• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Krzysztof Penderecki



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6]
    Przeczytaj także...
    Odznaka Honorowa „Zasłużony dla Mazowsza” – polskie odznaczenie samorządowe, nadawane w formie odznaki honorowej będącej zaszczytnym, honorowym wyróżnieniem za szczególne zasługi dla Województwa Mazowieckiego. Order Sztandaru Pracy, pierwotnie order „Sztandar Pracy” – polskie wysokie odznaczenie państwowe Polski Ludowej ustanowione ustawą z dnia 2 lipca 1949 roku ... w celu nagrodzenia wyjątkowych zasług położonych dla Narodu i Państwa... Ostatni raz nadano go w 1991. Został zniesiony w 1992.

    Krzysztof Eugeniusz Penderecki (ur. 23 listopada 1933 w Dębicy, zm. 29 marca 2020 w Krakowie) – polski kompozytor, dyrygent i pedagog muzyczny. Przedstawiciel polskiej szkoły kompozytorskiej lat sześćdziesiątych XX wieku. Profesor i rektor Akademii Muzycznej w Krakowie.

    Skomponował cztery opery, osiem symfonii i szereg innych utworów orkiestrowych, koncertów instrumentalnych, oprawę chóralną głównie tekstów religijnych, a także utwory kameralne i instrumentalne. Wśród jego najbardziej rozpoznawalnych utworów są Ofiarom Hiroszimy – Tren, Pasja według św. Łukasza, Polskie Requiem oraz III Symfonia.

    Petersburski Uniwersytet Państwowy (Санкт-Петербургский Государственный Университет, СПбГУ) – uniwersytet w Sankt Petersburgu, w Rosji. Jest jednym z najstarszych rosyjskich uniwersytetów. Ma 19 wydziałów, 13 instytutów naukowo-badawczych. Budynki uniwersytetu znajdują się w różnych rejonach miasta. Obecnie na uniwersytecie uczy się ponad 20 tysięcy studentów w trybie dziennym i 9 tysięcy studentów w trybie zaocznym.Passio et Mors Domini Nostri Jesu Christi secundum Lucam (Pasja według św. Łukasza) – jedno z najważniejszych dzieł polskiej muzyki XX wieku, napisane przez Krzysztofa Pendereckiego w latach 1963-66, na zamówienie niemieckiej stacji Westdeutscher Rundfunk. Autor wykorzystał w tej pasji fragmenty łacińskiego tekstu Ewangelii Łukasza, a także, w mniejszym stopniu, Ewangelii Jana oraz wielkopostnych hymnów, psalmów i trenów.

    Studiował kompozycję w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Krakowie (obecnie Akademia Muzyczna w Krakowie), gdzie po uzyskaniu dyplomu podjął pracę nauczyciela akademickiego. Po raz pierwszy zdobył rozgłos w 1959 roku po premierowym wykonaniu utworów Strofy, Emanacje oraz Psalmy Dawida na festiwalu Warszawska Jesień. Powszechne uznanie przyniosła mu kompozycja Tren na orkiestrę smyczkową, poświęcona ofiarom ataku atomowego na Hiroszimę, oraz chóralne dzieło Pasja według św. Łukasza. Jego pierwsza opera, Diabły z Loudun, została premierowo wystawiona w Hamburgu i Stuttgarcie w 1969 roku. Począwszy od połowy lat 70. styl kompozytorski Pendereckiego zmienił się, a jego pierwszy koncert skrzypcowy skupił się na półtonie i trytonie. W latach 80. powstało jego chóralne dzieło Polskie Requiem.

    23 listopada jest 327. (w latach przestępnych 328.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 38 dni. Estońska Akademia Muzyki i Teatru (Eesti Muusika- ja Teatriakadeemia) – państwowa artystyczna szkoła wyższa, zlokalizowana w Tallinnie.

    Jego muzyka niejednokrotnie była wykorzystywana przez twórców filmowych. Utwory Pendereckiego znalazły się w filmach, takich jak Egzorcysta Williama Friedkina, Lśnienie Stanleya Kubricka, Dzikość serca Davida Lyncha, Ludzkie dzieci Alfonso Cuaróna, Katyń Andrzeja Wajdy oraz Wyspa tajemnic Martina Scorsese.

