• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Krasnolud



    Podstrony: [1] 2 [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Legendarium Tolkiena – fikcyjne uniwersum stworzone przez J.R.R. Tolkiena, przedstawione w dziełach o Śródziemiu (Ardzie), m.in. we Władcy Pierścieni, Hobbicie i Silmarillionie, w którym Tolkien wykorzystał swoją wiedzę o wierzeniach Anglosasów. W rozumieniu tolkienistycznym nazwa legendarium Tolkiena (mitologia Tolkiena) może oznaczać także część uniwersum Tolkiena poświęconą wierzeniom i legendom elfów, czyli w myśl świata przedstawionego: historycznym wydarzeniom, które przeszły do świata legend z perspektywy bohaterów Władcy Pierścieni.Śródziemie (ang. Middle-earth) – fikcyjna pradawna kraina, w której toczy się akcja większości opowieści J.R.R. Tolkiena. Określenie to używane jest zarówno na określenie całego świata (Ardy) opisanego w Hobbicie, Władcy Pierścieni i Silmarillionie, jak i w węższym sensie, jako nazwa głównego kontynentu Ardy (zwanego również Endorem).
    Krasnoludy w mitologii nordyckiej[]

    Pochodzenie[]

    Wojciech Górczyk o stworzeniu Krasnoludów pisze: „Na początku była Ginnungagab – Ziejąca Pustka, która graniczyła z Muspell – Krainą Ognia i Niflheim – Krainą Lodu (z czasem stanie się ona kraina zmarłych). Z Kotła (wulkanu) Hvergelmir wypływało dwanaście rzek, które zalewały Ginnungagab, lód zaczął się topić, tworząc glinę. Glina ożyła, tworząc z kolei Ymira – pradawnego olbrzyma. W celu zapewnienia olbrzymowi pożywienia powstała kolejna istota: Adhumala – Żywicielka. Adhumala żywiła się, liżąc słony szron, z którego wyłoniła się ludzka postać – Buri. Ymir ze swego żaru stworzył parę pierwszych olbrzymów, zaś Buri miał syna imieniem Bor, który spłodził dziecko z olbrzymką. Tym dzieckiem był Odyn. Odyn wraz z braćmi zabił Ymira, po czym dokonali kreacji świata z jego ciała. Następnie rozpoczęli tworzenie istot, które miały tenże świat zamieszkać. Pierwsze powstały Dverg (krasnoludy). Bogowie dali im świadomość i umieścili ich pod ziemią w krainie Nidavellir. Kolejnymi istotami, które się pojawiły, były elfy.(...)Jako ostatni do życia zostali powołani ludzie, którzy otrzymali krainę Midgard”.

    Maszyna parowa to parowy silnik tłokowy. Czasem do maszyn parowych zalicza się pompy parowe powstałe przed silnikiem tłokowym. Za wynalazcę maszyny parowej uważa się Jamesa Watta, który w 1763 roku udoskonalił atmosferyczny silnik parowy zbudowany wcześniej przez Thomasa Newcomena.Might and Magic (z ang. Moc i Magia, MM) – seria komputerowych gier fabularnych produkowanych przez New World Computing oraz wydawanych przez 3DO. Producentem serii był Jon Van Caneghem.

    Wygląd[]

    Wojciech Górczyk zauważa również, że:„Do XIII w. żadne źródła nie podają, aby dverg mieli być niżsi od ludzi. W kościele w Hylestad (Norwegia), obecnie w Muzeum starożytności w Oslo, znajduje się płaskorzeźba z XII wieku. Scena przedstawia jak Sigurðr (dverg) zabija Reginna (człowieka), gdzie dverg jest wzrostu człowieka. Dopiero od XIII w. dverg są przedstawiani jako mali i brzydcy.”. Obecnie dominuje pogląd, że postrzeganie krasnoludów (dverg), jako mniejszych od ludzi ma zawiązek z chrystianizacją mitologii nordyckiej w XIII w.

