• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Maria I Tudor



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6]
    Przeczytaj także...
    Thomas Wyatt Junior, wym. tomas łajet (ur. 1521, zm. 11 kwietnia 1554) - syn poety Thomasa, rebeliant. W styczniu 1554 r. stanął na czele 15 000 armii protestanckiej do której przyłączył się m.in. Henry Grey, 1. książę Suffolk. Klemens VII (łac. Clemens VII; właśc. Giulio de Medici; ur. 26 maja 1478 we Florencji, zm. 25 września 1534 w Rzymie) – papież w okresie od 19 listopada 1523 do 25 września 1534.

    Maria I Tudor (ur. 18 lutego 1516 w Greenwich, zm. 17 listopada 1558 w Londynie), zwana Krwawą Marią (Bloody Mary) – królowa Anglii w latach 1553–1558, wcześniej księżniczka angielska, królowa Hiszpanii w latach 1556–1558, córka króla Anglii Henryka VIII Tudora i jego pierwszej żony, królowej Katarzyny Aragońskiej, wdowy po starszym bracie Henryka, Arturze Tudorze, córki Ferdynanda II Katolickiego, króla Aragonii, i Izabeli I Katolickiej, królowej Kastylii. Maria była starszą siostrą króla Edwarda VI i królowej Elżbiety I, ale każde z rodzeństwa miało inną matkę.

    John Rogers (ur. ok. 1500, zm. 4 lutego 1555) – duchowny anglikański, tłumacz i komentator Biblii, pierwszy męczennik protestancki w okresie rekatolicyzacji Anglii za panowania królowej Marii Tudor.Franciszek de Guise, (ur. 17 lutego 1519, Bar-le-Duc - zm. 24 lutego 1563, Cernay, Saint-Pryvé-Saint-Mesmin lub Saint-Hilaire-Saint-Mesmin), drugi książę de Guise.

    Dzieciństwo[ | edytuj kod]

    Urodziła się jako piąte dziecko i druga córka Henryka VIII i Katarzyny. Była ich jedynym dzieckiem, które osiągnęło pełnoletniość. Urodziła się w poniedziałek 18 lutego, a w czwartek 21 lutego została ochrzczona. Jednym z jej ojców chrzestnych był kardynał Thomas Wolsey, arcybiskup Yorku i lord kanclerz, człowiek, który sprawował faktyczną władzę w Anglii.

    Katarzyna Aragońska (ur. 16 grudnia 1485 w Alcalá de Henares, zm. 7 stycznia 1536 w Kimbolton) – królewna aragońska i kastylijska, księżna Walii w latach 1499–1509 i 1533–1536, królowa Anglii w latach 1509–1533 jako pierwsza żona Henryka VIII Tudora, regentka Anglii w roku 1513, matka Marii I.Rak (łac. carcinoma, z łac. cancer – "rak, krab", z gr. καρκινος /karkinos/ – "rak, krab morski") – nazwa grupy chorób nowotworowych będących nowotworami złośliwymi wywodzącymi się z tkanki nabłonkowej.

    Była nad wiek rozwiniętym, ale bardzo chorowitym dzieckiem, miała słaby wzrok i cierpiała na częste bóle głowy. Niektórzy uczeni dopatrują się u niej kiły wrodzonej. Henryk VIII był bardzo zapatrzony w córkę i często przechwalał się, że ta dziewczyna nigdy nie płacze (This girl never cries).

    Ojciec dał Marii własny dwór w Ludlow, na pograniczu z Walią. Księżniczka otrzymała wiele prerogatyw właściwych księciu Walii, choć nigdy nie uzyskała takiego tytułu. Edukacją Marii zajmował się Hiszpan Juan Luiz Vives, który uczył Marię łaciny, greki, muzyki i fizyki. Maria nauczyła się również grać na klawesynie.

    Chronologiczna lista władców i prezydentów Hiszpanii po zjednoczeniu królestw Kastylii i Aragonii pod berłem jednego monarchy 1516 roku.Lord Kanclerz (en. Lord Chancellor), pełna nazwa: Lord Wielki Kanclerz Wielkiej Brytanii (en. Lord High Chancellor of Great Britain) – jeden z najstarszych i najbardziej prestiżowych urzędów w Wielkiej Brytanii. Jest członkiem gabinetu. Powołuje go monarcha na wniosek premiera. Lord Kanclerz jest opiekunem Wielkiej Pieczęci Królestwa. Odpowiada również za funkcjonowanie i niezależność sądownictwa. Do reformy z 2005 r. przewodniczył obradom Izby Lordów i stał na czele brytyjskiej judykatury (obecnie te kompetencje przeszły na odpowiednio Lorda Speakera i Lorda Najwyższego Sędziego).

