• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Monitoring powietrza atmosferycznego

    Przeczytaj także...
    Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy (CIOP) – instytut badawczy zajmujący się całościowo tematyką kształtowania warunków pracy, zgodnie z psychofizycznymi możliwościami człowieka.NDS (TLV, MAC, MAK) i NDN – najwyższe dopuszczalne stężenie i najwyższe dopuszczalne natężenie – wartość średnia ważona – stężenie toksycznego związku chemicznego lub natężenie inne czynnika szkodliwego, którego oddziaływanie na pracownika w ciągu 8-godzinnego dobowego i przeciętnego tygodniowego wymiaru czasu pracy określonego w Kodeksie Pracy, przez jego okres aktywności zawodowej nie powinno spowodować ujemnych zmian w jego stanie zdrowia, oraz w stanie zdrowia jego przyszłych pokoleń.
    Teledetekcja (ang. remote sensing) to rodzaj badań wykonywanych z pewnej odległości (zdalnie) przy wykorzystaniu specjalistycznych sensorów (czujników). Badania teledetekcyjne można wykonywać z samolotów, przestrzeni kosmicznej lub z powierzchni ziemi. Metody teledetekcyjne dzielą się na aktywne i pasywne. W aktywnej teledetekcji sygnał jest wysłany z instrumentu, a po odbiciu od obiektu, odbierany i analizowany. Przykładami aktywnej teledetekcji jest aktywny radar, w którym wysyłane są mikrofale, lidar – w tym przypadku wysyłane jest światło, czy sodar lub sonar – wtedy wysyłane są fale akustyczne. Pasywnymi metodami teledetekcji są metody oparte na analizie sygnałów emitowanych przez obserwowany obiekt. Zdjęcie fotograficzne jest przykładem teledetekcji pasywnej. Terminu teledetekcja używa się zwykle przy pomiarach wykonywanych z pokładu satelitów czy też samolotów, ale dotyczy on także wszelkich innych pomiarów wykonywanych zdalnie. Techniki teledetekcyjne używają tzw. metod odwrotnych do oceny interesujących własności. Dla przykładu, ocena ilości deszczu z chmur może być dokonana na podstawie intensywności sygnału z radaru meteorologicznego. Dziedzina ta rozwija się bardzo intensywnie głównie na potrzeby robotyki (orientacja przestrzenna), bezpieczeństwa (obserwacja poprzez nieprzeźroczyste przeszkody np. ściany - (ang. through-the-wall detection)) i zdalna identyfikacja osób, przemysłu samochodowego (wykrywanie zagrożeń na drodze) (ang. automotive radar), logistyki (zdalna identyfikacja towarów), monitoringu środowiska naturalnego, medycynie i wielu innych dziedzin.
    Wyniki globalnego monitoringu stężenia ozonu w atmosferze
    Wyniki monitoringu stężenia CO2 na Mauna Loa
    Wyniki jednodniowego monitoringu jakości powietrza, prowadzonego przez EPA USA

    Monitoring powietrza atmosferycznegomonitoring, pozwalający uzyskać dane o stężeniach składników powietrza (np. ozon, CO2) – w tym zanieczyszczeń – na określonym obszarze (skala lokalna, regionalna, krajowa, globalna). W przypadku zanieczyszczenia powietrza bierze się pod uwagę wzajemnie uzupełniające się wyniki kontroli emisji (ilości zanieczyszczeń wprowadzanych do atmosfery) i imisji (aktualne stężenia zanieczyszczeń).

    Uzdrowisko – miejscowość dysponująca naturalnymi czynnikami leczniczymi, do których zalicza się wody mineralne oraz właściwości klimatyczne. Warunkiem powstania miejscowości uzdrowiskowej jest występowanie walorów przyrodniczych. Wody mineralne służą do kąpieli leczniczych i do kuracji pitnej, a właściwości klimatyczne stosowane są w klimatoterapii.Państwowy Monitoring Środowiska – system pomiarów, ocen i prognoz stanu środowiska oraz gromadzenia, przetwarzania i rozpowszechniania wyników badań i oceny elementów środowiska. Celem PMŚ jest systematyczne informowanie organów administracji i społeczeństwa o:

    Regularne pomiary emisji pozwalają obliczać stężenia zanieczyszczeń w otoczeniu instalacji metodami modelowania rozprzestrzeniania się (zob. np. modelowanie dyspersji odorantów).