    Wrocławskie krasnale – nazwą tą określa się figurki krasnali, w liczbie ciągle rosnącej, umieszczanych na ulicach Wrocławia sukcesywnie od roku 2001. Stały się niewątpliwą atrakcją miasta – organizowane są specjalne wycieczki szlakiem krasnali i wydawane broszurki dla turystów chcących połączyć odnajdywanie kolejnych figurek ze zwiedzaniem Wrocławia. Liczba krasnali zmienia się – wciąż pojawiają się nowe, a niektóre są kradzione lub padają ofiarą wandalizmu mimo instalowanych zabezpieczeń.Mitologia nordycka – mitologia ludów krajów skandynawskich (północno-germańskich): Danii, Szwecji, Norwegii, Islandii i Wysp Owczych.

    Krasnoludy u różnych autorów[]

    Zależnie od świata i autora krasnoludowie przedstawiani są w nieco odmienny sposób.

    W stworzonej przez J.R.R. Tolkiena mitologii Śródziemia krasnoludowie są jedną z ras zamieszkujących Śródziemie. W przeciwieństwie do innych ras, którym życie dał Eru, krasnoludowie zostali stworzeni przez jednego z ValarówAulego. Powstali ze skał i minerałów z wnętrza Ziemi i mają ich charakterystyczne cechy – są twardzi i silni. Krasnoludzkie kobiety są nieliczne (z imienia wymieniona została tylko jedna z nich – Dís) i z punktu widzenia innych ras nie różnią się wyglądem zewnętrznym od mężczyzn.

    Język szwedzki (szw. svenska språket, svenska) – język północnogermański wschodni (wschodnioskandynawski), używany głównie w Szwecji i częściach Finlandii, przez ok. 9 mln ludzi. W Finlandii język szwedzki jest, obok fińskiego, językiem urzędowym, z uwagi na 5% szwedzkojęzycznych obywateli Finlandii zamieszkałych głównie na wybrzeżach tego kraju. Szwedzki jest dość dobrze zrozumiały dla Norwegów i w mniejszym stopniu także dla Duńczyków. Język standardowy w Szwecji, tzw. rikssvenska (szwedzki państwowy) oparty jest na dialektach regionu sztokholmskiego.Broda – jest to zarost na twarzy występujący głównie u mężczyzn (u kobiet w wyniku choroby lub nadaktywności nadnercza). Znajduje się na dolnej części twarzy. Popularne jest zgalanie brody lub jej części.

    W Świecie Dysku Terry’ego Pratchetta obie płci również są nieodróżniane i często mylone, a kobiety prowadzą identyczny tryb życia jak mężczyźni. Jeśli chodzi o ich charakter, to mimo że w domach (kopalniach macierzystych) prowadzą przykładny górniczo-pracowniczy tryb życia, po przeprowadzce do miast zaczynają przez cały czas nosić kolczugi (oraz dwuręczne topory). Najgorszą obrazą dla krasnoluda Świata Dysku jest nazwanie go ozdobą ogrodową. Ulubioną pieśnią krasnoludów jest ta o złocie, składa się ona z jednego wyrazu: „złoto” powtarzanego wiele razy, często przez wiele godzin. Największym krasnoludem (przez adopcję) Świata Dysku jest Marchewa Żelaznywładsson. Krasnoludowie w Świecie Dysku dzielą się na dwie grupy, te z Miedzianki (Ramtopy i okolice) oraz te z Überwaldu. Powieściami w dużej części traktującymi o krasnoludach są Piąty Elefant oraz Łups!.

    Rasa – popularne określenie gatunków istot humanoidalnych w wielu światach fantasy. Rasy te są w jakiś sposób ze sobą połączone, najczęściej poprzez powstanie ze wspólnej rasy-przodka (zwykle jest to człowiek lub elf) za pomocą magii lub też boskich działań. Użycie terminu rasa zostało spopularyzowane przez J. R. R. Tolkiena oraz (później) przez grę fabularną Dungeons & Dragons. Obecnie w wielu fikcyjnych światach można się spotkać z używaniem terminów rasa i gatunek zamiennie.Valarowie (qya. Valar, Potęgi, lp. Vala) – fikcyjne postaci stworzone przez J. R. R. Tolkiena w mitologii Śródziemia, najpotężniejsi Ainurowie. Ludzie nazywali ich czasem bogami. Od początku mieli określoną płeć, mimo że byli istotami duchowymi.

