• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Messier 5

    Przeczytaj także...
    Wąż (łac. Serpens, dop. Serpentis, skrót Ser, głowa - Ser1, ogon - Ser2) – gwiazdozbiór znajdujący się w pobliżu równika niebieskiego. Jest to jedna z 48 konstelacji opisanych przez Ptolemeusza, a zarazem jedna z 88 obecnie, oficjalnie rozróżnianych. Liczba gwiazd dostrzegalnych nieuzbrojonym okiem wynosi około 60. W Polsce widoczny latem.William Herschel, właściwie Friedrich Wilhelm Herschel (ur. 15 listopada 1738 r. w Hanowerze, Niemcy, zm. 25 sierpnia 1822 r. w Windsorze) – astronom, konstruktor teleskopów i kompozytor, znany z wielu odkryć astronomicznych, a szczególnie z odkrycia Urana.
    Lista zawierająca wszystkie znane gromady kuliste należące do Drogi Mlecznej. Obecnie znanych jest około 160 gromad kulistych należących do naszej Galaktyki, z których jedna czwarta powstała poza Drogą Mleczną. Szacuje się, że nasza Galaktyka zawiera nie więcej niż 200 gromad kulistych.

    Messier 5 (znana także jako M5 lub NGC 5904) – gromada kulista położona w gwiazdozbiorze Węża. Została odkryta 5 maja 1702 roku przez Gottfrieda Kircha oraz jego żonę Marię Margarethę jako „rozmazana gwiazda”. Dopiero w 1764 została dostrzeżona niezależnie przez Messiera i w 1781 umieszczona w jego katalogu jako mgławica. Pierwszą osobą, która poprawnie opisała naturę M5, był William Herschel, który w 1791 rozdzielił gwiazdy gromady za pomocą teleskopu o ogniskowej 40 stóp.

    Teleskop (gr. tēle-skópos – daleko widzący) – jest narzędziem, które służy do obserwacji odległych obiektów poprzez zbieranie promieniowania elektromagnetycznego (np. światła widzialnego). Pierwsze znane praktyczne teleskopy zostały skonstruowane przy użyciu soczewek ze szkła w Holandii na początku XVII wieku przez Hansa Lippersheya, a wkrótce potem przez Galileusza we Włoszech. Znalazły zastosowanie w działaniach militarnych i w astronomii.Katalog Messiera – katalog astronomiczny zawierający obiekty na niebie, opublikowany przez Charlesa Messiera w 1774. Ostateczna wersja Messiera wydana w 1784 zawiera 103 obiekty. Od tego czasu jeszcze 7 innych obiektów, odkrytych później przez Messiera i jego współpracownika Pierre’a Méchaina, zostało dodanych do listy, ostatni w 1966.
    Zbliżenie gromady (HST)

    Gromada jest jedną z największych w Galaktyce i ma średnicę około 164 lat świetlnych. M5 jest oddalona od Ziemi o 24 500 lat świetlnych i zawiera ponad 100 000 gwiazd, z czego przynajmniej 100 to gwiazdy zmienne. Jest oddalona o około 20,2 tys. lat świetlnych od centrum Galaktyki. Na naszym niebie widoczna jest jako obiekt o kątowej średnicy 23 minut. Ukształtowana przed 10,6 miliardami lat jest jedną z najstarszych gromad kulistych w naszej Galaktyce.

    Gwiazda zmienna – gwiazda, która w znaczący sposób zmienia swoją jasność. Ogólnie rzecz biorąc, każda gwiazda wykazuje drobne fluktuacje jasności, ale są one w większości przypadków praktycznie niezauważalne – na przykład jasność Słońca zmienia się o ok. 0,1% w 11-letnim cyklu.Charles Messier (ur. 26 czerwca 1730 w Badonviller, zm. 12 kwietnia 1817 w Paryżu) – astronom francuski. W roku 1781 opublikował pierwszy katalog obiektów niegwiazdowych – „Catalogue des nebuleuses et des amas d’etoiles” (znany jako Katalog Messiera). Zawierał dane o 102 obiektach, z których Messier osobiście odkrył 68 (w tym 14 komet). Obejmował liczne mgławice, galaktyki i gromady gwiazd. W dalszych wydaniach katalog został uzupełniony przez innych badaczy o dalsze 8 obiektów. W Katalogu Messiera obiekt oznaczany jest literą M z kolejną liczbą (od 1 do 110).