    Monitoring powietrza atmosferycznego jest prowadzony za pomocą globalnej, krajowej, regionalnej i lokalnej sieci stacji pomiarowych oraz w laboratoriach mobilnych, w tym satelitarnych (metody teledetekcji).

    Rutynowe naziemne pomiary aktualnego stężenia zanieczyszczeń powietrza atmosferycznego (imisja) przeprowadza się 1,5 metra nad ziemią lub 1,5 metra powyżej górnej linii zabudowania. Ich celem jest:

    Bezpieczeństwo i higiena pracy (bhp) – powszechnie używana nazwa określająca zarówno zbiór przepisów jak i zasad dotyczących bezpiecznego i higienicznego wykonywania pracy, a także osobna dziedzina wiedzy zajmująca się kształtowaniem właściwych warunków pracy. W zakresie bhp znajdują się zagadnienia z zakresu ergonomii, medycyny pracy, ekonomiki pracy, psychologii pracy, technicznego bezpieczeństwa i in. Odnosi się do zbioru zasad dotyczących bezpiecznego świadczenia pracy w higienicznych warunkach. Termin bezpieczeństwo jest różnie rozumiany w praktyce i może dotyczyć utrzymywania zagrożenia pod kontrolą, stanu, w którym ryzyko jest na poziomie możliwym do zaakceptowania lub stanu zgodnego z normą przewidzianą dla bezpieczeństwa.Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.
  • rejestracja danych o wielkości stężeń zanieczyszczeń powietrza, które są podstawą długotrwałych działań prowadzących do zmniejszenia stopnia zanieczyszczenia atmosfery lub do zapobiegania wzrostowi ponad poziom dopuszczalny (określanie tła zanieczyszczeń dla nowych instalacji),
  • bieżąca kontrola stopnia zanieczyszczenia powietrza oraz sygnalizowanie zagrożeń w wypadku wystąpienia stężeń przekraczających wartości dopuszczalne.
  • Celem monitoringu jakości powietrza jest uzyskanie danych o poziomach substancji w powietrzu w odniesieniu do przyjętych standardów jakości powietrza dla wszystkich stref w kraju.

    Lista najbardziej zanieczyszczonych miast w Polsce spowodowana obecnością w powietrzu cząstek stałych – zestawienie miast w Polsce, w których stężenie zanieczyszczeń powietrza aerozolami atmosferycznymi (pyłami o średnicy nie większej niż 2,5 μm) w 2013 roku co najmniej dwukrotnie przekraczało zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia, czyli osiągało wartości co najmniej 20 μg/m³ PM2,5. Dane zostały zebrane przez Europejską Agencję Środowiska, a opublikowane w 2016 roku przez Światową Organizację Zdrowia. Imisja zanieczyszczeń (ang. Ambient concentration) – stężenie zanieczyszczeń w powietrzu lub depozycja zanieczyszczeń.

    Sieć krajowa w Polsce składa się z 81 wyspecjalizowanych stacji pomiarowych, gdzie prowadzi się codzienne pomiary całodobowe podstawowych zanieczyszczeń (CO, CO2, SOx, NOx, HCl, aerozole atmosferyczne, PM10, PM2,5). Sieć regionalna i lokalna w Polsce obejmuje 390 stacji zlokalizowanych w miastach > 20 tys. ludności oraz dodatkowo 60 stacji jest ulokowanych w uzdrowiskach. Pomiary są prowadzone przez Państwowy Monitoring Środowiska (PMŚ) w GIOŚ we współpracy z innymi jednostkami organizacyjnymi podlegającymi Ministerstwu Środowiska oraz z jednostkami podległymi Ministerstwu Zdrowia (m.in. Państwowa Inspekcja Sanitarna, Centralny Instytut Ochrony Pracy).

