• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Megalozaury

    Przeczytaj także...
    Ameryka Południowa – kontynent leżący na półkuli zachodniej oraz w większej części na półkuli południowej, a w mniejszej – na półkuli północnej. Niekiedy uważana jest również za subkontynent Ameryki.Dinozaury (Dinosauria – z stgr. δεινός deinos – straszny, potężny + σαῦρος sauros – jaszczur) – grupa archozaurów (gadów naczelnych), które zdominowały ziemskie ekosystemy na ponad 160 mln lat, pojawiając się w środkowym triasie. Pod koniec okresu kredy, około 65,5 mln lat temu, katastrofalne wymieranie skończyło ich dominację na lądzie na wszystkich kontynentach. Jedna grupa dinozaurów przeżyła do dnia dzisiejszego: większość taksonomów uważa, że współczesne ptaki są dinozaurami z grupy teropodów. Dinosauria obejmuje dwa rzędy: Saurischia (gadziomiedniczne) oraz Ornithischia (ptasiomiedniczne).
    Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.

    Megalozaury (Megalosauridae) – rodzina dinozaurów z grupy teropodów.

    Były to duże (długość ciała do 9 m), dwunożne mięsożerne dinozaury. Żyły w środkowej i późnej jurze na terenach współczesnej Europy, Ameryki Północnej, Afryki i być może Azji (Leshansaurus).

    Nazwę "Megalosauridae" ukuł Thomas Henry Huxley w 1869 r; w przeszłości do tej rodziny zaliczano szereg różnych rodzajów dużych teropodów, o których dziś wiadomo, że nie były bliżej spokrewnione, m.in. allozaura, dryptozaura, ceratozaura i indozaura. Pierwszą definicję filogenetyczną Megalosauridae zaproponował Ronan Allain w 2002 r: zdefiniował on tę rodzinę jako obejmującą torwozaura, afrowenatora, gatunek Poekilopleuron valesdunensis (później zaliczony do osobnego rodzaju Dubreuillosaurus) i wszystkich innych potomków ich ostatniego wspólnego przodka. Inną definicję zaproponowali Holtz i współpracownicy (2004): według nich Megalosauridae to rodzina obejmująca gatunek Megalosaurus bucklandii i wszystkie taksony mające bliższego wspólnego przodka z nim niż z gatunkami Spinosaurus aegyptiacus, Allosaurus fragilis lub Passer domesticus.

    Ameryka Północna – kontynent o powierzchni 24 242 000 km² (co stanowi 16,3% całkowitej powierzchni lądów na kuli ziemskiej), położony na półkulach: północnej i zachodniej. Do Ameryki Północnej należy Ameryka Środkowa.Jura późna (ang. Late Jurassic) – najmłodsza epoka jury (era mezozoiczna), trwająca około 15,5 miliona lat (od 161,2 ± 4,0 do 145,5 ± 4,0 mln lat temu). Późna jura dzieli się na trzy wieki: oksford, kimeryd i tyton.

    Sereno (2005) wskazuje, że ze względu na zaliczanie do rodziny Megalosauridae różnych bliżej nie spokrewnionych rodzajów teropodów w przeszłości często była ona taksonem polifiletycznym; z tego powodu zaleca odejście od wyróżniania tej rodziny. Preferowana przez Sereno nazwa dla rodziny obejmującej przynajmniej część rodzajów wcześniej zaliczanych do Megalosauridae to Torvosauridae.

    Azja (gr. Ἀσία Asía, łac. Asia) – część świata, razem z Europą tworząca Eurazję, największy kontynent na Ziemi. Z powodów historycznych i kulturowych sama Azja bywa również nazywana kontynentem (zob. alternatywne listy kontynentów).Wróbel zwyczajny, wróbel domowy, wróbel, jagodnik (Passer domesticus) – gatunek małego ptaka osiadłego z rodziny wróblowatych (Passeridae), zamieszkującego Europę i Azję. Pierwotnie ptak półpustyń i stepów, pochodzi prawdopodobnie z Półwyspu Arabskiego i Azji Mniejszej. Skolonizował ludzkie osiedla wraz z rozwojem rolnictwa, prawdopodobnie przed kilkoma tysiącami lat. Występuje wszędzie tam, gdzie mieszka człowiek. Introdukowany (celowo lub przypadkiem) w Ameryce Północnej, Australii i Nowej Zelandii.

    Kladogram Megalosauridae według Bensona i współpracowników (2010):

    Drzewo zgodności wygenerowane metodą konsensusu Adamsa według Carrano, Bensona i Sampsona (2012):

    Drzewo zgodności wygenerowane metodą konsensusu Adamsa według Carrano, Bensona i Sampsona (2012) uzyskane gdy w analizie nie uwzględniono rodzajów Poekilopleuron, Streptospondylus i Xuanhanosaurus:

    Według analizy kladystycznej Holtza i współpracowników (2004) do Megalosauridae należał południowoamerykański rodzaj Piatnitzkysaurus; analizy Bensona i współpracowników (2010) oraz Carrano, Bensona i Sampsona (2012) sugerują jednak, że Piatnitzkysaurus był bazalnym przedstawicielem nadrodziny Megalosauroidea, nie należącym do rodziny Megalosauridae.

