• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kotlina Hornadzka

    Przeczytaj także...
    Język słowacki (słow. slovenský jazyk, też slovenčina) należy do zachodniosłowiańskiej grupy językowej. Językiem tym posługuje się ponad 6 mln osób – przede wszystkim na Słowacji i w należącej do Serbii Wojwodinie, gdzie jest jednym z języków urzędowych. Używają go także Słowacy mieszkający w Polsce, Rumunii, na Węgrzech, w USA i Kanadzie. W Polsce język słowacki mógł być zdawany na maturze jako jeden z języków nowożytnych.Nowa Wieś Spiska (słow. Spišská Nová Ves, niem. Zipser Neudorf/Neuendorf, węg. Igló, rom. Nowejsis) – miasto powiatowe we wschodniej Słowacji, w kraju koszyckim, w historycznym regionie Spisz.
    Levočský potok - rzeka na Spiszu, we wschodniej Słowacji, lewy dopływ Hornádu w zlewisku Morza Czarnego. Levočský potok wypływa na wysokości 940 m n.p.m. pod szczytem Krúžok w Górach Lewockich. Płynie na południe Doliną Lewocką, gdzie zasila mały zbiornik wodny Kováčova vila. Wypływa do Kotliny Hornadzkiej, przecina Lewoczę, skręca na wschód i uchodzi do Hornádu koło miasteczka Markušovce.
    Położenie Kotliny Hornadzkiej w obrębie Centralnych Karpat Zachodnich

    Kotlina Hornadzka (514.73; słow. Hornádska kotlina) – jednostka geomorfologiczna w Centralnych Karpatach Zachodnich na Słowacji, stanowiąca południowo-wschodnią część Obniżenia Liptowsko-Spiskiego.

    Uskok – struktura tektoniczna powstała w wyniku rozerwania mas skalnych i przemieszczenia ich wzdłuż powstałej powierzchni (lub wąskiej strefy zniszczenia), zwanej powierzchnią uskoku (lub strefą uskokową). Uskokom mogą towarzyszyć inne struktury tektoniczne (przyuskokowe podgięcia warstw, fałdy, fleksury).Niżne Tatry (514.91; słow. Nízke Tatry, węg. Alacsony-Tátra, niem. Niedere Tatra) – pasmo górskie w Karpatach Zachodnich, na terenie Słowacji. Jego najwyższym szczytem jest Dziumbier (Ďumbier, 2043 m n.p.m.). Na terenie Niżnych Tatr utworzono największy park narodowy na Słowacji – Park Narodowy Niżne Tatry.

    Od południa Kotlinę ograniczają Rudawy Spiskie i Góry Straceńskie (Słowacki Raj), od zachodu Niżne Tatry i Kozie Grzbiety. Na północnym zachodzie Kotlina Hornadzka przechodzi w Kotlinę Popradzką. Granica między Kotlinami Popradzką i Hornadzką przechodzi na wschód od wsi Jánovce, między wschodnim krańcem Kozich Grzbietów a południowo-zachodnim skrajem Gór Lewockich (według innych podziałów Karpat Kotliny Popradzka i Hornadzka tworzą razem Kotlinę Spiską). Od północy Kotlinę Hornadzką ograniczają Góry Lewockie, natomiast od wschodu – Branisko. Geografowie słowaccy dzielą Kotlinę Hornadzką na cztery mniejsze jednostki (Vikartovská priekopa, Hornádske podolie, Medvedie chrbty i Podhradská kotlina).

    Rudawy Spiskie (515.28) - grupa górska we wschodniej Słowacji, w Wewnętrznych Karpatach Zachodnich, stanowiąca ostatnie – idąc ku wschodowi - ogniwo Łańcucha Rudaw Słowackich. Najwyższy szczyt: Zlatý stôl (1322 m).Jánovce (niem. Johannsdorf, węg. Szepesjánosfalva) – wieś (obec) na Słowacji położona w kraju preszowskim, w okręgu Poprad.

    Wzdłuż południowego ograniczenia kotliny w kierunku z zachodu na wschód płynie Hornad, którego najważniejszymi dopływami (lewobrzeżnymi) są spływające z północy Potok Lewocki i Margecianka. Najwyższym punktem kotliny jest szczyt Kačelák (677 m n.p.m.), najniższym – tok Hornadu przed Margecanami.

    Trawertyn (martwica wapienna, źródleniec, tuf wapienny) – porowata skała osadowa składająca się głównie z kalcytu i aragonitu. Odmiana martwicy wapiennej.Lewocza (słow. Levoča, węg. Lőcse, niem. Leutschau, łac. Leutsovia) - miasto powiatowe we wschodniej Słowacji, w kraju preszowskim, w historycznym regionie Spisz.

