• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Macedonia



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]
    Przeczytaj także...
    Prespa (mac. Преспанско Езеро, gr. Λίμνες Πρέσπες, alb. Liqeni i Prespës) – jezioro u zbiegu granic Macedonii, Albanii i Grecji, w historycznym regionie Prespa.Elementarz (łac. elementarius - początkowy) – książka wprowadzająca w najbardziej podstawowe zagadnienia jakiejś dziedziny, zbiór elementarnej wiedzy w danym zagadnieniu, np.: elementarz języka polskiego, elementarz pierwszoklasisty (pot. abecadło).

    Macedonia (maced. Македонија, alb. Maqedonia), Republika Macedonii (maced. Република Македонија, alb. Republika e Maqedonisë), na forum międzynarodowym państwo określane jest tymczasową nazwą Była Jugosłowiańska Republika Macedonii (ang. Former Yugoslav Republic of Macedonia – FYROM, mac. Поранешна Југословенска Република Македонија – ПЈРМ, transliteracja Poranešna Jugoslovenska Republika Makedonija – PJRM, alb. Ish Republika Jugosllave e Maqedonisë – IRJM) – państwo w Europie Południowej, powstałe po rozpadzie Socjalistycznej Federacyjnej Republiki Jugosławii, leżące na Półwyspie Bałkańskim i zajmujące ok. 38% regionu historycznego i geograficznego Macedonia.

    Republika Macedonii jest niewielkim krajem leżącym w południowo-wschodniej Europie (Bałkany), a dokładniej w środkowej części Półwyspu Bałkańskiego, w geograficzno-historycznym regionie Macedonii . Państwo nie ma dostępu do morza. Kraj cechuje się wyżynno-górzystym krajobrazem.Antymon (Sb, łac. stibium) – pierwiastek chemiczny z grupy metaloidów. Występuje w czterech odmianach alotropowych: antymon żółty, srebrzystobiały antymon metaliczny, antymon czarny i antymon wybuchowy. Znany jest od starożytności.
  • Język: macedoński (urzędowy) 66%, albański (urzędowy na obszarach zamieszkanych przez minimum 20% Albańczyków) 25%, turecki 3%, serbski 3% (wszystkie cztery urzędowe w niektórych rejonach)
  • Waluta: 1 denar macedoński (MKD) = 100 deni
  • Spis treści

  • 1 Nazwa
  • 2 Historia
  • 3 Geografia
  • 4 Gospodarka
  • 4.1 Rolnictwo
  • 4.2 Przemysł
  • 4.3 Turystyka
  • 5 Główne miasta
  • 6 Podział administracyjny
  • 7 Demografia
  • 8 Zobacz też
  • 9 Uwagi
  • 10 Przypisy
  • Nazwa[]

    Problemy z nazwą tego kraju są efektem sprzeciwu Grecji wobec nazywania tej bałkańskiej republiki Macedonią. Na forum ONZ, Republika Macedonii oficjalnie została przyjęta jako Była Jugosłowiańska Republika Macedonii, znana także pod angielskim akronimem FYROM (Former Yugoslav Republic of Macedonia) (mac. Поранешна Југословенска Република Македонија, trl. Poranešna Jugoslovenska Republika Makedonija).

