• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Liptowskie Kopy



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Język słowacki (słow. slovenský jazyk, też slovenčina) należy do zachodniosłowiańskiej grupy językowej. Językiem tym posługuje się ponad 6 mln osób – przede wszystkim na Słowacji i w należącej do Serbii Wojwodinie, gdzie jest jednym z języków urzędowych. Używają go także Słowacy mieszkający w Polsce, Rumunii, na Węgrzech, w USA i Kanadzie. W Polsce język słowacki mógł być zdawany na maturze jako jeden z języków nowożytnych.Ambona - w myślistwie obiekt w kształcie wieżyczki, służący do polowań na zwierzynę wychodzącą z lasu na pola, łąki lub śródleśne polany. Chroni myśliwych przed złą pogodą oraz daje dogodny (gdyż podwyższony) punkt do obserwacji i oddania strzału.
    Liptowskie Kopy i Dolina Koprowa, widok z Doliny Hlińskiej
    Widok z Krywania
    Liptowskie Kopy na tle Krywania
    Liptowskie Kopy, widok z Koprowego Wierchu
    Skrajny Goły Wierch i Krzyżne Liptowskie na tle Tatr Wysokich
    Liptowskie Kopy, widok z Ciemniaka

    Liptowskie Kopy (słow. Liptovské kopy) – grupa szczytów w Tatrach połączona z granią główną w Gładkim Wierchu (Hladký štít), od którego oddzielona jest przełęczą Zawory (Závory). Najwyższym szczytem jest Wielka Kopa Koprowa (2052 m n.p.m.). Są to przeważnie kopulaste, porośnięte trawą szczyty, w dolnych partiach zalesione. Wyglądem przypominają pobliskie Tatry Zachodnie, są jednak zaliczane (przez polskich geografów) do Tatr Wysokich ze względu na układ grani. Część słowackich kartografów skłania się do włączania Liptowskich Kop do Tatr Zachodnich i umiejscowienia granicy tych części Tatr na przełęczy Zawory, jakkolwiek największy autorytet wśród słowackich znawców Tatr – Ivan Bohuš – jest takiego samego zdania jak Polacy.

    Ciemniak (słow. Temniak, 2096 m n.p.m.) – najdalej na zachód wysunięty szczyt należący do masywu Czerwonych Wierchów w Tatrach Zachodnich. Słowackie źródła podają wysokość 2090 m.Garajowa Przełęcz Niżnia (słow. Nižné Garajovo sedlo) – położona na wysokości około 1900 m n.p.m. (według innych źródeł 1928 lub ok. 1890 m) przełęcz w grani Liptowskich Kop w słowackich Tatrach. Znajduje się w tej grani pomiędzy Zadnią Garajową Kopą (1948 m) a Małą Garajową Kopą (1929 m). Jest to szerokie i trawiaste siodło. Znajduje się w górnym odcinku Liptowskich Kop, gdzie zmieniają one kierunek z południkowego na niemal równoleżnikowy. Stoki południowe spod przełęczy opadają do Dolinki Garajowej, północne do Zadniego Rycerowego w Dolinie Wierchcichej. Północnymi stokami zimą schodzą lawiny do Zadniego Rycerowego.

    Topografia[ | edytuj kod]

    Liptowskie Kopy oddzielają Dolinę Koprową (Kôprová dolina) od Doliny Cichej (Tichá dolina), a boczne ramiona odchodzące od ich głównego grzbietu wyodrębniają w nich liczne dolinki:

