• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Ksawery Branicki - przyrodnik

    Przeczytaj także...
    Warszawskie Towarzystwo Wioślarskie – najstarsze w Warszawie towarzystwo sportowe założone w 1878. Towarzystwo funkcjonuje do dziś. Siedziba towarzystwa mieści się w Warszawie przy ul. Zaruskiego 12.Kolekcja wilanowska – zbiory sztuki zgromadzone w pałacu w Wilanowie, udostępnione publiczności w 1805 r. przez Stanisława Kostkę Potockiego, eksponowane i katalogowane przez jego następców (Aleksandra Potockiego, Augusta Potockiego i jego żonę Aleksandrę) oraz ród Branickich (który w 1892 r. nabył je drogą spadku), nieprzerwanie, po nacjonalizacji w 1945 r., do dnia dzisiejszego. Dłuższe przerwy w ekspozycji ziorów miały miejsce jedynie w czasie pierwszej wojny światowej, kiedy częściowo ewakuowano je do Warszawy i w czasie II wojny światowej, kiedy rozgrabili je okupacyjni urzędnicy, Wehrmacht i sprzymierzone z Niemcami wojska węgierskie. Generalnie rewindykacja zbiorów zakończyła się w 1956 r., chociaż wiele dzieł sztuki figuruje wciąż na liście zaginionych. Obecnie kolekcja wilanowska jest własnością Muzeum Pałacu w Wilanowie - narodowej instytucji kultury.
    Hrabia – tytuł szlachecki, w Polsce od wyrazu grabia i graf, wyraz pochodzenia czeskiego i niemieckiego, w czasach wczesnośredniowiecznych comes, jednakże średniowieczni comites byli wyższymi urzędnikami, kasztelanami oraz wojewodami.

    Ksawery Władysław Aleksander Konstanty Andrzej Leon Branicki (ur. 19 kwietnia 1864 w Paryżu, zm. 18 czerwca 1926 w Montrésor) — hrabia, polski przyrodnik, muzealnik, kolekcjoner.

    Życiorys[ | edytuj kod]

    Prawnuk targowiczanina Franciszka Ksawerego, syn Konstantego Branickiego (podróżnika i kolekcjonera, zm. 1884). Dziedzic wielkich majątków ziemskich na kijowszczyźnie, właściciel dóbr Montrésor we Francji (odziedziczonych po stryju Ksawerym), od 1892 roku właściciel dóbr wilanowskich odziedziczonych po Aleksandrze Potockiej, od 1911 właściciel dóbr Roś (ordynacja roska) na grodzieńszczyźnie odziedziczonych po wuju Stefanie Potockim.

    Aleksandra z Potockich Potocka herbu Pilawa (ur. 26 marca 1818 w Petersburgu, zm. 6 stycznia 1892 w Warszawie), właścicielka dóbr wilanowskich, działaczka charytatywna.Jerzy Sewer Teofil Dunin-Borkowski herbu Łabędź (ur. 1 października 1856 w Dubiecku, zm. 23 października 1908 w Młyniskach) – hrabia, heraldyk, działacz społeczny, polityk, ziemianin.

    Finansował badania przyrodnicze w Ameryce Południowej i Afryce. Kontynuował rozpoczęte przez ojca gromadzenie zbiorów przyrodniczych, głównie zoologicznych i w 1887 udostępnił je publiczności w prywatnym muzeum przyrodniczym (Muzeum im. Branickich), które w 1919 przekazał państwu polskiemu. Wraz ze zbiorami Gabinetu Zoologicznego powstałego w 1819 roku przy Uniwersytecie Warszawskim utworzyło ono Dział Zoologiczny Narodowego Muzeum Przyrodniczego.

    Rewolucja październikowa w Rosji (według terminologii sowieckiej Wielka Socjalistyczna Rewolucja Październikowa) – określenie, stosowane na:II Rzeczpospolita (II RP) – Rzeczpospolita Polska w latach 1918–1945, od odzyskania suwerenności państwowej w 1918 do wycofania uznania międzynarodowego dla Rządu RP na uchodźstwie w konsekwencji wykonania porozumień między mocarstwami wielkiej trójki na konferencji jałtańskiej w 1945.

    Przez 20 lat był prezesem Warszawskiego Towarzystwa Wioślarskiego, najstarszego polskiego stowarzyszenia sportowego.

    W odpowiedzi na deklarację wodza naczelnego wojsk rosyjskich wielkiego księcia Mikołaja Mikołajewicza Romanowa z 14 sierpnia 1914 roku, podpisał telegram dziękczynny, głoszący m.in., że krew synów Polski, przelana łącznie z krwią synów Rosyi w walce ze wspólnym wrogiem, stanie się największą rekojmią nowego życia w pokoju i przyjaźni dwóch narodów słowiańskich. W czasie I wojny światowej, po zajęciu Warszawy przez Niemców w 1915 wyjechał do Kijowa. Po zakończeniu wojny przebywał głównie w Montrésor. Miał opinię dziwaka i skąpca w życiu prywatnym, prawdopodobnie z powodu ograniczania osobistych wydatków po utracie w wyniku rewolucji bolszewickiej dóbr ukraińskich i dochodów ze zniszczonych w czasie wojny polsko-bolszewickiej dóbr Roś. Znaczne środki przeznaczał na utrzymanie podupadłych po wojnie pałacu i zbiorów muzeum w Wilanowie.

