Konferencja w Wannsee

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Willa przy Großer Wannsee 56/58, w której 20 stycznia 1942 odbyła się konferencja; obecnie muzeum Dom Konferencji w Wannsee

Konferencja w Wannsee – spotkanie, które odbyło się 20 stycznia 1942 roku w willi przy Großer Wannsee 56/58 w Berlinie (obecnie muzeum Dom Konferencji w Wannsee), na którym zebrali się wysokiej rangi niemieccy urzędnicy państwowi, pod przewodnictwem Reinharda Heydricha. Tematem narady było omówienie ostatecznego rozwiązania kwestii żydowskiej, jak eufemistycznie określano rozpoczęte już ludobójstwo Żydów.

Sicherheitsdienst des Reichsführers-SS (SD, pol. Służba Bezpieczeństwa Reichsführera SS) – organ wywiadu, kontrwywiadu i służby bezpieczeństwa SS, działający w III Rzeszy w latach 1931–1945.Wilhelm Stuckart (ur. 16 listopada 1902 w Wiesbaden, zm. 15 listopada 1953 w Hanowerze) – zbrodniarz hitlerowski, sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych III Rzeszy, współodpowiedzialny za wprowadzanie w Niemczech rasistowskiego ustawodawstwa.


Przygotowania i przebieg konferencji[ | edytuj kod]

31 lipca 1941 roku Reinhard Heydrich został upoważniony przez Hermanna Göringa do podjęcia: „wszelkich niezbędnych przygotowań do globalnego rozwiązania kwestii żydowskiej na europejskim obszarze wpływów niemieckich”. Heydrich szacował, że w Europie przebywa około jedenastu milionów Żydów, z czego połowa w krajach niebędących pod kontrolą Niemiec. W celu sprawnego przeprowadzenia eksterminacji trzeba było skoordynować działania wielu ministerstw i urzędów III Rzeszy. Głównym celem konferencji było ustalenie zakresu kompetencji (ostatni etap fizycznej eksterminacji miał spoczywać w wyłącznej gestii Głównego Urzędu Bezpieczeństwa Rzeszy) oraz postępowanie wobec tzw. mieszańców (czyli osób, których przodek był narodowości żydowskiej) i osób z małżeństw mieszanych. Konferencja trwała około 90 minut, przez godzinę przemawiał Heydrich omawiając podjęte już środki i planowane metody eksterminacji, następnie odbyła się półgodzinna dyskusja.

Erich Neumann (ur. 31 maja 1892 w Forst, zm. w 1948, lub 23 marca 1951 w Garmisch-Partenkirchen) – polityk nazistowski. Die Wannseekonferenz (pol. Konferencja w Wannsee) – zachodnioniemiecki film telewizyjny w reżyserii Heinza Schirka z 1984 roku.

Narada miała się odbyć 9 grudnia 1941 roku, ale po japońskim ataku na bazę Pearl Harbor (7 grudnia 1941) i wypowiedzeniu przez III Rzeszę wojny Stanom Zjednoczonym, termin musiał być przesunięty.

Niektóre decyzje przygotowano podczas narady rozpoczętej 14 stycznia w ośrodku Himmlera na Mazurach Hegewaldheim, dziś w Żabince. Konferencja w Wannsee to pierwsze spotkanie wysokich rangą przedstawicieli ministerstw i urzędów III Rzeszy oraz SS. Celem Heydricha, jako szefa policji bezpieczeństwa i SD było poinformowanie obecnych o zadaniu, jakie Główny Urząd Bezpieczeństwa Rzeszy otrzymał od Heinricha Himmlera.

Georg Leibbrandt (ur. 5 września 1899 w Hoffnungsfeld (Torosowo) koło Odessy, zm. 16 czerwca 1982), działacz państwowy III Rzeszy, kierownik Głównego Wydziału ds. Polityki w Ministerstwie Rzeszy do spraw Okupowanych Ziem Wschodnich.III Rzesza Niemiecka (niem. Das Dritte Reich) – nieoficjalna nazwa państwa niemieckiego pod rządami NSDAP w latach 1933–1945. Oficjalnie państwo nosiło nazwę Rzesza Niemiecka (Deutsches Reich), od 1938 (po Anschlussie Austrii) używano także nazwy Rzesza Wielkoniemiecka (Großdeutsches Reich).

Z wyjątkiem dwóch, wszyscy sekretarze stanu byli poinformowani o deportacjach oraz zbiorowych egzekucjach na wschodzie. Przedstawiciele SS byli w nie zaangażowani bezpośrednio, poprzez organizację i planowanie. Wszyscy uczestnicy wyrazili gotowość współpracy.

Przedstawiciel Ministerstwa Spraw Zagranicznych chciał, żeby deportacje rozpoczęły się w krajach, w których mogą one być zrealizowane bez wielkich trudności. Sekretarz stanu Ministerstwa Spraw Wewnętrznych proponował przymusową sterylizację zamiast deportacji w odniesieniu do „Żydów mieszanych”. Sekretarz stanu Pełnomocnika ds. Planu Czteroletniego chciał, żeby z deportacji czasowo zostali wyłączeni Żydzi-robotnicy zatrudnieni w przedsiębiorstwach pracujących na potrzeby armii. Natomiast Josef Bühler, sekretarz stanu w rządzie Generalnego Gubernatorstwa i zastępca Hansa Franka, sugerował, aby Zagłada rozpoczęła się od Żydów polskich.

Hans Michael Frank (ur. 23 maja 1900 w Karlsruhe, stracony 16 października 1946 w Norymberdze) – niemiecki funkcjonariusz narodowosocjalistyczny, z wykształcenia prawnik, zbrodniarz wojenny. Uczestnik nieudanego puczu monachijskiego w 1923, członek NSDAP od 1927. Jeden z przywódców III Rzeszy i główny twórca jej systemu prawnego opartego na zasadzie wodzostwa (niem. Führerprinzip). W okresie 1939-1945 generalny gubernator okupowanych ziem polskich (Generalne Gubernatorstwo).Ośrodek zagłady Chełmno nad Nerem (niem. SS-Sonderkommando Kulmhof) – niemiecki nazistowski ośrodek zagłady Żydów założony przez Niemców we wsi Chełmno nad Nerem (niem. Kulmhof am Nehr). Funkcjonował od jesieni 1941 roku do kwietnia 1943, oraz na krótko w 1944 roku. Główne miejsce masowej zagłady ludności żydowskiej z Kraju Warty oraz więźniów łódzkiego getta.

Reinhard Heydrich, ośmiu sekretarzy stanu, sześciu ekspertów do spraw policji i bezpieczeństwa oraz dyrektor ministerialny rozmawiali na naradzie o ludobójstwie, eliminowaniu i zagładzie w sposób otwarty. Protokół z narady w willi przy Großer Wannsee został napisany w sposób mniej drastyczny, z użyciem wielu eufemizmów, takich jak "deportacja" bądź "wysiedlenie" dla określenia mordów. Protokolantem był Adolf Eichmann, mianowany wkrótce szefem tej akcji. Jego zastępcą był SS-Obersturmmbannführer Hermann Krumey, szef oddziału łódzkiego Centrali Przesiedleńczej (Umwandererzentralstelle, Dienststelle – Litzmannstadt).

Gerhard Klopfer (ur. 18 lutego 1905 koło Lubania, zm. 29 stycznia 1987 w Ulm), kierownik Wydziału Prawa Państwowego w Kancelarii Partyjnej NSDAP, doktor nauk prawnych.Wilhelm Kritzinger (ur. 14 kwietnia 1890, zm. 25 kwietnia 1947) – w czasie III Rzeszy sekretarz stanu w Kancelarii Rzeszy.

Konferencja w Wannsee jest często mylnie uznawana za moment podjęcia decyzji o wymordowaniu Żydów. Tymczasem jej znaczenie było stosunkowo niewielkie — uznanie RSHA za główny organ realizujący ostateczne rozwiązanie i doprecyzowanie kwestii "mischlingów". Masowe mordy ludności żydowskiej dokonywane przez Einsatzgruppen rozpoczęły się w sierpniu 1941 roku po ataku na ZSRR. Od 1 listopada 1941 roku trwała już budowa pierwszego obozu ze stacjonarnymi komorami gazowymi w Bełżcu, a od grudnia 1941 trwały mordy Żydów z wykorzystaniem komór gazowych w ciężarówkach w obozie Kulmhof. Przyjmuje się, że decyzja o całościowym wymordowaniu Żydów zapadła jesienią 1941 roku. Na konferencji w Wannsee w styczniu 1942 roku Heydrich praktycznie poinformował wysokich urzędników państwowych o podjętych już decyzjach i środkach, przy czym na uwagę zasługuje pełna aprobata uczestników konferencji.

Holocaust („całopalenie”, spolszczenie: Holokaust) – pierwotnie termin religijny oznaczający ofiarę całopalną (w tym znaczeniu może być stosowane również dziś), obecnie najpowszechniejszym znaczeniem tego słowa są prześladowania i zagłada prawie 6 milionów Żydów przez władze niemieckiej III Rzeszy oraz jej sojuszników w okresie II wojny światowej (w tym znaczeniu, jako nazwa własna, słowo Holocaust/Holokaust pisane jest wielką literą).SS (niem. Die Schutzstaffel der NSDAP, pol. "eskadra ochronna NSDAP") – paramilitarna i początkowo elitarna niemiecka formacja nazistowska, podległa Narodowosocjalistycznej Niemieckiej Partii Robotników (NSDAP).

