• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Korybanci

    Przeczytaj także...
    Anatolia (tureckie Anadolu) – kraina, należąca do Turcji, na półwyspie Azja Mniejsza (którego jest synonimem), leżąca między Morzem Czarnym a Zatoką Aleksandretty.Dendroforowie (łac. dendrophŏri, l. poj. dendrophorus od gr. δενδροϕορέο – nosić gałęzie; δένδρον – drzewo i ϕόρος – niosący) – uczestnicy religijnych obrzędów ku czci niektórych bóstw w starożytnym Rzymie; także członkowie zawodowych stowarzyszeń rzemieślniczych związanych z obróbką drewna.
    Kabirowie (gr. Κάβειροι Kábeiroi, l.poj. Κάβειρος Kábeiros łac. Cabeiri, Cabiri, l.poj. Cabirus) – grupa najdawniejszych greckich bóstw chtonicznych uchodzących za mieszkających w trzewiach Ziemi, Wielkiej Matki, opiekunów metali; to także greckie bóstwa płodności, których główne ośrodki kultu znajdowały się w Samotrace, Lemnos i Tebach; zgodnie ze świadectwem Herodota czczono ich także w Memfis, w Egipcie.
    Taniec korybantów

    Korybanci (gr. kορύβαντες korýbantes, lp. kορύβας korýbas; łac. corybantes, lp. corybant) – bóstwa demoniczne oraz uczestnicy kultu frygijskiej bogini Kybele.

    W mitologii[ | edytuj kod]

    Początkowo demony pochodzenia frygijskiego towarzyszące Kybele. Grecy uważali ich za synów Kronosa i Rei (utożsamianej przez nich później z Kybele), przypisując im wynalezienie ekstatycznego tańca (korybas) z odpowiednimi instrumentami akompaniującymi (flet, tympanon). Wierzono, iż mają moc wywoływania, ale i leczenia szaleństwa. Według innej tradycji mieli być synami Zeusa, który zapłodnił ziemię pod postacią deszczu, według jeszcze innych podań – potomstwem muzy Talii i Apollina lub nawet Heliosa i Kybele; występowali zawsze w liczbie dziewięciu.

    Kreta (gr. Κρήτη od słowa krateia – silna, łac. Creta, tur. Kirid, wen. Candia) – grecka wyspa położona na Morzu Śródziemnym. Jest ona największą grecką wyspą i piątą co do wielkości wyspą śródziemnomorską. Linia brzegowa ma długość ok. 1040 km. Największym miastem jest Heraklion (Iraklion).Demon (stgr. δαίμων daimon – dosłownie ten, który coś rozdziela lub ten, który coś przydziela, także: nadprzyrodzona potęga, dola; łac. daemon) – istoty występujące w wielu wierzeniach ludowych, mitologiach i religiach, które zajmują pozycję pośrednią między bogami a ludźmi, między sferą ziemsko-ludzką, materialną, a sferą boską, czysto duchową; istoty o cechach na wpół ludzkich, na wpół boskich; najczęściej są to nieprzyjazne człowiekowi duchy, związane pierwotnie z pojęciem nieczystości sakralnej.

    W obrzędowości[ | edytuj kod]

    Nazwę tę potem odnoszono również do kapłanów kultu małoazjatyckiej bogini, wykonujących podczas jej świąt orgiastyczne tańce przy wtórze bębnów, fletów i cymbałów, stanowiące część praktykowanych obrzędów kultowych. Wyposażeni we włócznie i tarcze, korybanci nosili też hełmy z potrójnym obrzeżeniem (dlatego zwano ich „trójhełmiastymi”). W rytuale mieli gorszące praktyki (m. in. samookaleczenia na cześć bóstwa), co nie zjednywało im sympatii u Rzymian. Szczególne znaczenie mieli korybanci na Eubei i Samotrace, uczestniczący w tamtejszych misteriach.

