• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kościół świętych Piotra i Pawła w Bożkowie

    Przeczytaj także...
    Rewasz - polskie wydawnictwo, wyspecjalizowane w tematyce turystyczno-krajoznawczej, założone w 1991 roku w Pruszkowie pod Warszawą. Publikuje głównie przewodniki, informatory turystyczne, monografie krajoznawcze i mapy.Nawa – składowa część kościoła położona pomiędzy prezbiterium a kruchtą, przeznaczona dla wiernych. Oprócz świątyń jednonawowych występują dwu-, trzy-, pięcio- oraz siedmionawowe.
    Bardo (tuż po wojnie Byrdo, niem. Wartha, dial. Woarthe) – miasto w woj. dolnośląskim, w powiecie ząbkowickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Bardo, położone w Górach Bardzkich nad Nysą Kłodzką.

    Kościół świętych Piotra i Pawła w Bożkowie – główna świątynia Parafii Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Bożkowie ufundowana przez Johanna Ernsta von Götzena, wzniesiona w latach 1704–1708, w stylu barokowym.

    Historia[]

    Najwcześniejsze wzmianki o istnieniu w tym miejscu kościoła pochodzą z 1352 roku. Obecna świątynia została wzniesiona w latach 1704–1708, jej fundatorem był ówczesny właściciel Bożkowa hrabia Johann Ernst von Götzen. W drugiej połowie XIX wieku budowla była restaurowana, a w latach 1965 i 1973 remontowana.
    Decyzją wojewódzkiego konserwatora zabytków z dnia 16 marca 1966 r. obiekt został wpisany do rejestru zabytków.

    Barbara z Nikomedii, Święta Barbara, cs. Wielikomuczenica Warwara – żyjąca w III wieku dziewica, męczennica, jedna z Czternastu Świętych Wspomożycieli, święta Kościoła katolickiego i prawosławnego.Latarnia – cylinder umieszczony na górnym pierścieniu kopuły z otworami doświetlającymi pomieszczenie przekryte kopułą. Latarnia zazwyczaj przykrywana była hełmem. Rozwiązanie często stosowane w renesansie i baroku. W Polsce ze znanych kopuł z latarnią należy wymienić przykrycie Kaplicy Zygmuntowskiej na Wawelu.

    Architektura[]

    Kościół jest budowlą jednonawową, orientowaną, z półkolistym zamknięciem od wschodu i czworoboczną wieżą od zachodu. Od północy jest dobudowana kruchta i kaplica kolatorska z prowadzącą do niej spiralną klatką schodową. Od strony południowej jest piętrowa zakrystia, kaplica i druga kruchta. Kościół nakryty jest dachem dwuspadowym z sygnaturką na kalenicy, a wieża posiada cebulasty hełm z latarnią. Nawa nakryta jest sklepieniem kolebkowym z lunetami, na gurtach przechodzących dołem w pary przyściennych pilastrów. We wnętrzu zachowało się barokowe wyposażenie pochodzące głównie z drugiej połowy XVIII wieku, między innymi manierystyczna ambona w kształcie łodzi - dzieło rzeźbiarza Ludwiga Wilhelma Jaschke z Barda. Na łodzi stoją figury św. Piotra i dwóch rybaków wyciągających z wody sieć, a ponad całością rozpościera się żagiel z herbem fundatora świątyni. Zasadniczą część głównego ołtarza stanowi obraz przedstawiający powitanie św. Piotra i św. Pawła, przy tabernakulum znajdują się relikwie św. Franciszka Ksawerego i św. Rocha. W kościele znajdują się również cztery boczne ołtarze: poświęcony św. Annie i Maryi, Matce Boskiej Różańcowej, św. Barbarze, oraz przedstawiający pokłon pasterzy.
    Na przykościelnym cmentarzu znajdują się zabytkowe nagrobki i epitafia, między innymi rodziny Magnisów. Obok kościoła stoi zabytkowa plebania z 1797 roku, dwuskrzydłowa, z dachem dwuspadowym ujętym w pilastrowane szczyty.

    Tabernakulum (łac. tabernaculum: namiot) – w chrześcijaństwie, głównie w kościołach katolickich mała, zamykana na klucz szafka, umieszczona najczęściej w tylnej części prezbiterium. Jest ono miejscem przechowywania kustodii z Przenajświętszym Sakramentem.Barok (z por. barocco – "perła o nieregularnym kształcie" lub z fr. baroque – "bogactwo ozdób") – główny kierunek w kulturze środkowo i zachodnioeuropejskiej, którego trwanie datuje się na zakres czasowy od końca XVI wieku do XVIII wieku. Uznany za oficjalny styl Kościoła katolickiego czasów potrydenckich, stąd pojawiające się jeszcze w połowie XX wieku zamienne określenia: "sztuka jezuicka" czy "sztuka kontrreformacyjna". W odróżnieniu od humanizmu antropocentrycznego doby renesansu, barok reprezentował humanizm teocentryczny. W znaczeniu węższym, barok to jeden z nurtów literackich XVII wieku, koegzystujący z klasycyzmem i manieryzmem; od niego XX-wieczni literaturoznawcy wyprowadzili jednak nazwę dla całej epoki.