    Christopher Paolini w sadze „Dziedzictwo” ukazuje krasnoludy podobnie do innych autorów, lubią otwartą przestrzeń tak jak inne rasy, ale lubią też twardo stąpać po ziemi ale najlepiej czują się pod nią tworząc wspaniałe i rozległe budowle wykute w skałach Gór Beorskich. Według wierzeń Krasnoludy zostały ukształtowane przez boga Helzvog'a z korzeni góry. Rytuał tej rasy nakazywał pochowanie każdego krasnoluda w kamieniu. Krasnoludy w jego książkach dzielą się na 13 klanów („Jeden rządzi, dwanaście go otacza.”) Nazwy klanów pochodziły od zdarzeń historycznych, czym się zajmowali lub od zwierząt. Niektóre z klanów (Dûrgrimst):

    Świat Dysku – wieloksiąg napisany przez Terry’ego Pratchetta, którego akcja toczy się w fikcyjnym świecie w kształcie dysku.Cykl Dziedzictwo (ang. Inheritance Cycle) – seria książek fantasy napisanych przez Christophera Paoliniego. Dawniej nazwana Trylogia Dziedzictwo (ang. Inheritance Trilogy), lecz ze względu na zmianę liczby tomów seria została przemianowana.
    1. Indietum – klan metalmistrzów i kowali
    2. Quan – klan sług i posłańców bogów
    3. Rangi Hefthyn – straż Rzeczna pilnująca rzeki Az Rangi
    4. Feldûnost – pasterze i rolnicy dosiadający Feldûnostów dużych kozic
    5. Nagra – najodważniejsi z krasnoludów polujący na olbrzymie dziki zwane Nagra
    6. Az Swelden rak Anhûin – łzy Anhûin
    7. Fanghur

    W świecie Warhammera krasnoludowie zamieszkują głównie górskie twierdze, z których część upadła pod naporem Chaosu, orków czy skavenów. Są bardzo twardymi wojownikami, zawsze dotrzymującymi słowa, a honor jest dla nich bardzo ważny (tak samo jak złoto). Odrębną społecznością są Krasnoludy Chaosu.

    Warkocz – uczesanie z trzech (lub więcej) pasm długich, splecionych włosów, zabezpieczone przed rozplataniem (np. wstążką, czasem związaną w kokardę, frotką, itp.). W tradycji europejskiej włosy były splatane w jeden warkocz, noszony z tyłu głowy lub dwa, symetrycznie po bokach głowy – czasem dodatkowo upięte. W kulturach afrykańskich fryzura może składać się z bardzo wielu cienkich warkoczyków.Mitologia germańska – termin obejmujący wierzenia związane z religią germańską, jak mitologia nordycka, mitologia anglo-saksońska, kontynentalna mitologia germańska i inne mitologie Germanów. Mitologia germańska wywodzi się z mitologii indoeuropejskiej, znanej również jako mitologia indogermańska.

    W grze Arcanum krasnoludy władają biegle technologią i stoją za wynalezieniem maszyny parowej i wielu innych wynalazków, poza tym nie różnią się od krasnoludów Tolkiena.

    W grze fabularnej Dungeons & Dragons schemat rasy nie odbiega zbytnio od przedstawionego w utworach J.R.R. Tolkiena, oprócz widocznych różnic pomiędzy płciami. Istnieją podgatunki krasnoludów tj. Krasnoludy Tarczowe, Krasnoludy Złote, Krasnoludy Leśne, Arktyczne Krasnoludy, oraz Duergary – Mroczne Krasnoludy.

