• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Morawa - lewy dopływ Dunaju

    Przeczytaj także...
    Góry Hostyńskie (513.43*; cz. Hostýnské vrchy) – pasmo górskie w łańcuchu Karpat Słowacko-Morawskich w Zewnętrznych Karpatach Zachodnich. Leżą w północnych Morawach na terenie Czech.Ziemia Kłodzka (czes. Kladsko lub Hrabství kladské, niem. Glatzer Ländchen lub Grafschaft Glatz) – teren dawnego hrabstwa kłodzkiego, dziś powiatu kłodzkiego, kraina historyczna leżąca na południe od Dolnego Śląska obejmująca Kotlinę Kłodzką i otaczające ją tereny górskie (Góry Suche, Góry Stołowe, Góry Sowie, Góry Złote, Góry Bardzkie, Masyw Śnieżnika, Krowiarki, Góry Bialskie, Góry Bystrzyckie, Góry Orlickie).
    Śląsk Opawski (Śląsk karniowsko-opawski; czes. Opavské Slezsko, niem. Troppauer Schlesien) – część Górnego Śląska (oraz skrawek Dolnego - w przybliżeniu powiat Jesionik) należąca do Czech z ośrodkiem w Opawie.

    Morawa (cz. i sł. Morava, niem. March, węg. Morva) – rzeka na Morawach, we wschodniej Austrii i zachodniej Słowacji, dopływ Dunaju. Długość – 352 km, w tym 242 km w Czechach, 40 km jako granica czesko-słowacka i 70 km jako granica słowacko-austriacka. Powierzchnia zlewni – 26 658 km², w tym:

    Beczwa (cz. Bečva; niem. Betschwa, Betsch) - rzeka na Morawach w Czechach, największy lewy dopływ Morawy. Długość - 61,5 km, powierzchnia dorzecza - 1625,7 km².Las łęgowy – zbiorowisko leśne, występujące nad rzekami i potokami, w zasięgu wód powodziowych, które podczas zalewu nanoszą i osadzają żyzny muł. Najbardziej typową glebą dla lasów łęgowych jest holoceńska mada rzeczna. Siedliska niemal wszystkich łęgów związane są z wodami płynącymi. W drzewostanie łęgów występują m.in.: olcha, topola, wierzba, wiąz, jesion, dąb. Gatunkami występującymi we wszystkich zespołach łęgowych są: podagrycznik pospolity (Aegopodium podagraria), kostrzewa olbrzymia (Festuca gigantea), pokrzywa zwyczajna (Urtica dioica), wiązówka błotna (Filipendula ulmaria) i bluszczyk kurdybanek (Glechoma hederacea). Lasy łęgowe zaliczane są do roślinności azonalnej, nie związanej z określoną strefą roślinną (klimatyczną), ale ze specyfiką siedliska. Lasy te narażone są na wyniszczenia spowodowane m.in. pracami związanymi z regulacją koryt rzecznych oraz melioracjami wodnymi.
  • w Czechach – 22 393 km² (84%)
  • na Słowacji – 2283 km² (8,6%)
  • w Austrii – 1982 km² (7,4%)
  • Średni roczny przepływ mierzony u ujścia – 109 m³/s.

    Źródło Morawy

    Źródła Morawy znajdują się na południowych stokach szczytu Śnieżnik (cz. Králický Sněžník) – kulminacji Masywu Śnieżnika w północno-zachodnim zakątku Moraw, na granicy polskiej ziemi kłodzkiej i niedaleko czeskiego Śląska Opawskiego, na wysokości ok. 1380 m n.p.m. W początkowym biegu Morawa płynie na południe szeroką kotliną między Międzygórzem Czeskomorawskim a Jesionikami. Przed miastem Litovel zmienia kierunek na południowo-wschodni, a przed Ołomuńcem znów na południowy.

    Dopływ – rzeka lub mniejszy ciek, który nie uchodzi bezpośrednio do zbiornika wodnego (morza, jeziora), ale do innego cieku. W zależności od tego, z której strony brzegu rzeki (patrząc od źródła) dopływ łączy się z nią, wyróżnia się dopływy lewe i prawe. Ponadto dopływy posiadają swoje własne dopływy – tworzą w ten sposób hierarchię sieci rzecznej: rzeka główna, dopływy pierwszego stopnia, drugiego, trzeciego, itd.Meander (inaczej zakole) – fragment koryta rzeki o kształcie przypominającym pętlę lub łuk. Jest to forma związana z krętym przebiegiem koryta rzeki, tworzącym zakręty, pętle i nawroty.
    Ujście Morawy do Dunaju

    W okolicach Ołomuńca Morawa traci charakter rzeki górskiej – zaczyna płynąć szeroką kotliną, która nosi nazwę Obniżenia Górnomorawskiego i rozdziela Wyżynę Drahańską od Gór Odrzańskich. Poniżej Ołomuńca Morawa jest częściowo uregulowana. Koło wsi Troubky przyjmuje swój pierwszy większy dopływ – Beczwę, po czym przepływa przez miasto Kromieryż. W tej okolicy rzeka zaczyna zataczać wielki, łagodny łuk na wschód, którego miejsce najbardziej wysunięte na wschód znajduje się koło wsi Napajedla. Wewnątrz tego łuku znajduje się masyw górski Chrziby, który dolina Morawy oddziela od Gór Hostyńskich, od Gór Wizowickich i od południowej części Białych Karpat. Na tym odcinku dolinę tę nazywa się już Obniżeniem Dolnomorawskim. Morawa przepływa przez miasto Uherské Hradiště, po czym koło wsi Rohatec zaczyna nią biec granica Czech i Słowacji. Następnie rzeka przepływa przez miasto Hodonín i wypływa na Nizinę Zahorską.