    Za swoją pracę otrzymał szereg prestiżowych nagród, w tym dwukrotnie Prix Italia: w 1967 i 1968 roku, oraz czterokrotnie Nagrodę Grammy: w 1988, 1999 (dwie) i 2017 roku. Szereg uczelni wyższych w Europie i Stanach Zjednoczonych przyznało mu tytuł doctora honoris causa. Penderecki posiadał honorowe obywatelstwo Bydgoszczy i był honorowym prezesem Związku Kompozytorów Polskich. Otrzymał szereg odznaczeń państwowych. Kawaler najwyższego polskiego odznaczenia, Orderu Orła Białego. Był także wielokrotnie nominowany do nagród Akademii Fonograficznej „Fryderyk” w kategoriach muzyki poważnej (w tym czterokrotnie w kategorii kompozytor roku muzyki poważnej). W 2009 roku otrzymał Złotego Fryderyka za całokształt twórczości w muzyce poważnej.

    Bronisław Maria Komorowski (ur. 4 czerwca 1952 w Obornikach Śląskich) – polski polityk, z wykształcenia historyk. Od 6 sierpnia 2010 prezydent Rzeczypospolitej Polskiej.Biblioteka Narodowa (BN) – polska biblioteka narodowa w Warszawie, na Ochocie, na Polu Mokotowskim, narodowa instytucja kultury założona w 1928.

    Był członkiem Polskiej Akademii Umiejętności oraz Akademii Fonograficznej ZPAV.

    W 2012 dziennik „The Guardian” nazwał go „najprawdopodobniej największym żyjącym polskim kompozytorem”.

    Spis treści

  • 1 Wczesne lata
  • 2 Kariera zawodowa
  • 3 Twórczość
  • 4 Działalność pedagogiczna
  • 5 Śmierć
  • 6 Życie prywatne
  • 7 Utworzone dzieła
  • 7.1 Utwory sceniczne
  • 7.1.1 Opery
  • 7.2 Muzyka instrumentalna
  • 7.2.1 utwory na orkiestrę
  • 7.2.2 utwory na orkiestrę smyczkową
  • 7.2.3 utwory na orkiestrę dętą
  • 7.2.4 utwory na zespół jazzowy
  • 7.2.5 utwory na instrumenty solowe i orkiestrę
  • 7.2.6 muzyka kameralna
  • 7.2.7 muzyka filmowa i wykorzystywana w filmach
  • 7.2.8 Kompozycje na taśmę
  • 7.3 Muzyka wokalna
  • 7.3.1 muzyka na chór a cappella
  • 7.3.2 śpiew z akompaniamentem zespołu instrumentalnego lub orkiestry
  • 7.3.3 utwory na chór i orkiestrę
  • 7.3.4 głosy solowe, chór i zespół instrumentalny bądź orkiestra
  • 8 Ordery, odznaczenia, nagrody
  • 8.1 Doktoraty honoris causa
  • 9 Zobacz też
  • 10 Przypisy
  • 11 Bibliografia
  • 12 Linki zewnętrzne
  • Wczesne lata[ | edytuj kod]

    Urodził się 23 listopada 1933 w Dębicy. Był synem adwokata Tadeusza Pendereckiego i Zofii z domu Berger. Po babce ze strony ojca, Stefanii Szylkiewicz, miał pochodzenie ormiańskie, natomiast ze strony matki – niemieckie. Wywodził się z rodziny o tradycjach artystycznych – muzykami byli m.in. jego ojciec, a także dziadek, Robert Berger (zawodowo bankier); kuzynem był zaś Tadeusz Kantor.

    Regina Chłopicka z d. Rudnicka (ur. 19 sierpnia 1934 w Jaryczowie Nowym k. Lwowa) – teoretyk muzyki, profesor emerytowany Akademii Muzycznej w Krakowie.Encyklopedia muzyczna PWM wydawana przez Polskie Wydawnictwo Muzyczne od 1979 roku encyklopedia muzyczna składająca się z części biograficznej i rzeczowej. Do 2012 roku ukazały się wszystkie 12 tomów części biograficznej. Wydane zostały również suplementy do dwóch pierwszych tomów oraz tomy specjalne poświęcone Fryderykowi Chopinowi, Henrykowi Wieniawskiemu i Henrykowi Mikołajowi Góreckiemu zawierające wybrane hasła z wcześniej wydanych tomów, ale poszerzone i uzupełnione. Encyklopedia muzyczna PWM łącznie obejmuje ponad 9700 haseł na 6000 stronach.