    Kiedy Maria była jeszcze niemowlęciem, Henryk VIII począł rozglądać się za kandydatami do jej ręki. W 1518 księżniczka została przyrzeczona delfinowi Franciszkowi Bretońskiemu (Walezjuszowi), najstarszemu synowi króla Francji Franciszka I. Projekt tego małżeństwa upadł w 1521. Rok później pojawił się projekt ślubu Marii z Karolem V Habsburgiem, jej ciotecznym bratem, cesarzem rzymskim i królem Hiszpanii. Wkrótce jednak i ten pomysł upadł. W 1526 Maria została wysłana do Walii jako przewodnicząca Rady Walii i Marchii (Council of Wales and the Marches).

    Prawo kanoniczne – w Kościołach chrześcijańskich różnych tradycji system norm prawnych określających funkcjonowanie poszczególnych Kościołów, prawa i obowiązki poszczególnych członków (duchownych i świeckich), sposób zarządzania Kościołem, jego strukturę, przestępstwa i kary za nie oraz elementarne przepisy liturgiczne.Anna Boleyn (ur. 1501/1507, zm. 19 maja 1536) – druga żona króla Henryka VIII Tudora, koronowana w 1533 r. na królową Anglii i Irlandii, matka Elżbiety I Tudor. Córka Tomasza Boleyna i Elżbiety Howard.

    Tymczasem Henryk wciąż starał się o męskiego dziedzica, ale z biegiem czasu stawało się jasne, że królowa Katarzyna nie będzie już mogła mieć dzieci. Wtedy królowi wpadła w oko Anna Boleyn, siostra jednej z poprzednich kochanek króla, Marii Boleyn. Król zdecydował się poślubić Annę. Ponieważ rozwód z Katarzyną – ze względu na naukę katolicką o nierozerwalności małżeństwa – był niemożliwy, Henryk próbował uzyskać od papieża Klemensa VII orzeczenie o nieważności ślubu. Powoływał się na fakt, że była ona wcześniej żoną jego starszego brata Artura. Papież był jednak nieugięty, uznając, że nie ma podstaw do uznania kanonicznej nieważności związku zawartego jako sakrament. W tym rozstrzygnięciu wspierał go moralnie siostrzeniec Katarzyny, Karol V Habsburg.

    Ferdynand II Aragoński (ur. 10 marca 1452 w Sos w Aragonii, zm. 23 stycznia 1516 w Madrigalejo) – drugi syn króla Jana II Aragońskiego, pierwsze jego dziecko z drugą żoną, Joanną Enriquez, córką Fryderyka Enriqueza, admirała Kastylii, księcia de Melgar e Rueda. Ojciec wyznaczył go na następcę tronu, pomijając jego starszego przyrodniego brata, Karola z Viany.Zakażenie połogowe (gorączka połogowa) – uogólniona infekcja spowodowana przedostaniem się drobnoustrojów do krwi krążącej.

    W 1533 Henryk poślubił w sekrecie Annę Boleyn. Niedługo potem arcybiskup Canterbury Tomasz Cranmer ogłosił unieważnienie małżeństwa Henryka z Katarzyną. Papież unieważnienia nie uznał, co doprowadziło w 1534 do zerwania z Rzymem i powstania Kościoła anglikańskiego.

    Katarzyna utraciła tytuł królowej Anglii i stała się księżną wdową Walii. Maria została uznana za dziecko nieślubne, usunięta z dworu i wykluczona z sukcesji do tronu. Straciła również królewskie tytuły i stała się lady Marią.

    Henryk VIII (ur. 28 czerwca 1491 w Greenwich, zm. 28 stycznia 1547 w Londynie) – król Anglii (od 21 kwietnia 1509 do końca życia), lord Irlandii (1494–1542), król Irlandii (1542–1547), drugi monarcha z dynastii Tudorów (po swoim ojcu, Henryku VII). Doprowadził w latach 20. i 30. XVI wieku do rozłamu z Kościołem rzymskokatolickim oraz ustanowienia niezależnego Kościoła anglikańskiego; za jego panowania dokonano kasaty klasztorów. Zasłynął 6 małżeństwami oraz ścinaniem głów niektórych swoich małżonek.Emanuel Filibert, wł. Emanuele Filiberto di Saboia (ur. 8 lipca 1528, zm. 30 sierpnia 1580) – książę Sabaudii w latach 1553–1580.

