• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Lidzbark Warmiński



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8]
    Przeczytaj także...
    Karol XIII, szw. Karl XIII, norw. Karl II (ur. 7 października 1748 w Sztokholmie, zm. 5 lutego 1818 tamże) – król Szwecji od 1809 roku i Norwegii (jako Karol II) od 1814. Ostatni przedstawiciel dynastii Holstein-Gottorp.Radosław Jan Bielecki (ur. 15 września 1978 w Lidzbarku Warmińskim) – polski artysta kabaretowy , aktor , reżyser , scenarzysta

    Lidzbark Warmiński (niem. Heilsberg, prus. Lēcbargs) – miasto w województwie warmińsko-mazurskim, siedziba powiatu lidzbarskiego oraz gminy wiejskiej Lidzbark Warmiński.

    Lidzbark Warmiński od 1350 r. do XIX wieku był stolicą Warmii i dawniej jej największym miastem. Miasto było centrum wiary i kultury w Rzeczypospolitej Obojga Narodów, często dlatego też nazywano je Perłą Warmii. Przez długi czas było pod panowaniem biskupów warmińskich. Był to też znaczny ośrodek gospodarczy ustępujący swym znaczeniem na Warmii tylko Braniewu. W mieście znajduje się zamek biskupów warmińskich, który za dużą wartość artystyczną i historyczną w skali światowej, uznany został za pomnik historii, dawniej zaliczany do zabytków klasy "0" (według nieaktualnej od 1973 r. klasyfikacji zabytków).

    I powstanie pruskie wybuchło wiosną 1242 roku. Przyczyną niepokojów była klęska połączonych wojsk zakonów krzyżackiego i kawalerów mieczowych w bitwie z wojskami ruskimi na jeziorze Pejpus. Na wiadomość o krzyżackiej klęsce Świętopełk rozpoczął walkę o Wisłę. Ściągał cło ze statków zakonu, zajął niemieckie statki na Wiśle, a później wstrzymał całą żeglugę, co odcięło zamki krzyżackie od zaopatrzenia. Zachodnie plemiona Prusów wyrzekły się chrześcijaństwa. Krzyżacy zostali wyparci z większości miast. Największy sukces osiągnęli Prusowie latem 1243 roku w bitwie pod Rządzem w pobliżu Grudziądza, gdzie rozbili wojska krzyżackie. Krzyżacy zachowali jedynie silne grody: Elbląg i Bałga na wybrzeżu; Radzyń, Chełmno i Toruń na Ziemi Chełmińskiej. Powstanie zakończył układ w Dzierzgoniu podpisany 7 lutego 1249 r.Prusowie – ludy bałtyckie zamieszkujące w średniowieczu tereny między Pomorzem, Mazowszem, Litwą a Bałtykiem (wybrzeże Bałtyku między dolną Wisłą a dolnym Niemnem). Obecnie na ich terytorium znajdują się: województwo warmińsko-mazurskie oraz obwód kaliningradzki.

    W mieście znajduje się zakład mleczarski Polmlek, główna siedziba grupy mleczarskiej Warmia. Stacjonuje tu i ma swój garnizon 9 Warmiński Pułk Rozpoznawczy.

    W Lidzbarku Warmińskim co roku na przełomie sierpnia i września odbywają się Lidzbarskie Wieczory Humoru i Satyry. W listopadzie zaczynają się Lidzbarskie Starcia Kabaretowe (eLeSKi), odbywają się one co 3 miesiące aż do maja. Lidzbark Warmiński jest miasteczkiem, które w ostatnich latach coraz szybciej się rozwija. Wielość zabytków i imprez kulturalnych oraz sportowych o europejskim zasięgu przyciąga do miasta coraz więcej turystów.

    Droga krajowa – jedna z kategorii dróg publicznych, umożliwiających krajową i międzynarodową komunikację kołową pomiędzy dużymi miastami oraz ogólnodostępnymi przejściami granicznymi, która jest rekomendowana do ruchu długodystansowego i tranzytowego.Stanisław Srokowski (ur. 1872 w Węgrzcach, zm. 1950 w Warszawie) – geograf, polski dyplomata, działacz państwowy II Rzeczypospolitej, społecznik.

    Według danych z 30 czerwca 2009 roku, miasto miało 16 254 mieszkańców.