    Polska, Rzeczpospolita Polska – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w dorzeczu Wisły i Odry. Powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km², co daje jej 70. miejsce na świecie i dziewiąte w Europie. Zamieszkana przez ponad 38,5 miliona ludzi, zajmuje pod względem liczby ludności 34. miejsce na świecie, a szóste w Unii Europejskiej.Masyw Śnieżnika (332.62, krótko po 1945 Góry Śnieżne, czes. Králický Sněžník, niem. Glatzer Schneegebirge) – najwyższe pasmo górskie w polskiej części Sudetów Wschodnich, położone po obu stronach polsko-czeskiej granicy, na południowy wschód od Kłodzka.

    W dolnym biegu Morawa jest rzeką typowo nizinną, z małym spadkiem (0,18%) i małą prędkością wody (0,6 m/s), płynie, meandrując. Na południe od wsi Lanžhot Morawa przyjmuje swój największy dopływ – Dyję. W tym miejscu średni przepływ Morawy wynosi 65 m³/s, jednak w okresach wiosennych spiętrzeń lub powodzi wzrasta on wielokrotnie. W czasie powodzi 1997 r. przepływ Morawy tuż powyżej Hodonína wynosił ponad 900 m³/s, zaś wiosną 2006 r. we wspomnianym wyżej Lanžhocie zanotowano 553 m³/s. Widły Morawy i Dyji porośnięte są w znacznej części lasami łęgowymi, zalewanymi w okresach wielkiej wody nawet do wysokości 3 m (w krytycznym okresie w 1997 r. teren ten zakumulował ok. 150 mln m³ wody).

    Dyja (czes. Dyje, niem. Thaya) – rzeka w Masywie Czeskim, w Austrii i Czechach, w zlewisku Morza Czarnego, najdłuższy prawy dopływ Morawy, o długości 235 km, począwszy od miejscowości Raabs an der Thaya, gdzie następuje połączenie składających się na nią dopływów:Słowacja, Republika Słowacka (słow. Slovensko, Slovenská republika) – państwo śródlądowe w Europie Środkowej. Graniczy z Austrią (127 km), Polską (597 km), Czechami (240 km), Ukrainą (98 km) oraz Węgrami (678 km). Łączna długość granicy lądowej wynosi 1740 km. Do 1993 wchodziła w skład Czechosłowacji. Od 1 maja 2004 kraj należy do Unii Europejskiej, oraz NATO, a od 1 stycznia 2009 – do strefy euro. Stolicą państwa jest Bratysława, położona nad Dunajem przy granicy z Austrią i Węgrami.

    Od ujścia Dyji Morawa stanowi granicę słowacko-austriacką. Następnie zatacza lekki łuk na zachód, po czym wraca do kierunku południowego. Na tym odcinku Morawa stanowi wschodnią granicę nizinnej krainy zwanej Morawskim Polem (niem. Marchfeld) w północno-wschodniej Dolnej Austrii. Morawa wpada do Dunaju na jego 1880. kilometrze, w Devínie, dzielnicy Bratysławy. Ujście Morawy znajduje się na wysokości 136 m n.p.m. Na odcinku ujściowym Morawa tworzy śródlądową deltę, rokrocznie zalewaną powodziami, stanowiącą ostoję unikatowych i zagrożonych gatunków roślin i zwierząt.

    Nizina Zahorska (słow. Záhorská nížina) – nizina w zachodniej Słowacji, stanowiąca północno-wschodnie przedłużenie Kotliny Wiedeńskiej.Morawskie Pole (niem. Marchfeld, węg. Morvamező) – kraina geograficzna w północno-wschodniej Austrii, w kraju związkowym Dolna Austria.

    Morawa jest największą i główną rzeką Moraw, które niemal w całości leżą w jej zlewisku, oraz jednym z największych dopływów Dunaju. Na terenie jej dorzecza mieszka 2,9 mln ludzi. Wody Morawy są wykorzystywane gospodarczo, głównie do zaopatrzenia w wodę ludności i upraw oraz do produkcji prądu. Po wielkiej powodzi w 1997 r. wzrosło znaczenie zbiorników wodnych jako instrumentu ochrony przeciwpowodziowej. W basenie Morawy istnieją 34 sztuczne zbiorniki wodne o łącznej maksymalnej pojemności 659 106 m³. Spośród nich 20, o łącznej maksymalnej pojemności 520 106 m³, znajduje się na Dyi i jej dopływach.

