• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kokand

    Przeczytaj także...
    Chanat Kokandu (uzb. Qo’qon Xonligi) – dawne państwo w środkowej Azji, z ośrodkiem w Kokandzie. Obejmował terytorium dzisiejszego Uzbekistanu, południowego Kazachstanu, Tadżykistanu i Kirgistanu.Taszkent (uzb.: Toshkent; uzb. cyr.: Тошкент; ros.: Ташкент, Taszkient) – stolica Uzbekistanu, w Azji Środkowej, położona nad rzeką Chirchiq na przedgórzu Tienszanu. Zamieszkuje ją 2,18 mln mieszkańców (2008), szacunki nieoficjalne (wliczając niezarejestrowaną ludność napływową) dają 2,6 – 3,2 mln. Jest głównym ośrodkiem przemysłowym i kulturalno-naukowym kraju, jednym z największych miast Azji Środkowej.
    Język rosyjski (ros. русский язык, russkij jazyk; dawniej też: język wielkoruski) – język należący do grupy języków wschodniosłowiańskich, posługuje się nim jako pierwszym językiem około 145 mln ludzi, ogółem (według różnych źródeł) 250-300 mln. Jest językiem urzędowym w Rosji, Kirgistanie i na Białorusi, natomiast w Kazachstanie jest językiem oficjalnym oraz jest jednym z pięciu języków oficjalnych a jednocześnie jednym z sześciu języków konferencyjnych Organizacji Narodów Zjednoczonych. Posługuje się pismem zwanym grażdanką, graficzną odmianą cyrylicy powstałą na skutek jej upraszczania.
    Pałac Chana

    Kokand (inne pisownie: Khokand, Khoqand; uzb.: Qo‘qon; ros.: Коканд; pers.: خوقند) – miasto w wilajecie fergańskim, we wschodnim Uzbekistanie, na południowo-wschodnim skraju Kotliny Fergańskiej. W roku 2012 liczył 210 794 mieszkańców. Nazywany jest "wietrznym miastem".

    Xiongnu (chiń.: 匈奴) – azjatycki lud koczowniczy i założona przez niego konfederacja koczowniczych plemion, u szczytu potęgi w II i I w. p.n.e. sprawująca zwierzchnictwo nad terenami dzisiejszej Mongolii, południowo-zachodniej Syberii, Azji Środkowej, Mandżurii oraz Mongolii Wewnętrznej, Sinciangu i Gansu.Meczet (arab. مسجد masdżid; l.mn. مساجد masadżid) – miejsce kultu muzułmańskiego. Słowo meczet oznacza dowolny budynek, w którym oddaje się cześć Bogu, niezależnie od jego architektury.

    Kokand leży na skrzyżowaniu szlaków handlowych, uczęszczanych już w starożytności, przy zbiegu dwóch głównych dróg wiodących do Kotliny Fergańskiej: jednej prowadzącej na północny zachód do Taszkentu przez góry, a drugiej na zachód, przez Chodżent. W efekcie Kokand stanowi główny węzeł transportowy Kotliny Fergańskiej. W latach 1709-1868 stolica niepodległego Chanatu Kokandzkiego, w 1841-1842 anektowanego przez Emirat Buchary, od 1868 zależnego Rosji, zlikwidowanego ostatecznie w 1876.

    Język uzbecki (uzb. Oʻzbekcha) – język z rodziny języków tureckich, urzędowy w Uzbekistanie. Dane mówiące o liczbie mówiących językiem uzbeckim są rozbieżne. Zgodnie ze spisem powszechnym, przeprowadzonym w 1989 r., językiem uzbeckim na terenie byłego ZSRR posługiwało się ok. 16,7 mln osób. Poza Uzbekistanem uzbecki jest i był w przeszłości używany głównie w Afganistanie, gdzie liczbę jego użytkowników ocenia się na ok. 1,2-1,4 mln osób. Uzbeckim posługują się także Uzbecy osiadli w sąsiednich republikach środkowoazjatyckich: w Kazachstanie, Kirgistanie, azjatyckiej części Rosji, w Turkmenistanie, a także w Chinach. Stosunkowo niewielkie skupiska emigrantów uzbeckich występują w Australii, Izraelu, Niemczech, Turcji, na Ukrainie i w USA.Starożytność – okres w historii Bliskiego Wschodu, Europy i Afryki Północnej nazywany też antykiem i obejmujący dzieje tych regionów od powstania pierwszych cywilizacji do około V wieku n.e.

