• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Komancze



    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5] [6]
    Przeczytaj także...
    Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.Kolorado, (ang. Colorado River, hiszp. Río Colorado) – rzeka w Ameryce Północnej. Przepływa przez stany: Kolorado, Utah, Arizona, Nevada, Kalifornia oraz przez terytorium Meksyku. Kończy się w Zatoce Kalifornijskiej i należy do zlewiska Oceanu Spokojnego. Stanowi większą część zachodniej granicy Arizony i południowo-wschodniej Nevady, także na niewielkim odcinku granicę USA i Meksyku.
    Konflikty Komanczów z innymi plemionami[ | edytuj kod]

    Komancze mieli sporo wrogów, ponieważ byli agresywnym plemieniem, które atakowało sąsiadów w celu złupienia ich dóbr i zrabowania koni. Walczyli jednak honorowo – kiedy przychodził czas wojny, informowali przeciwników, że wchodzą z nimi na wojenną ścieżkę. Ich wrogami byli Apacze, Czejenowie, Arapaho, Tonkawa, Paunisi, Osedżowie a także pomniejsze plemiona rolnicze. Początkowo byli wrogo nastawieni do Indian Kiowa, lecz na początku XIX w. plemiona te zostały najlepszymi sojusznikami. Najzacieklejsze walki prowadzili z Apaczami, a trwały one przez cały XVIII wiek. Zaczęło się od wojny w latach 1720–1740, w której Komancze wraz ze sprzymierzonymi Utami pokonali Apaczów w bitwie pod Wielką Górą Żelaza (1724) dzięki umiejętnemu wykorzystaniu koni oraz broni palnej, przez co Apacze (dotąd lud równinny) w przeciągu kilku lat zniknęli z równin, przenosząc się w tereny półpustynne. Niedługo potem rozejm z Utami upadł i rozpoczęła się ponad 50-letnia wojna między tymi plemionami. Komancze pokonali Apaczów też w latach 1785–1790, co zakończyło nasilenie sporów. Czejenowie byli zmuszeni atakować Komanczów, ponieważ od północy napierali na nich Siuksowie, których z kolei naciskali Czipewejowie. Komancze jednak nie dali się zepchnąć na południe, lecz toczyli walki, które ukształtowały ich północne granice. Mimo stosunkowo udanych walk, Komancze i Kiowa musieli dopłacić końmi Czejenom i Arapahom, by zawrzeć rozejm. Powód tego jest dość jasny – w tamtych czasach Komanczów, Kiowów i inne plemiona nawiedziła epidemia czarnej ospy. Po zakończonych walkach z Czejenami Komancze stali się ich sojusznikami. Komancze atakowali też swoich rolniczych sąsiadów, którym zabierali dobytek oraz wartościowe rzeczy. Były to raczej jednostronne walki.

    Ludy zbieracko-łowieckie - typ społeczeństwa lub gospodarki polegający na zdobywaniu pożywienia przez zbieranie jadalnych roślin i polowanie bez znaczącego wysiłku w kierunku udomowienia jednych czy drugich. Przy czym najczęściej udział zbieractwa jest bardziej znaczący.Jutowie (nazwa własna Yuti, ang. Ute lub Utah) – plemię Indian Ameryki Północnej blisko spokrewnione z Pajutami i Banokami. Jutowie prowadzili koczowniczy tryb życia na środkowych obszarach dzisiejszych stanów Kolorado, wschodniego Utah i północnego Nowego Meksyku.

    Konflikt Komanczów z Hiszpanami[ | edytuj kod]

    Kiedy Hiszpanie przybyli do Ameryki północnej, natrafili na spokojne rolnicze plemiona Zuni oraz wojowniczych Komanczów i Apaczów. Walczyli z oboma plemionami. Apacze, dzięki trudnemu położeniu logistycznemu (pustynie, góry, brak wody), sprawiali Hiszpanom wiele kłopotów, ponieważ byli nauczeni żyć w takich warunkach, a Komancze – lud równin – dostawali strzelby od Francuzów, dzięki czemu mogli się skutecznie bronić. Hiszpanie ten problem rozwiązali w taki sposób, że pomagali to Komanczom w walce z Apaczami, to znów Apaczom przeciw Komanczom. Chciano zachować względną równowagę, ponieważ obawiano się najazdów na Meksyk. Kiedy Komancze wyrżnęli niemal całkowicie plemię Lipan Apaczów, Hiszpanie przejęli się tym faktem i posłali oddział odwetowy. Nie udało się jednak znaleźć przeciwnika. Sporadyczne walki zdarzały się w rozmaitych regionach południowego Teksasu do czasów, gdy Meksyk wywalczył sobie niepodległość. Przez XVIII wiek Hiszpanie nie mogli dać sobie rady z Komanczami, próbowali jednak ich ułagodzić obdarowując ich stale wielkimi ilościami prezentów. Kiedy Meksyk uzyskał niepodległość większość ludności opowiedziała się za wojną przeciw Komanczom. Nastała w latach 1821–1848. W tym okresie miało miejsce wiele rajdów w głąb Meksyku, a ostatecznie wojna zakończyła się definitywnym zwycięstwem Komanczów. Komancze atakowali Meksyk tak intensywnie, ponieważ był on ich źródłem dochodów – bydła, koni, jeńców, różnych ciekawostek, był to też łatwy grunt do walki, ponieważ słabo uzbrojeni Meksykanie, dodatkowo bardzo bali się dzikich Indian.

    Wichita (nazwa własna: Towihaedshi, pol. Wiczita) — jedno z plemion Indian Ameryki Północnej w federacji Kaddo, blisko spokrewnione z Paunisami.Szoszoni – plemię Indian Ameryki Północnej, znanych też jako Węże (ang. Snakes). Należą do rodziny językowej uto-azteckiej. Pierwotnie zamieszkiwali ogromne obszary w dzisiejszych stanach Idaho, Wyoming, Utah, Nevada, Oregon i Montana. Największym skupiskiem Szoszonów był szczep Szoszonów znad Rzeki Wiatrów w Wyoming.

    Sojusznicy Komanczów[ | edytuj kod]

    Komancze sprzymierzali się z kilkoma plemionami: Ute, Czejenami, Kiowa, Szoszonami oraz Kiowa Apaczami. Kiowa oraz Czejenowie (inna nazwa: Szejenowie) stali się ich sojusznikami, chociaż wcześniej walczyli z nimi. W praktyce stosunki Komanczów z Czejenami były bardzo nikłe do czasów Wojny nad rzeką Czerwoną, gdzie plemiona Komanczów, Arapaho, Czejenów oraz Kiowów walczyły o ratowanie bizonów.

    Arapaho (ang. Arapaho, Arapahoe) – Indianie Ameryki Północnej zamieszkujący pierwotnie obszary Prerii i mówiący językiem z rodziny algonkińskiej.Dakotowie, Dakoci, Siuksowie, Sjuksowie, Lakoci – Indianie Ameryki Północnej z obszaru Wielkich Równin. Dzielą się na trzy grupy: wschodnią Santee, środkową Yankton i zachodnią Teton.


    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5] [6]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Denver – miasto w USA w stanie Kolorado i stolica tego stanu. Miasto stanowi jednocześnie hrabstwo Denver (wspólna administracja).
    Dziki Zachód (ang. Old West lub Wild West) – popularne określenie zachodnich terenów Stanów Zjednoczonych, odnoszące się do okresu XIX i pierwszej dekady XX wieku.
    Wielkie Równiny – rozległa kraina geograficzna, a zarazem krąg kulturowy na obszarze Kanady i USA, u podnóża Kordylierów. Obszar ten, zbudowany z mezozoicznych i trzeciorzędowych wapieni i piaskowców, charakteryzuje się płaskim ukształtowaniem terenu i niemal wyłącznie trawiastą roślinnością (poza lasami łęgowymi w dolinach rzecznych), tzw. prerią. Obszar ten leży w kilku strefach klimatycznych. Silny wpływ na jego klimat ma bliskość Kordylierów.
    Ospa prawdziwa, inaczej czarna ospa (łac. Variola vera) – wirusowa choroba zakaźna o ostrym przebiegu wywoływana przez jedną z dwóch odmian wirusa ospy prawdziwej (variola minor lub variola maior). Okres inkubacji trwa od 7 do 17 dni, średnio 13 dni. Chorobę cechuje śmiertelność u osób szczepionych około 3% (dla najczęściej spotykanej odmiany), a u nieszczepionych średnio 30% (istnieją postacie choroby o śmiertelności szacowanej na 95%).
    Red River (Red, Red River of the South) – rzeka w USA, prawy dopływ Missisipi. Przepływa przez stany Arkansas, Luizjana, Teksas i Oklahoma.
    Arkansas – rzeka w USA, główny prawy dopływ rzeki Missisipi, która płynie na wschód i południowy wschód przez stany Kolorado, Kansas, Oklahoma, a następnie do stanu Arkansas. O długości 2334 km jest czwartą co do długości rzeką Stanów Zjednoczonych. Rozpoczyna swój bieg źródłem w Górach Skalistych, w okolicach Leadville, a ujście znajduje się w historycznym miejscu Napoleon. Powierzchnia dorzecza rzeki wynosi blisko 505 tys. km².
    Odżibwejowie lub Czipewejowie (ang. Ojibwa, Ojibwe, Ojibway, Chippewa) – nazwa własna Anishinabe (Anishinaubag, Neshnabek, Mississauga, spotykane inne nazwy spolszczone: Odżibueje, Czipeweje, Odżibwa, Odżibwe, Chipewa, Chipewe, Hakatonwan) – Indianie Ameryki Północnej, najliczniejsze plemię obszaru Wielkich Jezior. Odżibwejowie (sami preferują nazwę Ojibwa) są trzecią co do wielkości grupą Indian amerykańskich. Nazwa "Ojibwa" pochodziła od algonkińskiego "kurczyć przez przypiekanie" i oznaczała charakterystyczne szwy wypalane na mokasynach i odzieży Anishinabe. "Chippewa" jest zniekształconą nazwą "Ojibwa".

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.061 sek.