    Mając sześć lat, uczęszczał na lekcje gry na fortepianie, które przerwał z powodu niepedagogicznego podejścia nauczycielki. Po zakończeniu II wojny światowej zaczął naukę gry na skrzypcach. Pracował też ze Stanisławem Dallą, u którego boku zaczął pisać swoje pierwsze kompozycje – brak nut z etiudami skrzypcowymi spowodowany wojną zmusił ich do samodzielnego pisania ćwiczeń. Pobierał też lekcje kompozycji u Franciszka Skołyszewskiego. W latach 1955–1958 studiował kompozycję w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Krakowie w klasie Artura Malawskiego.

    Akademia Muzyczna im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku – wyższa szkoła muzyczna, wcześniej (od założenia w 1947 r. do zmiany nazwy w 1982 r.) nosiła nazwę Państwowej Wyższej Szkoły Muzycznej.Twin Peaks – amerykański serial telewizyjny Davida Lyncha i Marka Frosta, będący zapowiadaną w finałowym odcinku serialu z lat 90. jego kontynuacją.

    Kariera zawodowa[ | edytuj kod]

    W 1959 za kompozycje: Strofy, Emanacje oraz Psalmy Dawida zdobył trzy pierwsze nagrody w konkursie Związku Kompozytorów Polskich. W nagrodę otrzymał stypendium umożliwiającego wyjazd na zagraniczną uczelnię. W tym czasie z przyjaciółmi (m.in. Piotrem Skrzyneckim i Bronisławem Chromym) założył Piwnicę pod Baranami.

    Biblioteka Narodowa Korei – biblioteka narodowa Korei Południowej znajdująca się w Seulu. Powstała w 1945 roku. Jej zbiory liczą ponad 11 milionów woluminów (2018), w tym ponad milion zagranicznych książek. Uniwersytet Zielonogórski – uczelnia wyższa z siedzibą w Zielonej Górze. Jeden z młodszych uniwersytetów w Polsce, który został utworzony 1 września 2001 roku z połączenia Politechniki Zielonogórskiej (powstałej w 1965 roku jako Wyższa Szkoła Inżynierska) oraz Wyższej Szkoły Pedagogicznej (powstałej w 1971 roku jako Wyższa Szkoła Nauczycielska).

    Międzynarodowy rozgłos przyniosły mu utwory o oryginalnej kolorystyce dźwiękowej, często wykorzystujące niekonwencjonalne techniki artykulacji (np. stukanie w denko instrumentów smyczkowych). Taka technika kompozytorska otrzymała miano sonoryzmu, w tym stylu skomponowana została m.in. Pasja według św. Łukasza. Niedługo później stworzył pierwsze dzieło operowe Diabły z Loudun, którego prawykonanie odbyło się 20 czerwca 1969 w Operze Hamburskiej w reżyserii Konrada Swinarskiego.

    Krzysztof Meyer (ur. 11 sierpnia 1943 w Krakowie) – polski kompozytor, pianista, pedagog i autor książek o muzyce. Mąż Danuty Gwizdalanki.Quartetto per archi (I Kwartet smyczkowy) – sonorystyczny utwór kameralny, skomponowany przez Krzysztofa Pendereckiego w 1960.

    Od 1973 zajmował się dyrygenturą, prowadząc polskie oraz światowe zespoły symfoniczne, wykonujące m.in. utwory Beethovena, Schuberta, Mendelssohna, Szostakowicza oraz samego kompozytora.

    Od 1978 był członkiem Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa (SKOZK).

    W 1996 skomponował symfonię-oratorium Siedem bram Jerozolimy na zamówienie miasta Jerozolimy z okazji jubileuszu 3000 lat Świętego Miasta; prawykonanie miało miejsce w Jerozolimie 9 stycznia 1997, a pierwsze wykonanie w Polsce odbyło się w Warszawie 14 marca 1997.

    Westfalski Uniwersytet Wilhelma w Münsterze (niem. Westfälische Wilhelms-Universität Münster, WWU) – publiczny uniwersytet zlokalizowany w Münsterze, w Niemczech.Diabły z Loudun – pierwszy utwór operowy w twórczości Krzysztofa Pendereckiego (prapremiera w reż. Konrada Swinarskiego, Opera w Hamburgu - 20 czerwca 1969). Libretto powstało w oparciu o sztukę teatralną "Demony" Johna Whitinga z 1961 inspirowaną Diabłami z Loudun autorstwa Aldousa Huxleya z roku 1952. Książka Huxleya nawiązywała do autentycznych wydarzeń z początku XVII wieku w Loudun we Francji, gdzie odbył się proces księdza Urbana Grandiera, oskarżonego przez przeoryszę klasztoru Urszulanek o opętanie zakonnic i konszachty z diabłem.
    Wywiad z Krzysztofem Pendereckim zrealizowany przez Louisiana Museum of Modern Art, wideo (2013)

    Założył międzynarodową akademię muzyczną Europejskie Centrum Muzyki w Lusławicach, gdzie mieszkał od 1976. Otwarcie akademii odbyło się 21 maja 2013.