    Węgiel brunatny – skała osadowa pochodzenia organicznego roślinnego powstała w neogenie, w erze kenozoicznej ze szczątków roślin obumarłych bez dostępu powietrza. Zawartość węgla 62-75%. Często stosowany jako paliwo. Jego wartość opałowa waha się od 7,5 do 21 MJ/kg. Węgiel brunatny jest nieodnawialnym źródłem energii.Półwysep Bałkański (Bałkany) – półwysep położony w południowo-wschodniej części Europy. Jego granice wyznacza od zachodu Morze Adriatyckie i Morze Jońskie, od wschodu Morze Czarne i morze Marmara (cieśniny Bosfor i Dardanele), od południowego wschodu Morze Egejskie. Północna granica półwyspu ma charakter umowny. Zgodnie z tradycją przebiega następująco: wzdłuż Dunaju od Morza Czarnego do ujścia Sawy (rejon Belgradu), następnie wzdłuż Sawy do ujścia Kupy (rejon miasta Sisak), następnie wzdłuż Kupy aż do jej źródła (rejon Osilnicy), następnie przekracza pasmo Gorski Kotar przez tzw. Bramę Liburnijską (chorw. i wł. Vrata) na południe od góry Risnjak i dochodzi do Morza Adriatyckiego w rejonie Rijeki. Oprócz tej najpopularniejszej konwencji były i są proponowane inne linie stanowiące granicę między Półwyspem Bałkańskim a resztą kontynentu, np. linia prosta styczna do brzegów Adriatyku i Morza Czarnego, a także linia łącząca Triest z Odesą.
    Pierwsza flaga niepodległej Republiki Macedonii z lat 1991–1992
    Druga flaga Macedonii z lat 1992–1995, zmieniona po greckich protestach

    Nazwę „Republika Macedonii” uznaje oficjalnie obecnie 125 krajów na świecie ze 154, z którymi Macedonia utrzymuje stosunki dyplomatyczne, w tym trzech stałych członków Rady Bezpieczeństwa Narodów Zjednoczonych: Chiny, Stany Zjednoczone i Rosja; sześciu członków NATO (Bułgaria, Kanada, Polska, Słowenia, USA i Turcja); oraz trzy kraje UE: Bułgaria, Polska i Słowenia. Nazwy tej nie uznają m.in.: Francja, Niemcy, Hiszpania, Włochy, Meksyk i Australia.

    Region Macedonia Zachodnia (nwgr. Δυτική Μακεδονία, trl. Dytikī́ Makedonía) – jeden z 13 regionów administracyjnych Grecji położony w północnej części kraju. Obejmuje swoim obszarem fragment greckiej Macedonii należącej do Grecji. Region graniczy od zachodu z regionem Epir, od północy z Albanią i Republiką Macedonii, od wschodu z regionem Macedonia Środkowa, a od południa regionem Tesalia.Szar Planina, Szarska Planina (serb. Šar Planina, serb. w cyrylicy i maced. Шар Планина, alb. Malet e Sharrit) – zrębowe pasmo górskie na Półwyspie Bałkańskim.

    11 sierpnia 2005 roku Rada Ministrów RP zdecydowała o posługiwaniu się przez Rzeczpospolitą Polską w stosunkach dwustronnych z państwem macedońskim nazwą – Republika Macedonii. Jednocześnie Rada Ministrów zdecydowała, że nazwa Była Jugosłowiańska Republika Macedonii będzie używana przez Rząd RP na forum międzynarodowym (ONZ, UE, NATO itp.). Problem z nazewnictwem tego kraju pociąga ze sobą konsekwencje uznania nieuznanej mniejszości macedońskiej w Grecji i Bułgarii oraz wskazuje na istnienie grupy etnicznej, podzielonej na 4 części po 1913 roku. Przedstawiciele macedońskiej mniejszości w Grecji są zrzeszeni w partii Vinożito (Tęcza), deputowany z okręgu Florina zasiada w Parlamencie Europejskim w grupie European Free Aliance, wybrany również głosami miejscowych Greków. W przeszłości członkowie Vinożito byli celem wielu aktów agresji. Między innymi w 1995 roku w miejscowości Florina zdemolowano i zdewastowano ich siedzibę. Te zdarzenia opisał Grecki Komitet Helsiński w swych raportach. Dokładna liczba Macedończyków w Grecji jest bardzo trudna do określenia, bowiem w spisie powszechnym nie można się określać jako Macedończyk. Władze Grecji wychodzą z założenia, że na terenie Grecji nie ma już oryginalnych Słowian – Macedończyków, a słowiańskojęzyczni obywatele Grecji są Grekami, zeslawizowanymi w przeszłości lub potomstwem rodzin wielokrotnie mieszanych. Grecy uważają też, że liczące trzy tysiąclecia określenie „Macedończyk” nie powinno być zawłaszczane na oznaczenie narodowości i na wyłączność przez naród słowiański.

    Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.

    Ostatnio sytuacja ulega pewnej poprawie, a świadectwem tego jest opublikowanie w Atenach i Salonikach macedońskiego Bukvar – Abecedar (elementarza).

    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Kotlina – rozległa, niezbyt mocno wydłużona, wklęsła forma terenu, ze wszystkich stron otoczona wzniesieniami. Może być w postaci zamkniętej (bezodpływowej) lub otwartej. Kotliny powstają na skutek ruchów górotwórczych (czyli orogenezy) lub w wyniku erozji.
    Morze Egejskie (gr. Αιγαίο Πέλαγος - Egeo Pelagos, łac. Mare Aegeum) – morze we wschodniej części Morza Śródziemnego, położone między Półwyspem Bałkańskim, Azją Mniejszą a wyspami Kretą, Karpathos i Rodos. Poprzez cieśninę Dardanele łączy się z Morzem Marmara i Morzem Czarnym, a przez Kanał Koryncki z Morzem Jońskim. Linia brzegowa tego morza jest doskonale rozwinięta (liczne półwyspy i zatoki), a powierzchnię wodną urozmaicają liczne wyspy (archipelagi Cykladów, Dodekanezu, Sporadów Północnych, pojedyncze wyspy: Eubea, Chios, Lemnos, Lesbos, Samotraka, Imroz i inne). Dodatkowo wyróżniono więc trzy akweny: Morze Trackie na północy, Morze Mirtejskie i Kreteńskie na południu. Pochodzenie nazwy jest najczęściej wiązane z postacią Egeusza, mitycznego króla Aten.
    Serbowie (Срби) – naród południowosłowiański mieszkający głównie w Serbii, Chorwacji, Bośni, Słowenii, Macedonii, Czarnogórze i Stanach Zjednoczonych. Jest ich ogółem około 13 mln. Mówią w swoim języku narodowym serbskim. W większości są prawosławnymi.
    Konflikt grecko-macedoński – konflikt rozpoczęty odmową uznania przez Grecję państwa o nazwie Republika Macedonii. Konflikt ten jest ważnym problemem greckiej i macedońskiej polityki zagranicznej od roku 1992, rzutującym także na proces rozszerzenia NATO i Unii Europejskiej.
    Drin (alb. Drini, serb. Дрим – Drim) – rzeka w północnej Albanii, w zlewisku Morza Adriatyckiego. Długość – 285 km, powierzchnia zlewni – 11 756 km², średni przepływ – 352 m³/s.
    Prawosławne arcybiskupstwo Ochrydzkie (mac. Православна Охридска Архиепископија) – prawosławne arcybiskupstwo mające status autonomicznego Kościoła, pozostające w jurysdykcji Serbskiego Kościoła Prawosławnego. Jest uznawane za kanoniczny Kościół przez wszystkie inne kanoniczne Cerkwie. Działa na terytorium Macedonii. Nie jest uznawane przez macedońską Komisję Religii Państwowych, która stoi na stanowisku, że wyznawcy jednej religii powinni należeć tylko do jednej struktury kościelnej, w tym wypadku Macedońskiego Kościoła Prawosławnego, uważanego przez inne Kościoły za niekanoniczny od czasu jednostronnego ogłoszenia przezeń autokefalii w 1967.
    Mawrowo – park narodowy leżący w południowo-zachodniej Macedonii niedaleko granicy z Albanią. Zajmuje on powierzchnię około 686 km². Obejmuje on skalisty obszar Szar Płanina oraz górę Korab o wysokości 2764 metrów nad poziomem morza.

    Reklama