• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kokon

    Przeczytaj także...
    Oprzęd – luźna, włóknista struktura wykorzystywana w celu ochrony przed niekorzystnymi warunkami środowiska lub jako sieci łowne, utworzona z cienkich, jedwabistych nici przędnych powstających z wydzieliny gruczołów przędnych wielu stawonogów lub gruczołu bisiorowego małży.Kolebka poczwarkowa – rodzaj kokonu czyli osłony, miejsce przepoczwarczenia przygotowywane w miejscu swego bytowania przez niektóre larwy chrząszczy, głównie przez ryjkowcowate, kózkowate. Na kolebkę jest wygryzany nieco szerszy niż zwykle korytarz, jego powierzchnia, a zwłaszcza wszelkie otwory, są pokrywane materiałem z otoczenia (trociny powstałe ze zjadanego i nie całkiem strawionego drewna, drobne cząsteczki zawarte w glebie) zlepianym wydzieliną cewek Malpighiego zmieszaną z odchodami (cewki uchodzą do przewodu pokarmowego). W skład lepiszcza wchodzi również ślina, gdyż do przygotowania kolebki chrząszcze używają swego aparatu gębowego.
    Ooteka (łac. ootheca, l. mn. oothecae, z gr. oo- – jajo i theca – osłona), kapsułka jajowa – zewnętrzna warstwa osłaniająca pakiet jajowy karaczanów i modliszek, określanych wspólną nazwą jajokapsułowców (Oothecaria). Substancja tworząca ootekę jest wydzieliną gruczołów dodatkowych. W kontakcie z powietrzem twardnieje.

    Kokon (z fr. cocon – powłoka) – zewnętrzna osłona jaj zwierząt z różnych jednostek systematycznych (robaków, pierścienic, mięczaków i stawonogów) zbudowana z różnych wydzielin ciała. Kokon jest wytwarzany przez zapłodnioną samicę, w formie jednolitej, skórzastej powłoki, izolującej jajo od otoczenia, chroniącej przed niesprzyjającymi warunkami środowiska, drapieżnikami i rozwojem grzybów. Zawiera substancje odżywcze dla wylęgającego się zwierzęcia. W szerszym znaczeniu termin kokon używany jest również dla oprzędu i kokonu rzekomego.

    Pokładełko (ovipositor, terebra) – narząd spotykany u wielu owadów, pajęczaków i niektórych ryb. Samicom służy do składania jaj do otworów w drzewie, mchu, zagłębień w ziemi oraz w ciałach innych organizmów. U samców niektórych ryb występuje pokładełko służące do zapładniania ikry.Pająki (Araneae) – najliczniejszy rząd pajęczaków, należy do niego ponad 40 tys. opisanych gatunków. Są to zwierzęta typowo lądowe, o wielkości od 0,5 mm do 12 cm ciała i do ok. 32 cm rozstawu odnóży.
    Kokon
    Pholcus phalangioides z kokonem jajowym
    Oprzęd jedwabnika morwowego jest często nazywany kokonem

    Typowe jednolite kokony występują u pierścienic, zwłaszcza u siodełkowców. Produkowane są przez gruczoły znajdujące się w pobliżu ujścia żeńskiego układu rozrodczego. Kokon siodełkowców budowany jest przez gruczoły klitellum. Karaczany i modliszki składają jaja w pakietach jajowych (torebkach) osłoniętych ooteką. Po wylęgnięciu, materia kokonu jest często pierwszym pokarmem larw.

    Wylinka, egzuwium (exuvium, exuvies) – zewnętrzna część powłoki ciała zwierząt zrzucana przy linieniu, np. oskórek (kutykula) stawonogów, zrogowaciałe warstwy naskórka gadów.Bobówka, baryłka – poczwarka wolna (poczwarka, której podstawowe przydatki (skrzydła, odnóża, czułki) nie przylegają do ciała, tzn. nie są przyklejone wydzieliną gruczołów larwalnych) muchówek wraz z kokonem rzekomym. Poczwarka ta pozostaje w ostatniej wylince.

    Kokony jajowe z włókien są typowe dla pająków. Samica pająka przy pomocy kądziołków przędnych buduje ze splątanych nici osłonkę i składa do jej wnętrza jaja. Po tej czynności całość oplątuje dodatkowymi nićmi i przymocowuje nowymi nićmi w miejscu osłoniętym od deszczu (np. pod liściem) lub zabiera ze sobą na grzbiecie i pilnuje. W tym pierwszym przypadku można mówić o umieszczeniu kokonu w oprzędzie.

    Klitellum, siodełko (clitellum) – zgrubiały, obrączkowaty odcinek ciała tworzący się na naskórku siodełkowców (Clitellata), z licznymi, silnie rozwiniętymi komórkami wydzielniczymi, uczestniczącymi w procesie rozmnażania i wytwarzania kokonu. Obejmuje od dwu do kilkudziesięciu segmentów.Kokon rzekomy (łac. puparium l.mn. puparia) – ostatnia, beczułkowata, nie odrzucona część osłony ciała muchówek, mączlików i niektórych czerwców, w której znajduje się poczwarka wolna.

    Przed przemianą w poczwarkę, larwy koszówkowatych i chruścików budują dodatkowy kokon właściwy. Te kokony powstają wewnątrz dotychczasowych domków, natomiast tzw. chruściki bezdomkowe budują wtedy kokony pierwszy raz. Wiele larw chrząszczy przed przejściem w stadium poczwarki przygotowuje sobie tzw. kolebkę, np. Dyląż garbarz buduje ją ze zlepionych śliną i odchodami drobnych fragmentów drzewnych oraz ziemi.