    Egzorcysta (ang. The Exorcist) – filmowy horror wyprodukowany w USA w roku 1973, uznawany jest za jeden z najlepszych filmów grozy w historii kina.Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (UAM) – powstały w 1919 państwowy uniwersytet z siedzibą w Poznaniu. Według ogólnoświatowego rankingu szkół wyższych Webometrics Ranking of World Universities ze stycznia 2013, opracowanego przez hiszpański instytut Consejo Superior de Investigaciones Científicas uczelnia zajmuje 3. miejsce w Polsce wśród uniwersytetów, a na świecie 393. pośród wszystkich typów uczelni.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6]




    Warto wiedzieć że... beta

    Sonoryzm – kierunek w muzyce współczesnej, zaliczany do nurtów drugiej awangardy, typowy przede wszystkim dla muzyki polskiej w latach sześćdziesiątych, często utożsamiany z pojęciem "polskiej szkoły kompozytorskiej".
    Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina (UMFC, daw. Akademia Muzyczna im. Fryderyka Chopina w Warszawie, PWSM w Warszawie, Konserwatorium Muzyczne w Warszawie) – najstarsza i największa uczelnia muzyczna w Polsce, a także jedna z najstarszych w Europie. Mieści się w Warszawie. Jako jedyna w Polsce posiada status uniwersytetu przymiotnikowego, ponieważ posiada zdolność nadawania stopnia doktora nauk humanistycznych w zakresie nauk o sztuce oraz doktora sztuk muzycznych w pięciu dyscyplinach. Posiada także uprawnienia do nadawania stopnia doktora habilitowanego sztuk muzycznych w zakresie dyrygentury, kompozycji i teorii muzyki, instrumentalistyki i wokalistyki.
    Ewa Szelburg-Zarembina (ur. 10 kwietnia 1899 w Bronowicach k. Puław, zm. 28 września 1986 w Warszawie) – powieściopisarka, poetka, dramaturg, eseistka, najbardziej znana z twórczości dla dzieci i młodzieży. Pierwszy Kanclerz Kapituły Orderu Uśmiechu, funkcję tę pełniła w latach 1968–1976.
    Litewska Biblioteka Narodowa im. Martynasa Mažvydasa (lit. Lietuvos nacionalinė Martyno Mažvydo biblioteka) – litewska biblioteka narodowa założona w 1919 roku w Kownie, przeniesiona w 1963 roku i działająca do dziś w Wilnie.
    Order Zasługi Wielkiego Księstwa Luksemburga (fr.: Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg) – najmłodsze luksemburskie odznaczenie za zasługi, ustanowione w 1961 jako order państwowy (w przeciwieństwie do drugiego luksemburskiego orderu Zasługi Adolfa de Nassau, który jest orderem domowym).
    Apostolski symbol wiary (łac. Symbolum Apostolorum lub Symbolum Apostolicum), w skrócie Symbol Apostolski (potocznie: Skład apostolski, Wierzę w Boga, z łac. credo – wierzę) – to najwcześniejsze wyznanie wiary Kościoła rzymskiego. Pierwsze pisane świadectwo tekstu sięga początku III wieku. Późniejsza legenda przypisała autorstwo samym Apostołom. Autorytet tego Credo wziął się, po pierwsze, z faktu jego powstania w Rzymie, który od początku cieszył się szczególnym autorytetem wśród innych kościołów lokalnych Zachodu, po drugie, stąd, że jego treść postrzegano jako odbicie apostolskiej tradycji wiary. W symbolu wyrażona jest wiara w Trójcę Świętą, używa go przede wszystkim Zachód chrześcijański: Kościół rzymskokatolicki, Kościoły starokatolickie, anglikanie, liczne wyznania protestanckie. W Kościele rzymskokatolickim odczytywany jest podczas wieczornych nabożeństw, takich jak nabożeństwo czerwcowe do Serca Jezusa lub maryjne nabożeństwa majowe czy październikowe i w czasie koronki do Bożego Miłosierdzia.
    William Friedkin (ur. 29 sierpnia 1935 w Chicago) – amerykański reżyser, scenarzysta i producent filmowy. Laureat Oscara.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.13 sek.