• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Maksymilian Golisz

    Przeczytaj także...
    Powiśle (rzadziej Powiśle Gdańskie) – współczesny region geograficzny obejmujący obszary nad dolną Wisłą, na jej wschodnim brzegu. Obszar ten znajduje się na terenie historycznej Pomezanii (sięgającej od Wisły po Pasłękę).Fort Legionów (ros. Владимир, „Włodzimierz”) – fort pierścienia umocnień wokół Cytadeli Warszawskiej, zbudowany w latach 1851–1853.
    Biblioteka Narodowa (BN) – polska biblioteka narodowa w Warszawie, na Ochocie, na Polu Mokotowskim, narodowa instytucja kultury założona w 1928.

    Maksymilian Golisz właśc. Maksymilian Golish (ur. 18 października 1906 w Wielu, zm. 1 kwietnia 1943 w Brandenburgu) – polski nauczyciel, działacz polonijny w przedwojennym Szczecinie.

    Życiorys[ | edytuj kod]

    W 1926 r. ukończył Państwowe Seminarium Nauczycielskie w Lubawie. Pracę zawodową rozpoczął na Powiślu, gdzie wspierał polską mniejszość narodową. Został działaczem Związku Polaków w Niemczech.

    Krzyż „Za Zasługi dla ZHP” – harcerskie odznaczenie honorowe, najwyższe wyróżnienie w Związku Harcerstwa Polskiego.Brandenburg an der Havel (powszechnie stosowna jest również forma skrócona Brandenburg; pol. hist. Branibór lub Branibórz) - miasto na prawach powiatu w Niemczech w kraju związkowym Brandenburgia, położone nad rzeką Hawelą.

    W sierpniu 1934 roku reprezentował szczecińską Polonię na II Światowym Kongresie Polaków z zagranicy. Kierował tutejszą polską szkołą, w której w latach 30. XX wieku potajemnie nauczał języka polskiego, historii oraz geografii. Przez pewien okres kierował też Domem Polskim w Szczecinie. W lutym 1934 roku założył w ramach Związku Harcerstwa Polskiego w Niemczech pierwszą w Szczecinie polską drużynę harcerską "Gryf" istniejącą do roku 1937. W sierpniu 1934 r. został pozbawiony możliwości nauczania i przeniósł się do Berlina, tam kierował Towarzystwem Szkolnym "Oświata". W połowie 1939 opracował raport o stanie ludności polskiej na Warmii.

    Związek Harcerstwa Polskiego w Niemczech (ZHPwN) – organizacja harcerstwa polskiego działająca na terenie Niemiec w latach 1925–1939. Organizacja została rozwiązana decyzją władz niemieckich dnia 7 września 1939, a wielu jej członków zostało zabitych przez nazistów.Konzentrationslager Sachsenhausen – niemiecki obóz koncentracyjny założony w lipcu 1936 w miejscowości Sachsenhausen (obecnie dzielnica Oranienburga) około 30 km na północ od Berlina. Funkcjonował do 22 kwietnia 1945.

    Wieloletni współpracownik polskiego wywiadu wojskowego. Aresztowany 11 września 1939, uwięziony w obozie koncentracyjnym w Sachsenhausen. Zwolniony w 1940 i wcielony do armii niemieckiej. Aresztowany ponownie w październiku 1941 na podstawie dokumentów znalezionych przez Niemców w II Forcie Legionów, skazany na karę śmierci i stracony w więzieniu w Brandenburgu. Na Cmentarzu Centralnym w Szczecinie w Alei Zasłużonych znajduje się symboliczny grób Maksymiliana Golisza.

    Związek Polaków w Niemczech e.V. (ZPwN, niem. Bund der Polen in Deutschland e.V.) – organizacja polonijna w Niemczech, istniejąca od 1922 roku. Celem organizacji jest reprezentacja prawna Polaków, obywateli niemieckich polskiej narodowości lub pochodzenia i polskich stowarzyszeń wobec władz niemieckich. Główne zadania związku to zdobycie dla ludności polskiej pełnych praw mniejszości narodowej i obrona jej interesów we wszystkich dziedzinach życia społecznego.Polska, Rzeczpospolita Polska – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w dorzeczu Wisły i Odry. Powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km², co daje jej 70. miejsce na świecie i dziewiąte w Europie. Zamieszkana przez ponad 38,5 miliona ludzi, zajmuje pod względem liczby ludności 34. miejsce na świecie, a szóste w Unii Europejskiej.