    Z uskokami tektonicznymi na terenie kotliny łączy się występowanie licznych źródeł mineralnych (m.in. w takich miejscowościach, jak Baldovce, Dobrá Voľa, Dúbrava, Sivá brada i Slatvina). Na terenie kotliny znajdują się największe na Słowacji pokłady trawertynu. W rejonie miasta Spiskie Podgrodzie wytworzyl się ciąg siedmiu rozległych trawertynowych wzgórz (Dreveník, Sivá brada, Sobotisko, Pažica, Spišský hrad, Ostrá hora i Kamenec).

    Hornad (słow. Hornád, węg. Hernád) – rzeka w środkowej Słowacji i w północno-wschodnich Węgrzech, w dorzeczu Dunaju. Długość – 286 km (193 km na Słowacji, 93 km na Węgrzech), powierzchnia zlewni – 4403 km² (3303 km² na Słowacji, 1100 km² na Węgrzech), średni przepływ – 30,9 m³/s. Maksymalny zanotowany przepływ – 689 m³/s.Źródło mineralne - źródło wyprowadzające na powierzchnię terenu wodę mineralną, tj. zawierającą ponad 1000 mg/dm rozpuszczonych składników stałych pochodzenia geogenicznego.

    W Kotlinie Hornadzkiej znajduje się centrum wielkiej historycznej krainy Słowacji – Spisza, w tym stare, zabytkowe miasta: Lewocza, Spiska Nowa Wieś, Spiskie Podgrodzie i Spiskie Włochy. Przez kotlinę wiedzie najważniejszy szlak komunikacyjny z zachodu na wschód Słowacji z autostradą D1 (w większości dopiero w planowaniu) i linią kolejową Poprad – Margecany (część historycznej Kolei Koszycko-Bogumińskiej).

    Poprad (węg. Poprád, niem. Deutschendorf) – miasto na Słowacji, w kraju preszowskim, w historycznym regionie Spisz. Największe miasto tego regionu.Słowacki Raj (słow. Slovenský raj) – krasowy płaskowyż o średniej wysokości od 800 do 1000 m, będący częścią Słowackich Rudaw (słow. Slovenské rudohorie) - Karpaty Zachodnie - położony na terenie powiatów popradzkiego, spiskonowowiejskiego i rożniawskiego. Nazwa została nadana w 1921 roku.
    Kotlina Hornadzka w rejonie miejscowości Jánovce
    Kotlina Hornadzka w rejonie miejscowości Jánovce



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Słowacja, Republika Słowacka (słow. Slovensko, Slovenská republika) – państwo śródlądowe w Europie Środkowej. Graniczy z Austrią (127 km), Polską (597 km), Czechami (240 km), Ukrainą (98 km) oraz Węgrami (678 km). Łączna długość granicy lądowej wynosi 1740 km. Do 1993 wchodziła w skład Czechosłowacji. Od 1 maja 2004 kraj należy do Unii Europejskiej, oraz NATO, a od 1 stycznia 2009 – do strefy euro. Stolicą państwa jest Bratysława, położona nad Dunajem przy granicy z Austrią i Węgrami.
    Spisz (łac. Scepusium, słow. Spiš, niem. Zips, węg. Szepes) – region historyczny. Region ten leży w Centralnych i Wewnętrznych Karpatach Zachodnich, w dorzeczu górnego Popradu, górnego Hornádu oraz w części dorzecza Dunajca (na wschód od Białki). Na północnym zachodzie Spisz sąsiaduje z Podhalem, na północy z ziemią sądecką, na wschodzie z Szaryszem, na południu z Abovem i Gemerem, na południowym zachodzie z Liptowem (zobacz: Regiony Słowacji).
    Góry Lewockie (t. Pogórze Lewockie; słow. Levočské vrchy; 514.74) – pasmo górskie w Obniżeniu Liptowsko-Spiskim łańcucha Centralnych Karpat Zachodnich. Leży we wschodniej Słowacji, w historycznym regionie Spisz, w obecnym kraju preszowskim.
    Branisko (515.29*) – zrębowe pasmo górskie we wschodniej Słowacji, część Łańcucha Rudaw Słowackich w Wewnętrznych Karpatach Zachodnich.
    Poniższa regionalizacja fizycznogeograficzna Karpat została opracowana przez Jerzego Kondrackiego (Karpaty, 1989, Warszawa: WSiP ISBN 83-02-04067-3). Nie jest to ani jedyna, ani też ogólnie przyjęta regionalizacja Karpat i ich części - w poszczególnych krajach "karpackich" funkcjonują inne regionalizacje. Regionalizacja Kondrackiego jest natomiast regionalizacją najczęściej stosowaną w Polsce.
    Kotlina Popradzka (514.72; słow. Popradská kotlina, niem. Poppertal, Popper-Niederung) – jednostka geomorfologiczna w Centralnych Karpatach Zachodnich, na Słowacji, stanowiąca wschodnią część Obniżenia Liptowsko-Spiskiego.
    Slatvina – wieś (obec) na Słowacji położona w kraju koszyckim, w powiecie Nowa Wieś Spiska. Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą z roku 1246.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.023 sek.