    Spis treści

  • 1 Geografia
  • 1.1 Położenie
  • 1.2 Klimat
  • 1.3 Struktura powierzchni
  • 1.4 Demografia
  • 1.5 Toponimia
  • 2 Historia
  • 3 Architektura
  • 3.1 Zabytki
  • 3.2 Cmentarze
  • 3.3 Pomniki
  • 4 Sport i rekreacja
  • 5 Turystyka
  • 6 Obszar ochrony uzdrowiskowej
  • 7 Polityka
  • 7.1 Miasta partnerskie
  • 8 Gospodarka
  • 9 Transport
  • 10 Osoby związane z Lidzbarkiem Warmińskim
  • 11 Edukacja
  • 12 Kultura
  • 12.1 Instytucje
  • 12.2 Imprezy
  • 13 Wspólnoty religijne
  • 14 Zobacz też
  • 15 Przypisy
  • 16 Bibliografia
  • 17 Linki zewnętrzne
  • Zbór – określenie stosowane m.in. w Polsce, Czechach (czes. sbor) i na Białorusi (biał. збор) w odniesieniu do lokalnej wspólnoty wiernych kościołów protestanckich (gmina, zgromadzenie, kongregacja) oraz niektórych ugrupowań nieprotestanckich, historycznie wywodzących się z protestantyzmu oraz przez np. Świadków Jehowy.Czerwonka – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Biskupiec.

    Geografia[]

    Położenie[]

    Rzeka Łyna i Stare Miasto

    Lidzbark Warmiński położony jest w północno-zachodniej części województwa warmińsko-mazurskiego. Leży w historycznej Warmii, w widłach rzek Łyny i jej dopływu Symsarny oraz na styku trzech mezoregionów: Niziny Sępopolskiej, Pojezierza Olsztyńskiego i Wzniesień Górowskich.

    Kłębowo – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie lidzbarskim, w gminie Lidzbark Warmiński.Milanówek – miasto i gmina w województwie mazowieckim, w powiecie grodziskim, leżące na południowy zachód od Warszawy i wchodzące w skład aglomeracji warszawskiej. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa warszawskiego.

    Na obszarze samego miasta zaznaczają się wyraźnie następujące jednostki geomorfologiczne:

  • Wysoczyzna morenowa pagórkowata, położona na wysokości 80-130 m n.p.m.; jest to południowa i wschodnia część miasta.
  • Wysoczyzna morenowa płaska położona w północnej części miasta; jej wysokość to 80-90 m n.p.m.
  • Poziomy wodno-lodowcowe o szerokości 0,5-1 km, w których osi położona jest dolina Łyny. Rozdzielają one obszar wysoczyzny.
  • Dolina Łyny – teren najniżej położony na obszarze miasta. Powyżej miasta znajduje się na poziomie około 60 m n.p.m., a w rejonie Koniewa – na wysokościach w granicach 50-55 m n.p.m. Deniwelacje terenu w rejonie miasta przekraczają 70 m.
  • Terenami podmiejskimi są wsie: Markajmy, Koniewo, Pilnik, Wielochowo wraz z Jeziorem Wielochowskim.

    Bitwa pod Grunwaldem (w literaturze niemieckiej pierwsza bitwa pod Tannenbergiem) – jedna z największych bitew w historii średniowiecznej Europy (pod względem liczby uczestników), stoczona na polach pod Grunwaldem 15 lipca 1410 w czasie trwania wielkiej wojny między siłami zakonu krzyżackiego wspomaganego przez rycerstwo zachodnioeuropejskie (głównie z Czech, z wielu państewek na Śląsku, z Pomorza Zachodniego i z pozostałych państewek Rzeszy), pod dowództwem wielkiego mistrza Ulricha von Jungingena, a połączonymi siłami polskimi i litewskimi (złożonymi głównie z Polaków, Litwinów i Rusinów) wspieranymi lennikami obu tych krajów (Hospodarstwo Mołdawskie, Księstwo Mazowieckie, Księstwo Płockie, Księstwo Bełskie, Podole i litewskie lenna na Rusi) oraz najemnikami z Czech, Moraw i z państewek ze Śląska oraz uciekinierami ze Złotej Ordy i chorągwiami prywatnymi (między innymi chorągiew z Nowogrodu Wielkiego księcia Lingwena Semena), pod dowództwem króla Polski Władysława II Jagiełły.Prawo chełmińskie niem. Kulmer Recht, łac. Jus Culmense vetus – odmiana prawa magdeburskiego powstała około 1233 w Chełmnie i Toruniu, używana głównie na Pomorzu, Prusach, Mazowszu, Warmii i Podlasiu. Na skutek zarządzenia Kazimierza Jagiellończyka od 1476 obowiązywało wszystkich mieszkańców Prus Królewskich (także szlachtę). Najstarsze dokumenty to Kulmer Handfeste Hermanna von Salza z 1232 i Alte Kulm z XIV wieku. Nigdy nie uzgodniono oficjalnej kodyfikacji. W praktyce stosowano głównie wydane drukiem projekty kodyfikacji z lat 1566, 1580 oraz 1594.

    Lidzbark Warmiński leży 40 km od granicy z Rosją i ok. 80 km od Kaliningradu. Odległości w linii prostej:

  • Warszawa – 220 km
  • Gdańsk – 146 km
  • Olsztyn – 48 km
  • W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa olsztyńskiego.