    Galeria[]

  • 2014 Bożków, kościół śś. Piotra i Pawła 01.JPG
  • 2014 Bożków, kościół śś. Piotra i Pawła 04.JPG
  • 2014 Bożków, kościół śś. Piotra i Pawła 05.JPG
  • 2014 Bożków, kościół śś. Piotra i Pawła 07.JPG
  • 2014 Bożków, kościół śś. Piotra i Pawła 13.JPG
  • 2014 Bożków, kościół śś. Piotra i Pawła 22.JPG
  • 2014 Bożków, kościół śś. Piotra i Pawła 23.JPG
  • 2014 Bożków, kościół śś. Piotra i Pawła 14.JPG
  • 2014 Bożków, kościół śś. Piotra i Pawła 15.JPG
  • 2014 Bożków, kościół śś. Piotra i Pawła 19.JPG
  • Przypisy

    1. Jerzy Pilch: Leksykon zabytków literatury Dolnego Śląska. Warszawa: Wydawnictwo „Arkady”, 2005, s. 29. ISBN 83-213-4366-X.
    2. Waldemar Brygier, Tomasz Dudziak: Ziemia Kłodzka. Piastów: Oficyna Wydawnicza „Rewasz”, 2010, s. 302,303. ISBN 978-83-89188-95-3.
    3. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 2013-02-14].

    Bibliografia[]

  • J. Pilch: Leksykon zabytków literatury Dolnego Śląska. Warszawa: Wydawnictwo „Arkady”, 2005. ISBN 83-213-4366-X.
  • W. Brygier, T. Dudziak: Ziemia Kłodzka. Piastów: Oficyna Wydawnicza „Rewasz”, 2010. ISBN 978-83-89188-95-3.
  • Linki zewnętrzne[]

  • Dawne i współczesne zdjęcia kościoła na stronie „Polska na fotografii”
  • Dawne i współczesne zdjęcia kościoła na stronie „Wratislaviae Amici”
  • Ambona (gr. szczyt, podwyższenie), kazalnica – w budownictwie sakralnym miejsce służące kapłanom do czytania tekstów liturgicznych, głoszenia kazań. Przybierała różne formy architektoniczne: od trybuny wspartej na kolumnach (V-VI wiek) do konstrukcji zawieszonej na ścianie lub filarze z wejściem po schodkach. Ten drugi, najczęściej zachowany typ, rozwinięty w XVI wieku, złożony jest z korpusu-mównicy z parapetem (pulpitem), zaplecka i baldachimu. Baldachim zdobi na podniebieniu zwykle gołębica, a wieńczy figura. Przykrycie pulpitu – w kolorze dnia, nadaje ambonie charakter miejsca liturgicznego. W poprzednich epokach ambona była często bogato zdobiona, a w czasach baroku przybierała wyszukane formy, np. łodzi. Wtedy też umieszczano nieraz w kościołach dwie ambony, służące do dysput . (w Polsce np. w Bazylice św. Stanisława Biskupa Męczennika w Lublinie).Łęk sklepienny, inaczej łuk sklepienny – element konstrukcyjny i dekoracyjny sklepienia wykonany z cegły lub kamienia, w kształcie łuku. Stosowany w budownictwie kamiennym i ceglanym od około VIII w.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Kruchta (dawniej nazywana babińcem) – część kościoła, przedsionek usytuowany przed głównym wejściem, niekiedy również przed bocznym – do naw lub zakrystii.
    Manieryzm – termin, jakim określa się zjawiska w sztuce europejskiej XVI wieku. Dyskusyjny pozostaje zarówno sam termin, jak i jego zakres oraz geneza zjawiska nim określanego. Najogólniej poprzez pojęcie to rozumie się styl, występujący w okresie od ok. 1520 do końca XVI wieku i charakteryzujący się dążeniem do doskonałości formalnej i technicznej dzieła, a także wysubtelnieniem, wyrafinowaniem, wykwintnością i swobodą form.
    Magnis (wł.: Magni) – ród arystokratyczny pochodzenia włoskiego mający swoje posiadłości w: Austrii, Czechach, na Morawach, w ziemi kłodzkiej i Śląsku.
    Dach hełmowy, hełm (niem. Helm) – w architekturze zwieńczenie wieży (dach) o konstrukcji drewnianej, rzadziej murowanej z cegły lub kamienia, zwykle o ozdobnym kształcie.
    Luneta – element sklepienia w postaci poprzecznej kolebki przenikającej się z kolebką sklepienia głównego w celu umożliwienia wykonania okna lub drzwi w ścianie powyżej wezgłowia sklepienia.
    Bożków (niem. Eckersdorf) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Nowa Ruda.
    Piotr Apostoł, Szymon Piotr, łac. Petrus, gr. Πέτρος, Petros: "kamień", "fragment skały", odn. do gr. πέτρα, petra: "skała"), aram. כיפא Kefas – Kefa: "skała", cs. Sławny i wsiechwalnyj pierwowierchowny apostoł Pietr – apostoł, uważany przez Kościół katolicki za pierwszego papieża (pontyfikat: ok. 33 r. – ok. 64 r., 13 października, kiedy to miał ponieść męczeńską śmierć lub 29 czerwca 67). Męczennik chrześcijański, święty Kościoła katolickiego i prawosławnego. Jest wymieniany w Modlitwie Eucharystycznej Kanonu rzymskiego.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.036 sek.