Raporty o przewidywanej eksterminacji Żydów były przekazywane do Ministerstwa Spraw Zagranicznych Chile przez chilijskiego konsula w Pradze, Gonzalo Montt Rivasa, już na dwa miesiące przed zorganizowaniem konferencji w Wannsee. Najprawdopodobniej konsul przekazywał informacje zasłyszane w trakcie spotkań z wysokimi rangą oficjelami z otoczenia Heydricha, który w tym czasie był urzędującym w Pradze Protektorem Czech i Moraw. Raporty te trafiły również do wywiadu brytyjskiego.

Heinrich Himmler (ur. 7 października 1900 w Monachium, zm. 23 maja 1945 w Lüneburgu) – polityk, jeden z głównych przywódców Niemiec hitlerowskich i zbrodniarzy II wojny światowej; współtwórca i szef kolejno: SS (od 1929), Gestapo (od 1934), policji (od 1936), minister spraw wewnętrznych (od 1943). Odpowiedzialny za eksterminację Żydów w Europie.Biblioteka Narodowa Izraela (hebr. הספרייה הלאומית; dawniej: Żydowska Biblioteka Narodowa i Uniwersytecka, hebr. בית הספרים הלאומי והאוניברסיטאי) – izraelska biblioteka narodowa w Jerozolimie.


Podstrony: 1 [2] [3] [4]




Warto wiedzieć że... beta

Roland Freisler (ur. 30 października 1893 w Celle, zm. 3 lutego 1945 w Berlinie) - członek NSDAP, przewodniczący Trybunału Ludowego.
Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
Joint Base Pearl Harbor-Hickam (JBPHH) – amerykańska morsko-lotnicza baza wojskowa, powstała w wyniku przemianowania z dotychczasowej bazy morskiej Naval Station Pearl Harbor na Hawajach i jej połączenia 31 stycznia 2010 roku z bazą lotniczą Hickam Air Force Base. Jako jednostka organizacyjna marynarki wojennej Stanów Zjednoczonych, baza nieprzerwanie funkcjonuje od 1899 roku do dnia dzisiejszego. 7 grudnia 1941 roku, baza ta stała się celem kombinowanego ataku zespołu uderzeniowego floty Cesarstwa Japonii, co postawiło Stany Zjednoczone wobec konieczności otwartego przystąpienia do II wojny światowej i rozpoczęło zasadniczą część wojny na Pacyfiku. Współcześnie, baza stanowi największą terytorialnie i o największym znaczeniu strategicznym instalację United States Navy na Pacyfiku poza terytorium kontynentalnych Stanów Zjednoczonych, mieszczącą siedziby siedmiu dowództw US Navy, w tym dowództwa amerykańskiej Floty Pacyfiku. 26 maja 1939 roku, rozkazem numer 8143, cały rejon Pearl Harbor został ustanowiony "Obronnym Obszarem Morskim" (Defensive Sea Area).
Josef Bühler (ur. 16 lutego 1904 w Bad Waldsee, zm. 22 sierpnia 1948 w Krakowie) – zbrodniarz hitlerowski, sekretarz stanu w rządzie Generalnego Gubernatorstwa i zastępca Hansa Franka.
Hermann Wilhelm Göring (ur. 12 stycznia 1893 w Rosenheim, zm. 15 października 1946 w Norymberdze) – niemiecki działacz nazistowski, jeden z twórców i głównych postaci hitlerowskiej III Rzeszy, as myśliwski z czasów I wojny światowej, w czasie II wojny światowej dowódca niemieckiego lotnictwa wojskowego (Luftwaffe), zbrodniarz wojenny. Od 10 kwietnia 1933 do 24 kwietnia 1945 premier Prus, największego niemieckiego kraju związkowego.
Adolf Otto Eichmann (ur. 19 marca 1906 w Solingen, zm. 31 maja 1962 w Ramli) – niemiecki funkcjonariusz nazistowski, ludobójca, zbrodniarz wojenny. Główny koordynator i wykonawca planu Ostatecznego Rozwiązania Kwestii Żydowskiej. Członek organizacji uznanych po wojnie za przestępcze: SS (Drużyna Ochronna), SD (Służba Bezpieczeństwa), Gestapo (Tajna Policja Państwowa).
Reichssicherheitshauptamt (RSHA) – Główny Urząd Bezpieczeństwa Rzeszy. Centrala państwowej policji bezpieczeństwa – Sicherheitspolizei (Sipo) i służby bezpieczeństwa Sicherheitsdienst (SD), jeden z dwunastu urzędów SS.

Reklama