• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kwasica ketonowa

    Przeczytaj także...
    Oddech Kussmaula – patologiczny tor oddychania polegający na bardzo głębokim oddychaniu przy normalnej lub zwiększonej częstości; jedna z form hiperwentylacji. Pojawia się w m.in. w ketonowej śpiączce cukrzycowej, mocznicy, kwasicy metabolicznej. Określany też jako "oddech gonionego psa" lub "oddech kwasiczy".Wymioty (łac. vomitus, emesis) – gwałtowny wyrzut treści pokarmowej na zewnątrz z żołądka (bądź z żołądka i jelit) poprzez przełyk i jamę ustną, w wyniku silnych skurczów mięśni brzucha, przepony oraz klatki piersiowej. Często nudności poprzedzają lub towarzyszą wymiotom.
    Hipofosfatemia - obniżenie stężenia fosforanów nieorganicznych w surowicy krwi do poziomu poniżej 0,9 mmol/L. Powoduje spadek syntezy ATP, fosfokreatyny, a co za tym idzie zmniejszenie siły mięśniowej, zaburzenia przewodnictwa, zaburzenia układów buforowych oraz zmniejszenie syntezy 2,3 DPG powodując zwiększenie powinowactwa hemoglobiny do tlenu.

    Kwasica ketonowa (ketokwasica cukrzycowa, ang. diabetic ketoacidosis, DKA) – stan organizmu, w którym w celu produkcji energii następuje spalanie tłuszczów zamiast glukozy w wyniku czego dochodzi do produkcji ketonów (ciał ketonowych) wywołujących kwasicę metaboliczną (nieoddechową).

    Zespół rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego, zespół DIC (ang. disseminated intravascular coagulation, DIC) – zespół chorobowy polegający na wtórnej do wielu chorób aktywacji kaskady krzepnięcia i wytworzenie licznych mikrozakrzepów w świetle małych naczyń krwionośnych, co w efekcie często doprowadza do zużycia czynników krzepnięcia, szczególnie fibrynogenu, czynnika VIII i V oraz płytek krwi, powodując objawy skazy krwotocznej („koagulopatia ze zużycia”). Wykrzepianie jest wyzwalane przez uwolniony czynnik tkankowy, odsłonięcie warstwy podśródbłonkowej naczyń lub poprzez nieprawidłowe aktywatory krzepnięcia.Glukoza (dokładniej: D-glukoza) – organiczny związek chemiczny, monosacharyd (cukier prosty) z grupy aldoheksoz. Jest białym, drobnokrystalicznym ciałem stałym, z roztworów wodnych łatwo krystalizuje jako monohydrat. Jest bardzo dobrze rozpuszczalna w wodzie (nie zmienia pH roztworu). Ma słodki smak, nieco mniej intensywny od sacharozy.

    Mechanizm[]

    Do spalania tłuszczów w miejsce glukozy dochodzi przy znacznym niedoborze lub braku insuliny – w takiej sytuacji cukier, mimo że krąży we krwi, nie może być przejęty przez komórki i użyty do szlaków metabolicznych. Zmniejszone stężenie insuliny skutkuje zarazem zwiększonym stężeniem glukagonu i adrenaliny – a dalszej kolejności dochodzi do glukoneogenezy w wątrobie oraz zwiększenia lipolizy z produkcją ketonów (ciał ketonowych). Następuje utrata glukozy z moczem, diureza osmotyczna, odwodnienie, zaburzenia elektrolitowe. Nieleczona kwasica ketonowa może doprowadzić do śpiączki i jest stanem bezpośredniego zagrożenia życia.

    Zapalenie kości i szpiku (łac. osteomyelitis) – zróżnicowana grupa chorób spowodowanych rozwojem reakcji zapalnej w zakresie tkanki kostnej. Znane od starożytności, pozostają jednymi z najtrudniejszych do wyleczenia chorób zakaźnych. Charakterystycznymi elementami obrazu jest postępująca degradacja kości i przebiegający podokostnowo proces wtórnego kostnienia. Drobnoustroje mogą dotrzeć do kości przez ciągłość z przyległych tkanek, wniknąć drogą krwionośną, albo zostać przeniesione w konsekwencji urazu lub zabiegu chirurgicznego.Ośrodkowe ciśnienie żylne, OCŻ (ang. central venous pressure, CVP) - odzwierciedla ciśnienie w dużych naczyniach żylnych w okolicy prawego przedsionka.