    Ceratozaur (Ceratosaurus) – rodzaj dużego, dwunożnego, mięsożernego teropoda z grupy ceratozaurów. Nazwa Ceratosaurus oznacza „rogaty jaszczur”.Siuanhanozaur (Xuanhanosaurus) – rodzaj teropoda z grupy tetanurów. Jego dokładna pozycja filogenetyczna jest niepewna. Rauhut (2003) uznał go za tetanura nie należącego do celurozaurów, nie był jednak w stanie stwierdzić, czy był on bazalnym tetanurem nie należącym do kladu Avetheropoda, czy może bazalnym przedstawicielem karnozaurów (do których Rauhut zaliczał nadrodziny Allosauroidea i Spinosauroidea). Według analizy kladystycznej Holtza i współpracowników (2004) Xuanhanosaurus był taksonem siostrzanym do kladu tworzonego przez Avetheropoda i Spinosauroidea, natomiast według analizy Bensona (2010) był on bazalnym przedstawicielem nadrodziny Megalosauroidea (synonim Spinosauroidea) nie należącym do rodziny Megalosauridae ani do Spinosauridae i mógł być blisko spokrewniony z rodzajami Piatnitzkysaurus, Condorraptor i Marshosaurus.

    Przypisy

    1. Matthew T. Carrano, Roger B. J. Benson i Scott D. Sampson. The phylogeny of Tetanurae (Dinosauria: Theropoda). „Journal of Systematic Palaeontology”. 10 (2), s. 211–300, 2012. DOI: 10.1080/14772019.2011.630927 (ang.). 
    2. Ronan Allain. Discovery of megalosaur (Dinosauria, Theropoda) in the middle Bathonian of Normandy (France) and its implications for the phylogeny of basal Tetanurae. „Journal of Vertebrate Paleontology”. 22 (3), s. 548–563, 2002 (ang.). 
    3. T. R. Holtz, R. E. Molnar, P. J. Currie: Basal Tetanurae. W: David B. Weishampel, Peter Dodson, Halszka Osmólska (red.): The Dinosauria. Wyd. drugie. Berkeley: University of California Press, 2004, s. 71-110. ISBN 0-520-24209-2.
    4. Sereno, P. C. 2005. Megalosauridae. Stem Archosauria—TaxonSearch [version 1.0, 2005 November 7] (ang.) [dostęp 2 marca 2010]
    5. Sereno, P. C. 2005. Torvosauridae. Stem Archosauria—TaxonSearch [version 1.0, 2005 November 7] (ang.) [dostęp 2 marca 2010]
    6. Roger B. J. Benson, Matthew T. Carrano, Stephen L. Brusatte. A new clade of archaic large-bodied predatory dinosaurs (Theropoda: Allosauroidea) that survived to the latest Mesozoic. „Naturwissenschaften”. 97 (1), s. 71-78, 2010. DOI: 10.1007/s00114-009-0614-x (ang.). 
    Afryka – drugi pod względem wielkości kontynent na Ziemi. Ma 30,37 mln km² powierzchni, czyli ponad 20,3% ogólnej powierzchni lądowej naszego globu. Przechodzi przez niego południk 0°, obydwa zwrotniki i równik.Poekilopleuron – rodzaj teropoda z grupy tetanurów żyjącego w środkowej jurze na terenach współczesnej Europy. Jest to jeden z najwcześniej nazwanych taksonów dinozaurów – został opisany w 1838 roku przez Eudesa-Deslongchampsa, który określił go jako „dużego kopalnego gada, pośredniego między krokodylami a jaszczurkami”. Eudes-Deslongchamps opisał kręgi ogonowe, gastralia oraz kości kończyn przednich i stóp odkryte w Normandii. Mimo niekompletności są to jedne z najlepiej zachowanych szczątków środkowojurajskich europejskich teropodów. Jedyny znany okaz poekilopleurona, przechowywany w Musée de la Faculté des Sciences de Caen, uległ zniszczeniu podczas II wojny światowej, jednak w Muzeum Historii Naturalnej w Paryżu odnaleziono kopie niektórych fragmentów szkieletu. Do megalozaurów (Megalosauridae) zaliczano wiele różnych teropodów, w tym również poekilopleurona. W 2002 roku Ronan Allain i Daniel Chure zidentyfikowali u niego jedną hipotetyczną synapomorfię megalozauroidów (spinozauroidów) – grzebień naramienny (crista deltopectoralis) stanowiący ponad 45% długości kości ramiennej. Ze względu na brak cech diagnostycznych wstępnie uznali go za Spinosauroidea incertae sedis. W 2010 roku Roger B. J. Benson inaczej zinterpretował budowę kości udowej poekilopleurona, a według przeprowadzonej przez niego analizy