• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kociewie



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]
    Przeczytaj także...
    Sławomir Pstrong (ur. 29 grudnia 1975 w Skórczu, zm. 23 grudnia 2015) – polski reżyser, scenarzysta, autor opowiadań.Powiat tczewski − powiat w Polsce (województwo pomorskie), utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Tczew.
    Obszar Kociewia

    Kociewieregion etniczno-kulturowy na Pomorzu Gdańskim, położony na lewym brzegu Wisły w dorzeczu Wdy i Wierzycy, obejmujący wschodnią część Borów Tucholskich. W przybliżeniu Kociewie zajmuje obszar obecnych powiatów starogardzkiego, tczewskiego i północnej części świeckiego, zamieszkany przez ok. 300 tys. mieszkańców. Część mieszkańców regionu posługuje się gwarami kociewskimi.

    Osieczna (kaszb. Osécznô) – wieś pogranicza borowiacko-kociewskiego w Polsce na obszarze Borów Tucholskich położona w województwie pomorskim, w powiecie starogardzkim, w gminie Osieczna na trasie zawieszonej linii kolejowej nr 218 (Szlachta – Myślice).Osadnictwo – całokształt działalności grup ludzkich wywołujący zmiany w środowisku geograficznym. Obejmuje ono proces zajmowania, podziału i użytkowania terenu wraz ze wszystkimi wytworami powstałymi w ramach tej działalności i służącymi jej. (według Z. Woźniaka)

    Spis treści

  • 1 Położenie
  • 2 Historia
  • 3 Kultura
  • 4 Hymn Kociewski
  • 5 Miasta na Kociewiu
  • 6 Znane osoby pochodzące z Kociewia
  • 7 Przypisy
  • 8 Bibliografia
  • 9 Linki zewnętrzne
  • Położenie[]

    Ze względu na to, że przynależność terenów do tego obszaru jest definiowana na podstawie kryteriów etnicznych oraz językowych (gwarowych) dotyczących zamieszkującej je ludności, granice tego terytorium są płynne. Najbardziej prawdopodobne granice Kociewia wyglądają następująco:

  • wschodnia granica na około 120-kilometrowym odcinku Wisły od wsi Topolinek koło Świecia do wsi Czatkowy koło Tczewa
  • północno-zachodnia granica na linii Trąbki WielkieWysinLiniewoNowe PolaszkiKonarzyny
  • południowo-zachodnia granica biegnąca przez Czarną Wodę, Osieczną, Lińsk, Lniano, Bukowiec, Gruczno do Topolinka.
  • Granicą borowiacko-kociewską jest dawna puszcza na północ i zachód od Śliwic i Osówka aż po rzekę Wdę. Pomiędzy tymi dwiema starymi wsiami a odległą o ponad 20 km Wdą, gdzie dopiero znajdowały się osady dzisiejszego Kociewia, znajdował się teren niezamieszkany. Dopiero w ciągu XVII stulecia osadnicy od terenu borowiackiego i od Wdy z terenu Kociewia zaczęli tę część borów zaludniać.

    Jan Henryk Dąbrowski, herbu Virgo Violatta Dąbrowski (ur. 2 sierpnia 1755 w Pierzchowie nad Rabą w Małopolsce, zm. 6 czerwca 1818 w Winnej Górze w Wielkopolsce) – polski generał, uczestnik insurekcji kościuszkowskiej, twórca Legionów Polskich we Włoszech, dowódca naczelny wojsk polskich w 1813, senator-wojewoda Królestwa Polskiego w 1815, generał jazdy armii Królestwa Polskiego w 1815.Czatkowy (niem. Czattkau) – wieś kociewska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie tczewskim, w gminie Tczew na pograniczu kociewsko-żuławskim, w korytarzu pomiędzy Wisłą i Motławą. Na obszarze wsi znajduje się jezioro Czatkowy.

    Fale osadnicze borowiackie i kociewskie nachodziły na siebie gdzieś w rejonie wówczas powstałych Osiecznej i Ocypla. Napływ polskich kolonistów na tereny zamieszkane wcześniej przez kaszubskich Pomorzan spowodował ukształtowanie się gwar Kociewia.

    Wyznaczanie granicy borowiacko-kociewskiej na podstawie dzisiejszej i XX-wiecznej mowy mieszkańców jest metodologicznym błędem, ponieważ w XX wieku nie ma już większych wyraźnych różnic językowych, a wpływ tendencji unifikacyjnych (poprzez szkołę, radio, telewizję, administrację itd.) spowodował, że jednostki posługują się dziś raczej ogólnym „językiem” który można by nazwać „pomorskim”, a trudno jest i było przyporządkować daną cechę językową Kociewiakom i Borowiakom. Historia osadnictwa tego terenu wskazuje prawidłową granicę.