    Talia (także Taleja, „Rozkoszna”; gr. Θάλεια Tháleia ‘kwitnąca’, łac. Thalia, Thalea) – w mitologii greckiej muza komedii.Rytuał – zespół specyficznych dla danej kultury symbolicznych sekwencji sformalizowanych czynów i wypowiedzi, wykonywanych w celu osiągnięcia pożądanego skutku, który jednakże może być znacznie oderwany od pozornie oczywistego celu funkcjonalnego.

    Dość wcześnie przyswojeni w Atenach i wspominani w literaturze przez Sofoklesa, Eurypidesa, Arystofanesa, Platona. Później nierzadko utożsamiani z kreteńskimi kuretami, samotrackimi kabirami i frygijskimi daktylami (daktyloi), których pierwowzoru także upatrywano w lokalnych bóstwach opiekuńczo-demonicznych.

    Frygia (łac. Phrygia) – starożytna kraina w zachodniej części Azji Mniejszej, położona między Bitynią, Myzją, Lidią, Karią, Lycją, Pamfilią, Lykaonią i Galacją. Była znana z kwitnącego rolnictwa i chowu bydła, kopalni złota i kamieniołomów marmuru. Zamieszkiwali ją spokrewnieni z Trakami indoeuropejscy Frygowie, którzy przybyli na te ziemie około 1000 r. p.n.e. Stolicą Frygii było Gordion. Aż do najazdu Kimerów (około 700 p.n.e.) Frygia była niezależnym królestwem. Rozkwit sztuki frygijskiej przypadł właśnie na ten okres: IX i VIII w. p.n.e.. Niektóre greckie mity są pochodzenia frygijskiego. Jako bóstwa krajowe czczono Manesa, Cybele (Kybele) i Attisa.Kureci (gr. Κουρῆτες Kourē̂tes, l.poj. Κουρήτη Kourḗtē, łac. Curetes, l.poj. Curete) to w mitologii greckiej półbogowie. Dziewięciu kapłanów Rei chroniących na Krecie małego Zeusa przed jego ojcem Kronosem. Swymi hałaśliwymi tańcami, w czasie których uderzali włóczniami o tarcze, zagłuszali płacz małego dziecka.

    Uwagi[ | edytuj kod]

    1. W religii rzymskiej podobne tańce w uzbrojeniu wykonywali saliowie (skoczkowie) – kapłani Marsa, jednakże pozbawione wschodnich elementów orgiastycznych, a mające wyraźnie charakter wojenny (Parandowski 1989 ↓, s. 216).
    2. Wojowniczy kapłani Rei służący nowonarodzonemu Zeusowi i zagłuszający jego płacz hałaśliwym tańcem i szczękiem oręża (Parandowski 1989 ↓, s. 30).

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Mitologia Egiptu i starożytnego Wschodu. Minikompendium. Warszawa: Wydawnictwo RTW, 2004, s. 116.
    2. Mała encyklopedia kultury antycznej A-Z, dz. cyt. poniżej.
    3. Stankiewicz 2008 ↓.

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • J. Parandowski: Mitologia. Wierzenia i podania Greków i Rzymian. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie, 1989. ISBN 83-210-0677-9.
  • Lucyna Stankiewicz: Ilustrowany słownik mitologii greckiej i rzymskiej. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 2008, s. 214. ISBN 978-83-04-04768-6. OCLC 297805705.
  • Mała encyklopedia kultury antycznej A-Z (red. Z. Piszczek). Warszawa: PWN, 1966, s. 451
  • Mały słownik kultury antycznej. Grecja – Rzym (red. L. Winniczuk). Warszawa: Wiedza Powszechna, 1962, s. 171, ​ISBN 83-214-0406-5
  • Slovník antické kultury. Praha: Svoboda, 1974, s. 323
  • Lexikon der alten Welt. Zürich-Stuttgart: Artemis Verlag, 1965, kol. 1601
  • Maria e Aristide Calderini: Dizionario di antichità greche e romane. Milano: Casa Editrice Ceschina, 1960, s. 228
  • E. Royston Pike: Dictionnaire des religions. Paris: Presses Universitaires de France, 1954, s. 95
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