filogenetycznej rodzaj ten jest bazalnym allozauroidem. Potwierdzenie takiej jego pozycji filogenetycznej czyniłoby go prawdopodobnie najwcześniejszym znanym przedstawicielem tego kladu, choć prawdopodobnie starszy od niego Shidaisaurus również mógł być allozauroidem. Wreszcie z analizy kladystycznej przeprowadzonej przez Carrano, Bensona i Sampsona (2012) wynika, że poekilopleuron jest megalozaurem z podrodziny Afrovenatorinae. Wystarczy jednak wydłużenie drzewa filogenetycznego o zaledwie jeden stopień w stosunku do najbardziej parsymonicznego aby uzyskać drzewo, na którym poekilopleuron zajmuje inną pozycję filogenetyczną w obrębie Megalosauridae, jest megalozauroidem z rodziny Piatnitzkysauridae lub jest allozauroidem.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Afrowenator (Afrovenator abakensis) – dwunożny, mięsożerny teropod z rodziny megalozaurów; jest uznawany za bazalnego przedstawiciela tej rodziny. Znaczenie nazwy – "afrykański myśliwy".
    Teropody (Theropoda) – podrząd dinozaurów z rzędu dinozaurów gadziomiednicznych (Saurischia); nazwa ("theropod") oznacza "stopa bestii".
    Takson polifiletyczny (grupa polifiletyczna) – sztuczny takson, który obejmuje organizmy pochodzące od różnych przodków i nie będące ze sobą spokrewnione, ale wykazujące podobieństwa budowy lub fizjologii na skutek konwergencji. Na przykład do zwierząt stałocieplnych zalicza się ssaki i ptaki, nie spokrewnione bezpośrednio. Po odkryciu polifiletycznego charakteru taksonu zwykle eliminowany jest on z systemów klasyfikacyjnych, choć funkcjonuje w znaczeniu potocznym (np. zwierzęta stałocieplne, glony).
    Allozaur (Allosaurus) – rodzaj dużego teropoda z rodziny allozaurów (Allosauridae) żyjącego w późnej jurze, 155–145 mln lat temu. Nazwa Allosaurus, oznaczająca „inny jaszczur”, pochodzi od greckich słów αλλος/allos („inny”, „dziwny”) oraz σαυρος/sauros („jaszczur”). Pierwsze szczątki z pewnością należące do przedstawicieli tego rodzaju zostały opisane w 1877 roku przez Othniela Charlesa Marsha. Jako jeden z pierwszych dobrze poznanych teropodów przez długi czas wzbudzał zainteresowanie kręgów pozapaleontologicznych i był dinozaurem często pojawiającym się w filmach fabularnych i dokumentalnych.
    Megalozaur (Megalosaurus, "wielki jaszczur") – rodzaj dużego teropoda z rodziny Megalosauridae żyjącego w środkowej jurze na terenie dzisiejszej Europy. Jest to pierwszy nazwany i formalnie opisany dinozaur nie należący do ptaków; rodzaj został nazwany i opisany w 1824 roku przez Williama Bucklanda na podstawie skamieniałości odkrytych w osadach formacji Taynton Limestone na terenie hrabstwa Oxfordshire (Anglia), natomiast gatunek typowy M. bucklandii – nazwany na cześć Bucklanda – opisał w 1827 roku Gideon Mantell.
    Spinozaur (Spinosaurus – „kolczasty jaszczur”) – rodzaj teropoda z rodziny spinozaurów (Spinosauridae) żyjącego na obecnych terenach Afryki Północnej od albu do cenomanu, od około 106 do 93,5 mln lat temu. Pierwsze skamieniałości spinozaura zostały odkryte w Egipcie w 1910 roku i opisane przez niemieckiego paleontologa Ernsta Stromera. Okaz ten został zniszczony podczas II wojny światowej, jednak w 2005 roku znaleziono kolejną czaszkę dorosłego osobnika. Nie jest jasne, czy rodzaj Spinosaurus jest reprezentowany przez jeden czy dwa gatunki. Najlepiej poznanym gatunkiem jest S. aegyptiacus z Egiptu, a szczątki być może należące do przedstawicieli drugiego gatunku, S. maroccanus, odnaleziono w Maroku.
    DOI (ang. digital object identifier – cyfrowy identyfikator dokumentu elektronicznego) – identyfikator dokumentu elektronicznego, który w odróżnieniu od identyfikatorów URL nie zależy od fizycznej lokalizacji dokumentu, lecz jest do niego na stałe przypisany.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.041 sek.