• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kras wieżowy

    Przeczytaj także...
    Wyżyna Krakowsko-Częstochowska (341.3) – makroregion geograficzny położony w południowej Polsce. Stanowi wschodnią część Wyżyny Śląsko-Krakowskiej. Tworzy pas długości ok. 80 km, pomiędzy Krakowem a Częstochową. W pasie tym wzgórza wznoszą się na wysokość 400-515 m n.p.m..Ostaniec – wzniesienie powstałe w wyniku procesów wietrzenia i erozji (a także denudacji terenów przyległych, co powoduje odsłonięcie i pozostawienie ostańca). Ostańce występują jako wyizolowane formy terenu, często o stromych, skalistych stokach, stanowiące pozostałość większego masywu skalnego. Niekiedy ostańcami są całe wzniesienia, jak np. Szczeliniec w Górach Stołowych.
    Wapień – skała osadowa (chemogeniczna lub organogeniczna) zbudowana głównie z węglanu wapnia, przede wszystkim w postaci kalcytu.
    Kras wieżowy w płd. Chinach, dolina rzeki Yulong

    Kras wieżowy (kras stożkowy, kras kopiasty) – zespół form krasowych, występujących w późnym stadium erozji i denudacji krasu – stadium penepleny. Spośród równiny wystają pojedyncze ostańce i twardzielce wapienne, będące pozostałościami dawnego większego masywu wapiennego. Mają najczęściej wygląd odizolowanych wież, stożków i kop, stąd nazwa (aczkolwiek w niektórych publikacjach fachowych te trzy nazwy rozdziela się dalej, pod względem specyficznych cech). Ze względu na to, iż w czasie peneplenizacji dno równiny (doliny) było stopniowo coraz niżej, obniżał się też poziom wód, tworzących w masywie liczne jaskinie krasowe, obecnie nierzadko suche i występujące znacznie powyżej dna doliny, niekiedy uszeregowane w poziomy (na których woda przez dłuższy czas geologiczny występowała bez zmian).

    Denudacja (etym. łac. denudare, ogołacać, odkrywać; inaczej: degradacja, etym. łac. degradatio, obniżenie) – degradacja, procesy denudacyjne – procesy niszczące powodujące wyrównywanie i stopniowe obniżenie powierzchni Ziemi. Obejmuje procesy takie jak wietrzenie, erozja i ruchy masowe (przemieszczanie okruchów skalnych, efektów dezintegracji blokowej i ziarnowej) z terenów górskich i wyżynnych na nizinne, powodujące wyrównanie terenu (peneplenizacja). Zazwyczaj transportowany materiał trafia ostatecznie do oceanów, gdzie jest deponowany w postaci skał okruchowych jak piaskowce. Na obszarach obfitych w zwietrzelinę denudacja zmierza do obniżenia podłoża skalnego.Mieczysław Marian Klimaszewski (ur. 26 lipca 1908 w Stanisławowie, zm. 27 listopada 1995 w Krakowie) – polski geograf i geomorfolog, działacz państwowy, przewodniczący Krakowskiego Komitetu Frontu Jedności Narodu.

    Podstawowe elementy krasu wieżowego, to ostańce (lub twardzielce), zwane mogotami lub humami.

    Kras wieżowy jest szczególnie znany z Chin (m.in. okolice miasta Guilin), gdzie około połowy XX w. badał go Mieczysław Klimaszewski. Za ciekawą i specyficzną formę krasu wieżowego można też uznać "tsingi", występujące na Madagaskarze. W Polsce nie występuje typowa rzeźba krasu wieżowego, ale dość zbliżoną rzeźbę można spotkać w niektórych miejscach Jury Krakowsko-Częstochowskiej.

    Pojęcia Chiny używa się w odniesieniu do krainy historycznej, obejmując wówczas całokształt chińskiej historii i kultury (zobacz: historia Chin), lub w węższym znaczeniu, w odniesieniu do Chińskiej Republiki Ludowej.Kras (procesy krasowe, krasowienie) – procesy rozpuszczania skał przez wody powierzchniowe i podziemne, jeden z rodzajów wietrzenia chemicznego. Krasowieniu podlegają skały krasowiejące: przede wszystkim wapienie, a także dolomity, margle, gips, anhydryt, halit (potocznie sól kamienna).

    Przypisy

    1. Tsingi na Madagaskarze: [1]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Erozja – proces niszczenia powierzchni terenu przez wodę, wiatr, słońce, siłę grawitacji i działalność organizmów.
    Guilin (chin.: 桂林; pinyin: Guìlín) – miasto o statusie prefektury miejskiej w południowych Chinach, w regionie autonomicznym Kuangsi, u podnóża Gór Południowochińskich, przy linii kolejowej Pekin-Nanning. W 2010 roku liczba mieszkańców miasta wynosiła 741 605. Prefektura miejska w 1999 roku liczyła 4 791 930 mieszkańców. Ośrodek szkolnictwa wyższego, turystyki, hutnictwa żelaza i metali nieżelaznych oraz przemysłu maszynowego i elektrotechnicznego.
    Mogot (ostaniec krasowy, hum) - forma krasu powierzchniowego będąca kopiastym, stromościennym pagórem, zbudowana ze skał wapiennych, które nie uległy rozpuszczeniu przez wodę. Wysokość mogotów dochodzi do 25 m, szerokość od 10 do 200 m.
    Twardzielec, twardziel (monadnok, inselberg) – forma ukształtowania powierzchni Ziemi – odosobnione wzgórze, zbudowane ze skał twardszych (tzn. odporniejszych na procesy niszczące powierzchnię Ziemi) niż skały go otaczające. Takie izolowane wzniesienia są typowymi formami w krajobrazach poddanych długotrwałej denudacji, m.in. na powierzchniach zrównania.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.011 sek.