    W uniwersum The Elder Scrolls Dwemerowie zwani są krasnoludami, pomimo tego że byli rasą elficką. Wyróżniali się inteligencją, wiedzą o nauce i inżynierii. Ich cywilizacja stworzyła wielkie, zmechanizowane miasta i była technologicznie wysoko zaawansowana. Uważa się ją za wymarłą – niemal wszyscy jej członkowie zniknęli w tajemniczych okolicznościach.

    Krasnoludy – jedna z armii gry bitewnej Warhammer. Choć niscy wzrostem, są najtwardszymi i najbardziej nieustępliwymi wojownikami i najlepszymi kowalami w świecie Warhammera. Powszechnie znana jest ich pożądliwość złota, kamieni szlachetnych i piwa. Nigdy nie wybaczają urazy, póki jej nie pomszczą, a i te niechętnie wybijają sobie z pamięci.Nie używają magii- zamiast niej opanowali sztukę kucia magicznych run.Terry Pratchett, właśc. Terence David John Pratchett (ur. 28 kwietnia 1948 w Beaconsfield, zm. 12 marca 2015) – brytyjski pisarz fantasy i science fiction, najbardziej znany jako autor cyklu Świat Dysku. Inne jego dzieła to m.in. Trylogia Johnny’ego Maxwella i Trylogia Nomów. Współpracował także przy adaptacjach swojej twórczości na potrzeby sztuk teatralnych i gier komputerowych.

    W serii Might and Magic krasnoludy pojawiają się rzadko. W Heroes 3 żyją w mieście elfów, od Heroes 5 mają własne. (Dodatek „Kuźnia Przeznaczenia”) W „Legacy” są postaciami grywalnymi. Występują tam w 3 rodzajach – Obrońcy (klan Ponurej Stali), Zwiadowcy (klan Zimowego Wichru) i Kapłani Run (klan Czerwonych Płomieni). W serii występują też w „King’s Bounty” i dodatkach samodzielnych.

    Jacek Piekara (ur. 19 maja 1965 w Krakowie) – polski pisarz fantasy i dziennikarz czasopism o grach komputerowych ("Świat Gier Komputerowych", "Gambler", "Click!", "GameRanking", pseudonim: Randall), a także redaktor naczelny czasopisma "Fantasy". Studiował psychologię i prawo na Uniwersytecie Warszawskim. Emigrował do Wielkiej Brytanii. Obecnie mieszka w Polsce.Język norweski (norw. norsk språk, norsk) – język z grupy skandynawskiej języków germańskich. Jako że do tej pory nie wyodrębnił się jeden standard wymowy, każdy dialekt ma status oficjalny. Językiem norweskim posługuje się około 4,2 mln mówiących, z tego 3,5 mln do zapisu używa odmiany bokmål, a 700 tys. odmiany nynorsk. Norweski jest językiem urzędowym Norwegii.

    Czasami spotyka się półkrasnoludy – mieszańce krasnoludów i ludzi (np. w zbiorze opowiadań J. Piekary Ani słowa prawdy, w świecie MUDa Laca, w Narnii).

    Bibliografia[]