    Na jego cześć została nazwana jedna z ulic Szczecina (Szczecin-Żelechowa), Szkoła Podstawowa nr 41 w Szczecinie oraz Szkoła Podstawowa nr 2 w Sztumie. Jego imię nosi także jedna z ulic Koszalina.

    Odznaczenia[ | edytuj kod]

  • Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski – pośmiertnie (1947).
  • Krzyż „Za Zasługi dla ZHP” z mieczami
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Białecki Tadeusz (red.): Encyklopedia Szczecina. T. I A-O. Szczecin: Uniwersytet Szczeciński, 1999, s. 296. ISBN 83-87341-45-2. (pol.)
  • Gazeta Wyborcza: Szczecinianie stulecia. Łódź: Piątek Trzynastego, 2000, s. 43-44. ISBN 83-87735-63-9. (pol.)
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Maksymilian Golisz na Hufiec ZHP Szczecin
  • Oddział II Sztabu Generalnego Wojska Polskiego – komórka organizacyjna Sztabu Generalnego WP (od 1928 r. Sztabu Głównego WP) zajmująca się wywiadem, w tym radiowywiadem, kontrwywiadem, dywersją pozafrontową, kryptologią, studiami obcych sił zbrojnych i sprawami zagranicznymi Wojska Polskiego (ataszaty wojskowe RP) w latach 1918-1939.18 października jest 291. (w latach przestępnych 292.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 74 dni.




    Warto wiedzieć że... beta

    WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.
    Wiele (kaszb. Wielé) – wieś kaszubska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie kościerskim, w gminie Karsin na południowym krańcu Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego nad jeziorem Wielewskim. W latach 1975-1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa gdańskiego.
    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
    Żelechowa – część miasta i osiedle administracyjne Szczecina, będące jednostką pomocniczą miasta, położone w dzielnicy Północ. Granicę obszaru stanowią: ul.Bandurskiego, ul.Wkrzańska, potok Sienniczka, ul.Bogumińska, ogrody działkowe za ul.Hożą, tereny przemysłowe przy ul.Widuchowskiej, rzeka Odra, ul.Gościsława, trasa kolejowa Szczecin-Police, ul.Komuny Paryskiej. W skład osiedla Żelechowa wchodzi również Sienno.
    Uniwersytet Szczeciński – polska wyższa uczelnia publiczna znajdująca się w Szczecinie. Został powołany 1 października 1985 r. na mocy ustawy z 21 lipca 1984 r. Powstał z połączenia Wydziału Inżynieryjno-Ekonomicznego Transportu Politechniki Szczecińskiej oraz Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Szczecinie. W jego skład wchodziły 4 wydziały, 2 instytuty kierunkowe działające na prawach wydziałów oraz pięć jednostek międzywydziałowych. Rektorami byli: prof. dr hab. Kazimierz Jaskot (1985-1989), prof. dr hab. Tadeusz Wierzbicki (1989-1993), prof. dr hab. Hubert Bronk (1993-1999), prof. dr hab. Zdzisław Chmielewski (1999-2005), prof. dr hab. Waldemar Tarczyński (2005-2012). Obecnym rektorem jest prof. dr hab. Edward Włodarczyk.
    Order Odrodzenia Polski, Polonia Restituta – drugie najwyższe polskie państwowe odznaczenie cywilne (po Orderze Orła Białego), nadawane za wybitne osiągnięcia na polu oświaty, nauki, sportu, kultury, sztuki, gospodarki, obronności kraju, działalności społecznej, służby państwowej oraz rozwijania dobrych stosunków z innymi krajami. Ustanowione przez Sejm Rzeczypospolitej ustawą z dnia 4 lutego 1921 jako najwyższe odznaczenie państwowe po Orderze Orła Białego. Na straży honoru Orderu stoi Kapituła Orderu.
    Warmia (niem. Ermland, warm. Warńija, mazur. Warmzia, łac. Varmia, staropruskie Wormjan) – kraina historyczna w obecnym województwie warmińsko-mazurskim. Nazwę wzięła od pruskiego plemienia Warmów. Barwy historyczne Warmii to czerwień i biel. Powierzchnia Warmii wynosi 4249 km².

    Reklama

    Czas generowania strony: 1.426 sek.