    Łaski i niełaski losu[ | edytuj kod]

    Pozbawiona łask i tytułów lady Maria zmuszona została do odprawienia służby, a nawet musiała służyć jako dama dworu swojej młodszej siostry przyrodniej Elżbiety, którą Anna urodziła w 1533. W następnych latach Maria przebywała w Hatfield. Nie pozwalano jej widywać się z matką ani uczestniczyć w jej pogrzebie (Katarzyna zmarła 7 stycznia 1536).

    Lista władców Aragonii. W latach 926-1134 również władców Nawarry, od 1164 także hrabiów Barcelony, a od 1238 królów WalencjiMałżeństwo sakramentalne – związek monogamiczny mężczyzny i kobiety będący sakramentalnym znakiem miłości Chrystusa i Kościoła (por. Ef 5, 32). Tak rozumiany jest w Kościele katolickim, starokatolickim, prawosławnym oraz anglikańskim. Teologia protestancka nie uważa małżeństwa za sakrament, choć podkreśla jego świętość.

    Maria nie uznała Anny za królową, a Elżbiety za prawowitą księżniczkę, co rozwścieczyło króla Henryka, który zamknął ją właśnie w Hatfield.

    W tym samym roku z łask wypadła Anna Boleyn, która również nie potrafiła dać Henrykowi męskiego potomka. Oskarżona o cudzołóstwo (m.in. nawet z własnym bratem), została skazana na śmierć i ścięta 19 maja 1536. Elżbieta została wówczas, podobnie jak Maria, odsunięta od linii sukcesji i ogłoszona dzieckiem z nieprawego łoża. Utraciła tytuł księżniczki i stała się tylko zwykłą lady Elżbietą. W kilka dni po egzekucji Anny Boleyn Henryk poślubił lady Jane Seymour, która 12 października 1537 dała mu długo oczekiwanego następcę: Edwarda, księcia Kornwalii.

    Franciszek II (ur. 19 stycznia 1544 w Fontainebleau, zm. 5 grudnia 1560 w Orleanie) – król Francji od 1559 r., syn Henryka II (1547–1559) i Katarzyny Medycejskiej, z dynastii Walezjuszów.Tomasz Cranmer (ur. 2 lipca 1489 w Aslockton, zm. 21 marca 1556 w Oksfordzie) – przywódca reformy anglikańskiej i arcybiskup Canterbury za Henryka VIII Tudora, Edwarda VI Tudora i przez krótki czas królowej Marii I Tudor, z rozkazu której został stracony.

    Dla Marii zaczęły się lepsze czasy. Za sprawą królowej Jane Seymour (która chciała pogodzić męża z córką) została matką chrzestną małego Edwarda i pozwolono jej uczestniczyć w pogrzebie królowej, która zmarła niedługo po narodzinach syna w wyniku gorączki popołogowej. W najbliższym czasie Henryk dał Marii własny dwór oraz pozwolił jej przebywać na swoim dworze. W 1544 na mocy aktu sukcesyjnego Maria została przywrócona do linii sukcesyjnej i miała zostać królową w wypadku bezpotomnej śmierci księcia Edwarda – jednak wciąż oficjalnie była uznawana za dziecko z nieprawego łoża.

    Franciszek III de Valois (ur. 28 lutego 1518 w Amboise, zm. 10 sierpnia 1536 w Lyonie) - delfin Francji i książę Bretanii, najstarszy syn króla Francji Franciszka I i Klaudii, córki króla Francji Ludwika XII.Ludlow – miasto w Wielkiej Brytanii w hrabstwie Shropshire, Anglia; blisko granicy z Walią. Miasto położone nad rzeką Teme w pobliżu Clee Hill. Powierzchnia: 1,4 km². Liczba ludności: 10 500. Największą atrakcją miasta jest Zamek Ludlow (Ludlow Castle). Turystyczne miasto nazywane "najbardziej malowniczym miastem środkowej Anglii". Miasto zachowało swój średniowieczny urok w licznych zabytkach i budynkach. Głównym rzemiosłem miasta była niegdyś produkcja wełny, w tym celu powstało 11 młynów na na brzegach rzeki Teme. Tkaniny eksportowano do całej Anglii. Przemysł włókienniczy upadł w momencie przejęcia miasta przez Henryka VI w Wojnie Dwóch Róż w roku 1459.
    Mary as a young woman
    Maria jako młoda kobieta w 1544 roku