    Ksawery Branicki herbu Korczak (ur. 1816 - zm. 1879) – polski szlachcic, finansista, działacz narodowy, kolekcjoner sztuki. Jedna z wybitniejszych postaci drugiego okresu Wielkiej Emigracji we Francji i jedna z najhojniejszych osób wspierających materialnie i organizacyjnie powstanie styczniowe w 1863 roku.Muzeum i Instytut Zoologii Polskiej Akademii Nauk (MiIZ PAN) – geneza muzeum sięga Gabinetu Zoologicznego powstałego w 1819 przy ówczesnym Królewskim Uniwersytecie Warszawskim i rozwijającego się do 1862 pod kierownictwem Feliksa Pawła Jarockiego. Następcą Jarockiego był Władysław Taczanowski, który po objęciu funkcji kierownika zmienił Gabinet w miejsce eksponowania zbiorów o charakterze edukacyjno-naukowym. W 1864 Taczanowski nawiązał kontakt z Konstantym i Aleksandrem Branickimi, którzy współpracowali z Gabinetem finansując powiększające kolekcję ekspedycje do Ameryki Południowej i Afryki. Taczanowski kierował Gabinetem do 1890, a po nim Nikołaj Nasonow (do 1906) i Jakow Szczełkanowcew (do 1915). Władysław Taczanowski współpracował z Branickimi przy powołaniu prywatnego Muzeum Zoologicznego, które zostało otwarte dla publiczności przez Ksawerego Branickiego w 1887 Jego kierownikiem został Jan Sztolcman.

    Żonaty (1886) z cioteczną siostrą Anną Potocką (1863-1953). Miał pięcioro dzieci: córki Jadwigę i Katarzynę, a także trzech synów, zmarłych przed nim Władysława i Konstantego oraz Adama.

    Zmarł w Montrésor w czerwcu 1926 roku zapisując dobra wilanowskie i roskie synowi Adamowi, a Montrésor córce Jadwidze, zamężnej ze Stanisławem Reyem.

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • Muzeum i Instytut Zoologii PAN w Warszawie
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Jerzy Sewer Dunin-Borkowski: Almanach Błękitny. Warszawa: 1908, s. 256.
    2. Kazimierz Władysław Kumaniecki, Zbiór najważniejszych dokumentów do powstania państwa polskiego, Warszawa, Kraków 1920, s. 30.
    Zamek w Montrésor – zamek znajdujący się w Montrésor we Francji. W połowie XIX wieku został zakupiony przez Różę z Potockich Branicką, a obecnie znajduje się w rękach rodziny Reyów.Kijów (ukr. Київ, Kyjiw, ros. Киев, Kijew) – stolica i największe miasto Ukrainy, nad rzeką Dniepr. Był miastem królewskim Rzeczypospolitej Obojga Narodów.




    Warto wiedzieć że... beta

    Mikołaj Mikołajewicz Romanow (młodszy) (ur. 6 listopada 1856 w Sankt Petersburgu, zm. 5 stycznia 1929 w Antibes) – wielki książę, generał kawalerii, generał adiutant, do 23 sierpnia 1915 głównodowodzący armii rosyjskiej podczas I wojny światowej.
    Pałac w Wilanowie – pałac królewski w Warszawie, na Wilanowie Królewskim, barokowy, wzniesiony w latach 1681–1696 dla króla Jana III Sobieskiego i Marii Kazimiery według projektu Augustyna Locciego, skrzydła boczne dobudowano w latach 1723–1729; mieści Muzeum Pałac w Wilanowie.
    Ordynacja Roska, ordynacja rodowa, założona testamentem przez Stefana Potockiego zm. (1910), bezpotomnego właściciela dóbr Roś koło Wołkowyska.
    WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.
    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
    Konstanty Grzegorz Branicki (ur. 9 maja 1824 – zm.14 lipca 1884) – polski szlachcic, właściciel ziemski, z zamiłowania przyrodnik, kolekcjoner i podróżnik. Syn Władysława i Róży z Potockich.
    I wojna światowa – konflikt zbrojny trwający od 28 lipca 1914 do 11 listopada 1918 (w latach 20. i 30. XX wieku nazywany "wielką wojną") pomiędzy ententą, tj. Wielką Brytanią, Francją, Rosją, Serbią, Japonią, Włochami (od 1915) i Stanami Zjednoczonymi (od 1917), a państwami centralnymi, tj. Austro-Węgrami i Niemcami wspieranymi przez Turcję i Bułgarię.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.84 sek.