• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kościół św. Marii Magdaleny we Lwowie

    Przeczytaj także...
    Gerard Szmyd (ur. 22 października 1885 w Krościenku Wyżnym k. Krosna, zm. 11 grudnia 1938 we Lwowie) - polski duchowny katolickiAndrij Sadowy (ukr. Андрій Іванович Садовий; ur. 19 sierpnia 1968 we Lwowie) — ukraiński inżynier, działacz społeczny i samorządowiec, od 2006 mer (prezydent) Lwowa. W 1987 roku ukończył Technikum Radiotelektroniczne we Lwowie. W latach 1987-1989 służył w Armii Radzieckiej. W 1988 przyjęty do grona kandydatów do członkostwa w Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego (początki współpracy z ZSRR KGB-FSB).
    Mensa ołtarzowa (z łac. stół, tablica) – płyta stanowiąca blat ołtarza w Kościele katolickim. Mensa jest oparta na nogach (stipes) lub bloku, skrzyni (sarkofagu).

    Kościół św. Marii Magdaleny we Lwowie – rzymskokatolicka barokowa XVII wieczna świątynia wybudowana we Lwowie według projektu Wojciecha Kielara i Jana Godnego.

    Od czasu odebrania wiernym kościoła w 1962 rzymskokatolicka wspólnota stale ubiega się o jego zwrot, czego konsekwentnie odmawiają ukraińskie władze.

    Historia[]

    Fundatorką kościoła w roku 1600 była szlachcianka Anna Pstrokońska herbu Paparona. Do kasaty józefińskiej gospodarzami kościoła byli oo. Dominikanie, którzy pod koniec XVII w. znacznie rozbudowali kościół i przyległy do niego klasztor według projektu Macieja Urbanika. W 1784 klasztor przeszedł na własność Państwowego Funduszu Religijnego, który w 1841 odsprzedał go galicyjskiemu Funduszowi Policyjnemu. W klasztorze funkcjonował dom poprawy i pracy przymusowej, a następnie przekształcono go na więzienie dla kobiet. Kościół został oddany archidiecezji lwowskiej i pełnił funkcję kościoła parafialnego. Po I wojnie światowej i odzyskaniu przez Polskę niepodległości zlikwidowano więzienie w gmachu poklasztornym, przekazując go Politechnice Lwowskiej. Był on m.in. siedzibą katedry i Zakładu Chemii Fizycznej PLw.

    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>Jan Henryk (de) Rosen (ur. 25 lutego 1891 w Warszawie, zm. 22 sierpnia 1982 w Arlington koło Waszyngtonu) – polski malarz.

    W 1927 przeprowadzono prace konserwatorskie, w wyniku których powstała mensa ołtarzowa oraz nowe baptysterium ozdobione freskami Jana Henryka Rosena. W 1936 na chórze muzycznym umieszczono nowe organy czechosłowackiej firmy Rieger (opus 2565). Organy miały 60 rejestrów, 3 manuały, pedał i manuał czwarty, tzw. chór. Były to jedne z największych organów w ówczesnej Polsce, a obecnie są to największe organy na Ukrainie.

    Lwów (dawna nazwa form. Królewskie Stołeczne Miasto Lwów), ukr. Львів (Lwiw), ros. Львов (Lwow), niem. Lemberg, łac. Leopolis, jidysz לעמבערג ,לעמבעריק (Lemberg, Lemberik), orm. Լվով (Lwow) – miasto na Ukrainie, ośrodek administracyjny obwodu lwowskiego.II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.

    W dwudziestoleciu międzywojennym i w okresie wojny posługę duszpasterską w tym kościele pełnili m. in.: ks. Gerard Szmyd (1930-1938), ks. Włodzimierz Cieński, ks. Tadeusz Fedorowicz.