    Historia[]

    Kokand: Wejście do pałacu Kudojar Chana

    W II w. p.n.e. w księstwie Kokandu przebywał Zhang Qian, wysłany na zwiady szef armii pałacu chińskiego cesarza. Odkrył, że znajdowały się tam najlepsze znane wówczas Chińczykom konie, które były niezbędne do odparcia zagrożenia ze strony Xiongnu. Konie te miały kopyta twardsze od chińskich wierzchowców i potrafiły podobno przebywać ogromne odległości w jeden dzień (1000 li). Dlatego po powrocie cesarskiego zwiadowcy kilkakrotnie wysyłano do dalekiego Kokandu cesarskich dyplomatów, ale koni nie udało się pozyskać. Zagrożenie ze strony Chin mogło się wydawać znikome, mimo to cesarz Han Wudi jednak wysłał 60-tysięczną armię na Kokand. Tylko połowa z tej liczby dotarła na miejsce. Wojsko cesarskie zmieniło bieg koryta rzeki zaopatrującej miasto w wodę i po 40 dniach zdobyło mur zewnętrzny, w wyniku czego zawarto rozejm i przekazano Chińczykom najlepsze konie. Zawarto układ podporządkowujący drobne księstwa napotkane na drodze armii. Do kraju wróciło 10 000 żołnierzy. Większość z nich była ranna i chora.

    Emirat Buchary - historyczne państwo w środkowej Azji, istniejące w latach 1785-1920. Obejmowało obszar pomiędzy rzekami Amu-daria i Syr-daria.Biszkek (kir. Бишкек trl. Biškek, trb. Biszkek; ros. Бишкек trl. Biškek, trb. Biszkiek), do roku 1926 Piszpek, w latach 1926-1991 Frunze, to największe miasto i stolica Kirgistanu. Miasto jest położone u podnóża Gór Kirgiskich (Tienszan) w Kotlinie Czujskiej, nad rzekami Ała Arcza i Ałamedin, na północy miasto przecina kanał Wielki Czujski; blisko granicy z Kazachstanem.

    W XIII w. n.e. Kokand został zniszczony przez Mongołów.

    Współczesne miasto powstało w 1732 r. jako twierdza w miejscu wcześniejszej twierdzy o nazwie Eski-Kurgan. W 1740 stało się stolicą Królestwa Uzbeckiego. Chanat Kokandu rozciągał się od Kyzyłordy na zachodzie do Biszkeku na północnym wschodzie. Był on też głównym ośrodkiem religijnym Kotliny Fergańskiej ze swoimi ponad 300 meczetami.

    Wudi (chiń. upr.: 汉武帝; chiń. trad.: 漢武帝; pinyin: Hàn Wǔdì; dosł. Cesarz Waleczny; ur. 156, zm. 87 p.n.e.) – cesarz chiński z dynastii Han panujący w okresie 141-87 p.n.e..Wilajet fergański (uzb. Fargʻona viloyati / Ферганская область) – jeden z 12 wilajetów Uzbekistanu. Znajduje się we wschodniej części kraju.

    Rosyjskie wojska dowodzone przez Michaiła Skobelewa zajęły miasto w 1876, skutkiem czego stało się ono częścią rosyjskiego Turkiestanu. W latach 1917-1918 zostało stolicą efemerycznej antybolszewickiej Autonomii Kokandu.