    Epidemiologia[]

  • może wystąpić w przebiegu cukrzycy każdego typu, ale najczęściej jest pierwszym objawem cukrzycy typu I
  • chorują głównie ludzie młodzi, ale umierają z jej powodu ludzie w wieku podeszłym
  • śmiertelność wynosi 5-10%
  • Etiopatogeneza[]

    Stany prowadzące do kwasicy ketonowej

    Polidypsja (stgr. πολυδιψία) – objaw, polegający na nadmiernym spożywaniu płynów (nadmiernym pragnieniu). Występuje często w niewyrównanej cukrzycy (hiperglikemia), moczówce prostej, nadczynności tarczycy, zaburzeniach wodno-elektrolitowych (odwodnienie, poty), hiperkalcemii (powyżej 13mg/dl) bądź ma podłoże psychiczne. Polidypsji towarzyszy zwykle poliuria.Ketonuria, acetonuria, ketoaciduria - to stan, gdy w moczu pojawiają się ciała ketonowe. W praktyce tym ketonem jest aceton, który dzięki charakterystycznemu zapachowi jest łatwo wyczuwalny w moczu w przypadku znacznego jego stężenia, czemu dodatkowo towarzyszy podwyższenie stężenia ketonów we krwi (tzw. ketonemia), która powoduje powstanie kwasicy metabolicznej, a sam aceton może być wyczuwany w powietrzu wydechowym.
  • cukrzyca
  • szeroko pojęty głód – wskutek niedożywienia, biegunki, wymiotów
  • alkohol
  • Czynniki wywołujące

  • zakażenia bakteryjne – dróg moczowych, osteomyelitis, dróg oddechowych
  • zakażenia wirusowe
  • ostre choroby sercowo-naczyniowe – zawał serca, udar mózgu
  • ciąża – nagły wzrost zapotrzebowania na insulinę, insulinooporność
  • zapalenie trzustki
  • leki osłabiające śladowe wydzielanie insuliny – tiazydy, sulfonamidy, steroidy, acetazolamid
  • błędy w insulinoterapii i w leczeniu doustnymi środkami przeciwcukrzycowymi
  • ostre schorzenia niezakaźne
  • nadmiar hormonów osłabiających wpływ insuliny: glukagonu, katecholamin, kortyzolu i hormonów tarczycy
  • Objawy[]

  • utrata łaknienia, nudności, wymioty, bóle brzucha
  • zapach acetonu z ust (zapach owoców/jabłek)
  • oddech Kussmaula
  • odwodnienie (suchość błon śluzowych i języka, utrata napięcia skóry) – poliuria i polidypsja
  • osłabienie, senność, utrata przytomności
  • zaburzenia świadomości
  • zaczerwienienie policzków – "rumieniec" kwasiczy
  • wysypka na ciele
  • ból w klatce piersiowej
  • Badania laboratoryjne

    Nudności (stgr. ναυτεία, łac. nausea, vomitus, ang. nausea) – nieprzyjemne, niebolesne, subiektywne odczucie silnej potrzeby zwymiotowania. Mogą mu towarzyszyć: ślinotok, tachykardia, zblednięcie skóry i potliwość. Nudności zazwyczaj poprzedzają wymioty i odruchy wymiotne, chociaż mogą występować niezależnie.Glukagon (ATC: H 04 AA 01) – polipeptydowy hormon wytwarzany przez komórki A (α) wysp trzustkowych. Hormon ten ma znaczenie w gospodarce węglowodanowej, stymulując wzrost stężenia glukozy we krwi, co jest działaniem antagonistycznym w stosunku do insuliny. Wzmaga on procesy glukoneogenezy i glikogenolizy oraz utleniania kwasów tłuszczowych.
  • proste badanie moczu – przebarwienie odczynnika w ciągu 15 sekund (skala od – do ++++)
  • hiperglikemia >400 mg/dl
  • glikozuria i ketonuria
  • kwasica metaboliczna – pH krwi tętniczej <7,25
  • luka anionowa od 10 do >12 mEq/l
  • zaburzenia elektrolitowe: hiponatremia, hipofosfatemia,
  • zwiększenie hematokrytu
  • Leczenie[]