    1. Wojciech Górczyk, „Elfy – Istoty fantastyczne w mitologii nordyckiej”, Kultura i Historia, Uniwersytet Marii Curie Skłodowskiej w Lublinie, 16/2009, s.12-20. ISSN 1642-9826[1]
    2. Rudolf Simek, Zwerge w: Lexikon der germanischen Mythologie , Stuttgart, 1984.
    3. Jones Gwyn, The Norse Atlantic saga, being the Norse voyages of discovery and settlement to Iceland, Greenland, America, Oxford University Press 1964
    Opowieści z Narnii (ang. The Chronicles of Narnia, w Polsce znane czasem jako Kroniki Narnii) – cykl siedmiu powieści fantasy napisanych przez C.S. Lewisa. Uważany za klasykę literatury dziecięcej oraz najlepszą pracę autora, sprzedał się w ponad stu dwudziestu milionach egzemplarzy w czterdziestu jeden językach. Napisany przez Lewisa pomiędzy rokiem 1949 a 1954 i zilustrowany przez Pauline Baynes, został kilkukrotnie zaadaptowany, częściowo lub w całości, na potrzeby radia, telewizji, teatru i kina. Oprócz dużej liczby motywów chrześcijańskich, cykl zapożycza postaci i idee z mitologii greckiej oraz rzymskiej, jak również z tradycyjnych baśni brytyjskich i irlandzkich.Siekiera lub topór to najstarsze i nadal używane złożone narzędzie. Od ponad czternastu tysięcy lat jest on używany do kształtowania i podziału drewna, rąbania lasów, jako broń obuchowo-sieczna czy też jako symbol heraldyczny. Jest rozwinięciem pomysłu kija z obciążonym końcem, który dał początek takim wynalazkom jak: maczuga, młotek, motyka, topór ciesielski itp. Zmieniał się materiał i zastosowanie, ale zasada działania pozostała nie zmieniona. Początkowo wykonywany z kamienia i rogu, brązu a następnie stali. Siekiery z kamienia łupanego umieszczane były w rozczepionym stylisku, obwiązywanym dla wzmocnienia sznurami lub rzemieniami. Siekiery neolityczne posiadały już często wywiercony otwór dla mocowania trzonka. Pierwsze siekiery z brązu - tzw. siekiery tulejowe, posiadały szeroki, rurowaty otwór ze strony przeciwległej do ostrza, do niego prostopadły, i wymagały specjalnie ukształtowanego, wygiętego prawie pod kątem prostym styliska. Dla wzmocnienia osadzenia takiej siekierki, była ona zwykle przywiązywana do styliska, czemu służyły niewielkie pierścienie z boków nasady, formowane już w czasie odlewania narzędzia. W wielu kulturach epoki brązu siekierki stanowiły prawdopodobnie środek płatniczy.


    Podstrony: [1] 2 [3] [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Folklor (ang. folk-lore „wiedza ludu”) – symboliczno-artystyczna dziedzina kultury ludowej, mająca charakter wieloskładnikowy, niejednolity i synkretyczny.
    Heroes of Might and Magic III – strategiczna gra turowa wydana w 1999 roku przez firmę The 3DO Company, trzecia część serii Heroes of Might and Magic.
    Eru (qya. Jedyny), zwany również Ilúvatarem (qya. Ojciec Wszechrzeczy) – fikcyjna postać ze stworzonej przez J. R. R. Tolkiena mitologii Śródziemia. Wszechmocny bóg, stwórca Ainurów, Eä, Ardy i jej mieszkańców. Opiekę nad Ardą przekazał Ainurom (z Valarami na czele).
    Wilhelm Richard Wagner (ur. 22 maja 1813 w Lipsku, zm. 13 lutego 1883 w Wenecji) – niemiecki kompozytor, dyrygent i teoretyk muzyki okresu romantyzmu.
    Andrzej Polkowski – polski tłumacz, pisarz i archeolog. Od wczesnych lat rozwijał zainteresowania literaturą i historią (w dużej mierze dzięki swojemu ojczymowi, Witoldowi Ostrowskiemu, profesorowi literatury angielskiej). Studiował archeologię. Tłumaczył homilie papieża Jana Pawła II w serii papieskiej wydawanej przez Instytut Wydawniczy PAX. Związany z wydawnictwem Media Rodzina. Przetłumaczył ponad 100 tytułów, należących do literatury dziecięcej, fantasy i SF, a także z dziedzin psychologii i historii.
    Jerzy Łoziński (ur. 1947) – tłumacz, doktor filozofii, wieloletni pracownik Instytutu Filozofii Uniwersytetu Warszawskiego.
    Krasnal ogrodowy (niem. Gartenzwerg) – figurka z ceramiki, gipsu lub tworzywa sztucznego, przedstawiająca krasnala, przeznaczona do dekoracji ogrodu przydomowego. Wzorem do postaci krasnala byli niemieccy górnicy z okresu średniowiecza. Według szacunkowych ocen w niemieckich ogrodach znajduje się około 25 milionów krasnali.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.025 sek.