• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kraje arabskie



    Podstrony: [1] 2 [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Kaligrafia arabska (خط عربي chatt arabi) – zdobnictwo oparte na piśmie arabskim, jedna z ważniejszych gałęzi sztuk pięknych w świecie muzułmańskim.Afryka Północna – region Afryki, obejmujący północną część kontynentu. Zazwyczaj do krajów Afryki Północnej zalicza się:
    Kultura i społeczeństwo[ | edytuj kod]

    Krajów arabskich nie można utożsamiać z ogółem krajów islamskich – są one wyodrębnione ze względu na istnienie kulturowej i językowej wspólnoty. Większość muzułmanów – według PEW Research Center aż 62% w 2017 roku – zamieszkuje region Indo-Pacyfiku, choć religia ta stanowi w podanym obszarze 24%. W 2017 roku około 93% spośród mieszkańców (341 mln) krajów arabskich wyznawało islam. Do 10 krajów z największą populacją muzułmanów wśród krajów arabskich zaliczyły się jednak jedynie Egipt, Algieria i Maroko. Krajem o największej populacji muzułmanów na świecie jest Indonezja – kraj niearabski, zawierający liczną (4–5 mln w 2013) diasporę arabską – w 2017 roku muzułmanami było 87,2% populacji tego kraju, około 209 mln osób. Tuż po niej na liście plasują się kraje spoza świata arabskiego: Pakistan i Indie. Rozprzestrzenienie się Arabów i ich kultury na inne kraje nastąpiło podczas ich migracji do Azji Południowo-Zachodniej, trwającej od VI do XVI wieku n.e.

    {{Państwo infobox}} Nieznane pola: "gęstość_miejsce", "data2", "wydarzenie4", "język_używany", "data3", "wydarzenie1", "data1", "wydarzenie3", "wydarzenie2" oraz "data4". Pokrywa lawowa – równina lub płaskowyż zbudowany ze skał wylewnych, powstały w wyniku erupcji wulkanicznej o charakterze erupcji szczelinowej lub arealnej (powierzchniowej).

    Kraje arabskie mają własną organizację o nazwie Liga Państw Arabskich. Państwami założycielskimi były: Egipt, Syria, Liban, Irak, Jordania (wówczas, w 1943, jeszcze Transjordania), Arabia Saudyjska oraz Jemen. Kraje arabskie w 2015 zamieszkiwało około 387,6 mln ludzi. Krajem o największej liczbie ludności był wówczas Egipt (91,5 mln – blisko 23,6% ludności całego regionu). Wskaźnik rozwoju społecznego w krajach arabskich w 2015 wynosił średnio 0,687. Znaczące w tym regionie są nierówności płciowe – ich wskaźnik (GII) w 2015 wynosił według Programu Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju 0,535; wyższy wynik osiągnęły jedynie państwa Czarnej Afryki.

    Wskaźnik rozwoju społecznego (ang. Human Development Index, HDI; czasem tłumaczony jako „wskaźnik rozwoju ludzkiego”) – syntetyczny miernik opisujący efekty w zakresie społeczno-ekonomicznego rozwoju poszczególnych krajów (stąd czasem nazywany wskaźnikiem rozwoju społeczno-ekonomicznego). System ten wprowadzony został przez ONZ dla celów porównań międzynarodowych. Wskaźnik został opracowany w roku 1990 przez pakistańskiego ekonomistę Mahbuba ul Haqa. Od 1993 wykorzystuje go w swoich corocznych raportach oenzetowska agenda ds. rozwoju (UNDP).Wadi asz-Szalif, Wadi ash-Shalīf, وادي الشلف, fr. Oued Chéliff, Oued Chélif, najdłuższa rzeka Algierii; długość 700 kilometrów (od źródeł Wadi at-Tawil, w Atlasie Saharyjskim), dorzecze 35 tysięcy kilometrów kwadratowych; przepływa Wyżynę Szottów, uchodzi do Morza Śródziemnego; przełamuje się przez Atlas Tellski; duże wahania stanu wód; wykorzystywana do nawadniania; w środkowym biegu elektrownia wodna.
    Błękitna Kaplica w Petrze

    Do krajów arabskich nie wlicza się także tych, w których Arabowie stanowią po prostu dużą mniejszość etniczną (np. Iran, Turcja) lub których kultury i dzieje kształtowali, lecz obecnie nie odgrywają w nich większej roli, jak również do krajów arabskich nie jest zaliczana Malta, choć język maltański wyrósł z języka arabskiego. Wlicza się do nich natomiast niekiedy kraje niezamieszkane w większości przez etnicznych Arabów, w których jednak wpływy arabskiej kultury są silne i które wykazują dążenia do integracji ze światem arabskim (np. Dżibuti, Komory, Somalia – również członkowie Ligi Państw Arabskich).