  • Insulinoterapia – tylko insulinami krótko działającymi
  • dożylny ciągły wlew insuliny za pomocą pompy infuzyjnej lub strzykawki automatycznej
  • bezpieczna szybkość obniżania glikemii została określona na 50 mg% na godzinę
  • początkowe wstrzyknięcie 0,1 j./kg mc./h
  • Wyrównanie zaburzeń kwasowo-zasadowych
  • podawanie dożylne 8,4% roztworu dwuwęglanu sodu rozcieńczonego płynami hipotonicznymi
  • podawać tylko przy pH <7,0 i przerwać, gdy osiągnie pH = 7,2
  • Wyrównanie niedoborów wodno-elektrolitowych
  • przetoczenie 5,5-6,5 l płynów i.v. – pod kontrolą OCŻ
  • przy obniżonym stężeniu potasu (<5,5 mmol/l i wydolnych nerkach) wlew KCl i.v.
  • Leczenie przyczyny wywołującej
  • Leczenie powikłań: wstrząsu, niewydolności nerek, DIC
  • Bibliografia[]

  • Andrzej Szczeklik (red.) Choroby wewnętrzne. Medycyna Praktyczna, Kraków 2005, ISBN 83-7430-031-0.
  • Andrzej Milewicz (red.) Endokrynologia na co dzień., Wrocław 2003, ISBN 83-7055-373-7.
  • Zobacz też[]

  • cukrzyca
  • ketonuria
  • Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.

    Poliuria czyli wielomocz – wydalanie moczu w ilości powyżej 3 litrów na dobę, co zwykle wiąże się z polidypsją.Adrenalina (epinefryna) – hormon zwierzęcy i neuroprzekaźnik katecholaminowy wytwarzany przez gruczoły dokrewne pochodzące z grzebienia nerwowego (rdzeń nadnerczy, ciałka przyzwojowe, komórki C tarczycy) i wydzielany na zakończeniach włókien współczulnego układu nerwowego.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Hiponatremia (dosłownie: niedobór sodu we krwi) – chorobowy stan obniżonego poziomu sodu w surowicy krwi. U ludzi, spadek poniżej normalnego poziomu, wynoszącego 135-145 mmol/l.
    Tarczyca (łac. glandula thyroidea) – nieparzysty gruczoł wydzielania wewnętrznego występujący u kręgowców. Wytwarza hormony trójjodotyroninę (T3), tyroksynę (T4) i kalcytoninę, wpływając na metabolizm i gospodarkę wapniowo-fosforową organizmu.
    Insulina – anaboliczny hormon peptydowy o działaniu ogólnoustrojowym, odgrywający zasadniczą rolę przede wszystkim w metabolizmie węglowodanów, lecz także białek i tłuszczów. Nazwa insulina z łac. insula - wyspa, pochodzi od wysepek Langerhansa trzustki, gdzie insulina jest produkowana.
    Insulinooporność – zaburzenie homeostazy glukozy, polegające na zmniejszeniu wrażliwości mięśni, tkanki tłuszczowej, wątroby oraz innych tkanek organizmu na insulinę.
    Cukrzyca – grupa chorób metabolicznych charakteryzująca się hiperglikemią (podwyższonym poziomem cukru we krwi) wynikającą z defektu produkcji lub działania insuliny wydzielanej przez komórki beta trzustki. Przewlekła hiperglikemia wiąże się z uszkodzeniem, zaburzeniem czynności i niewydolnością różnych narządów, szczególnie oczu, nerek, nerwów, serca i naczyń krwionośnych. Ze względu na przyczynę i przebieg choroby, można wyróżnić cukrzycę typu 1, typu 2, cukrzycę ciężarnych i inne.
    Tłuszcze – zwyczajowa nazwa grupy lipidów, estrów glicerolu i kwasów tłuszczowych, głównie triacylogliceroli. Reszty kwasowe występujące w cząsteczkach tłuszczów zawierają zwykle od 12 do 18 atomów węgla.
    Acetazolamid – organiczny związek chemiczny, lek należący do grupy sulfonamidowych inhibitorów anhydrazy węglanowej. Do leczenia wprowadzony został w 1953 roku. Jest słabym diuretykiem; jego działanie ustępuje po 3 dniach stosowania. Acetazolamid jest prekursorem sulfonamidowych leków moczopędnych, stosowanym obecnie głównie w leczeniu jaskry.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.025 sek.