    Dolna Austria (Niederösterreich) – kraj związkowy w północnej Austrii. Graniczy z Czechami, Słowacją, Burgenlandem, Styrią, Górną Austrią oraz otacza kraj związkowy Wiedeń. Stolicą landu jest Sankt Pölten. Krajobrazowo dzieli się na:Napajedla (niem. Napagedl) – miasto w Czechach (Morawy), w powiecie Zlin w województwie zlińskim; 7,5 tys. mieszkańców. Powierzchnia miasta wynosi 1980 ha (31 grudnia 2003).

    Dolina Morawy stanowi korytarz komunikacyjny łączący Ołomuniec z północą i południem Moraw. Niemal całą jej długością biegnie linia kolejowa, której na odcinku od okolic miasta Zábřeh aż do ujścia towarzyszy droga krajowa.

    Zobacz też[]

  • Šrekstarorzecze Morawy
  • Obszar Chronionego Krajobrazu Litovelské Pomoraví
  • Linki zewnętrzne[]

  • Obszerne wiadomości o Morawie (po angielsku)



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Góry Odrzańskie (czes. Oderské vrchy, dawniej cz. Oderská vrchovina, pohoří Oderské, vrchy Oderské, niem. Oderberge) – najdalej na wschód wysunięte pasmo Sudetów, leżące całkowicie na terenie Czech, często traktowane jako część Niskiego Jesioniku. Jego najwyższy szczyt to Fidlův kopec (680 m n.p.m.).
    Śnieżnik (1425 m n.p.m.), zwany też Śnieżnikiem Kłodzkim dawniej Kładską Śnieżką, w jęz. niem. Glatzer Schneeberg (nazwa używana w Niemczech) lub Spieglitzer Schneeberg i Grulicher Schneeberg (nazwy używane w Austrii), cz. Králický Sněžník – najwyższy, graniczny szczyt po polskiej stronie w Sudetach Wschodnich i w Masywie Śnieżnika. Na szczycie znajduje się słupek graniczny o numerze 69/10.
    Šrek (czytaj: Szrek) – starorzecze Moravy (niem. March), zlokalizowane na terenie Słowacji, w Parku Krajobrazowym (Chránená krajinná oblasť) Záhorie, w pobliżu ujścia Maliny do Moravy.
    Dunaj (łac. Danubius, niem. Donau, słow. Dunaj, węg. Duna, chorw. Dunav, serb. i bułg. Дунав, rum. Dunărea, ukr. Дунай gr. Ίστρος (Istros) – druga co do długości (po Wołdze) rzeka w Europie.
    Czechy (czes. Česko), Republika Czeska (czes. Česká republika) – państwo śródlądowe w Europie Środkowej. Od północnego wschodu graniczy z Polską, od zachodu i północnego zachodu z Niemcami, od południa z Austrią, a od południowego wschodu ze Słowacją. Stolicą i największym miastem Czech jest Praga. Kraj składa się z trzech historycznych krain – Czech właściwych, Moraw i czeskiej części Śląska. Na powierzchni 78 866 km² żyje ponad 10,5 mln osób, z czego 94% to Czesi. Państwo czeskie dzieli się na czternaście krajów. Czechy są republiką parlamentarną, demokratycznym państwem prawa o liberalnym systemie rządów, opartym na swobodnej rywalizacji partii i ruchów politycznych. Głową państwa jest prezydent. Naczelnym organem władzy ustawodawczej jest parlament z Izbą Poselską i Senatem, władzy wykonawczej rząd z czternastoma ministerstwami, a władzy sądowniczej Sąd Konstytucyjny i Sąd Najwyższy. Czechy są członkiem wielu organizacji międzynarodowych, m.in. ONZ, Unii Europejskiej, NATO, strefy Schengen, Rady Europy, OECD i Grupy Wyszehradzkiej.
    Zlewnia – całość obszaru, z którego wody spływają do jednego punktu danej rzeki (jeziora, bagna itp.) lub jej fragmentu. W szczególnym przypadku, kiedy punkt zamykający znajduje się w miejscu ujścia danej rzeki do recypienta, obszar zlewni ograniczony działem wodnym wyznaczonym w ten sposób nazywa się dorzeczem.
    Zbiornik retencyjny (sztuczne jezioro zaporowe) – sztuczny zbiornik wodny, który powstał w wyniku zatamowania wód rzecznych przez zaporę wodną. Zazwyczaj powstają one w terenach górskich, gdzie koszt budowy zapory w węższej dolinie jest niższy. Zbiorniki te mogą pełnić wiele funkcji, wśród których pewne nawet się wykluczają (np. funkcja energetyczna i przeciwpowodziowa, funkcja zaopatrzenia w wodę i rekreacyjna). Utworzenie sztucznego zbiornika wodnego powoduje znaczące zmiany lokalnego środowiska naturalnego, często budowie zapór towarzyszą protesty ekologów.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.042 sek.