    Tatry (514.5, słow. Tatry, niem. Tatra, węg. Tátra) – najwyższe pasmo w łańcuchu Karpat, również najwyższe między Alpami a Uralem i Kaukazem. Są częścią Łańcucha Tatrzańskiego, w Centralnych Karpatach Zachodnich. Tatry Wysokie (słow. Vysoké Tatry, niem. Hohe Tatra, węg. Magas-Tátra) – najwyższa część Tatr o charakterze alpejskim, rozciągająca się pomiędzy Tatrami Zachodnimi od strony zachodniej oraz Tatrami Bielskimi od strony północno-wschodniej. W linii prostej odległość między granicznymi przełęczami wynosi ok. 16,5 km, zaś ściśle wzdłuż grani głównej ok. 26 km. Tatry Wysokie zajmują obszar około 340 km² (czyli nieco mniej niż Tatry Zachodnie), z czego większość (260 km²) znajduje się na Słowacji.
  • od strony Doliny Koprowej są to:
  • Dolinka Kobyla (Kobylia dolina),
  • Dolinka Garajowa (Garajova dolina),
  • Dolinka Turkowa (Turkova dolina),
  • od strony Doliny Cichej:
  • Dolina Krzyżna (Krížna dolina),
  • dolina Koprowica (Kôprovnica),
  • Dolina Szpania (Špania dolina),
  • Rycerowy Żleb (Licierov žľab),
  • Małe Rycerowe (Predné Licierovo),
  • Wielkie Rycerowe (Zadné Licierovo),
  • Zadnie Rycerowe (Temná Tichá dolina).
  • W głównym grzbiecie Liptowskich Kop, biegnących linią falistą w kierunku południowo-zachodnim i południowym, wyróżniają się, poczynając od Zaworów (szczyty zwornikowe zostały wytłuszczone):

    Dolina Krzyżna (słow. Krížna dolina) – tatrzańska dolina położona na terenie Słowacji, dolne odgałęzienie Doliny Cichej (Tichá dolina) podchodzące pod Krzyżne Liptowskie (Krížne, 2039 m n.p.m.), którego ramiona oddzielają ją od sąsiednich dolin.Garajowa Przełęcz Pośrednia (słow. Prostredné Garajovo sedlo) – położona na wysokości 1920 m n.p.m. przełęcz w grani głównej Liptowskich Kop w słowackich Tatrach Wysokich. Znajduje się pomiędzy Wielką Garajową Kopą (1969 m) a Małą Garajową Kopą (1929 m). Jest to płytkie i trawiaste siodło. Północne stoki spod przełęczy opadają do niewielkich polodowcowych dolinek: północne do Zadniego Rycerowego, a południowe do Dolinki Garajowej.
  • Zawory (Závory), 1879 m,
  • Cichy Wierch (Tichý vrch), 1979 m,
  • Wierchcicha Przełączka (Tiché sedlo), ok. 1900 m,
  • Garajowe Kopy
  • Zadnia Garajowa Kopa (Zadná Garajova kopa), 1947 m,
  • Garajowa Przełęcz Niżnia (Nižné Garajovo sedlo, ok. 1900 m),
  • Mała Garajowa Kopa (Malá Garajova kopa, 1929 m),
  • Garajowa Przełęcz Pośrednia (Prostredné Garajovo sedlo), ok. 1920,
  • Wielka Garajowa Kopa (Veľká Garajova kopa), 1969 m – zwornik dla bocznej grani Zadniej Rycerowej Kopy,
  • Garajowa Przełęcz Wyżnia (Vyšné Garajovo sedlo), 1916 m,
  • Wielka Kopa Koprowa (Veľká kopa), 2052 m – zwornik dla bocznej grani Magury Rycerowej,
  • Turkowa Przełęcz (Turkovo sedlo), 1948 m,
  • Zadni Goły Wierch Liptowski (Zadný Holý vrch), 1970 m,
  • Koprowicka Przełęcz Wyżnia (Vyšné kôprovické sedlo), 1937 m,
  • Skrajny Goły Wierch Liptowski (Krajný Holý vrch), 1984 m,
  • Koprowicka Przełęcz Niżnia (Nižné kôprovické sedlo), 1908 m,
  • Krzyżne Liptowskie (Krížne), 2039 m – zwornik dla bocznej grani Małego Krzyżnego Liptowskiego,
  • Wszywaki (Všiváky), 1811 m,
  • Opalone (Opálené), ~1700 m.
  • Z głównej grani Liptowskich Kop pomiędzy Wielką Kopą Koprową a Turkową Przełęczą odchodzi jeszcze jedna boczna grań – Brdarowe Grapy.