    Klimat[]

    Dominujący wpływ klimatu kontynentalnego powoduje gorące lata połączone z długimi okresami bezdeszczowymi oraz długie i mroźne zimy (temperatura spada nawet do -25st. C). Wpływ klimatu morskiego zaznacza się bardziej wiosną i jesienią przez spore zachmurzenia i opady, które średnio roczne wynoszą ok. 620 mm.

    Chorągiew – płat materiału o określonych barwach i godłach, przytwierdzony do drzewca, będący znakiem państwa, ziemi, miasta, organizacji wojskowej, społecznej, politycznej, kościelnej, zawodowej itd.; łac. „vexillum”, fr. „drapeau” od „drap” - „materia, sukno”; nm. „die Fahne” od stgnm. „fanon” - „materia płachta”; czes. „korouhev”, ros. „chorugw”; scs. „chorągy”; ukr. "prapor, znameno": wyrazy słowiańskie pochodzą od mongolskiego „orongo”, „orunga” - znak, chorągiew.Kościół Adwentystów Dnia Siódmego w Polsce – wspólnota religijna Kościoła Adwentystów Dnia Siódmego w Polsce, licząca w 2014 roku około 9 tysięcy wyznawców. Kościół wydaje miesięcznik „Znaki Czasu”.

    Struktura powierzchni[]

    Według danych z 2006 roku gmina miejska Lidzbark Warmiński zajmuje 1435 ha, kwalifikując się pod tym względem na dziesiątym miejscu wśród miast województwa warmińsko-mazurskiego. 31 proc. gminy miejskiej zajmują użytki rolne, a 5 proc. użytki leśne. Miasto stanowi 1,55 proc. powierzchni powiatu.

    Kętrzyn (daw. Rastembork, niem. Rastenburg, prus. Rastanpils) – miasto i gmina w województwie warmińsko-mazurskim, siedziba powiatu kętrzyńskiego.Wielochowo – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie lidzbarskim, w gminie Lidzbark Warmiński.

    Demografia[]

    Lidzbark Warmiński liczy około 16 tysięcy mieszkańców, plasuje się pod tym względem na piętnastym miejscu wśród miast województwa warmińsko-mazurskiego. W ostatnich latach ludności zaczęło ubywać. Wpływ na tendencję spadkową mają procesy migracji z miasta do większych miast i za granicę, spowodowane głównie dużym bezrobociem i brakiem wyższych uczelni.

    Lądowisko Lidzbark Warmiński-Polmlek – śmigłowcowe lądowisko w Lidzbarku Warmińskim, w województwie warmińsko-mazurskim. Lądowisko należy do firmy Polmlek Sp. z o.o.Wieża – w architekturze konstrukcja o wymiarach poprzecznych znacznie mniejszych od wysokości, pracująca jako wspornik utwierdzony w fundamencie, obciążony działaniem wiatru w kierunku poziomym oraz obciążeniem grawitacyjnym. Wieże miały różne funkcje, szczególnie popularne były w architekturze średniowiecznej, przede wszystkim jako wieże obronne i kościelne – zarówno wolno stojące (kampanile, dzwonnice), jak i stanowiące część budynku kościoła. W średniowiecznym zamku występowała tzw. wieża ostatniej obrony (donżon).

    Populacja Lidzbark Warmiński ,stan na koniec 30.VI .2014 r.

    Ogółem 16312

    Piramida wieku mieszkańców Lidzbarka Warmińskiego w 2014 roku .
    Piramida wieku Lidzbark Warminski.png

    Według danych z roku 2005 średni dochód na mieszkańca wynosił 1599,76 zł, co stanowi 91,90% średniej wojewódzkiej i 91,50% krajowej.

    W 2006 r. liczba pracujących osób wyniosła 3 850, a zarejestrowanych bezrobotnych 1 708. Bezrobocie wyniosło 30,73%.

    Kaliningrad (ros. Калининград, do 4 czerwca 1946 Królewiec (do XVI w. także Królówgród), ros. Кёнигсберг, niem. Königsberg, łac. Regiomontium, prus. Kunnegsgarbs, lit. Karaliaučius) – stolica obwodu kaliningradzkiego – eksklawy Federacji Rosyjskiej, u ujścia Pregoły do Bałtyku, w historycznej krainie Sambii. Liczba ludności Kaliningradu w 2006 wynosiła 434,9 tys.Śląsk (śl. Ślunsk, Ślůnsk, niem. Schlesien, dś. Schläsing, czes. Slezsko, łac. Silesia) – kraina historyczna położona w Europie Środkowej, na terenie Polski, Czech i Niemiec. Dzieli się na Dolny i Górny Śląsk. Historyczną stolicą Śląska jest Wrocław.


