• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Morświn

    Przeczytaj także...
    Morświn okularowy (Phocoena dioptrica) – gatunek ssaka z rodziny morświnowatych (Phocoenidae). Gatunek słabo poznany.Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.
    Morświn szary, morświn Burmeistra, morświn czarny (Phocoena spinipinnis) – gatunek walenia z rodziny morświnowatych. Gatunek słabo poznany.

    Morświn (Phocoena) – rodzaj ssaka z rodziny morświnowatych (Phocoenidae).

    Występowanie[]

    Rodzaj obejmuje gatunki występujące we wszystkich oceanach świata.

    Systematyka[]

    Nazewnictwo[]

    Nazwa rodzajowa pochodzi od greckiego słowa φώκαινα phocaina – „morświn”.

    ]

    Delphinus phocoena Linnaeus, 1758

    Morświnowate (Phocoenidae) – rodzina ssaków morskich z podrzędu zębowców w rzędzie waleni. Są blisko spokrewnione z delfinowatymi, od których się jednak odróżniają szeregiem anatomicznych szczegółów, w tym charakterystycznym kształtem głowy i zębów. Istnieje sześć gatunków, zamieszkujących we wszystkich oceanach, najczęściej blisko wybrzeży. Najbardziej znany wśród nich jest morświn z północnej hemisfery, żyjący także w Bałtyku.Język francuski (fr. langue française lub français) – język pochodzenia indoeuropejskiego z grupy języków romańskich. Jako językiem ojczystym posługuje się nim ok. 80 mln ludzi: ok. 65 mln Francuzów, ok. 4,5 mln Belgów (czyli 42%), ok. 1,5 mln Szwajcarów (czyli 20%), a także ok. 8 mln mieszkańców kanadyjskich prowincji Québec, Ontario i Nowy Brunszwik. Ok. 201 milionów osób na całym świecie używa francuskiego jako języka głównego (oszacowanie z 2009 r. według Organisation mondiale de la Francophonie), a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, w których francuski jest jednym z języków urzędowych, bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego, jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, w których jest jedynym językiem urzędowym.

    Podział systematyczny[]

    Do rodzaju należą następujące gatunki:

  • Phocoena dioptrica – morświn okularowy
  • Phocoena phocoena – morświn zwyczajny
  • Phocoena sinus – morświn kalifornijski
  • Phocoena spinipinnis – morświn czarny
  • Uwagi

    1. Inny wariant pisowni nazwy Phoceana.
    2. Greckie ακανθα akantha – „kolec, cierń”; δελφίς delphís, δελφίνος delphínos – „delfin”.
    3. Łacińskie australis – „południowy” (auster, austri – „południe”); rodzaj Phocoena G. Cuvier, 1817.

    Przypisy

    1. Phocoena, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
    2. G. Cuvier: Le règne animal. T. 1. Paryż: Chez Déterville, 1817, s. 279. (fr.)
    3. J. E. Gray. On the Natural Arrangement of Vertebrose Animals. „The London Medical Repository”. 15, s. 310, 1821 (ang.). 
    4. J. E. Gray: Spicilegia Zoologica. Cz. 1. Treüttel, Würtz and Co., 1828, s. 2. (ang.)
    5. J. E. Gray: Catalogue of seals and whales in the British Museum. Londyn: The Trustees, 1866, s. 304-305. (ang.)
    6. L. G. Barnes. Evolution, taxonomy and antitropical distribution of the porpoises (Phocoenidae, Mammalia). „Marine Mammal Science”. 1 (2), s. 149-163, 1985. DOI: 10.1111/j.1748-7692.1985.tb00003.x (ang.). 
    7. Systematyka i nazwy polskie za: Włodzimierz Cichocki, Agnieszka Ważna, Jan Cichocki, Ewa Rajska, Artur Jasiński, Wiesław Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 190. ISBN 978-83-88147-15-9.
    8. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Phocoena. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 2015-09-17]
    9. T. S. Palmer: Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. Waszyngton: Government Printing Office, 1904, s. 532, seria: North American Fauna. (ang.)
    Morświn zwyczajny, morświn (Phocoena phocoena) – gatunek ssaka z rodziny morświnowatych (Phocoenidae). Spokrewniony z delfinami. Żyje samotnie lub w małych grupach.Gatunek typowy – gatunek wyznaczony przez systematyków jako typ nomenklatoryczny rodzaju. Typ nie musi być typowym przedstawicielem reprezentowanego taksonu, nie musi też świadczyć o jego zmienności. Typ umożliwia identyfikację taksonów. Okazy będące typami przechowywane są w specjalnych kolekcjach, a miejsce przechowywania wzorca jest dokładnie znane. W razie wątpliwości można odwołać się do gatunku typowego i wyróżnionych dla niego cech diagnostycznych.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Rodzaj (łac. genus, l.mn. genera) – podstawowa, obowiązkowa kategoria systematyczna obejmująca gatunek lub monofiletyczną grupę gatunków wyróżnionych na podstawie jednej lub więcej cech taksonomicznych. Nazwą rodzaj określany jest też każdy takson w randze rodzaju.
    Ssaki (Mammalia) – zwierzęta należące do kręgowców, charakteryzujące się głównie występowaniem gruczołów mlekowych u samic, zazwyczaj obecnością owłosienia (włosy lub futro; silnie zredukowane u gatunków wodnych, jak hipopotamy, u waleni całkowicie zanikają przed porodem lub w trakcie) oraz stałocieplnością (potocznie "ciepłokrwistość"). Większość ssaków utrzymuje temperaturę w granicach 36-39 °C. Stałocieplność umożliwia aktywny tryb życia w różnych środowiskach – od mroźnych obszarów podbiegunowych do gorących tropików. Futro i tłuszcz pomagają uchronić się przed zimnem, a wydzielanie potu i szybki oddech pomagają pozbyć się nadmiernego ciepła.
    DOI (ang. digital object identifier – cyfrowy identyfikator dokumentu elektronicznego) – identyfikator dokumentu elektronicznego, który w odróżnieniu od identyfikatorów URL nie zależy od fizycznej lokalizacji dokumentu, lecz jest do niego na stałe przypisany.
    Morświn kalifornijski (Phocoena sinus) – gatunek walenia z rodziny morświnowatych. Jest najmniejszym z delfinów i jednym z mniejszych waleni. Gatunek rzadki, uważany za najbardziej zagrożonego wyginięciem przedstawiciela rzędu.
    Rodzina (łac. familia) – jedna z podstawowych kategorii systematycznych stosowanych w systematyce organizmów, niższa niż rząd (ordo), a wyższa niż rodzaj (genus). W kodeksach nomenklatury biologicznej nie określono kryteriów wydzielania rodzin, poza przyporządkowaniem: rodzina grupuje rodzaje, grupa rodzin tworzy rząd. W praktyce rodziny zwykle łączą grupy rodzajów różniące się morfologicznie od innych grup.
    Ocean (łac. Oceanus, stgr. Ὠκεανός Okeanos – u starożytnych Greków i Rzymian mityczna rzeka oblewająca cały świat, także nazwa jej boga) – wielka część hydrosfery ziemskiej, stanowiąca rozległy obszar słonej wody. Wody słone pokrywają w sumie blisko 3/4 (70,8%) Ziemi. Powierzchnia oceanów wynosi ok. 361 mln km², a ich łączna objętość ok. 1,3•10 m³.
    Łacina, język łaciński (łac. lingua Latina, Latinus sermo) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.026 sek.