• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Lista królów Ur i Isin

    Przeczytaj także...
    Bazylea (niem. Basel, fr. Bâle, wł. /retorom. Basilea, łac. Basilia) – miasto szwajcarskie u styku granic trzech państw: Szwajcarii, Niemiec i Francji, nad rzeką Ren, u ujścia rzek Birs i Wiese. Miasto Bazylea tworzy razem z gminami Riehen i Bettingen kanton Bazylea-Miasto. Miasto dzieli się na Małą Bazyleę (Kleinbasel) na prawym i Wielką Bazyleę (Grossbasel) ze Wzgórzem Katedralnym na lewym brzegu Renu. Do miasta wcielono dawną osadę rybacką Kleinhüningen.Asyryjska lista królów, zwana też Asyryjską kroniką królewską - dzieło piśmiennictwa asyryjskiego wymieniające imiona i długość panowania królów rządzących Asyrią poczynając od władców najwcześniejszych (początek II tys. p.n.e.), a kończąc na panowaniu Salmanasara V (726-722 p.n.e.). Najważniejsze istniejące źródło do odtworzenia niemal kompletnej listy władców asyryjskich.
    Ur-Nammu, Ur-Namma (sum. ur-nammu, ur-namma, tłum. "sługa bogini Nammu") – sumeryjski władca, założyciel III dynastii z Ur, panował w latach 2113-2096 p.n.e.. W swoich rządach nawiązywał do dziedzictwa sumeryjskiego, dlatego okres panowania III dynastii z Ur nazywany jest "renesansem sumeryjskim". Jego panowanie zapoczątkowało stuletni okres świetności kultury sumeryjskiej.

    Lista królów Ur i Isinmezopotamski tekst wymieniający imiona i długość panowania władców należących do III dynastii z Ur i I dynastii z Isin, poczynając od Ur-Nammu (2113-2096 p.n.e.), a kończąc na Damiq-iliszu (1816-1794 p.n.e.).

    Powstanie tekstu[]

    Lista królów Ur i Isin utworzona została najprawdopodobniej za panowania Damiq-iliszu, ostatniego władcy I dynastii z Isin. Jej tekst kończy się na 4 roku panowania tego króla, co oznacza, że powstać musiał w tym właśnie lub kolejnym roku (1813 lub 1812 rok p.n.e.)

    I dynastia z Isin (ok. 2017-1794 p.n.e.) - jedna z królewskich dynastii mezopotamskich, założona w mieście Isin przez Iszbi-Errę, byłego gubernatora Ibbi-Suena, ostatniego króla z III dynastii z Ur. Nowopowstałe królestwo, chociaż terytorialnie mniejsze od królestwa Ur III, przejęło w dużej mierze jego struktury instytucjonalne i podstawy ideologiczne. W początkowej fazie swego istnienia królestwo z Isin odgrywało dominującą rolę w południowej Mezopotamii. Z czasem jednak zaczęło tracić na znaczeniu na rzecz rosnącego w siłę sąsiedniego królestwa ze stolicą w Larsie. Ostatniego niezależnego krola Isin, Damiq-iliszu, pokonał król Larsy Rim-Sin I. Wkrótce potem Isin wchłonięte zostało przez państwo Hammurabiiego z Babilonu.Sumeryjska lista królów – dzieło sumeryjskiego piśmiennictwa będące listą władców i dynastii rządzących Sumerem, począwszy od krolów panujących przed potopem, a na I dynastii z Isin kończąc (początek II tys. p.n.e.). Dzieło to ma charakter na wpółlegendarny, dlatego dyskwalifikuje się je jako źródło historyczne i traktowane jest przez badaczy dziejów starożytnej Mezopotamii z dużą dozą ostrożności. Informacje tam zawarte poddawane są ciągłej weryfikacji i konfrontowane z innymi źródłami piśmienniczymi oraz znaleziskami archeologicznymi.

    Zachowane kopie[]

    Znane są dwie kopie tekstu, obie pochodzące najprawdopodobniej z Isin. Opublikowane one zostały po raz pierwszy w 1954 roku przez Edmonda Sollbergera. Obie kopie znajdowały się wówczas w kolekcji Erlenmeyera (the Erlenmeyer Collection) w Bazylei. Po sprzedaży kolekcji pierwsza z kopii (tzw. „tekst A”) trafiła do kolekcji Schøyena (the Schøyen Collection), natomiast druga (tzw. „tekst B”) do kolekcji prywatnej we Włoszech.

    III dynastia z Ur – mezopotamska dynastia założona przez Ur-Nammu z Ur, panowała nad zjednoczonym Sumerem i Akadem w latach 2113-2005 pne. (chronologia średnia).Isin – starożytne miasto w południowej Mezopotamii, nad rzeką Eufrat, które największe znaczenie zyskało w XX wieku p.n.e. będąc stolicą państwa I dynastii z Isin; obecnie stanowisko archeologiczne Al-Bahrijjat w Iraku.

    Tłumaczenie tekstu[]

    Przypisy

    1. A.K. Grayson, Königslisten..., s. 90.
    2. A.R. George (red.), Cuneiform..., s. 206.
    3. E. Sollberger, „New Lists of the Kings of Ur and Isin”, Journal of Cuneiform Studies 8 (1954), s. 135-136.
    4. W kolekcji Schøyena tekst ten nosi sygnaturę MS 1686. Opublikowany on został ponownie przez Jörgena Friberga w: Jörgen Friberg, A Remarkable Collection of Babylonian Mathematical Texts, 2007, s. 233-234.
    5. Jej tekst opublikowany został ponownie przez Mario Falesa w: Mario Fales, Prima dell'alfabeto: la storia della scrittura attraverso testi cuneiformi inediti, 1989, s. 144-145.
    6. na podstawie: A.R. George (red.), Cuneiform..., s. 206-207.

    Bibliografia[]

  • A.R. George (red.), Cuneiform Royal Inscriptions and Related Texts in the Schøyen Collection, seria Cornell University Studies in Assyriology and Sumerology 17, CDL Press 2011.
  • A.K. Grayson, Königslisten und Chroniken. B. Akkadisch, w: Reallexikon der Assyriologie, tom VI (Klagesang-Libanon), Walter de Gruyter, Berlin - New York 1980-83, s. 86-135.
  • Zobacz też[]

  • Sumeryjska lista królów
  • Asyryjska lista królów
  • Damiq-iliszu (akad. Damiq-ilīšu, zapisywane Da-mi-iq-i3-li2-šu, tłum. "Jego bóg jest łaskawy") – piętnasty, ostatni król z I dynastii z Isin, następca i syn Sin-magira. Według Sumeryjskiej listy królów (kopia P5) panować miał przez 23 lata. Jego rządy datowane są na lata ok. 1816-1794 p.n.e. (chronologia średnia).Mezopotamia (gr.: Μεσοποταμία Mesopotamia – Międzyrzecze, nazwa przejęta z języka perskiego Miyanrudan i aramejskiego Beth-Nahrain) to starożytna kraina na Bliskim Wschodzie leżąca w dorzeczu rzek: Tygrysu i Eufratu. Na obszarze tym w starożytności rozwijał się szereg kultur, państw i imperiów, których twórcami były różne ludy (Sumerowie, Akadyjczycy, Asyryjczycy, Amoryci, Huryci, Kasyci, Chaldejczycy), kontynuujące jednak wspólne dziedzictwo kulturowe. Powszechnie uważa się, że właśnie na terenach Mezopotamii narodziła się pierwsza cywilizacja.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama