• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kuba



    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5] [6]
    Przeczytaj także...
    Isla de la Juventud (hiszp. Wyspa Młodości, do 1978 Isla de Pinos) − wyspa leżąca na Morzu Karaibskim, na południe od zachodniego krańca wyspy Kuba, w zatoce Batabanó. Należy do Kuby. Jest drugą co do wielkości kubańską wyspą, a szóstą w archipelagu Antyli.Demokracja – ustrój polityczny i forma sprawowania władzy, w których źródło władzy stanowi wola większości obywateli (sprawują oni rządy bezpośrednio lub za pośrednictwem przedstawicieli).
    Historia[]

    Prekolumbijskimi mieszkańcami wyspy byli Karaibowie, Tainowie i Sibonejowie. Dla Europy odkrył ją w 1492 Krzysztof Kolumb. W latach 1511-14 została opanowana przez Hiszpanię. Stała się bazą dla hiszpańskiej konkwisty w tak zwanym Nowym Świecie. Wprowadzony przez kolonialne władze system encomienda przyniósł zagładę ludności indiańskiej. W pierwszej połowie XVI wieku rozpoczęto sprowadzanie na wyspy niewolników murzyńskich którzy wykorzystywani byli na uprawach plantacyjnych. Od 1797 ważny punkt handlu niewolnikami. W pierwszej połowie XIX wieku Kuba była głównym producentem cukru w regionie, jednym z najbardziej rozwiniętych miejsce w Ameryce Łacińskiej a także jedną z ostatnich kolonii hiszpańskich. Od końca XVIII wieku utrzymywała bliskie relacje handlowe ze Stanami Zjednoczonymi i w XIX wieku stała się obiektem ekspansjonizmu tego mocarstwa.

    Artykuł zawiera listę wysp świata uszeregowanych według rosnącej powierzchni. Wymienione są wszystkie pojedyncze wyspy o powierzchni powyżej 2500 km oraz część mniejszych; pole powierzchni archipelagów jako całości nie jest brane pod uwagę.Komunistyczna Partia Kuby (Partido Comunista de Cuba PCC) – powstała w latach dwudziestych XX wieku partia komunistyczna działająca na Kubie. Do czerwca 1961 roku nosiła nazwę Zjednoczona Partia Reformy Socjalistycznej. Swoją nazwę zmieniła po rewolucji socjalistycznej.

    W pierwszej połowie XIX wieku na Kubie zaczęły się kształtować ugrupowania: reformistów (rzecznicy reform i rządów hiszpańskich), aneksjonistów (zwolenników włączenia Kuby do USA) i indenpendystów (niepodległościowcy). W drugiej połowie XIX wieku obóz niepodległościowy zyskał szerokie poparcie a jego członkowie byli jednocześnie zwolennikami zniesienia niewolnictwa i demokracji. W 1868 roku wybuchło antykolonialne powstanie, które przerodziło się w trwającą dziesięć lat wojnę. Proklamowany przez rebeliantów rząd proklamował zniesienie niewolnictwa, a w 1869 roku ogłosił niepodległość wyspy jako republiki. Powstanie w kolejnych latach zostało stłamszone, niemniej jednak Hiszpania poszła na ustępstwa i przyznała Kubańczykom miejsce w hiszpańskim parlamencie. W 1880 roku rząd metropolii zniósł niewolnictwo na wyspie. W 1895 miało miejsce kolejne nieudane powstanie. W 1898 roku Stany Zjednoczone wywołały wojnę z Hiszpanią i zbrojnie przejęły kontrolę nad Kubą. Wojska amerykańskie okupowały kraj do 1902 roku i wymusiły na rządzie tego kraju przyjęcie w konstytucji tzw. poprawki Platta. Poprawka zapewniła Amerykanom prawo do ingerencji w wewnętrzne sprawy Kuby i założenia bazy morskiej w Guantánamo.

    Zimna wojna – trwający w latach 1947-1991 stan napięcia oraz rywalizacji ideologicznej, politycznej i militarnej pomiędzy ZSRR i państwami satelitarnymi ZSRR skupionymi od 1955 w Układzie Warszawskim a także państwami pozaeuropejskimi pod hegemonią ZSRR (określanych jako blok komunistyczny, lub wschodni), a państwami niekomunistycznymi skupionymi od 1949 w NATO i paralelnych blokach obronnych (SEATO, CENTO) - pod politycznym przywództwem Stanów Zjednoczonych (określanych jako blok zachodni). Zimnej wojnie towarzyszył wyścig zbrojeń obu bloków militarnych wywołany polityką ZSRR dążącego do rozszerzania zasięgu jego światowej ekspansji terytorialnej i narzucania siłą ustroju komunistycznego i kontrakcją USA i jego sojuszników w tej sprawie.Bayamo — miasto we wschodniej Kubie, przy drodze Carretera Central; stolica prowincji Granma i gminy Bayamo. Około 122 tys. mieszkańców. Przemysł spożywczy, włókienniczy, materiałów budowlanych; ośrodek handlowy regionu hodowli bydła i uprawy tytoniu.

    W 1906 roku doszło do drugiej interwencji wojsk amerykańskich, zakończonej dwu i pół letnią okupacją. Po wycofaniu się zagranicznych wojsk władza w kraju spoczywała w rękach szeregu dyktatorów. W trakcie I wojny światowej rząd Kuby wziął udział w walkach po stronie aliantów. W latach 1925-33 rządził generał Gerardo Machado y Morales. Machado został obalony podczas tzw. rewolty sierżantów a rzeczywistą władzę w kraju przejął jej lider, Fulgencio Batista. W 1934 roku Kuba zawarła z USA układ anulujący anulujący poprawkę Platta. W 1940 roku, kierujący dotąd państwem zza kulis (jako szef sztabu) Batista, został wybrany prezydentem (do 1944). W 1941 roku Kuba symbolicznie wzięła udział w koalicji antyfaszystowskiej. Zaostrzenie wewnętrznego konfliktu politycznego w czasie zimnej wojny i kryzys gospodarczy skłonił Batistę do przeprowadzenia w 1952 roku zamachu stanu. Dyktator zalegalizował władzę w zbojkotowanych przez opozycjonistów wyborach z 1954. Rządy dyktatora obaliła rewolucja kubańska, w wyniku której władzę w 1959 objęła zbrojna opozycja zgrupowana w Ruchu 26 Lipca i Armii Powstańczej.

    Okupacja wojenna (łac. occupatio bellica) – czasowe zajęcie przez siły zbrojne państwa prowadzącego wojnę całości lub części terytorium państwa nieprzyjacielskiego i wprowadzenie tam swojej władzy.Nikaragua (Nicaragua, Republika Nikaragui – República de Nicaragua) – państwo w Ameryce Środkowej, położone między Hondurasem na północy, a Kostaryką na południu. Na zachodzie na długości 320 km oblewają ją wody Oceanu Spokojnego, a na wschodzie na długości 480 km – wody Morza Karaibskiego.

    W 1959 roku premierem Kuby został przywódca rewolucji Fidel Castro a prezydentem Osvaldo Dorticós Torrado (do 1976). Rozwiązaniu uległy kongres, partie i organizacje społeczne. W 1960 roku powołano Komitety Obrony Rewolucji. Rząd zapoczątkował nacjonalizację gospodarki, zwłaszcza własności zagranicznej i realizację reformy rolnej. W proteście przeciwko takim działaniom rząd USA wprowadził w 1960 embargo handlowe (utrzymywane do dziś) a rok później zerwał stosunki dyplomatyczne z wyspą. Po takich działaniach USA rewolucjoniści zbliżyli się do Związku Radzieckiego. W wyniku rewolucji doszło do emigracji, którą szacuję się na około dwa miliony osób. Większość emigrantów udało się do Stanów Zjednoczonych. W kwietniu 1961 roku emigranci zorganizowani przez Central Intelligence Agency dokonali nieudanej inwazji w Zatoce Świń. Castro w następstwie inwazji (licząc na radzieckie wsparcie) proklamował „socjalistyczny” charakter rewolucji. W tym samym roku połączono organizacje rewolucyjne i wprowadzono system jednopartyjny (od 1965 roku rządzi ugrupowanie o nazwie Komunistyczna Partia Kuby). Rozmieszczenie na wyspie radzieckich rakiet doprowadziło w 1962 roku do kryzysu kubańskiego.

    Tainowie (Indianie Taino) – rdzenni, prekolumbijscy mieszkańcy wysp Bahama i wysp Wielkich Antyli, w tym Kuby, Hispanioli (Haiti i Dominikany), Puerto Rico i Jamajki zamieszkujący te wyspy bezpośrednio przed ich odkryciem przez Kolumba w 1492 r. Nie ma zbyt wielu źródeł informacji dotyczących życia Indian Taino. Prawdopodobnie przybyli na Kubę ok. 1100 r. p.n.e. przemieszczając się z Ameryki Południowej przez Antyle.Palo, inne nazwy: Las Reglas de Congo, Palo Monte, Palo Mayombe, Brillumba, Kimbisa to religia afroamerykańska z Kuby. Praktykowana także głównie przez emigrantów kubańskich w USA, Wenezueli, Kolumbii i Portoryko. Nazwa palo oznacza w języku hiszpańskim "patyk" (jako przedmiot święty). Wyznawcy "Palo" nazywani są: Paleros lub Nganguleros i łączą się w klany tzw. "rodziny". Liczba wyznawców nie jest znana z powodu praktykowania kultu przeważnie w tajemnicy (przypuszczalnie ponad połowa ludności Kuby to "Paleros").

    W 1976 roku dokonano tzw. instytucjonalizacja rewolucji: odbyły się pierwsze porewolucyjne wybory do parlamentu i uchwalono nową konstytucję. Rząd Kuby w latach zimnej wojny prowadził politykę zagraniczną, angażując się w sprawy państw takich jak Nikaragua, Grenada, Angola i Etiopia. Na początku lat 90. miejsce miał kryzys gospodarczy związany głównie z ograniczeniem importu ropy naftowej z byłego ZSRR. Przyczynił się on do zmniejszenia produkcji rolniczej i przemysłowej. W 2003 roku miejsce miały zorganizowane aresztowania opozycjonistów. W roku 2006 Boliwia, Wenezuela i Kuba utworzyły sojusz przeciw kapitalizmowi i imperializmowi, który nazwano „osią dobra przeciw osi zła“. W sierpniu tego samego roku Fidel Castro przekazał władzę swojemu młodszemu bratu, Raúlowi Castro. Raúl w 2008 roku stanął na czele Rady Państwa a w 2011 objął ster w partii. Jego rządy związane są z umiarkowaną liberalizacją gospodarczą i systemową.

    Matanzas to miasto i port na Kubie, nad Zatoką Matanzas (hiszp.: Bahia de Matanzas), która jest częścią Cieśniny Florydzkiej, ośrodek admistracji prowincji o tej samej nazwie. Matanzas znajduje się 90 km na wschód od Hawany i 32 km na zachód od ośrodka turystycznego Varadero. Miasto zamieszkuje 143,7 tys. mieszkańców (2004).Cieśnina Florydzka (ang. Straits of Florida, Florida Strait(s), hiszp. Estrecho de la Florida) - cieśnina między półwyspem Floryda a Kubą i wyspami Bahama, łącząca Zatokę Meksykańską z Atlantykiem.

    Demografia[]

    Wyspa jest w większości zamieszkiwana przez Kubańczyków. Biali stanowią 64,1% mieszkańców, Metysi 26,6% a czarni 9,3%.

    Religia[]

    Struktura religijna kraju:

  • bezwyznaniowcy — 55,1%
  • katolicy — 3,3%
  • protestanci — 3,3%
  • Istnieją ponadto niewielkie społeczności wyznawców Santerii i Świadkowie Jehowy.

    Prawa człowieka – koncepcja, według której każdemu człowiekowi przysługują pewne prawa, których źródłem obowiązywania jest przyrodzona godność ludzka. Prawa te mają charakter:Indianie – najliczniejsza i najbardziej zróżnicowana z trzech – obok Inuitów (Eskimosów) i Aleutów – grup ludności tubylczej (rdzennej, autochtonicznej) zamieszkujących oba kontynenty amerykańskie, obejmująca – zarówno dawniej, jak i dziś – setki ludów, plemion i grup o bardzo różnym charakterze i stopniu rozwoju. W tradycyjnej antropologii zaliczani są do rasy żółtej.

    Ustrój polityczny[]

    Kuba jest klasyfikowana jako republika lub republika socjalistyczna. Kierowniczą rolę w państwie sprawuje partia. Władza ustawodawcza należy do jednoizbowego parlamentu, Zgromadzenia Narodowego Władzy Ludowej. Te liczące 609 osób zgromadzenie, wybierane jest raz na pięć lat w wyborach powszechnych. Organ kierownictwa państwowego stanowi 31-osobowa Rada Państwa, wybierana przez parlament spośród jego członków. Przewodniczący Rady Państwa jest głową państwa i szefem rządu. Władza wykonawcza należy do rządu (powoływanego przez parlament na wniosek przewodniczącego Rady Państwa). Obecnie obowiązuje konstytucja z 1976 roku, która to została znowelizowana w 1992.

    Angola (Republika Angoli - República de Angola) – państwo w południowo-zachodniej Afryce nad Oceanem Atlantyckim, członek Unii Afrykańskiej. Sąsiaduje z Demokratyczną Republiką Konga, Namibią, Kongiem oraz Zambią. W przeszłości była kolonią portugalską. Posiada znaczne zasoby surowców naturalnych, w tym ropy naftowej i diamentów.Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.

    Na wyspie obowiązuje system jednopartyjny w którym funkcjonuje Komunistyczna Partia Kuby (istniejąca od 1925 roku). Na emigracji działają ugrupowania dysydenckie.

    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5] [6]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Santa Clara – miasto w środkowej Kubie, przy drodze samochodowej Carretera Central, stolica prowincji Villa Clara. Około 205,8 tys. mieszkańców. Znajduje się w nim Mauzoleum Ernesto "Che" Guevary, wystawione w miejscu, w którym stoczyła się w w dniach między 28 grudnia 1958 a 1 stycznia 1959 bitwa decydująca o losach rewolucji kubańskiej.
    Cieśnina Jukatańska - cieśnina na Oceanie Atlantyckim pomiędzy półwyspem Jukatan a Kubą. Łączy Basen Jukatański na Morzu Karaibskim z Zatoką Meksykańską.
    La Regla de Arará, inne nazwy: Rada (Haiti, Trynidad) i Arrada (Carriacou) – religia afroamerykańska z Kuby i Antyli.
    Sierra Maestra - największe pasmo górskie Kuby, położone w południowej części kraju, w prowincji Granma. Najwyższym jego szczytem jest Pico Turquino (1974 m n.p.m.).
    Guantánamo − miasto w południowo-wschodniej części Kuby, stolica prowincji Guantánamo. Zamieszkuje je 244.603 ludzi, z których większość zatrudniona jest przy uprawie trzciny cukrowej i bawełny.
    Konstytucja (od łac. constituo, -ere – urządzać, ustanawiać, regulować) – akt prawny, określany także jako ustawa zasadnicza, która zazwyczaj ma najwyższą moc prawną w systemie źródeł prawa w państwie.
    Cienfuegos - miasto w środkowej Kubie, nad Zatoką Cienfuegos (Morze Karaibskie), ośrodek administracyjny prowincji Cienfuegos. Około 190 tys. mieszkańców.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.058 sek.