    Przypisy

    1. Jedwabny szlak kultury antyku między Chinami i Rzymem, Helmut Uhlig, Książnica, Katowice 2007, str. 40-41, ISBN 978-83-250-0044-8
    (window.RLQ=window.RLQ||).push(function(){mw.log.warn("Gadget \"edit-summary-warning\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"wikibugs\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"ReferenceTooltips\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"main-page\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");});
    Język perski, nowoperski (per. فارسی fārsī) – język z grupy irańskiej języków indoeuropejskich, którym posługuje się ponad 50 mln mówiących, zamieszkujących głównie Iran (40 mln), Afganistan (7 mln) i Irak (200 tys.). Jest on jednocześnie lingua franca dla blisko 80 mln mieszkańców Środkowego Wschodu.Zhang Qian (zm. 114 p.n.e.) – dowódca straży pałacowej cesarza Wudi z dynastii Han, który w II wieku p.n.e. odbył podróże po Azji Środkowej.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Kyzyłorda (kaz. Қызылорда, ros. Кызылорда, dawniej Кзыл-Орда, Kzył-Orda lub Кызыл-Орда, Kyzył-Orda; do 1853 Ak-Meczet, do 1920 Pierowsk) – miasto w południowym Kazachstanie, nad Syr-darią. Jest ośrodkiem administracyjnym obwodu kyzyłordyńskiego. Posiada około 157,4 tys. mieszkańców. W mieście dominuje przemysł celulozowo-papierniczy, materiałów budowlanych, maszynowy, odzieżowy i spożywczy. W Kyzyłordzie działa wyższa szkoła pedagogiczna oraz muzeum. Do 1929 r. stolica Kazachstanu.
    Uzbekistan (uzb. Oʻzbekiston, Republika Uzbekistanu – Oʻzbekiston Respublikasi) – państwo położone w Azji Środkowej, członek Wspólnoty Niepodległych Państw. Jest krajem podwójnie śródlądowym.
    Kotlina Fergańska (uzb.: Fargʻona vodiysi; kirg.: Фергана өрөөнү, Fergana öröönü; tadż.: водии Фaрғонa, wodii Fargona; ros.: Ферганская долина, Fierganskaja dolina) – wyżynna kotlina śródgórska w Azji Środkowej, między pasmami Tienszanu na północy a Ałajem i Górami Turkiestańskimi na południu, w dorzeczu Syr-darii, podzielona między Uzbekistan, Kirgistan i Tadżykistan. Rozciąga się na długości ok. 300 km i szerokości do 170 km. Zajmuje ok. 22 tys. km². Powierzchnia kotliny jest dosyć wyrównana i opada – ze wschodu na zachód – od 1000 m n.p.m. do 320 m n.p.m.
    Chodżent (tadż. Хуҷанд, Chudżand, w latach 1936-1992 Leninabad) – miasto w północnym Tadżykistanie, stolica wilajetu sogdyjskiego (Sughd); nad Syr-darią; 142 tys. mieszkańców (2006). Drugie (po Duszanbe) pod względem liczby ludności miasto kraju; przemysł głównie jedwabniczy (jeden z największych w kraju zakładów jedwabniczych), ponadto odzieżowy, obuwniczy, spożywczy, oczyszczalnie bawełny; stary ośrodek artystyczny wyrobów ceramicznych, jubilerskich, rzeźby w drewnie; wyższa szkoła pedagogiczna; ogród botaniczny Akademii Nauk Tadżykistanu; muzeum regionalne; średniowieczna twierdza. Początki miasta według niektórych źródeł sięgają czasów Aleksandra Wielkiego (zob. Aleksandria Eschate); w średniowieczu ważny punkt na szlaku handlowym z Chin do Azji Środkowej; 1219-1221 zniszczony przez Czyngis-chana, 1866 zdobyty wraz z chanatem kokandzkim przez Rosję.
    Turkiestan (pers. ترکستان – dosłownie kraj Turków) – część Azji Środkowej leżąca pomiędzy Syberią na północy a Tybetem, Indiami i Afganistanem na południu, oraz Morzem Kaspijskim na zachodzie i wschodnią Mongolią i pustynią Gobi na wschodzie.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.02 sek.