    Kościół pełnił funkcje sakralne do października 1962 kiedy to władze ukraińskie odebrały go wiernym i przekazały Politechnice Lwowskiej początkowo na salę taneczną jako klub młodzieżowy, a następnie salę organową. Bogate zabytkowe wyposażenie kościoła (m.in. ołtarze boczne, ambonę, obrazy, rzeźby, konfesjonały, klęczniki, ławki) przejęte zostały przez miejscowe władze i częściowo zniszczone, a pozostałości zostały rozproszona po muzeach. Baptysterium z freskami Jana Henryka Rosena zamieniono na toaletę, a cenne freski zostały zamalowane. Wieże kościelne pozbawiono krzyży, znajdującą się na przykościelnego placu kapliczkę (figurę) Matki Bożej z 1580 zdewastowano. Jedyną pozostałością po dawnej świetności kościoła jest stiukowy ołtarz główny ze scenami z życia św. Marii Magdaleny z 1634 (proj. W. Kielara) oraz nowy alabastrowy z 1926 (proj. Janiny Reichert-Toth), wspomniane organy i epitafia ze zniszczonymi elementami dekoracyjnymi.

    Barok (z por. barocco – "perła o nieregularnym kształcie" lub z fr. baroque – "bogactwo ozdób") – główny kierunek w kulturze środkowo i zachodnioeuropejskiej, którego trwanie datuje się na zakres czasowy od końca XVI wieku do XVIII wieku. Uznany za oficjalny styl Kościoła katolickiego czasów potrydenckich, stąd pojawiające się jeszcze w połowie XX wieku zamienne określenia: "sztuka jezuicka" czy "sztuka kontrreformacyjna". W odróżnieniu od humanizmu antropocentrycznego doby renesansu, barok reprezentował humanizm teocentryczny. W znaczeniu węższym, barok to jeden z nurtów literackich XVII wieku, koegzystujący z klasycyzmem i manieryzmem; od niego XX-wieczni literaturoznawcy wyprowadzili jednak nazwę dla całej epoki.Stiuk – materiał zdobniczy w postaci tynku szlachetnego, mieszanina gipsu, wapienia i drobnego piasku lub pyłu marmurowego, łatwa do formowania, szybko twardniejąca. Często barwiona na różne kolory, nakładana na podłoże (ściany i elementy architektoniczne), gładzona i polerowana po wyschnięciu. Używana najczęściej we wnętrzach budowli.

    Od 1988 przeprowadzono częściową konserwację i remont: wyremontowano organy, odtworzono boczne freski nad arką ze sceną Ukrzyżowania, odnowiono XVII-wieczny ołtarz stiukowy, wykonano nowe ławki (z ruchomym oparciem), wyremontowano dach. W kościele, wydzierżawionym przez władze miejskie dyrekcji Domu Muzyki Organowej i Kameralnej, odbywają się koncerty muzyki organowej i symfonicznej, a także imprezy folklorystyczne i akademie, poświęcone m.in. UPA (na czas tych imprez ołtarz zwykle zasłaniany jest kotarą, a ruchome oparcia ławek przesuwane na stronę ołtarza).

    Czechosłowacja (czes. Československo, słow. Česko-Slovensko lub Československo) – państwo w Europie Środkowej istniejące w latach 1918-1938 i 1945-1992. 1 stycznia 1993 w miejscu Czechosłowacji powstały dwa nowe państwa – Czechy i Słowacja. Kraj graniczył z Niemcami (1949-90: NRD i RFN), Polską, ZSRR (1991: Ukrainą), Rumunią (do 1939), Węgrami i Austrią. Stolicą Czechosłowacji była Praga.Kasata józefińska – zamykanie kościołów i klasztorów w monarchii Habsburgów (w tym m.in. w Galicji i na Bukowinie) w ramach tzw. reform józefińskich .

    Od roku 2001 w kościele św. Marii Magdaleny są odprawiane nabożeństwa, jednak z olbrzymim utrudnieniem dla wiernych. Centralne przejście do ołtarza zostało zastawione ławkami, których ukraińska dyrekcja zakazała przesuwać twierdząc, że niszczy to posadzkę. Dawniejsze centralne wejścia do kościoła zostało zamurowane. Wspólnocie zakazano korzystać z kościelnych organów, a ze względu na brak możliwości przechowania Najświętszego Sakramentu ksiądz po każdej mszy świętej wynosi go z kościoła do samochodu, by zawieźć go w bezpieczne miejsce.