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • Katalog Messiera
  • New General Catalogue
  • Lista gromad kulistych Drogi Mlecznej
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. William E. Harris: Katalog gromad kulistych Drogi Mlecznej 1996 (rewizja 2010). [dostęp 2014-06-09].
    2. Messier 5 w SEDS.org (ang.)
    3. Jan Desselberger. Kalendarz astronomiczny. W gromadzie raźniej. „Urania – Postępy Astronomii”. 3 (783), s. 60, lipiec-sierpień 2016. Polskie Towarzystwo Astronomiczne, Polskie Towarzystwo Miłośników Astronomii. ISSN 1689-6009 (pol.). 
    4. Kamil Złoczewski: Kosmos. Wąż. T. 78. Poznań: Amermedia Sp. z o.o., 2013, s. 22-23. ISBN 978-83-252-2118-8.
    5. Przemysław Mieszko Rudź: Niebo. Warszawa: Carta Blanca, 2008, s. 219. ISBN 978-83-60887-76-9.

    Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Messier 5 w SEDS.org (ang.)
  • Messier 5 w bazie SIMBAD (ang.)
  • Messier 5 w NASA/IPAC Extragalactic Database (ang.)
  • Messier 5 w serwisie APOD: Astronomiczne zdjęcie dnia
  • … • Poprzedni obiektMessier 5Następny obiekt • …


    Gromada Motyl – gromada otwarta (znana także jako Messier 6, M6 lub NGC 6405) znajdująca się w gwiazdozbiorze Skorpiona. M6 została odkryta przez Giovanniego Hodiernę przed 1654 rokiem. Swoim kształtem przypomina niektórym obserwatorom motyla.Ogniskowa (odległość ogniskowa) – odległość pomiędzy ogniskiem układu optycznego a punktem głównym układu optycznego, np. odległość środka soczewki od punktu, w którym skupione zostaną promienie świetlne, które przed przejściem przez soczewkę biegły równolegle do jej osi. Ogniskową można określić zarówno dla soczewek i ich układów, jak i dla zwierciadeł.




    Warto wiedzieć że... beta

    Nowy Katalog Ogólny (New General Catalogue, NGC) – katalog astronomiczny przygotowany przez duńskiego astronoma Johna Dreyera, który opublikował go w roku 1888 (w latach 1895 i 1908 dopisał dwa uzupełnienia do już istniejącego katalogu) próbując połączyć wiele istniejących wówczas katalogów.
    Mgławice – obłoki gazu i pyłu międzygwiazdowego lub bardzo rozległe otoczki gwiazd (dawniej również tak nazywano galaktyki).
    Centrum Galaktyki – dynamiczne centrum, wokół którego wiruje Droga Mleczna. Centrum Galaktyki znajduje się w odległości 8,54 kpc (27 900 lat świetlnych) od Ziemi w gwiazdozbiorze Strzelca. Znajduje się tam supermasywna czarna dziura, znaczne ilości gazu i pyłu oraz gwiazd.
    Przemysław Mieszko Rudź (ur. 21 marca 1976 w Elblągu) – kompozytor i wykonawca muzyki elektronicznej, popularyzator astronomii, autor książek i przewodników. W swojej twórczości artystycznej nawiązuje do dokonań słynnej szkoły berlińskiej (m.in. Tangerine Dream, Klaus Schulze i wielu innych), wzbogacając ją elementami harmonii rocka progresywnego.
    Droga Mleczna – galaktyka spiralna z poprzeczką, w której znajduje się m.in. nasz Układ Słoneczny. Droga Mleczna nazywana jest też po prostu Galaktyką. Ale wtedy dla odróżnienia od innych galaktyk pisana wielką literą "G". Zawiera od 100 (według starszych szacunków) do 400 miliardów (według nowszych szacunków) gwiazd. Ma średnicę około 100 000 lat świetlnych i grubość ok. 1000 lat świetlnych.
    Urania – Postępy Astronomii – dwumiesięcznik poświęcony upowszechnianiu wiedzy astronomicznej. Czasopismo powstałe z połączenia się „Uranii” i „Postępów Astronomii”, wydawane wspólnie pod patronatem PTA i PTMA od 1998 roku. Zachowana została numeracja ciągła Uranii.
    Messier 4 (znana również jako M4 lub NGC 6121) – gromada kulista w gwiazdozbiorze Skorpiona. Została odkryta w 1746 roku przez Philippe Loysa de Chéseaux, a 8 maja 1764 znalazła się w katalogu Messiera.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.027 sek.