    Sahara – strefa pustynna położona w północnej Afryce. Jest ona największą gorącą pustynią na Ziemi (ma 9 064 300 km²), rozciągająca się na długości 5700 km od Oceanu Atlantyckiego na zachodzie po Morze Czerwone na wschodzie; od północy ograniczona jest górami Atlas i wybrzeżem Morza Śródziemnego. Znajduje się na terytoriach 11 państw: Maroka, Algierii, Tunezji, Libii, Egiptu, Sahary Zachodniej, Mauretanii, Mali, Nigru, Czadu i Sudanu.Lista światowego dziedzictwa (ang. World Heritage List; fr. Liste du patrimoine mondial) – lista obiektów objętych szczególną ochroną międzynarodowej organizacji UNESCO, filii ONZ, ze względu na ich unikatową wartość kulturową bądź przyrodniczą dla ludzkości. Lista obejmuje (w czerwcu 2013) 981 obiektów w 160 krajach, w tym 759 obiektów dziedzictwa kulturowego (K), 193 przyrodniczego (P) i 29 mieszanych (K, P). O wpisaniu danego obiektu na listę decyduje Komitet Światowego Dziedzictwa w trakcie corocznej sesji, począwszy od 1977 r. Nominacje zgłaszane są przez poszczególne kraje. Jeżeli wniosek o wpisanie danego miejsca na listę nie zostanie uwzględniony, może być złożony ponownie.

    Kraje arabskie są niezwykle zróżnicowane pod względem kulturowym. Na Listę światowego dziedzictwa UNESCO wpisane są (2018) 82 obiekty, z tego 74 kulturalne – od powstałych w czasach antycznych po współczesne (Rabat).

    Lista krajów arabskich[ | edytuj kod]

    UNESCO uznaje przynależność następujących państw i terytoriów do krajów arabskich:

    Kraje ściśle związane z krajami arabskimi[ | edytuj kod]

    Iran (pers. ايران – Irān), (dawniej znany powszechnie na Zachodzie jako Persja) pełna nazwa: Islamska Republika Iranu (pers. جمهوری اسلامی ايران – Dżomhuri-je Eslāmi-je Irān) – państwo na Bliskim Wschodzie, leżące nad Morzem Kaspijskim, Zatoką Perską i Zatoką Omańską.UNESCO (ang. United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization;pol. Organizacja Narodów Zjednoczonych do Spraw Oświaty, Nauki i Kultury; łac. unesco – łączę się w jedno) – organizacja wyspecjalizowana ONZ, której podstawowym celem jest wspieranie współpracy międzynarodowej w dziedzinie kultury, sztuki i nauki, a także wzbudzanie szacunku dla praw człowieka, bez względu na kolor skóry, status społeczny i religię.


    Podstrony: [1] 2 [3] [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Ahaggar (Al-Hadżdżar, Dżibal al-Hukkar, Hoggar) – masyw górski w środkowej Saharze (południowa Algieria), stanowiący tarczę w północnej części platformy afrykańskiej.
    Gleby brązowe (także cynamonowe) – gleby o szarobrunatnym zabarwieniu dobrze rozwiniętego poziomu próchniczego, charakterystyczne dla klimatu subtropikalnego - śródziemnomorskiego, w którym lato jest suche, zaś zima ciepła i wilgotna. Typową roślinnością porastającą gleby cynamonowe są kserotermiczne lasy subtropikalne runem trawiastym. Obecnie gleby te są zaliczane do różnych jednostek taksonomicznych gleb.
    Islam (arab. الإسلام ; al-islām) – religia monoteistyczna, druga na świecie pod względem liczby wyznawców po chrześcijaństwie. Świętą księgą islamu jest Koran, a zawarte w niej objawienie ma stanowić ostateczne i niezmienne przesłanie Boga do ludzi.
    Egipt (arab. مصر Miṣr; dialekt egipski: Máṣr (/masˤɾ/); łac. Aegyptus, gr. Αίγυπτος Aígyptos), nazwa oficjalna Arabska Republika Egiptu (arab. جمهوريّة مصر العربيّة Dżumhurijjat Misr Al-Arabijja) – państwo położone w północno-wschodniej Afryce z półwyspem Synaj w zachodniej Azji. Egipt graniczy z Izraelem i Strefą Gazy na północnym wschodzie, Sudanem na południu i Libią na zachodzie. Od północy rozpościera się Morze Śródziemne, a na wschodzie Morze Czerwone.
    Lewant (od wł. levante – wschód) – pochodzące z języka włoskiego określenie krajów leżących na wschodnim, azjatyckim wybrzeżu Morza Śródziemnego. Granice wyznaczają: Morze Śródziemne, Taurus, Mezopotamia, pustynie Półwyspu Arabskiego i Morze Czerwone. Obszar ten obejmuje dzisiejsze państwa: Syrię, Jordanię, Liban, Izrael oraz Autonomię Palestyńską. W szerszym znaczeniu do Lewantu zalicza się również Azję Mniejszą (Turcja) i Egipt.
    Kuesta (próg denudacyjny, próg strukturalny) - stromy, asymetryczny stopień lub próg powstały na obszarze o budowie monoklinalnej wskutek różnej odporności warstw skalnych na denudację (erozja selektywna). Typowa kuesta - progi Basenu Paryskiego.
    Komory (arabski: جزر القمر, Juzur al-Qumur) oficjalnie Związek Komorów (fr. Union des Comores, arabski: جمهورية القمر المتحدة, Jumhūriyyat al-Qumur al-Muttaḥidah) – wyspiarskie państwo w północnej części Kanału Mozambickiego, zlokalizowane pomiędzy północną częścią Madagaskaru a północno-wschodnią częścią Mozambiku. Najbliższymi państwami są Mozambik, Tanzania, Madagaskar oraz Seszele.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.968 sek.