    Włodzimierz Cieński (ur. w 1897 we Lwowie, zm. w 1983 w Bricquebec w Normandii) – ksiądz katolicki, naczelny kapelan Armii Polskiej w ZSRR, szef Duszpasterstwa Katolickiego, dziekan 2 Korpusu Polskiego, kapelan armii Andersa.I wojna światowa – konflikt zbrojny trwający od 28 lipca 1914 do 11 listopada 1918 (w latach 20. i 30. XX wieku nazywany "wielką wojną") pomiędzy ententą, tj. Wielką Brytanią, Francją, Rosją, Serbią, Japonią, Włochami (od 1915) i Stanami Zjednoczonymi (od 1917), a państwami centralnymi, tj. Austro-Węgrami i Niemcami wspieranymi przez Turcję i Bułgarię.

    Rzymskokatolicka wspólnota parafialna kościoła św. Marii Magdaleny wraz z proboszczem parafii ks. Włodzimierzem Kuśnierzem (wcześniej, do 2009 roku administratorem parafii był biskup Leon Mały) od 1991 czyni starania u władz miasta, obwodu i Ukrainy o zwrot świątyni na cele kultu religijnego. Prośby wspólnoty kierowane do ukraińskiej dyrekcji i pracowników Domu Muzyki Organowej i Kameralnej o zwrot lub korzystanie na równoprawnych warunkach ze swojej prawowitej własności do dnia dzisiejszego nie zostały uwzględnione .

    Baptysterium (z łac. baptisterium) – budowla wznoszona przez chrześcijan, przeznaczona do ceremonii chrztu, zazwyczaj usytuowana w pobliżu kościoła.Janina Reichert-Toth, do 1935 Janina Reichertówna (ur. 22 czerwca 1895 w Starym Samborze, zm. w 1986) – polska rzeźbiarka związana ze Lwowem.

    Decyzją samorządowych władz ukraińskich w postaci Rady Miasta Lwowa z 11 marca 2010 r. kościół św. Marii Magdaleny, znajdujący się przy ul. Stepana Bandery 8 (przed wojną Leona Sapiehy), został na kolejne 20 lat przekazany do dyspozycji sali muzyki organowej i kameralnej we Lwowie, na zasadach nieodpłatnego wynajmu. Władze miasta podjęły tą decyzję mimo że przed sądem nadal toczy się sprawa dotycząca kościoła św. Marii Magdaleny, niektórzy postrzegają to działanie władz ukraińskich jako próbę postawienia wiernych rzymskokatolickich Lwowa przed faktem dokonanym.

    Mieczysław Mokrzycki (ur. 29 marca 1961 w Majdanie Łukawieckim) – polski biskup rzymskokatolicki, sekretarz papieski od 1996 do 2007, biskup koadiutor lwowski w latach 2007–2008, arcybiskup metropolita lwowski od 2008, przewodniczący Konferencji Episkopatu Ukrainy obrządku łacińskiego.Ukraińska Powstańcza Armia (ukr. Українська Повстанська Армія (УПА), Ukrajinśka Powstanśka Armija – UPA) – formacja zbrojna stworzona przez frakcję banderowską Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów pod koniec 1942 roku, kierowana przez OUN-B. Działała głównie na Wołyniu i w Galicji Wschodniej i na terenie na zachód od Linii Curzona.

    Ostatni protest, rzymskokatolickiej wspólnoty ze Lwowa z poparciem metropolity lwowskiego Mieczysława Mokrzyckiego o zwrot kościoła św. Marii Magdaleny miał miejsce 5 marca 2012 roku przed lwowskim ratuszem. Bezpośrednią przyczyną tego protestu były kolejne szykany wobec wiernych parafii, które przejawiły się wyłączeniem w kościele światła podczas rekolekcji wielkopostnych i ustawieniem rusztowania przed samym wejściem do kościoła, dla uniemożliwienia procesji. W wyniku protestu przed ratuszem, dnia 20 marca 2012 roku odbyło się spotkanie z merem Lwowa Andrij Sadowym, który przekonywał wiernych aby zrezygnowali z domagania się zwroty kościoła bowiem jego zdaniem "nie przyniesie to nic dobrego ani miastu, ani katolikom obrządku łacińskiego", nie odpowiedział on także na pytanie dlaczego kościół mimo wieloletnich prób jego odzyskania przez prawowitych wiernych w 2010 roku nie został im zwrócony, a przekazany ponownie Sali Muzyki Organowej i Kameralnej na kolejne 20 lat. Andrij Sadowy jako argument przeciwko zwrotowi kościoła powołał twierdzenia jakoby na terenie Polski nie obowiązywały przepisy pozwalające zwracać kościoły na rzecz Ukraińców czy Niemców, co jest niezgodne z prawdą, poza tym wyraził niezadowolenie z faktu, że polscy samorządowcy zaczynają apelować w sprawie zwrotu kościoła Marii Magdaleny. Mer Lwowa Andrij Sadowy zasiada w Polsko-Ukraińskiej Kapitule Pojednania.