    Granitoidy (granitoid) – skały plutoniczne, kwaśne (bogate w krzemionkę SiO2). Zbudowane są z widocznych gołym okiem kryształów minerałów skałotwórczych: kwarcu, skaleni potasowych, plagioklazów i łyszczyków. Granitoidy powstają podczas powolnego krzepnięcia gorącej magmy w głębi ziemi na głębokości od kilku do kilkunastu tysięcy metrów.Skrajny Goły Wierch Liptowski (słow. Krajný Holý vrch, 1984 m n.p.m.) – podrzędny szczyt w grani Liptowskich Kop (Liptovské kopy). Jego wschodnie stoki opadają do Doliny Koprowej, zachodnie do doliny Koprowicy. Położony jest pomiędzy Zadnim Gołym Wierchem Liptowskim (Zadný Holý vrch), od którego oddziela go Koprowicka Przełęcz Wyżnia (Vyšné kôprovické sedlo, 1934 m), a Krzyżnem Liptowskim (Krížne), od którego oddziela go Koprowicka Przełęcz Niżnia (Sedlo pod Krížnou, Nižné kôprovické sedlo, 1908 m). Pod przełęczą pomiędzy tymi dwoma ostatnimi szczytami od strony doliny Koprowicy znajduje się kotlina Nižná Zavrat.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Małe Krzyżne Liptowskie (słow. Malé Krížné, 1919 m n.p.m.) – szczyt w bocznej grani Liptowskich Kop. Grań ta oddziela od siebie dwie doliny: dolinę Koprowicę i Dolinę Krzyżną. W kierunku od północy na południe znajdują się w niej: Krzyżne Liptowskie (szczyt zwornikowy, 2039 m), Małe Krzyżne, Krzyżna Przełęcz (Koniarčisko, 1375 m) i całkowicie zalesiona kulminacja Szczyty (Štíty, 1447 m). Do doliny Koprowicy z okolic Małego Krzyżnego opadają dwa żleby; położony bardziej na wschód to Czerwone Korycisko (Červený jarok), drugi zaś pozostaje nienazwany. Żlebami tymi w zimie zsuwają się lawiny.
    Koprowicka Przełęcz Wyżnia (słow. Vyšné kôprovické sedlo) – położona na wysokości 1937 m n.p.m. płytka przełęcz w grani Liptowskich Kop w słowackich Tatrach. Znajduje się w tej grani pomiędzy Zadnim Gołym Wierchem Liptowskim (1970 m) a Skrajnym Gołym Wierchem Liptowskim (1984 m). Jest to szerokie i trawiaste siodło. Zachodnie jego stoki opadają do doliny Koprowicy, wschodnie do Doliny Koprowej, zimą schodzą nimi spod przełęczy do tej doliny potężne lawiny.
    II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.
    Kokawa Liptowska (słow. Liptovská Kokava) – wieś słowacka położona nad Białą Liptowską (na przeciwległym brzegu znajduje się Przybylina), na Liptowie, w kraju żylińskim, w powiecie Liptowski Mikułasz. Leży na wysokości około 796 m n.p.m. u południowych stóp Tatr.
    Józef Grabowski (ur. ok. 1890 r. w Krakowie?, data śmierci nieznana) – polski narciarz, taternik, działacz sportowy.
    Cichy Wierch (słow. Tichý vrch, niem. Tychaberg, węg. Ticha-hegy, 1979 m n.p.m.) – szczyt Liptowskich Kop (Liptovské kopy) położony pomiędzy Gładkim Wierchem (Hladký štít), od którego oddziela go przełęcz Zawory (Závory), a Zadnią Garajową Kopą, od której oddziela go Wierchcicha Przełączka. Od szczytu w kierunku południowo-wschodnim odchodzi ramię, które ogranicza od południowego zachodu Dolinkę Kobylą (Kobylia dolina). Północne zbocza Cichego Wierchu schodzą do Doliny Wierchcichej (Zadná Tichá dolina) należącej do systemu Doliny Cichej (Tichá dolina), od której szczyt wziął swoją nazwę. Od strony Dolinki Kobylej jego podnóża są dość stromo podcięte, osypujące się z nich piargi zatrzymuje długi wał morenowy.
    Kozica, kozica północna (Rupicapra rupicapra) – ssak z rodziny krętorogich (Bovidae), zamieszkujący wysokie góry, takie jak Alpy, Kaukaz, Taurus, Bałkany, Karpaty Wschodnie oraz Tatry. Jeden z dwóch gatunków z rodzaju Rupicapra (drugi to kozica pirenejska, występująca w Pirenejach, Apeninach i Górach Kantabryjskich).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.031 sek.