    Nowe Polaszki (kaszb. Nowé Pòlaszczi) – wieś pogranicza kaszubsko-kociewskiego w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie kościerskim, w gminie Stara Kiszewa.Lniano – duża wieś borowiacka w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim, w gminie Lniano.

    Spośród Kociewiaków wyróżnia się następujące grupy etniczne:

  • Lasacy - w Borach Tucholskich
  • Feteracy - z okolic Pelplina
  • Górale - zamieszkujący wyżynne obszary w północnej części regionu
  • Piaskarze - w okolicach Śliwic
  • Olędracy - zamieszkujący nad Wisłą
  • Samburczycy - z okolic Tczewa.


  • Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Bernard Sychta (kasz. Bernard Zëchta, ur. 21 marca 1907 r. w Puzdrowie, w gm. Sierakowice, zm. 25 listopada 1982 r. w Gdańsku). Ksiądz katolicki, działacz kaszubski, etnograf, językoznawca, dramatopisarz, autor 7-tomowego Słownika gwar kaszubskich na tle kultury ludowej.
    Liniewo (kaszb. Lëniewò lub Liniewò, niem. Lienfelde) − duża wieś pogranicza kaszubsko-kociewskiego w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie kościerskim, w gminie Liniewo na wschodnim, krańcu Pojezierza Kaszubskiego. Wieś jest siedzibą sołectwa Liniewo obejmującego również miejscowość Małe Liniewo. Na wschód od wsi znajduje się Jezioro Liniewskie.
    Bory Tucholskie (kasz. Tëchòlsczé Bòrë, niem. Tucheler Heide) – jeden z największych kompleksów borów sosnowych w Polsce. Zajmuje ok. 3 tys. km sandru w dorzeczu Brdy i Wdy oraz Równiny Tucholskiej i Równiny Charzykowskiej. Od lasów tych wziął nazwę również mezoregion fizycznogeograficzny Bory Tucholskie znajdujący się we wschodniej części kompleksu oraz szereg powierzchniowych form ochrony przyrody: park narodowy, rezerwat biosfery, obszar Natura 2000, a także leśny kompleks promocyjny. Bory Tucholskie dały również nazwy jednostkom różnych systemów podziału geobotanicznego, np. okręg Borów Tucholskich w systemie Szafera i Zarzyckiego lub dzielnica Borów Tucholskich w systemie Mroczkiewicza.
    Wisła (łac. Vistula) – najdłuższa rzeka Polski, o długości 1047 km. Jest także najdłuższą rzeką uchodzącą do Morza Bałtyckiego.
    Nowe (niem. Neuenburg) – miasto w woj. kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Nowe. Według danych z 30 czerwca 2009 roku, miasto miało 6104 mieszkańców.
    Wierzyca (też Wierzysza, Werysa, łac. Verissa, kaszb. Wierzësa, niem. Ferse) – rzeka w północnej Polsce, lewy dopływ dolnej Wisły. Długość rzeki wynosi 151,4 km, a powierzchnia dorzecza 1603 km². Ma źródła na Pojezierzu Kaszubskim, na południowy wschód od Wieżycy. Płynie w kierunku południowo-wschodnim, miejscami przebieg meandrowaty. Stanowi szlak kajakowy. W jej biegu są liczne elektrownie wodne. Uchodzi do Wisły w okolicach miasta Gniew. Nazwa rzeki Wierzyca bywa mylona z nazwą kilku szczytów o nazwie Wieżyca. Tymczasem nazwa pochodzi od słowa ver - wilgoć i przyrostka issa - typowego dla języka Wenedów przybyłych na te tereny w II w. p.n.e. Po raz pierwszy nazwa rzeki Verissa pojawiła sie w dokumentach w XII wieku.
    Pomorze Gdańskie, Pomorze Nadwiślańskie, Pomorze Wschodnie, Pomerelia (kasz. Pòrénkòwô Pòmòrskô, niem. Pommerellen) – historyczna dzielnica Polski nad dolną Wisłą nad Morzem Bałtyckim w przybliżeniu obejmująca swym obszarem szeroki pas na zachód od dolnej Wisły, tj. wschodnią część województwa pomorskiego oraz północno-zachodnią część województwa kujawsko-pomorskiego. Historycznie Pomorze Gdańskie obejmowało także od zachodu Ziemię Sławieńską, która sąsiadowała z Pomorzem Zachodnim, zaś od Wschodu Pomorze Gdańskie sąsiadowało z Pomezanią i Prusami.

    Reklama