    Politechnika Lwowska – lwowska państwowa szkoła wyższa założona w 1843, a otwarta w 1844. Najstarsza po Szkole Akademiczno-Górniczej w Kielcach polska uczelnia techniczna w okresie przynależności miasta do Polski.Organy piszczałkowe – klawiszowy, aerofoniczny oraz idiofoniczny instrument muzyczny; umieszczany najczęściej w kościołach, salach koncertowych, synagogach reformowanych czy aulach. Organy piszczałkowe są największym instrumentem, nieporównywalnym z żadnym innym, jaki został wymyślony – pod względem rozmiarów przestrzennych, liczby źródeł fal dźwiękowych, sumarycznej mocy emitowanej do otoczenia, dynamiki i bardzo często różnorodności barw i możliwości kolorystycznych, a także pod względem złożoności konstrukcyjnej. W wielu aspektach (głośność, brzmienie, barwa) przewyższają orkiestrę symfoniczną, chociaż na organach gra tylko jeden człowiek. Rozpiętość skali dźwięków dużych organów wynosi ok. 10 oktaw, co jest porównywalne z zakresem dźwięków odbieranych przez ludzki słuch (od 16 Hz do ok. 20 000 kHz), jednakże są instrumenty, posiadające jeszcze większą skalę (patrz niżej).
  • Kościół św. Marii Magdaleny

  • Nawa główna – widok w kierunku ołtarza podczas niedzielnej mszy św.

  • Widok na organy

  • Przypisy

    1. Niesiecki Kasper. Korona Polska przy Złotey Wolnosci Starożytnemi Wszystkich Kathedr, Prowincyi y Rycerstwa Kleynotami Heroicznym Męstwem y odwagą, Naywyższemi Honorami a naypierwey Cnotą, Pobożnością y Swiątobliwością Ozdobiona … — T. 3. — Lwów: w drukarni Collegium Lwowskiego Societatis Jesu, 1740.— S. 778
    2. Przemysław Włodek i Adam Kulewski w swoim przewodniku po Lwowie podają lata 1753-1758
    3. Wspomnienia prof. Alicji Dorabialskiej
    4. Ілько Лемко "Львів понад усе" Львів 2007
    5. Śp. ks. Gerard Szmyd. „Gazeta Lwowska”, s. 2, Nr 282 z 13 grudnia 1938. 
    6. Apel lwowskich katolików w sprawie zwrotu kościoła pw. św. Marii Magdaleny we Lwowie
    7. Lwów: kościół salą koncertową na kolejne 20 lat
    8. Kurier Galicyjski, nr 5(153), 16-29 marca 2012, s. 5
    9. Konstanty Czawaga, Zapowiada się kolejna głodówka [w:] Kurier Galicyjski, 30 marca-12 kwietnia, nr 6(154), s. 8

    Linki zewnętrzne[]

  • Kościół pw. św. Marii Magdaleny we Lwowie
  • Parafia pw. św. Marii Magdaleny
  • Fundusz Religijny - fundusz, utworzony przez Józefa II w 1782 z pieniędzy i nieruchomości uzyskanych z likwidacji klasztorów i części instytucji religijnych.Tadeusz Fedorowicz (ur. 4 lutego 1907 w Klebanówce koło Podwołoczysk, zm. 26 czerwca 2002 w Laskach) – polski ksiądz katolicki, kierownik duchowy Zakładu dla Ociemniałych w Laskach, organizator Krajowego Duszpasterstwa Niewidomych.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Kasper Niesiecki (ur. 31 grudnia 1682, zm. 9 lipca 1744 w Krasnymstawie) – polski genealog heraldyk, jezuita, leksykograf, pisarz, teolog, kaznodzieja.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.043 sek.