    Król Henryk VIII zmarł 28 stycznia 1547 i na tron wstąpił jego syn jako król Edward VI. Tomasz Cranmer przeprowadzał tymczasem reformy w duchu protestantyzmu, pogłębiając rozdział Anglii z Kościołem katolickim. Sprzyjał temu nowy władca, który został wychowany w duchu protestanckim, ale utrzymywał bardzo zażyłe stosunki z Marią, gorliwą katoliczką. Król był bardzo słabego zdrowia i kiedy zimą 1552/1553 zachorował na gruźlicę, stało się jasne, że wkrótce czeka Anglię zmiana monarchy. Następną w kolejce do tronu była Maria.

    Izabela I Kastylijska (ur. 22 kwietnia 1451 w Madrigal de las Altas Torres, zm. 26 listopada 1504 w Medina del Campo) – królowa Kastylii i Leónu w latach 1474-1504 i królowa Aragonii w latach 1479-1504 (współrządziła z mężem, Ferdynandem II Aragońskim), pierworodna córka króla Kastylii Jana II Kastylijskiego i Izabeli Aviz, wnuczki króla Portugalii Jana I Wielkiego i Służebnica Boża Kościoła katolickiego. Jej małżeństwo i wspólne rządy z Ferdynandem Katolickim dały początek unii, w której efekcie powstało nowożytne Królestwo Hiszpanii.International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6]




    Warto wiedzieć że... beta

    Książę Asturii – główny, oficjalny tytuł hiszpańskiego następcy tronu. Oprócz tytułu księcia Asturii następca tronu nosi dodatkowo tytuły księcia Girony jako dziedzic Królestwa Aragonii, Księcia Viany jako dziedzic Królestwa Nawarry oraz Pana na Balaguer jako dziedzic Katalonii.
    Thomas Wolsey właśc. Thomas Wulcy (ur. między 1471 a 1474 w Ipswich, zm. 28 lub 29 listopada 1530 w Leicester) – angielski polityk, kardynał Kościoła rzymskokatolickiego.
    Protestantyzm – jedna z głównych gałęzi chrześcijaństwa, obok katolicyzmu i prawosławia, na którą składają się wyznania religijne powstałe na skutek ruchów reformacyjnych wewnątrz Kościoła rzymskokatolickiego rozpoczętych wystąpieniem Marcina Lutra w XVI wieku oraz ruchów przebudzeniowych w łonie macierzystych wyznań protestanckich w kolejnych stuleciach.
    Paweł Janowski (ur. 10 grudnia 1968 r. w Połczynie Zdroju) – polski historyk, teolog, wykładowca na Wydziale Nauk Politycznych Akademii Humanistycznej im. Aleksandra Gieysztora w Pułtusku (2008-2010), adiunkt oraz koordynator do spraw badań naukowych (2009-2011) w Instytucie Leksykografii Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II, od lutego 2011 pracownik Ośrodka Badań nad Polonią i Duszpasterstwem Polonijnym KUL. Kierownik Działu Historii Zakonów i Zgromadzeń Zakonnych w Rosyjskiej Encyklopedii Katolickiej, autor ponad 200 haseł do Encyklopedii Katolickiej oraz kilkudziesięciu do Encyklopedii „Białych Plam”, Encyklopedii Gutenberga, Powszechnej Encyklopedii Filozofii, Jan Paweł II. Encyklopedia dialogu i ekumenizmu i Encyklopedii Politycznej (I-II, Radom 2008-09), ponadto twórca i redaktor naukowy serii: Pomorze Środkowe. Dzieje i kultura. Syn Mariana i brat Janusza.
    Dictionary of National Biography (DNB) – słownik biograficzny stanowiący standardowy punkt odniesienia w dziedzinie biografii znanych postaci brytyjskiej historii, publikowany od 1885. W 1996 Uniwersytet Londyński opublikował wolumin korekcji zebranych na podstawie Biuletynu Instytutu Badań Historycznych. Zaktualizowany Oxford Dictionary of National Biography (ODNB) został opublikowany 23 września 2004 jako 60-tomowe wydawnictwo i publikacja on-line.
    Nieślubne dziecko – dziecko pochodzące ze związku pozamałżeńskiego, inaczej „z nieprawego łoża” (łac. illegitimi thori) lub dziecko naturalne (w prawie kanonicznym, w przeciwieństwie do dziecka prawego).
    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.057 sek.