    Toponimia[]

    Staropruska osada nosiła nazwę Lecbarg, skąd po polsku Licbarg albo Licbark, także Lidzbark. Przez długi czas Lidzbark nosił też nazwę niemiecką Heilsberg, nadaną mu pierwszy raz w dokumencie z 1260 r. Przypuszczalne pochodzenie nazwy:

  • "Berg des Heils" – "góra święta", przy czym "święto" może wywodzić się od pogańskiego świętego dnia, który świętowano w pobliżu Pilnika na "Krzyżowej Górze"
  • "Ellsbergas" – z pruskiego "Alle" (Łyna) i pruskiej wersji niemieckiego słowa "Burg", razem: "zamek na Łyną"
  • Później Lidzbark zaczął być nazywany Warmińskim, dla odróżnienia od Lidzbarka Welskiego.

    Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-ukraińskiego (ukr. Українська Греко-Католицька Церква) – większy arcybiskupi Kościół wschodni działający obecnie na terenie Ukrainy oraz wśród diaspory ukraińskiej, uznający władzę i autorytet papieża.Bagrationowsk, Iława Pruska, Iławka (ros. Багратионовск, niem. Preußisch Eylau) – miasto w obwodzie kaliningradzkim w Rosji (6,9 tys. mieszkańców w 2005), położone przy granicy z Polską. Centrum rejonu bagrationowskiego.

    Niemiecki: Heilsberg 

    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Dobre Miasto (dawniej niem. Guttstadt) – miasto na Warmii w woj. warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Dobre Miasto. Ośrodek usługowy i przemysłowy na Pojezierzu Olsztyńskim nad Łyną, ok. 25 km na północ od Olsztyna. Jedno z miast aglomeracji olsztyńskiej.
    Elbląg (łac. Elbinga, Elbingus, niem. Elbing, prus. Elbings, rus. Эльблонг) – miasto na prawach powiatu w województwie warmińsko-mazurskim, siedziba władz powiatu elbląskiego i gminy wiejskiej Elbląg, ale miasto nie wchodzi w ich skład, stanowiąc odrębną jednostkę samorządu terytorialnego. Od 1992 stolica diecezji elbląskiej. Najstarsze miasto w województwie, jedno z najstarszych w Polsce (rok założenia 1237, prawa miejskie 1246). Miasto posiadało prawo do czynnego uczestnictwie w akcie wyboru króla. Także najniżej położone miasto w Polsce. Leży u ujścia rzeki Elbląg do Zalewu Wiślanego. Według danych z 30 czerwca 2012 r. ma 123 977 mieszkańców.
    Zakon krzyżacki – pełna nazwa: Zakon Szpitala Najświętszej Maryi Panny Domu Niemieckiego w Jerozolimie (zakon krzyżacki, zakon niemiecki, łac. Ordo fratrum domus hospitalis Sanctae Mariae Theutonicorum in Jerusalem, Ordo Theutonicus, OT, niem. Orden der Brüder vom Deutschen Haus Sankt Mariens in Jerusalem, Deutscher Orden, DO) – zakon rycerski, jeden z trzech największych, obok joannitów i templariuszy, które powstały na fali krucjat w XI i XII wieku. Sprowadzony, by zapewnić bezpieczeństwo ewangelizacji Prusów, opanował militarnie obszary późniejszych Prus Wschodnich oraz dzisiejszej Łotwy i Estonii tworząc z tych ziem formację państwową Prusy Zakonne. Zakon podbił także niektóre ziemie Polski i Litwy.
    Suryty – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie lidzbarskim, w gminie Lidzbark Warmiński.
    Gajlity (niem. Galitten) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie lidzbarskim, w gminie Lidzbark Warmiński. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.
    Zamek Królewski na Wawelu – rezydencja królewska o charakterze zabytkowym, mieszcząca się na Wzgórzu Wawelskim w Krakowie, o powierzchni 7040 m² z 71 salami wystawowymi. Oddział Zamku Królewskiego na Wawelu – Państwowych Zbiorów Sztuki.
    Warmińsko-Mazurska Specjalna Strefa Ekonomiczna to obszar 914,5 ha gruntów przeznaczonych pod inwestycje, zlokalizowanych na terenie województw warmińsko-mazurskiego oraz mazowieckiego. Obejmuje 24 podstrefy: Barczewo, Bartoszyce, Ciechanów, Dobre Miasto, Elbląg, Iława, Iłowo-Osada, Lidzbark Warmiński, Mława, Morąg, Mrągowo, Nidzica, Nowe Miasto Lubawskie, Olecko, Olsztyn, Olsztynek, Orzysz, Ostrołęka, Ostróda, Pasłęk, Pisz, Piecki, Szczytno i Wielbark.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.113 sek.