    Państwowa Inspekcja Sanitarna (PIS, zwyczajowa nazwa: sanepid) – wyspecjalizowana instytucja wykonująca zadania z zakresu zdrowia publicznego, poprzez sprawowanie kontroli i nadzoru nad warunkami higieny w różnych dziedzinach życia. Inspekcja gromadzi również m.in. dane epidemiologiczne dotyczące niektórych chorób oraz wydaje decyzje w zakresie chorób zawodowych.Monitoring – oznacza regularne jakościowe i ilościowe pomiary lub obserwacje zjawiska czy obecności np. substancji, przeprowadzane przez z góry określony czas.

    Listę stacji, zakres ich pomiarów oraz zakres badań uzupełniających ustala Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska opierając się na tzw. ocenie wstępnej w strefach wykonywanej raz na 5b lat lub częściej.

    Oceny jakości powietrza prowadzone są:

  • metodami aspiracyjnymi: automatycznymi i manualnymi,
  • metodami pasywnymi: pomiary wskaźnikowe które nie stanowią podstawy do oceny.
  • Kryteria lokalizacji punktów pomiarowych:

  • ochrona zdrowia i ludzi,
  • oddziaływanie transportu,
  • ochronę roślin,
  • Lokalizację punktów pomiarowych określa Rozporządzenie Ministra Środowiska dotyczące oceny poziomów substancji w powietrzu.

    Powietrze (łac. aër) – mieszanina gazów i aerozoli składająca się na atmosferę ziemską. Pojęcie jest stosowane przede wszystkim w odniesieniu do tej części powłoki gazowej, której chemiczny skład jest wyrównany wskutek cyrkulacji gazów w troposferze (zob. homosfera, warstwa o grubości do 100 km), bywa jednak odnoszone również do wszystkich sfer ziemskiej atmosfery, o różnym składzie chemicznym i właściwościach fizycznych.Instalacja – urządzenie, grupa urządzeń lub budowle wpływające w pewien sposób na środowisko. W Polsce pojęcie instalacji w aspekcie wpływu na środowisko zdefiniowane jest w ustawie „Prawo ochrony środowiska”, zgodnie z zasadami IPPC (ang. Integrated Pollution Prevention and Control). W artykule 3 Ustawy (Definicje i zasady ogólne) stwierdzono:

    Uwagi[ | edytuj kod]

    1. Mowa o poziomach uznanych za dopuszczalne w powietrzu atmosferycznym, określanych w Polsce przez Ministra Środowiska, a nie o wartościach NDS, które są ustalane przez Ministra Zdrowia i dotyczą środowiska pracy (BHP).