    1. Aaron J. Atsma: Korybantes (ang.). theoi.com. [dostęp 2013-08-15].

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • Dendroforowie
  • Saliowie (łac. Salii) – członkowie jednego z najstarszych kolegium kapłanów w Rzymie antycznym, kapłani Marsa. Początkowo jedno, zorganizowane przez Numę Pompiliusza na Palatynie – tak zwani Salii Palatini, później rozpadło się na dwa. Drugą grupę zorganizował Tullus Hostiliusz na Kwirynale w pobliżu Porta Collina, zwano ich Salii Collini lub Agonales.Zakład Narodowy im. Ossolińskich (ZNiO, Ossolineum) – zasłużony dla polskiej nauki i kultury Instytut (do 1939 r. – łączył w sobie Bibliotekę, Wydawnictwo i Muzeum Książąt Lubomirskich), ufundowany dla Narodu Polskiego w 1817 roku przez Józefa Maksymiliana Ossolińskiego, otwarty w 1827 roku we Lwowie.




    Warto wiedzieć że... beta

    Język grecki klasyczny, greka klasyczna – stadium rozwojowe języka greckiego, używanego w okresie klasycznym (500 r. p.n.e. - 350 r. p.n.e.) starożytnej Grecji. Był to jeden z ważniejszych języków starożytności, rozpowszechniony na znacznych obszarach Półwyspu Bałkańskiego i Azji Mniejszej oraz na Cyprze. Dzisiaj ten język można studiować na filologii klasycznej. Był to język bogatej literatury, w okresie klasycznym działali Tukidydes, Arystofanes, Platon, mówcy ateńscy.
    Kybele (hetyckie Kubaba, gr. Kybele lub Kybebe, łac. Cybele lub Cybebe) to frygijska bogini płodności, urodzaju, wiosny i miast obronnych, strażniczka zmarłych. Była czczona od tysiącleci w całej Azji Mniejszej jako Magna Mater. Na jej cześć tańczyli Korybanci. W mitologii frygijskiej młodym kochankiem Kybele był Attis. Jej kult przetrwał w Rzymie do V w. n.e.
    Arystofanes z Aten (gr. Ἀριστοφάνης, Aristophanes) (ok. 446-385 p.n.e.) – grecki komediopisarz, jeden z twórców komedii staroattyckiej, syn średnio zamożnego chłopa o imieniu Filippos. Jego działalność przypadła na schyłkowy okres demokracji ateńskiej, gdy następowały zmiany w życiu politycznym, społecznym i kulturalnym, w sposobie myślenia i metodach kształcenia młodzieży (Sokrates). Zapewne nie do końca porzucił wieś i choć nie mieszkał w Atenach, to bywał w nich często. Arystofanes nie piastował w mieście urzędów i zwykł patrzeć na demokrację ateńską z boku, zachowując zapewne większy obiektywizm.
    Tympanon (gr. τύμπανον týmpanon – bęben, łac. tympanum, l.mn. tympana) – w starożytności niewielki bęben o dwóch membranach, używany najczęściej podczas uroczystości religijnych.
    Samotraka, Samotraki, (gr. Σαμοθράκη) – wyspa grecka na Morzu Trackim (północna część Morza Egejskiego); górzysta o powierzchni 178 km² – najwyższym szczytem jest Fengari (1611 m n.p.m.). Liczba mieszkańców – ok. 2800. Z tej wyspy pochodzi słynna rzeźba Nike.
    Reja (także Rea, gr. Ῥεία Rheía, Ῥέα Rhéa, łac. Rhea) – w mitologii greckiej tytanida, bogini płodności. Opiekunka dzieci.
    Apollo (gr. Ἀπόλλων Apóllōn, zwany też Φοῖβος Phoibos "Jaśniejący", łac. Apollo) – w mitologii greckiej syn Zeusa i Leto. Urodził się na wyspie Delos. Był bliźniaczym bratem Artemidy. Uważany za boga piękna, światła, życia, śmierci, muzyki, wróżb, prawdy, prawa, porządku, patrona sztuki i poezji, przewodnika muz (Ἀπόλλων Μουσηγέτης Apóllōn Mousēgétēs). Przebywał na Parnasie, skąd zsyłał natchnienie.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.967 sek.