    Język francuski (fr. langue française lub français) – język pochodzenia indoeuropejskiego z grupy języków romańskich. Jako językiem ojczystym posługuje się nim ok. 80 mln ludzi: ok. 65 mln Francuzów, ok. 4,5 mln Belgów (czyli 42%), ok. 1,5 mln Szwajcarów (czyli 20%), a także ok. 8 mln mieszkańców kanadyjskich prowincji Québec, Ontario i Nowy Brunszwik. Ok. 201 milionów osób na całym świecie używa francuskiego jako języka głównego (oszacowanie z 2009 r. według Organisation mondiale de la Francophonie), a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, w których francuski jest jednym z języków urzędowych, bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego, jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, w których jest jedynym językiem urzędowym.Opląt – pętla utworzona z nici przędnej podtrzymująca larwę podczas procesu przepoczwarczania. Opląt pozostaje później na poczwarce, ale u owadów ukrywających poczwarkę w kokonie staje się niewidoczny.

    Kokony pełnią rolę maskującą i ochronną (pasożyt ma trudności z rozpoznaniem gatunku i ustaleniem odpowiedniego miejsca trafienia pokładełkiem).
    Kokon, zwłaszcza w ziemi, stanowi przestrzeń izolującą od wilgoci, a tym samym zapobiega zagrzybieniu jaja.

    Zobacz też[]

  • opląt
  • bobówka
  • wylinka
  • Przypisy

    1. Czesław Jura: Bezkręgowce : podstawy morfologii funkcjonalnej, systematyki i filogenezy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007. ISBN 978-83-01-14595-8.
    Gruczoł – struktura występująca u zwierząt wyspecjalizowana w wydzielaniu. Mogą być to pojedyncze komórki gruczołowe i wyodrębniony narząd.Karaczany, hełmce (Blattodea, Blattoptera, Blattariae, Blattaria) – rząd owadów z przeobrażeniem niezupełnym, liczący około 4600 gatunków. Prowadzą ukryty tryb życia (kryptyczny), przeważnie nocny, są wszystkożerne.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Siodełkowce (Clitellata) – klasyfikowany w randze gromady klad wysoce wyspecjalizowanych pierścienic charakteryzujących się obecnością siodełka (clitellum) u osobników dojrzałych płciowo. Parapodia u nich nie występują, a szczeciny są uwstecznione lub ich brak. Zalicza się do nich ponad jedną trzecią wszystkich pierścienic. W większości są hermafrodytami, ale są też wśród nich gatunki rozmnażające się poprzez podział (architomia lub paratomia) lub partenogenetycznie. Rozwój przebiega w kokonie. Siodełkowce nie przechodzą przeobrażenia.
    Wydawnictwo Naukowe PWN SA – wydawnictwo z siedzibą w Warszawie, założone w 1951, w obecnej formie prawnej działające od 1997. Wydawnictwo Naukowe PWN SA stanowi jednostkę dominującą Grupy kapitałowej PWN, w skład której wchodzi kilkanaście przedsiębiorstw, głównie wydawnictw.
    Modliszki (Mantodea) – to owady, które najliczniej występują w strefie tropikalnej i subtropikalnej. Swoją nazwę zawdzięczają pozycji, przypominającej osobę ze złożonymi rękoma do modlitwy. W południowej Polsce występuje chroniona modliszka zwyczajna (Mantis religiosa). Opisano ok. 2300 gatunków modliszek.
    Systematyka organizmów, systematyka biologiczna – najstarsza dziedzina nauk biologicznych, nauka zajmująca się klasyfikowaniem, katalogowaniem oraz opisywaniem organizmów w oparciu o badania ich różnorodności, pochodzenia i pokrewieństwa. Systematyka grupuje organizmy w jednostki stanowiące taksony w hierarchicznej strukturze kategorii systematycznych, w wyniku czego powstaje układ systematyczny (system). Reguły klasyfikacji i nazewnictwa systematycznego określa taksonomia, a relacje pokrewieństwa ewolucyjnego między taksonami – filogenetyka. Niekiedy termin taksonomia bywa rozszerzany na całą systematykę, jednak w ścisłym znaczeniu jest jej działem zajmującym się metodologiczną, zmatematyzowaną stroną. Dotychczas odkryto, opisano i nazwano co najmniej 1,75 mln gatunków organizmów żyjących obecnie na Ziemi oraz kilkaset tysięcy organizmów wymarłych.
    Pierścienice (Annelida) – typ zwierząt bezkręgowych o wydłużonym ciele złożonym z szeregu pierścieni. Są jednym z głównych typów zwierząt pierwoustych. Zaliczane do lofotrochorowców (Lophotrochozoa). Żyją w wodach morskich i śródlądowych oraz w glebie i ściółce – na całym świecie. Występują wśród nich formy wolno żyjące, pasożytnicze i komensalne. Jedne są saprofagami, inne filtratorami, a jeszcze inne drapieżnikami. Odgrywają ważną rolę w użyźnianiu gleb i osadów dennych, a gatunki lądowe w procesach mineralizacji substancji organicznej.
    Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.
    Kądziołki przędne – charakterystyczna dla pająków struktura znajdująca się na końcu odwłoka, złożona z kilkuset do kilkunastu tysięcy ujść gruczołów przędnych produkujących ciekłą substancję, która po zetknięciu z powietrzem zastyga tworząc nić pajęczą. Gruczoły przędne pająków połączone są w funkcjonalne grupy wytwarzające nici przędne o różnym składzie i przeznaczeniu. Jedne służą do budowy sieci łownych, nici asekuracyjnych i tzw. babiego lata, inne do budowy kokonów.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.031 sek.