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • Dziura ozonowa
  • Efekt cieplarniany
  • Lista miast w Polsce o najbardziej zanieczyszczonym powietrzu
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Monitoring jakości powietrza (pol.). W: Strona internetowa PMŚ GIOŚ [on-line]. GIOŚ. [dostęp 2016-02-12].
    2. Załącznik 3 do Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (referencyjne metodyki modelowania) (Dz.U. z 2010 r. nr 16, poz. 87)"
    3. GIOŚ Warszawa: Badania tła zanieczyszczenia atmosfery według programów międzynarodowych (pol.). www.gios.gov.pl. [dostęp 2016-02-13].
    4. EMEP – European Monitoring and Evaluation Programme. www.emep.int. [dostęp 2012-04-26].
    Dwutlenek węgla (nazwa systematyczna: ditlenek węgla; nazwa Stocka: tlenek węgla(IV)), CO2 – nieorganiczny związek chemiczny z grupy tlenków, w którym węgiel występuje na IV stopniu utlenienia.Dziura ozonowa – zjawisko spadku stężenia ozonu (O3) w stratosferze atmosfery ziemskiej. Występuje głównie w obszarach podbiegunowych. Tworzenie się i rozpad O3 zachodzi pod wpływem światła, którego natężenie różni się dla danego obszaru w poszczególnych porach roku. Naturalna zawartość ozonu zmienia się z szerokością geograficzną, dlatego trudno jest podać uniwersalną wartość stężenia granicznego, które określa pojawienie się dziury ozonowej. W przypadku Antarktyki graniczna wartość stężenia O3 określająca naturalny stan ozonosfery i dziurę ozonową wynosi 220 DU. Do 1979 r. nie notowano w tym rejonie niższych stężeń O3, a późniejsze spadki zawartości ozonu miały charakter antropogeniczny. Powstawanie dziury wiązane jest zazwyczaj z antropogeniczną emisją freonów.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Stężenie (ang. concentration) – miara ilości substancji (pierwiastka, związku chemicznego, jonu bądź innego indywiduum chemicznego) w mieszaninie. Pojęcie to stosowane jest najczęściej w przypadku roztworów. Według definicji Międzynarodowej Unii Chemii Czystej i Stosowanej (IUPAC) terminem tym określa się jedynie cztery sposoby wyrażenia ilości substancji, w których odnosi się ją do objętości mieszaniny (są to stężenia masowe, molowe, objętościowe i liczbowe). W praktyce stosowanych jest jednak wiele innych rodzajów stężeń, włączając w to sposoby pośrednie (np. poprzez odniesienie zawartości substancji do gęstości mieszaniny).
    Ozon (stgr. ὄζον [ódzōn] – woniejący), tritlen (O3) – alotropowa odmiana tlenu składająca się z trójatomowych cząsteczek.
    Satelita meteorologiczny – sztuczny satelita Ziemi wyposażony w aparaturę do pomiarów własności fizycznych i chemicznych atmosfery i powierzchni Ziemi. Satelity meteorologiczne mogą być geostacjonarne (stacjonarne nad jednym punktem nad równikiem) lub krążyć na tzw. orbitach biegunowych. Satelity na orbicie synchronicznej ze Słońcem (ang. sun-synchronous) na orbicie biegunowej przelatują nad danym punktem Ziemi o mniej więcej tej samej porze. Pierwszym satelitą ściśle meteorologicznym był TIROS 1. Dotychczas instrumenty na satelitach meteorologicznych używane były do pasywnej teledetekcji atmosfery i powierzchni Ziemi. Obecnie (2006) istnieją plany wprowadzenia na orbitę instrumentów do aktywnej teledetekcji (radar i lidar), np. na satelicie Cloudsat w ramach konstelacji A-Train.
    Ministerstwo Środowiska – utworzone w 1999 ministerstwo zajmujące się ochroną środowiska oraz gospodarką wodną w Polsce. Po uchybieniach przy podpisywaniu przez EuRoPol Gaz z Gazpromem memorandum dotyczącego budowy gazociągu Jamał-Europa było rozważane utworzenie Ministerstwa Energetyki i Środowiska, ale ograniczono się jedynie do powołania rządowego zespołu koordynującego politykę energetycznegą.
    Tło zanieczyszczeń powietrza (niem. Vorbelastung, ang. basic levels of pollution, background level of pollution) – zawartość gazów lub pyłów w zanieczyszczonym powietrzu atmosferycznym, określana jako wartość średnia odniesiona do roku. Jest wyznaczana przede wszystkim dla tych zanieczyszczeń, dla których ustalono dopuszczalne wartości stężeń.
    Metr – jednostka podstawowa długości w układach: SI, MKS, MKSA, MTS, oznaczenie m. Metr został zdefiniowany 26 marca 1791 roku we Francji w celu ujednolicenia jednostek odległości. W myśl definicji zatwierdzonej przez XVII Generalną Konferencję Miar i Wag w 1983 jest to odległość, jaką pokonuje światło w próżni w czasie 1/299 792 458 s.
    Emisja zanieczyszczeń - to wprowadzanie do środowiska wytworów działalności człowieka (zanieczyszczeń), a w szczególności:

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.027 sek.