw. - nynorsk) i islandzkiemu.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Prąd Północnoatlantycki – ciepły prąd morski. Powstaje jako przedłużenie Golfsztromu i Prądu Antylskiego, i wpływa na relatywnie (w stosunku do szerokości geograficznej) wyższe średnie temperatury Europy.
    Fugloy (duń. Fuglø) - jest jedną z północnych wysp, Norðoyar archipelagu Wysp Owczych. Nazwa jej oznacza Wyspa Ptaków. Są na niej trzy góry: Klubbin (621 m n.p.m.), Mikla (620) oraz Norðberg (549), a także dwie rzeki. Trzydziestu trzech ludzi daje wyspie 13 miejsce w tej kategorii, a powierzchnia 11,2 km², 11. Populacja wyspy stale spada, co doskonale można zaobserwować na przykładzie wioski Hattarvík, jednej z dwóch prócz Kirkji osad na Fugloy. W 2002 było tu jeszcze 17 ludzi natomiast dwa lata później już tylko 5. W Kirkji mieszka 28 ludzi. Na wschodzie są klify Eystelli, przy których wybudowana została latarnia morska.
    Język norweski (norw. norsk språk, norsk) – język z grupy skandynawskiej języków germańskich. Jako że do tej pory nie wyodrębnił się jeden standard wymowy, każdy dialekt ma status oficjalny. Językiem norweskim posługuje się około 4,2 mln mówiących, z tego 3,5 mln do zapisu używa odmiany bokmål, a 700 tys. odmiany nynorsk. Norweski jest językiem urzędowym Norwegii.
    Spitsbergen – największa wyspa Norwegii, położona w archipelagu Svalbard, na Morzu Arktycznym. Powierzchnia ok. 39 tys. km², górzysta (do 1717 m n.p.m.), w dużej mierze pokryta lodowcami. Odkryta w 1596 roku przez Willema Barentsa. Populacja około 3 tys. mieszkańców, rozwinięte rybołówstwo, kiedyś wielorybnictwo. Największe miejscowości to Longyearbyen oraz Barentsburg. Na wyspie znajduje się stała polska stacja badawcza Hornsund.
    Wydawnictwo Naukowe PWN SA – wydawnictwo z siedzibą w Warszawie, założone w 1951, w obecnej formie prawnej działające od 1997. Wydawnictwo Naukowe PWN SA stanowi jednostkę dominującą Grupy kapitałowej PWN, w skład której wchodzi kilkanaście przedsiębiorstw, głównie wydawnictw.
    Gaz ziemny zwany również błękitnym paliwem – rodzaj paliwa kopalnego pochodzenia organicznego, gaz zbierający się w skorupie ziemskiej w pokładach wypełniających przestrzenie, niekiedy pod wysokim ciśnieniem. Pokłady gazu ziemnego występują samodzielnie lub towarzyszą złożom ropy naftowej lub węgla kamiennego.
    Tromsø [ˈtrumsø] – stolica regionu Troms, największe miasto północnej Norwegii, siódme największe miasto kraju.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.011 sek.